Leeuwarder Rechtbank Dubbele doodslag Zestienjarige jongen doodt twee vrouwen Pres.: Mr. Schipperijn. De 16-jarige Petrus Rudolf Koning, te Wolvega, was wenkzaam bij de kleermakerij van der Schoot. Boven hem stond de tien jaar oudere Jaap Stroowinder. In. 1943 werd in deze zaak nogal tamelijk aan zwarte handel gedaan. Koning en Stroowinder deden daar ook aan mee. De verhouding tusschen het personeel en den patroon schijnt niet al te beet geweest te zijn, want toen er voorraden achteruitgelegd werden, brachten Stroowinder en Koning dit aan. Stroowinder wilde van der Schoot er uit werken om zelf in de zaak te komen. Hij meende dit te kunnen bereiken door te verraden, dat de baas naar de Engelsche zender luisterde. Hij wilde ook Koning's hulp in dit plan hebben, maar deze wilde dat middel niet gebruiken. Op den avond van 21 Januari 1943 zou beslist worden, hoe de houding van Koning zou zijn. Deze was echter niet van plan tot andere gedachten te komen en daar hij vermoedde, dat het wel eens hard kon toegaan, schafte hij zich een breekijzer aan om zich tegen den veel sterkeren Jaap te kunnen verdedigen. Toen hij later dan de afgesproken tijd bij de woning van Stroowinder kwam, was Jaap reeds vertrokken. Met de 61-jarige wed. Stroowinder gebraakte hij toen in gesprek over de kwestie, met het gevolg, dat er ruzie tusschen hen kwam. Piet haalde daarop het breekijzer uit zijn jaszak en sloeg daarmee het eerste slachtoffer op het hoofd. Met één slag was het echter niet afgeloopen en hij mishandelde de vrouw erg. Op haar hulpgeroep kwam de 54-jarige evacué, Maartje Conijn, aangeloopen uit een andere kamer. Zij greep de zuigbuis van de stofzuiger, die in de gang stond. Toen Koning dit zag, sloeg hij ook deze vrouw neer, en mishandelde haar. Beide vrouwen zijn aan de verwondingen overleden. Hij kwam, na bij Brinkman verteld te hebben, dat hij drie mensehen vermoord had, die dit niet geloofde, terecht bij Nijeholt, waar hij vroeg te mogen slapen. 's Morgens halfvijf werd hij daar gearresteerd. Het is moeilijk te zeggen, in hoeverre verdachte toerekenbaar was. Dr. Verwey was van oordeel, dat verdachte overigens normaal is, maar toen een z.g. bewustzijnsvernauwing heeft gehad. Op het oogenblik van de daad moet hij niet geweten hebben, wat hij deed. N De Officier van Justitie, Mr. v. d. Meulen, meende te moeten spreken van doodslag zonder voorbedachten rade en niet alleen maar van zware mishandeling met doodelijken afloop. De twee doodslagen moeten direct na elkaar in één handeling gebeurd zijn. Hij hield rekening met het feit, dat verdachte nog maar zestien jaar was, toen hij deze daden pleegde, toen hij tien jaar, met aftrek van den reeds doorgebrachten tijd eiechte. De verdediger, Mr. A. E. Stoop, wees op het verkeerde milieu, waarin verdachte terecht was gekomen en achtte, dat hij in zekeren zin in een dwangpositie verkeerde. Verdachte was nog maar een kind, toen het gebeurde plaats vond. Hij bepleitte met de straf niet uit te gaan boven den preventief doorgebrachten tijd. De President zei tegen verdachte, dat hij den indruk bij de rechtbank door zijn onverschillige houding er niet beter op gemaakt had. De uitspraak zal over veertien dagen plaats vinden. --- Leeuwarder Gemeenteraad Bouw van 35 woningen Onder voorzitterschap van de burgemeester Mr. A. A. M. van der Meulen vergaderde gieteravond de raad der gemeente, waar o.a. werd medegedeeld dat wegens gezondheidsredenen de heer J. Buist (P.v.d.A.) had bedankt ale lid van de raad. Eervol ontslag werd verleend