Raadsvergadering Menaldumadeel VERSLAG van de vergadering van de raad der gemeente Menaldumadeel, gehouden op Donderdag 16 Juni 1955, des avonds 7.30 uur. Voorzitter: de heer D. Torensma, burgemeester. Aanwezig 12 leden; afwezig de heren Born, Braaksma en de Jong. Nadat de Voorzitter met een kort woord de vergadering heeft geopend stelt hij aan de orde punt 1 van de agenda: Verslag van het verhandelde in de vorige vergadering. Met een kleine wijziging wordt het verslag verder onveranderd vastgesteld. Bij deze gelegenheid deelt de VOORZITTER mede, zulks op een vraag in de vorige vergadering gedaan omtrent het tarief voor dag en nacht gebruikers van stroom voor een boiler, dat thans in de gemeente twee soorten boilers aanwezig zijn, die welke alleen des nachts worden verwarmd en die welke het gehele etmaal in gebruik zijn. Voor de alleen des nachts te verwarmen boilers kan men een afzonderlijke meter krijgen met verlaagd tarief, maar zij die de gehele dag willen beschikken over warm water moeten dat doen voor het gewone tarief. Direct na de oorlog waren er geen meters te krijgen en maakte het bedrijf bezwaar boilers voor een speciaal tarief aan te sluiten, maar thans zijn de meters weer verkrijgbaar. De heer VAN DER SCHAAF informeert nog of er niet meters kunnen worden aangeschaft die niet alleen voor nachttarief aanwijzen, maar die ook voor een speciaal dagtarief kunnen worden gebruikt. De voortzrrrut veronderstelt wel dat er zulke meters zijn, maar in hoeverre of het uitvoerbaar is een boiler overdag te branden voor speciaal tarief dat zou hij eerst nog eens met het bedrijf willen bespreken. Wethouder WIJNSMA is van mening dat een dagtarief voor boilers niet bestaat en zeer zeker door het bedrijf ook moeilijk ingevoerd kan worden. 2. Mededelingen en ingekomen stukken: Bij de mededelingen van de gehouden aanbesteding van twee huizenblokken van drie te Menaldum en te Marssum stellen B. en W. voor deze mededeling voor kennisgeving aan te nemen. De heer PALSTRA informeert naar de bedoeling van dit voorstel. Wanneer het inhoudt dat hiermede de bouw van de zes woningen van de baan is, meent hij met B. en W. van mening te moeten verschillen, omdat volgens hem, de mogelijkheden voor de bouw nog niet zijn uitgeput. Dat is ook niet de bedoeling, antwoordt de VOORZITTER. De zaak is deze dat om voor een rijksbijdrage in aanmerking te komen veel te hoog is ingeschreven. In massa zouden deze woningen komen te kosten ruim f 87.000, terwijl het Rijk de eis stelt dat niet meer dan ƒ 70.000 mag worden besteed. Hoe een bedrag van f 17.000 voor deze twee huizenblokken kan worden bezuinigd is de Voorzitter voorlopig niet duidelijk. B. en W. staan op het standpunt dat de woningen moeten worden gebouwd, maar of het mogelijk zal zijn plannen te maken die voldoen aan de eisen van de bouwverordening en voor de rijksbijdrage in aanmerking kunnen komen, dat moet naarstig onderzocht worden. De Voorzitter meent te weten dat in een naburige gemeente zich een soortgelijk geval heeft voorgedaan en dat van het bouwvolume voor 1954 daar acht woningen nog niet gerealiseerd zijn. Als het verschil minder groot was geweest zou door overleg met de langste inschrijver en kleine vereenvoudigingen in het plan misschien nog wel iets te bereiken zijn geweest, maar met dit plan kunnen we niet komen waar we wezen moeten. De raad kan er van overtuigd zijn dat B. en W. werkzaam zullen blijven en al het mogelijke zullen doen om deze woningen alsnog gebouwd te krijgen. Dan was er nog een mededeling die een uitvoerige bespreking tot gevolg heeft gehad. In de vorige vergadering heeft de raad besloten de garantiebepalingen voor geldleningen