Vlucht de behaaglijkheid! Vlucht de behaaglijkheid! Wanneer gij er in afdaalt, Rijs spoedig omhoog, Want in de diepte Zoudt gij verdrinken. (Frans Erens.) --- Advertentie DANK VAN PRINSELIJK OUDERPAAR AAN ONZE MEDEWERKER KROES. Van H.H.K.K.H.H. Prinses Juliana en Prins Bernhard mocht onze medewerker Kroes de dank ontvangen voor zijn gedichtje: „Prinsesje's Doopdag". Dit gedichtje was opgenomen in ons no. van 10 Oct. j.l. --- DE WERELD. Zeg niet: De wereld is zo slecht, Ga niet de moed verliezen, Men weet toch ook nog, waar en echt, De goede weg te kiezen. Er leeft nog in zo menig hart, Wat helpen wil en sterken, Al zal een wereld, zo verward, 't Niet openlijk bemerken! Er gaan door 't stille ziekenhuis De zorgen voor zovelen, Die niet de volle levensvreugd Met and'ren kunnen delen. Daar komt de goede zuster rond, Ook in de lange nachten, Daar zit de liefde aan het bed Te waken en te wachten. Ik zag een buurvrouw, dag aan dag, Druk bezig in de morgen In het gezin, waar moeder ziek, Haar kroost niet kon verzorgen. En helpend zei die buurvrouw toen: Dit blijft me om het even, Je kunt, dan krijg je werklijk rust, Mij best de kind'ren geven! Ze woonden ergens achteraf, Door deze tijd vergeten, En dat er stille armoe was, Dat wilden ze niet weten. Maar door hun dagen scheen wat licht, Dat veel deed overwinnen, Een onbekende gever bracht Er telkens iets naar binnen! Er was een huisje in een straat, Waar heel veel mondjes praatten, En 's middags, zo om 12 uur, Ook heel veel mondjes aten. En toch zei moeder op een dag: Hier is ons nieuwe vrindje! Toen kwam er nog een mondje bij, Van een verwaarloosd kindje.... Zeg niet: De wereld is zo slecht, Er zijn nog zoveel dingen, Die ons vaak vol eenvoudigheid Met ware trouw omringen! Die in hun zuiv're hartlijkheid Het allerdiepste raken, En dan, breng eens wat zonneschijn, Vaak zal de wereld voor ons zijn, Wat wij er zelf van maken!! October 1947. KROES. (Nadruk verboden.) --- Koek, beschuit e. d. misschien weer op Koek, beschuit e. d. misschien weer op de bon? In zijn antwoord op de interpellatie van het Tweede Kamerlid de heer G. Wagenaar over de verhoging der rantsoenen, heeft min. Mansholt de noodzakelijkheid dezer verlagingen in verband met de wereldvoedseltekorten uiteengezet. Verder verklaarde hij 0.a., dat het niet onmogelijk is, beschuit, koek of biscuits weer in distributie te brengen en als zulks nodig is, zal dat ook gebeuren. Peulvruchten worden in geringe mate geteeld ongeveer één pond per persoon! Honderd procent rechtmatige verdeling is onmogelijk en technisch moet het uitgesloten worden geacht, allerlei kleine artikelen maar dadelijk weer op de bon te doen. Echter wordt wel alles gedaan om een rechtmatige verdeling der beschikbare .voedingsmiddelen te waarborgen. --- BONNEN Van 19 Oct.-1 Nov. Bonkaarten KA, KB, KC 711 (Serie P) P-05 Div. 750 gr. suiker, boterhamstrooisel enz., of 1500 gr. jam, stroop enz., of 750 gr. versnaperingen. P-06 Div. 250 gr. waspoeder. Bonkaarten KD, KE 711 (Serie P) P-13, P-14 Div. 250 gr. suiker, boterhamstrooisel enz., of 500 gr. jam, stroop enz., of 250 gr. versnaperingen. P-15 Div. 250 gr. waspoeder. P-16 Res. 500 gr. bloem of zelfrijzend bakmeel of kindermeel (alle soorten) of kinderbiscuits. P-17 Res. 250 gr. waspoeder. Bonkaarten MA, MD, MH 711 (bijz. arbeid, a.s. moeders en zieken) (Serie P)• P-21 Suiker 250 gr. suiker, boterhamstrooisel, enz., of 500 gr. jam, stroop enz., of 250 gr. versnaperingen. Tabak- en versnaperingenkaartén enz. QA, QB, QC 711. P-01, P-02 Tabak 1 rants. sigaretten of kerftabak. P-03 Tabak 2 rants. sigaretten of kerftabak. P-01 Versnaperingen 200 gr. versnaperingen of 200 gr. suiker, boterbamstrooisel enz., of 400 gr. jam, stroop enz. P-03 Versnaperingen 100 gr. versnaperingen of 100 gr. suiker, boterhamstrooisel enz.., of 200 gr. jam, stroop