aan ü. Zondervan, onderwijzer aan school no. 23 en aan mej. A. J. Schniidt, onderwijzeres aan school 5. Benoemd werden: C Stapensea te Menaldum ale onderwijzer aan school 3; R. Schiphof te Leeuwarden, als onderwijzer aan school 4; H. de Vries te Leeuwarden als leeraar boekhouden aan de lagere avondhandelssdhool; B. Ooeterhof, leeraar in boekhouden, mej. R. Schippers, leerares in wisen natuurkunde; C. P. de Heer, leeraar in wis-, natuur- en scheikunde; mej. F. A. Nawijn, leerares in lichamelijke oefening; mej. J. J. van Eelen te Drachten leerares Engelsch en B. H. Teteri te Leeuwarden, leeraar in Nederlandech allen aan de Middelb. school en H.B.S. voor meisjes; L L. van Keijzerswaarf, mevr. A. Hijmans-Wijnen, H. F. Hui zen ga en F. L. Kripe, Fransche taal- en letterkunde, J. D. Metzlar en B. v. d. Heide. Engelsdhe taal en letterkunde, mevr. A. W. Ebele-Donia, wiskunde, mevr. dr. F. L. W. Buisman-De Savornin Lobman, Nederlandsdh, W. MasohmeUer, oude talen, allen • als tijdelijk personeel en C. J. Veenstra. oude talen, J. H. de Leeuw, wiskunde, tot conrector Ir. J. C. van den Berg, natuur- en scheikunde, ale vast onderwijzend personeel aan het gymnasium. Tot lid van de Cmmiesie van toezicht op het middelb. onderwijs (vac. S. Nijholt), werd benoemd Dr. R. Kuperue. Wethouder M. H. Geerts, werd als vertegenwoordiger van de gemeente en de heer S. Schootstra ale pl.v. benoemd in de verg. van aandeelhouders der N.V. Int. Waterleiding, gebied Leeuwarden. Gelden werden beschikbaar gesteld aan de school stichting St. Joannee den Dooper te Huizum, voor uitbreiding van de school voor L.0. aan de Huizumerlaan; idem aan de school met den Bijbel te Huizum voor aanschaffing leermiddelen voor school aan de Borniastraat B. en W. achten het noodig de verordening houdende bepalingen betreffende een juiste verdeel'ing van woonruimte te wijzigen om met meer klem te kunnen optreden tegen miet-goedgekeurde afgestane woonruimten. De 'heer J. Wierema (a.r.) zegt flat de voorgestelde wijziging zeer ingrijpt in de zelfstandigheid van de burgerij. Spr. meent dat de noodzaak v. samenwoning door sommige daarvoor in aanmerking komende personen, is gesaboteerd en vraaigt B. en W. de voorgestelde verordening zonder aanzien des persoons te willen toepassen. De beer P. v. d. Vlerk (c.h.) had gaarne een globaal overzicht van de moflienteliike situatie. De heer W. Schalkwijk (k.v.p.) merkt op, dat de persoonlijke vrijheid teveel wordt aangetast. Mr. v. d. Veen (p. v. d. V.) vraagt of alle jonggehuwden plotseling in aanmerking komen voor een woonruimte. Mevr .Vondeling (p v. d. A.) meent, dat er tegenwoordig wat te gemakkelijk wordt getrouwd en wijst er op hoeyeel onheil er vaak uit voortkomt, dat kinderen bij ouders gaan inwonen. De heer Beuving (c. p.) vindt, dat, doordat vaak gepoogd wordt de menschen in eigen milieu te plaatsen, de minst draagkrachtigen in woningen terecht komen, welke zich niet voor samenwonen leenen. De heer H. Rijpma (c. h.) wijst nog op de volksgezondheid, waarna weth. W. C. Dijkstra zegt dankbaar te zijn, dat hij de gelegenheid krijgt op deze materie het licht te laten schijnen. Spr .is er van overtuigt, dat de te nemen maatregelen diep ingrijpen in het intieme leven van velen. Er zijn echter meer dan tweeduizend aanvragen. Nu vraagt men zich vaak af, waarom in sommige straten niet wordt gevorderd. Ten behoeve van de repatriëerenden zijn aan de P. B. v. O. de volgende straten aangewezen: Emmakade N. en Z., Oranje Nassauplein en -straat, Emmastraat en -plein, Joh. W. Frisostraat, Spoorstraat, W. Lodewijkstraat, Maria Louisastraat, Harlinger9traatweg, Engelscheplein, Troelstraweg, Schrans en Verl. Schrans. Blijkt het dat P. B. v O. dit alles niet noodig heeft, dan zal de gemeente daar weer op kunnen teruggrijpen. Spr. vraagt: is de bewering juist, dat de gemeente de grootere huizen buiten de vordering laat'? Neen, dat is, niet jjuist, want waar noodig, is juist overgeschakeld naar de grootere woningen. De gemeente neemt het standpunt in, dat niet met twee maten zal worden gemeten, maar met inachtneming van de grootste rechtvaardigheid. Na eenig repliek wordt de verordening z h. s. aangenomen. Aan de afgetreden wethouders P. F. J. Westra en C. Beeksma werd het hxra toekomende wachtgeld verleend. Aan de agenda werd toegevoegd: benoeming van een Inspecteur v. h. Gem. Woningtoezicht wegens het bedanken van den heer R. Groenewoud, te Amsterdam, in de vorige vergadering als zoodanig benoemd. Benoemd wordt Ir. G. Th. Heilink te Sneek. B. en W. werd machtiging verleend 35 twee-verdiepingswoningen te doen bouwen aan de Insulindestraat.. Naar wij vernemen, is deze bouw mogelijk geworden, doordat gemeentewerken kans gezien heeft het houtverbruik te beperken tot 3 kub. meter per woning, waarna een vlotte medewerking van den Dienst voor den Wederopbouw verkregen werd. --- Ze krulpen tegen Uw beenen op, die sluipende gniepige rheumatische pijnen. Het zijn de onzuiverheden in het bloed, die U belagen. Wapen U daartegen. Volg de weldadige Kruschenkuur. Met Krusshen Salts - de heilzame Engeteche samenstelling van de zes mineralen zouten - die Uw gestel noodig heeft. In dit klimaat en in dit jaargetijde des te méér. Fabr. Griffiths Hughes Ltd., Manchester (Engeland^, (Ingez, Meded.) --- Van Frieschen bodem UIT HET POLITIERAPPORT Sneek. Op de Gedempte Pol alhier maakte F. B. te Sneek zich schuldig aan het rollen van een portemonnaie uit de zak van een jongen. Deze portemonnaie bevatte naast een bedrag aan geld, een aantal distributiebonnen. Tegen B. is proces-verbaal opgemaakt. WAARSCHUWING AAN WIELRIJDERS Sneek. Van heden af zal de politie weer een strenge controle uitoefenen op naleving van de voorschriften die voor rijwielen zijn uitgevaardigd. Hierin is o.a. bepaald dat elk rijwiel voorzien moet zijn van een wit achterspatbord, een rood achterlicht, een goede bel enz. Tegen hen wier rijwielen niet aan de voorschriften voldoen, zal proces-verbaal worden opgemaakt. 40 JAAR STATIONSCHEF Buitenpost. De heer P. Kok, stationschef alhier, herdacht Maandag het feit, dat hij veertig jaren geleden zijn loopbaan bij de Ned .Spoorwegen aanving. Nadat overdag het ambtsfeest meer in familiekring wer . gevierd, werd 's avonds een bijeenkomst in een met bloemen versierd lokaal van het station gehouden. Namens het personeel werden hem bij monde van den heer Roosma twee marmeren 'boekenstanders aan geboden. De jubilaris bedankte het personeel en de andere aanwezigen voor de hem gebrachte hulde. Doanjum. Moandeitojouni ie hjir oprjuchte ini Fryfike krite, dy't har oaneliiten hat by it Selskip foar Fryske Tael- en Skriftekennisse. As eprekker wie kommen de hear G de Jong fan Wier, dy't in moaije ynlieding haldde oer it wurk en stribjen fan it Selekip. Nei öfrin fan de gearkomste joegen har 15 leden op. It bistjür bistiet üt F. Peenstra, foarsitter; P. M. Anema, skriuwer; juffer B. Miedema, skathald&ter; J. v. d. Veen en S. Salverda. AUTO TEGEN EEN BOOM Gorkesklooster. Maandagmorgen geraakte de auto van M. de Poel te fetroobos, wegens een defect