ten behoeve van de N.V. Intercommunale Waterleiding Gebied Leeuwarden iets te wijzigen en in overeenstemming te brengen met de bepalingen, welke ook in andere gemeenten gelden. Tegen dit besluit maken Ged. Staten bezwaar wegens strijd met de wet, hoewel in verschillende andere gemeenten een dergelijk besluit is goedgekeurd. Ged. Staten stellen een ander redactie voor, maar daarmede kan de Waterleiding geen genoegen nemen en daarom stellen B. en W. voor het in de vorige vergadering genomen besluit maar in te trekken. Teneinde de raad voldoende inzicht in deze materie te geven geeft de VOORZITTER een uitgebreide toeliehting en maakt met voorbeelden duidelijk wat de juiste strekking is zowel van het besluit als van de motieven van Ged. Staten om bezwaar tegen de goedkeuring te maken. Wanneer het in de vorige vergadering genomen besluit wordt ingetrokken, herleeft automatisch de oude garantiebepaling, want die is niet ingetrokken. De heer VAN DER SCHAAF is van mening dat er wel wat voor het standpunt van Ged. Staten is te zeggen en hij betwijfelt de voorstelling van de voorzitter, dat daardoor de leningsmoeilijkheden voor de waterleiding groter zijn geworden. De VOORZITTER gevoelt ook wel voor het standpunt van Ged. Staten; hij kan hun gedachtengang best billijken, maar in de huidige omstandigheden geeft dat voor de N.V. Waterleiding te veel moeilijkheden, die kunnen er althans uit voortvloeien en daarom geeft deze aan de raad in overweging niet aan de wens van Ged. Staten te voldoen. Voor de aansluiting van de gemeenten Dantumadeel, Opsterland, Smallingerland en de Stellingwerven is veel kapitaal nodig. Wanneer als Ged. Staten de mogelijkheid tot het lenen van kapitaal zouden belemmeren of vrijwel onmogelijk maken dan zou de waterleiding de uitbreiding moeten stopzetten en de nog aan te sluiten gemeenten konden dan geen water krijgen. Het slot van deze discussie was, waaraan ook nog enige andere leden hebben deelgenomen, dat besloten werd om het voorstel aan te houden, inplaats van het in te trekken, totdat Ged. Staten een besluit genomen hebben. De mededelingen en ingekomen stukken worden daarna verder voor kennisgeving aangenomen. 3. Voorstel van B. en W. tot verhoging van het presentiegeld voor de commissie van advies ingevolge de Woonruimtewet 1947. Voorgesteld wordt het presentiegeld te verhogen van f 4. tot f 6. per vergadering. De heer MIEDEMA informeert of de vergadering niet op avond gehouden worden, daar in de toelichting gesproken wordt van werkverzuim. De vergaderingen worden als regel gehouden op Zaterdagmorgen, deelt de VOORZITTER mede, slechts een paar maal per jaar, omdat het maar zeer weinig voorkomt dat de commissie in vergadering bijeen moet zijn. Het voorstel wordt z.h.s. aangenomen. 4. Voorstel van B. en W, tot voorziening in de vacature 11. Riazinga der commissie van advies ingevolge de Woonruimtewet 1947. Met algemene stemmen wordt tot lid van deze commissie benoemd de heer L. Tanja, technisch opzichter bij de dienst van gemeentewerken 5. Voorstel van B. en W. tot het toekennen van vergoedingen Ingevolge art 13 der Lageronderwijswet 1920. Aan F. Ven-erna te Marssum en S. Reitsma te Beetgum worden vergoedingen toegekend, de eerste wegens het bezoeken van 2 kinderen van de bijzondere school te Beetgumermolen en de tweede voor het bezoeken van een kind van de Chr. U.L.O. school te Leeuwarden. Aan beiden worden een rijwielvergoeding toegekend. 6. Voorstel van B. en W. tot het verlenen van ontslag aan de heer 11. de Haan als onderwijzer aan de 0.1. school te Beetgum. Op voorstel van B. en W. wordt het ontslag eervol verleend op een nader door hen te bepalen datum. 