enz. De niet aangewezen bonnen van serie N kunnen worden vernietigd, evenals de niet aangewezen bonnen van de serie M van de bonkaarten K 709 en de niet aangewezen bonnen der oude Tabaks- en versnaperingenkaarten Q 707. Rantsoenbonnen voor scheerzeep. In verband met de aanwijzing van bon „Tabak 5 Reserve" der tabakskaart voor een rantsoen scheerzeep kunnen mannelijke personen van 18 jaar en ouder, die in het bezit zijn van een gecombineerde of versnaperingenkaart, zich op nader vast te stellen dagen tot de distributiedienst wenden. Deze dienst zal hun tegen overlegging der tweede distributiestamkaart een rantsoenbon voor scheerzeep uitreiken. --- By de útrikking fan DE GYSBERT JAPIXS-PRIIS Fan fierren winkt jin de read-wyt-blauwe flagge mei de pompeblécIden, slaende der heech op de manske toer fan de Mar, tinitsjerke, al it wolkom ta yn stéd Boalsert. Ek yn 'e stéd sets wiuwe de flaggen , en der hinget in sfeer fan wolmienend Cifwachtsjen oer de smelle stédsgréften. De snilen fan de driuwpállen, nuver forskynsel yn de stille gréften, skine har át to rekken om der foaral neet fan to missen, hwa't der allegearre it stédfifis yn gean sille. De Boalserters sels steane yn lytse klol ten by in,)ar en in inkelde, dy't it better wit as de oaren, wijst oan syn maten, hwa't nou Dr. Obe Postma is en Fedde Schurer en Prefester Brouwer. It is in greate dei foar Boalsert, dat hjoed de blom fan Fryslán's yntellekt en skriuwers de stiennen treppen fan har bátenwenstich -rnoaije st édhás opgean sjucht. En al ha Party Boalserters dat miskien sa net yn 'e gaten, mar it is ek in greute dei foar Frvslán, dat hjir hjoed de Gysbert Japixsprlis átrikt wurde kin oan Dr. Obe Postma. Boppe op de t.rePPen foar it stédhás steane de fotografen en as Dr. Postma der by op sil, miekerje hja troch har gleskes en knippe de sláters. Dan wurdt hy wei yn it stedhás tusken de kreaze frouljue yn. Fryske klaeijing en it deftige swart Can de offisjele klean. It is' yn in weardige omjowing, dat de priis átrikt wurde sil. De kearsen yn de koperen kroanen bránne en de flanikes wapperje op 'e tocht. It prachtige dánkere ekenhout fan doairen en skou aksentuearret de stemmigens fan it sealtsje, sa as it dat nou al 300 jier dien hat. De greate Linnen wynkannen boppe de doar, mei fan It moaiste áld tin, dat Fyslán hat, bi.: alhiel yn styl en jowe it gehiel krekt dat tikie dettigens dat heart by it decorum fan dizze dei. It sealtsje is gríitfol. Der binne offisji'le persoanlikheden as de- Kr,mmissaris fan de Keninginne yn Fryslán, de forstjinwurdiger fan de minister fan Kunsten en Wittenskippen, de se.‘letaris-generaal Mr. Reinink en dan lansels de boargermaster fan Boalsert, leden fan Dipp....tearre Steaten en neam mar op. Mar fier yn de mearderheit binne dochs de fortsjinwurdigers fan ir, Frysk kultureie libben. T. k. n binne der ek noch de krantelju en de minsken fan de radio, dy't der foar soargje sille, da alles hwat hjoed dien en sprntsen wurdt oan bátenwráld bikend makke wurde sil. Mids al dizze minsken sit Dr. Obe Postma; de dichter. foar hwa't al dizze dr akte makke wurdt. Hy de dichter, wiskundige en historicus, sit dér en harket nei itjinge him der foar goeds sein wurdt troch boargermaster, kommissaris en Secretaris-GLnerael, troch Prefester Dr. Brouwer, dy't yn syn bátengewoan moaije taspraek biw.i5t, dat er dg dichter Jelle Brouwer Is, ne' de foarsitter fan de Fryske Akademv. de ivich jonge Lector Dr. Sipma, nei Tsjeard d. Vries, foar de Fryske Biwegingsrie. nei d hear Holkema fan Liouwert dy't mei rjucht en reden prate koe oer Gysbert-om, om't hy it it slachte wie fan Gysbert Japixs en nei de foarsitter fan de tarieclings-kommisje Tsj. de Jong. Op 'e nu bisjuch ik him mei nio.et, ir fine oantlit mei de mannichte fine tearen om de eagen, dy ea.gen dy't jin sa skerp en dochs