aan de stuurinrichting, bij Strooboe tegen een boom, waardoor de auto kantelde en erg beschadigd werd. De bestuurder, H. de Poel, kwam er nog goed af. Een mede-inzittende jongen van de wed. Rinsma te Strooboe bekwam zoodanige vleeechwondeni aan zijn arm, dat hij naar het ziekenhuis moest worden overgebracht. --- 152. AVONTUREN VAN SJAKIE EN SIENTJE SNATER, WERELDREIZIGERS Het journaal wordt een grote verrassing: vertoond wordt een Slobber-film, „Het vertrek van twee wereldreizigers uit Broek in Waterland" getiteld. Weldra zien Sjakie en Sientje zichaelf op het witte doek, terwijl burgemeester Kwakkelstein zijn roetende afscheidsrede houdt. Maat wat nog veel meer indruk maakt: Sjakie en Sientje zien hun eigen land terug met zijn molens en welbekende huisjes .... en .... ze zien vader en moeder, die bedrukt voor zich uit staren en de grote gebeurtenis helemaal niet prettig vinden. „Vanavond dadelijk een dikke brief naar huls schrijven", fluistert Sjakie tot Sientje en die antwoordt helemaal niet, omdat ze anders zou laten merken, dat ze een deuntje aan 't huilen is geslagen. Maar de dikke brief aan vader en moeder komt nog diezelfde avond gereed, hoor. --- Rondom de Oldehove ZUIVERING Bij beschikking van den Minister van Justitie is op grond van het Zuiveringsbesluit, ontslagen: A. G. Bruinsma, bewaarder bij het huis van bewaring te Leeuwarden, J. Veld, hulpbewiaarder bij de gevangenissen te Leeuwarden en bij beschikking van den Min. van Sociale Zaken te rekenen met ingang van 1 Octobe-r '44 ontslag verleend aan S. Flaimeling, airibtenaar bij Gew. Arbeidsbureau te Leeuwarden. BENOEMING B. en W. hebben met ingang van 1 Oct. 1946 benoemd tot derden klerk ten kantore van den Gemeente-ontvanger, den heer A. A. Groen, thans op arbeids-overeenkomet als zoodanig werkzaam. JUBILEUM Vrijdag 18 Oct. a.s. zal het 40 jaar geleden zijn, dat de heer R. Elzinga, adjudant-commies der registratie en successie, werkzaam op het kantoor van den Ontvanger der registratie aan de Turfmarkt no. 8 alhier, in 'a Rijks dienst trad. De a.s. jubilaris heeft er van afgezien op dien dag receptie te houden, zoodat het jubileum alleen in meer intiemen kring zal worden herdacht. EEN GEHEIM WAPEN Eén der meest gevaarlijke en daarom meest gevreesde geheime wapens der Duitschers was wel de éénmansduikboot, die, bemand met 15- tot 17-jarige jongens uit de Hitler-Jugend ol naar de vrijheid verlangende ter dood veroordeelden, de kusten van Europa onveilig maakten. Slechts Radar kon deze zeemonsters bestrijden. Eén van de 6500 éénmansduikbooten, die bij den vijand in gebruik waren, werd te Katwijk gevonden. Hoeveel onheil deze boot ook gebracht mag hebben, thans gebruikt de H.A.R.K. hem voor een beter doel: het lenigen van den nood van duizenden oorlogsslachtoffers. In een tent op de Nieuwestad wordt deze boot tentoongesteld. De opbrengst komt geheel ten goede aan de oorlogsgetroffenen. Een vertegenwoordiger van de H.A.R.K. geeft een technische uiteenzetting van dit wapen, dat eens een gevreesd geheim wapen was, maar nu alleen maar een onschuldige metalen constructie is met historische waarde. MARINE-TENTOONSTELLING IN DE HARMONIE Iedere-Nederlander hoort reeds in zijn prille jeugd de roem en de dapperheid vermelden van de roemrijke Nederlandsche vloot en haar bemanning in de eeuw:n, waarin onze vloot strijd voerde tegen de economie van den vijand: Spanje, Frankrijk of Engeland. Ieder kent de namen van de groote admiraals. De Nederlandsche krijgsvloot beteekende tot voor enkele jaren voor