7. Voorstel van B. en W. tot het aanbrengen, van verbeteringen in de gemeentewoning no. 244 te Menaidum met huurverhoging. Op de woning zal een dakkapel worden aangebracht, teneinde boven meer licht en lucht toe te laten. De kosten daarvan worden geraamd op ƒ 900.—. Gedurende 13 jaar zal de huur van de woning verhoogd moeten met f 52. per jaar. De heer PALSTRA juicht het toe dat op deze wijze de slaapgelegenheid in die woning op dusdanige wijze verbeterd wordt. Hij zou de gehele streek op die wijze willen opknappen. Gezien wat de mensen thans aan huur 'betalen kan een verhoging van f 52. per jaar geen bezwaar zijn. Kunnen we die verbeteringen niet verplicht stellen? De VOORZITTER vindt het jammer dat wij voor deze woningverbetering geen rijkssubsidie kunnen krijgen. Om deze verbetering voor de bewoners verplicht te stellen ontmoet wel enig bezwaar, want er wonen ook oude mensen, die er geen belang bij hebben. B. en W. willen het echter nog wel eens bekijken. De heer PALSTRA zou er prijs op stellen, want deze woningverbetering is in het belang van de Volksgezondheid. De heer BOORSIVIA vraagt of een zo'n dakkapel de streek niet ontsiert. De dakkapel komt aan de achterkant op het Zuiden en valt dus niet op, antwoordt de VOORZITTER. Het voorstel wordt aangenomen. 8. Voorstel van B. en W. tot het aanbrengen van verbeteringen in de woning no. 246 te IVlenaldum met huurverhoging. De verbeteringen aan deze woning zijn van ingrijpender aard en de kosten daarvan worden dan ook geschat op f 1763. waardoor de huur gedurende 13 jaar met /104. per jaar moet warden verhoogd. Aldus besloten. 9. Voorstel van B. en W. tot het verjagen van de nachtstroomprijs voor kleingebruikers bij toepassing van een heetwaterreservoir. De stroom wordt met 1/2 cent per kilowat verlaagd. 10. Voorstel van B. en W. betreffende het verlenen van medewerking aan een aanvraag van het R.Kath. schoolbestuur te Dronrijp om gelden ingevolge art. 72 der Lager Onderwijswet 4920. Er moeten nodig nieuwe banken en een z.g. klassemeubel voor klas I worden aangeschaft, waartegen de raad geen bezwaar heeft en besluit de gevraagde medewerking te verlenen. 11. Voorstel van B. en W. tot het in principe medewerking verlenen aan de bouw van Diakoniewoningen der ELervormde Kerk te Dronrijp. Het ligt in de bedoeling van de diakonie zes woningen te bouwen voor bejaarden aan het z.g. Jouke-reedje. Er moet echter nog aan twee voorwaarden worden voldaan, de eerste is wijziging van het uitbreidingsplan, want de thans voor bouwterrein bestemde grond is aangewezen als cultuurgrond, terwijl er ook nog twee bouwvoliames moeten worden beschikbaar gesteld. Naar de mening van B. en W. komen hierdoor tenminste twee woningen in het dorp vrij, zodat ook de woningvoorziening hierbij gebaat is. De raad heeft tegen de bouw van deze wo. ningen alszodanig geen bezwaar, maar de heer PALSTRA. zou wel willen weten welk soort woningen hierdoor vermoedelijk vrij zullen komen, zijn dat huurwoningen of woningen die vrij te aanvaarden zullen worden verkocht. De VOORZITTER kan daarop geen positief antwoord geven, maar naar hetgeen met de diakenen hierover ter sprake is gekomen, zou hij deze zaak met vertrouwen tegemoet willen gaan. Hier liggen wel enkele voetangels en klemmen op het pad van de woningvoorziening. Een daarvan is dat B. en W. geen zeggenschap omtrent de bewoners van deze woningen krijgen. We mogen aannemen dat de diakenen een open oog hebben voor de woningsituatie in Dronrijp. Nog informeert de heer PALSTRA naar de bepalingen in de verordening omtrent de toegangsweg voor deze woningen. De straat moet aan de eisen van de verordening voldoen, antwoardt de VOORZITTER en hij sluit aan op de gemeentelijke weg. Die zaak komt wel in orde. Het voorstel wordt daarna z.h.s. aangenomen. 