goedmienend opnimme kinne en dy't er heal tichtknvpt s er harker nei hwat, dat him wol tige interessearet, en dan is 't my krekt as is er alhiel net foarog, nei 't ik him foar jierren foar it earst seach. It wie to Makkum, dat ik foar it earst yn de kunde kaem mei de boe,resoan ifan Koarnwert, dv't wiskunck»-learaer wie to Grins en dy't fersen skreaun. De onistannichheden, hweránder ik mei him yn de kunde kaem. %Oenen al hwel ruwer, fan de bibliotheek fan notaris Van der hwant ik moast him ophelpe fan de fli21: Burg. Tafallich kaem ik der krekt doe't hy mei de trap omtrázele, dér't hv hoppe op stien hia om in near hoeken to krijen fan de boppeste planke. Ik wit noch skoan, dat ik tocht: „De man hie wol brekke kinnen," sa tear en fyn seach hy der át. Hy like op neat fan hwat er wie. Net op in boeresoan, net op in wiskunde-learaer, sa 't ik my dy tominsen of arstelde en alhiel net op in dichter. Hy liket op hwat er ek is, in historicus. Mar dat wist ik doe noch net, dat er dat ek wie. Mar mocht er dan al net op in dichter lykje, ik wist nochs al, fan in oare boeresoan, dy't ek gjin boer wurden wie, mar séman, n.l. fan in omke fan my, dat syn fersen goed wierren. Mei ien fan de soad boeken, dy't er hie, wie hy it wiist, en dat wie „Fan Fryske lán en Fryske libben" fan Obe Postma. Nei dy tijd bin ik der sels ek tige wiis mei wurden en as ik sa hearde, hwat der allegea,rre sein waerd, dan binne itnet allinne de lju fan de sékant, dy't heech wei rinne mei it wurk fan de Koarnwerter boeresoan. Dit blykt ek wol ût it feit, dat hy mei syn dichtbondel „It sil bistean" de Gysbert pixs-priis woun hat. Hjirmei is oan Dr. Postma de eare jown, dy't him takaem. Earne yn ien fan syn fersen seit de dichter: „Ik ben wol Wiel, mar net earwurdich," mar de Kommissaris wie 't der lang net mei iens, hwant de man oan hwa't de earste Gysbert Japixspriis arikt wurdt, is dy eare mear as wurdich. Hy neamt it wurk fan Dr. Postma „een monument in de Friese ciichtkunt." En dochs, seit Pref. Brouwer efkes letter, kin elkenien it dichtnirk fan Dr. Postma neikomme. Gjin boarterij mei moaije wurden, mar 11; icric goccle wur4 foar it iene bfgryp. De man, dy't troch de essayist Fokke Sierksma set wurdt finder de greatste dichters, hoechde net de wráld roun to swalkjen om yndrukken op to dwaen, hwant it is net sa, sei de dichter Jelle Brouwer, dat him yn in wetterdrip wráld en himel spegelt, Dichten: It lok fan it libben sjen. De dichter Douwe Tamminga hat mei syn foardrachten it it wurk fan Dr. Obe Postma ás wol tige sterk hwat fan dat lok sjen litten. Ja, it is wol wier, hwat B. Tuinstra letter oan de kofjetafel sei, dat de advieskommisje foar de Gysbert Jopixspriis it clizze earste kear net swier hawn hat, en ek doe't er herhelle, hwat Dr. Sipma al earder sein hie, dat hiel Fryslán it der ienriedich oer iens wie, dat de prijs &rikt is oan de man, hwa him takaem. Dat de prijs yn de Gysbert-stécl &rikt waerd, wie elk it ek wol mei iens en Boalsert hat sjen litten, dat it wit, hoe 't it heart. Yn it bertehiis fan Gysbert Japixs' wie in lytse &stalling makke fan boeken„ printen en hánskriften, wylst it Frysk museum û.o. it skilderij fan de greate master bar dizze gelegenheit áfstien hie. De ánderwizers hienen de bern op skoalle ien en oar oer de dichter forteld en hiele klibers bern hawwe de &stalling ek bisjoen. Yn de greate tsjerke spriek Jan Piebenga oer „Om it erfskip fan Gysbert Japixs," wylst Mefrou Brouwer-Prakke in fjouwertal lieten fan de Boalserter dichter song. Mar de Boalserter sels bliuwen ek net efter. It frijsinnich tsjerkekoar song inkelde fan de troch Gysbert Japixs berymde psalmfersen en de oargelist G. Schrik joech inkelde stikken 17e ieuwske mesyk. Dat men lykwols yn Boalsert net alinne It geastlike goed wit to forsoargjen, kamen de oansittenden oan de troch de