de meeste Nederlanders een brok roemrijke geschiedenis. Totdat de oorlog uitbrak en onze vloot op alle zeven zeeën in den strijd gewikke'.d werd. Toen gingen de gedachten uit naar de duizenden landgenooten, die een traditie van eeuwen hoog hielden en het ruime water kozen op een van Hare Majesteits schepen. En wat er in de jaren 1940 tot 1945 is gebeurd, is (hans te zien op de tentoonstelling van de Kon. Marine in de boven-foyer van de Harmonie, waar ieder gratis een kijkje kan gaan nemen en waar den bezoekers een uitleg wordt gegeven van de kaarten en maquettes, foto's en voorwerpen, die zijn uitgestald. Er wordt een volledig beeld gegeven van den slag in de Java-zee en andere gevechten van de Kon. Marine en de Marineluchtstrijdkrachten in de Archipel; van de wijze, waarop convooyen voeren 3n bovendien is er een stand, waar de onderscheidingsteekenen van de officieren en manschappen te zien zijn, zoodat men na uit den droom kan worden geholpen om-, trent al dat goud en al die breede en smalle biezen en krulletjes en afbeeldingen van allerlei gebruiksvoorwerpen (biertonnetjes b.v.) waarmee marinemenschen rijkelijk versierd plegen te zijn. Ook de mijnenveegdienst, welke nog steeds in vol bedrijf is, de Marva's en het corps Mariniers hebben een plaats. Gistermiddag werd deze tentoonstelling geopend door den Commissaris der Koningin, mr. H. P. Linthorst Ho,man, die ingeleid werd door den luitenanWer-zee le klasse Steenkamp. Tal van burgerlijke en militaire autoriteiten woonden de opening bij. Wij merkten o.a. op mr. A A. M. van der Meulen. den burgemeester van Leeuwarden, leden van de rechterlijke macht, vertegenwoordigers uit het bedrijfsleven en officieren van de marine, de landmacht en de luchtstrij'dikraohten. Na de opening en de rondleiding werd een korte, maar zeer interessante miarmefilim vertoond. Bij den ingang van de Harmonie is allerlei oorlogstuig opgesteld en bij de uitgang staat een collectebus van „Ons Garnizoen", het comité, dat is opgericht om de belangen van het Leeuwarder garnizoen te behartigen. --- Kunst CONCERT G.O.V. Dir. Jan van Epenhuysen in de Harmonie van Leeuwarden. .... om met de deur in huis le vallen „die laatste compositie: „l'oiseau du feu" van Igor Strawinsky en de weergave daarvan door de G.OV. maakte dit concert tot een gebeurtenis die ik niet gaarne had willen missen. Zoiets in Leeuwarden te kunnen horen is een kans die ons niet alle dagen geboden wordt. Daarvoor moet men meestal een verre reis ondernemen. De reacties van ons publiek op deze muziek zijn zeer leerzaam en het doet mij genoegen dat men het nam. Dit bleek wel uit het luide applaus. De G.O.V. leverde met deze vertolking een prestatie van hoog gehalte, die respect afdwingt voor het ensemble en den dirigent. De compositie is er een uit S'trawin9ky's eerste periode, die zich kenmerkt door een heftige, spontane kunst. Het is door de werken uit deze periode dat hij gerekend wordt tot een der belangrijkste figuren van de moderne muziek. Op het programma kwamen verder voor: „Ma Mére 1'Oye" van M. Ravel. Deze compositie, vijfdelig, beeldt enkele sprookjes van Moeder de Gans uit. Vooral nummer 3 waarin Prinses Laideronette door het Pagoden-orkest wordt bezig gehouden en nummer 4 waar een in een monstepachtigen beer omgetoverde prins uit de ban der betovering verlost wordt, werden subtiel en met humor voorgedragen. De avond werd geopend met de in 1913 gecomponeerde „Symphonische muziek voor orkest" van Louis Somer. Het eerste gedeelte van het concert werd besloten met pianoconcert (a kl. t.) van Edward Grieg. Als soliste trad op Steil Andersen. Hoewel gehandicapt door de wat harde toon van de vleugel wist zij door haar spel en voordracht het publiek te boeien. Jammer dat orkest en piano wat klanksterkte betreft niet steeds tegen elkaar waren afgewogen. Meestal was het orke9t te sterk, maar ook vaak de*piano te zwak. Als inzet van het concertseizoen heeft de G.O.V. een goede avond gebracht, die naar ik vertrouw de voorloper is van een nog betere. J. S. --- Kerknieuws Ned. Herr. Kerk. Beroepen te Heer Hugowaard (N.H.): C. A. Schenk te 's Heerenberg; te Dorkwerd (Gron.) toez.: H. de Zwart te Wirdum (Gr.); te St. Anna Par. (toez.) S. Kooistra te Beerzerveld. Aangenomen naar: Sloten (N.H.) N. H. Kuiperi te Overdinkel (Ov.). Aangenomen de benoeming tot rector van de Ned. Zendingsschool: dr. E. Jansen Schoonhoven te Den Haag. Bedankt voor Sebaldeburen-Lutjegast (toez.)) A. ter Seege te Lobith. Bedankt voor Woltersum A. Verstraaten te Delft, voofg. Ver. v. Vrijz. Herv. Gereï. Kerken. Beroepen te Goes (2e pred.pl.) J. J. Ritsema te Genderen; te Zoutkamp W. v. Brussel, cand. te Delft; te Antwerpen W. Baas te O. en N.B.Dijk. Bedankt voor Schoonrewoerd Joh. de Boer te Zuid-Beyerland. Chr. Geref. Kerk. Beroepen te Opperdoes P.- H.-'Seggelink te R-dam-Charlois. Geref. Kerken n. art. 31 K.O. Beroepen te Eindhoven W. de Graaft te Giessendam. Aangenomen naar Emmen in comb. met Emnier-Erfscheidenveen L. J. Goris te Emmer-Erfscheidenveen. Geref. Gemeenten. Bedankt voor Dinteloord. W. C. Lamain te Rijssen. Afscheid, bevestiging en introde. Ds. C. Janeen, Geref. pred. te Hindeloopen, hoopt 27 Oct. a.s. 's avond 7.30 uur afscheid te nemen van zijn gemeente, wegens vertrek n. Oosterbierum. 'g Middags zal te Heidenschap een atecheidsdienet worden gehouden. Intrede te Oosterbierum: Zondag 10 Nov. Bevestiging in den morgendienst door ds. C. Bos van Murmerwoude. Bevestiging en Intrede. Zondagmiddag j.1. deed ds. J Broertjes, na des morgens bevestigd te zijn door ds. G. W. Tijman van Utrecht, zijn intrede in de Baptisten Gemeente te Sneek, met een predikatie n.a.v. 1 Cor. 9 : 16. Burgemeester Raeterhoff en afgevaardigden der plaateel. kerken woonden den dienst bij. Aan de Rijksuniversiteit te Groningen slaagden voor het doctoraal examen Godgeleerdheid: J. J. van Weringh te L'warden (cum laude) en B. Breek te Kattendijke. Voor het candidaats-examen Rechtsgeleerdheid J. J. Algra en W. Kuilman, beiden te Leeuwarden. GENERALE SYNODE DER NED HERV. KERK De Generale Synode der Ned. Herv. Kerk zal de laatste Octoberweek te Utrecht bijeenkomen. De zittingen vangen aan met een Avondmaalsviering in de Domkerk aldaar met de gemeente op Maandagavond 28 Oct. FILMDEMONSTRATIE VOOR GEREF. EVANGELISATIE Ds. F. Dreeseortbanden. Ter voorkoming van onnoodige telefoongesprekken, correspondentie e.d., deel ik belanghebbenden hierdoor mede, dat voor de maand October helaas wederom geen toewijzing transportbanden van het C.D K is ontvangen. J. KUINDERSMA, leider --- DISTRIBUTIEKRING UTINGERADEEL Bijzondere Arbeid. Voor het verkrijgen van extra kaarten wegens het verrichten van zware arbeid, kunnen de volledig ingevulde naamlijsten voor de 12e pei-lode in de week; van 21—26 October 1946 worden ingeleverd. Voor Akkrum kan dit geschieden bij loket voorlichting, voor de overige plaatsen, op de zitdagen. Nieuwe aanvragen dienen te worden aangeboden onder overlegging van de stamkaart. Formulieren, die na de 26ste October worden aangeboden, worden geweigerd. ---