stifting „It Fryske boek" oanbeane kofjetafel oan de weet. Der binne folie goede wurden sprutsen, hwat ek hast net oars koe, bisjoen yn it ljocht fan hwat der allegearre wei waerd fan dy tafel. De tafelpresident, B. Tuinstra, spriek dan ek de hoop át, dat dit tradysje wurde soe. In wijs wurd fan in wijs man, der't elkenien it folslein mei iens wie. Lofts boppe: Lector Sipma, foarsitter fan ne Frijske Akademy, oan 't wurd. Rjochts boppe: Prof. Dr. Jelle Brouwer. Midden: Dr. Obe Postma harket mei aandacht nei len fan de sprekkers. Under: De boargemaster fan Boalsert aan 't wurd. Rjochts sittend de kommissaris fan de Keninginne en de Sekretaris-Generael mr. Rein/uk. --- Optimisten. Bij een landbouwer in Om- Optimisten. Bij een landbouwer in Ommei (N.8.) staan voor de tweede maal dit jaar vier appelbomen in volle bloei. --- , Tijdelijke residentie. Prinses Juliana is Tijdelijke residentie. Prinses Juliana is voornemens, tijdens Haar regentsetrip in Ustar paleis te Soestdijk te bij-en wonen. --- Buitenland Ofschoon er in het algemeen in de debatten in de algemene vergadering der Ver. Naties en haar commissies heel weinig blijkt van een toenadering tussen de Ver. Staten en Rusland, is er één punt, waarop in theorie samenwerking bereikt schijnt te kunnen worden en dat is in de zeer belangrijke Palestina-kwestie. Zoals bekend, heeft destijds de meerderheid der commissie van onderzoek uit de Ver. Naties, welke in Palestina is geweest en waarin de grote mogendheden geen zitting hadden, zich uitgesproken voor de verdeling in een Joodse en Arabische staat, welke op economisch gebied zullen moeten samenwerken. De Ver. Staten hebben thans in de commissie voor Palestina welke uit de algemene vergadering gevormd is, zich met het beginsel van verdeling van dat land verenigd, met enkele wijzigingen van het oorspronkelijke plan der commissie van onderzoek. Zo zou Jaf fa, dat volgens dat plan bij de Joodse staat zou worden ingedeeld, volgens de Ver. Staten bij de Arabische moeten komen, omdat deze stad een overwegend Arabische bevolking heeft. Een speciale V.N.-politiemacht van vrijwilligers zou volgens de Amerikanen in de overgangsperiode de rust in Palestina moeten handhaven en op grote schaal zou Joden moeten worden toegestaan zich direct in de voorgestelde Joodse staat te vestigen. Na deze Amerikaanse verklaring zag men nog met groter spanning dan te voren uit naar de mening van Rusland. Deze beide grote landen ,hebben zo lang mogelijk gewacht met het mededelen van hun standpunt. Ze wilden elkaar blijkbaar uit de tent lokken, omdat hun houding tegenover het Palestijnse vraagstuk tevens beslissend zou zijn voor de verhouding tot de Arabische staten. Geen der grote mogendheden verspeelt graag de vriendschop dezer staten, die in de toekomst een machtsfactor van betekenis in het midden Oosten zullen vormen. Maar als alle grote mogendheden eenzelfde houding inzake Palestina aannemen, betekent dat in de eerste plaats enige druk op de Arabische staten om met de oplossing der Ver. Naties accoord te gaan en is het anderzijds minder erg, wanneer de Arabieren verstoord blijven, omdat hun toom zich dan tot alle grote landen moet richten en zij geen steun vinden bij een dezer machtigen. Begin van deze week verklaarde ook Rusland in het algemeen accoord te kunnen gaan met de oplossing door de meer, derheid der commissie van onderzoek aanbevolen, en het is te begrijpen, dat de Amerikaanse vertegenwoordiger er zijn voldoening over uitsprak, dat men in zo'n belangrijk en moeilijk probleem het blijkbaar eens zou kunnen worden. Men moet natuurlijk nog enig voorbehoud maken, want Rusland aanvaardde het meerderheidsrapport slechts „in beginsel". Ook de Amerikaanse verklaring wordt in de internationale pers nogal vaag genoemd, zodat bij de practische uitwerking van het plan nog heel wat moeilijkheden te voorschijn kunnen komen, mischien zelfs onoverkomenlijke. Zoals bekend, hebben de staten van de Arabische liga verklaard, dat zij zich tegen deze oplossing zullen verzetten, zij noemden reeds cijfers betreffende het aantal manschappen, dat ze in het veld konden brengen. Maar vrij algemeen wordt aangenomen, dat ze zich niet aan een openlijke oorlog tegen een Joodse staat, welke de bescherming der Ver. Naties geniet, zullen wagen, terwijl landen als Irak en Saoedië Arabië, die door hun verpachting van olieterreinen aan Amerika en Engeland grote inkomsten genieten, ook wel niet openlijk tegen deze landen stelling zullen nemen, al hebben hun medeleden van de liga er op aangedrongen, die concessies nu in te trekken. Het waarschijnlijkst is, als het plan der Ver. Naties wordt uitgevoerd, dat de Arabieren zullen doen, wat de Joodse ondergrondse nu tegen de Engelsen in Palestina doet, nl. een terreur door hun ondergrondse organisaties in de Joodse staat op touw te zetten en een guerilla beginnen, waarbij de Palestijnse Arabieren dan op de geheime steun van de Liga kunnen rekenen. Het is dus mogelijk, dat Palestina op de duur eenzelfde beeld als Griekenland zal gaan opleveren, waar het communistisch verzet tegen de regering enig veld schijnt te winnen. In die kwestie staan de Ver. Staten en Rusland nog altijd scherp tegen over elkaar. De politieke commissie der Ver. Naties heeft een heel makke resolutie aangenomen, waarin Z. Slavië, Albanië en Bulgarije alleen maar verzocht werd geen steun te verlenen aan de Griekse guerilla-strijders, maar het Oostelijk blok was natuurlijk nog tegen dit voorstel. Noch Rusland noch Polen wilden •ook zitting nemen in een commissie van toezicht op de Balkan, hoewel hun daarin een plaats werd aangeboden. Tot de negen leden, die wel een plaats in deze „Waakhondcommissie" aannamen, behoort Nederland. Wat overigens de tegenstellingen tussen Amerika en Rusland betreft wordt gemeld, dat Truman zich deze week heeft laten voorlichten door de belangrijkste Amerikaanse diplomaten in Europa o.a. de ambassadeur te Moskou om op grond dezer inlichtingen zijn standpunt te hepalen tegenover de nieuwe Komintern, of Kominform, zoals ze thans wordt genoemd en welke door enige Amerikaanse ministers reeds scherp is veroordeeld. Ook schijnen de Ver. Staten langs diplomatieke weg met West-Europa te onderhandelen over enige wijzigingen in het 16 landen rapport over het plan Marshall. In het algemeen verlopen de besprekingen over hulp aan Europa veel te traag, zodat men voor ernstige gevolgen moet vrezen, in het bijzonder ook voor een land als Frankrijk, dat trouwens zijn kansen om staande te blijven nog schijnt te bederven door nieuwe stakingen in verband met looneisen. Met spanning ziet men uit naar de uitslag van de eerste ronde der Franse raadsverkiezingen op 19 October a.s, welke een beeld zal geven van de wijze, waarop het Franse volk op de chaotische toestand in zijn land reageert. Ramadier heeft in een rede de communisten er al van beschuldigd, looneisen en stakingen uit te lokken om winst bij de verkiezingen te behalen. Tegen communistische invloed hebben enige Z. 'Amerikaanse republieken' stellingi genomen. Chili, dat heeft te kampen met een mijnwerkersstaking, beschuldigde liet Zuid-Slavische gezantschap er van een communistische sabotage-centrale op Chileens gebied te hebben gevestigd en wees wee Z Slavische diplomaten uit, waarop Z. Slavië, dat de beschuldiging ontkende, ie diplomatieke betrekkingen met Chili verbak. In Argentinië wil president Péron, in overleg met Chili, de communistische partij verbieden. Bij de gemeenteraadsverkiezingen in Italië hebben te Rome de christen democraten aanmerkelijke winst geboekt, zodat ze evenveel zetels krijgen als het „Volksblok" (communisten en linkse socialisten). ---