12. Voorstel van B. en W. tot het eventueel aanstellen van een timmerman-opzichter voor de gemeente-woningen. Voor de bespreking van dit punt doet de Voorzitter •de deuren sluiten. Na heropening van de openbare vergadering deelt hij mede, dat B. en W. gehoord de suggesties uit de raad overwegen een volgende vergadering met uitgewerkter voorstellen te komen. Naar aanleiding van een betreffende dit onderwerp ingekomen adres van de bond van timmerpatroons merkt de VOORZITTER op dat het niet in de bedoeling ligt het gewone onderhoudswerk door de gemeente-timmerman te laten verrichten. Dat blijft zoals het nu is bij de timmerpatroons in de gemeente. Er zijn aan de vele gemeentepanden allerlei kleine karweitjes op te knappen, welke door een vakman moeten geschieden en deze zouden B. en W. door de gemeente-timmerman willen laten verrichten. Het voorstel wordt daarna z.h.s. aangenomen. Ook het laatste punt van de agenda wijziging van de begroting voor 1955 die na een korte toelichting van de VOORZITTER zonder bespreking wordt goedgekeurd. Tot slot de RONDVRAAG. De heer ZWART informeert allereerst naar de komst van het aardgas te Berlikum, vervolgens vraagt hij of de bij het rusthuis te Berlikum te bouwen woningen buiten het toezicht van het rusthuis komen en eindelijk geeft hij in overweging de bomen en de heestergewassen aan de weg naar Klooster-Anjum te onderhouden want anders heeft het weinig zin gehad ze daar te planten. Wat het aardgas betreft, antwoordt de VOORZITTER, zodra het besluit hier in de raad is genomen is het met de meeste spoed toegezonden aan Ged. Staten en die hebben nog •geen antwoord gegeven. Daar is het wachten nu op. Intussen hebben B. en W. informatieve besprekingen gehad met de gemeenten Barradeel en Het Bildt omtrent het gemeenschappelijk personeel voor het aardgasbedrijf. Berlikum is de eerste plaats hier waar men aardgas zal aanschaffen zonder int er tevoren ander gas is geweest. Vandaar dat wij aanbiedingen krijgen voor plastiek buizen, wat iets nieuws is. Men zou op dit terrein Berlikum graag willen zien als een geslaagde proef op dit gebied. Werd aanvankelijk gevreesd dat er voor de tien woningen bij het rusthuis zich geen voldoende huurders zouden aanmelden, thans blijkt dat wij niet tien maar wel twintig hadden kunnen bouwen, zoveel aanvragen voor bewoning zijn al binnen gekomen. Dit warden woningen voor een bijzondere groep mensen, voor wie het om bepaalde reden niet wenselijk is ze in gemeenschap met de anderen te huisvesten en die meer dan gewone zong behoeven. De verpleging baart echter grote moeilijkheden. Het is vrijwel niet mogelijk om in dergelijke inrichtingen verplegend personeel te krijgen. Op een oproep daartoe heeft zich geen enkele sollicitant aangemeld. Voor het onderhoud van de bomen en het heestergewas aan de weg naar Klooster-Anjum zal zoveel mogelijk gezorgd worden. De heer GEUKER brengt de bijdrage uit het cultuurfonds ter sprake en vraagt naar de voortgang van de aansluiting aan het net te Deinum. De verdeling uit het cultuurfonds zal zeer binnenkort door de commissie worden bepaald antwoordt de VOORZITTER. De aansluitingen aan het electrisch net hebben plotseling een stagnatie ondergaan door de koperprijs, die in een kort tijdslbestek steeg van ƒ 2.25 per kg. tot ƒ 4.38 per kg. De Zandweg te lVfenaldum zal nog worden uitgevoerd en voor het overige is het wachten op verlaging van de koperprijs. Naar de bouw van 0.1. scholen te Schingen en te Menaldum informeert de heer STIEN-S'PRA. Het wachten is op de toestemming van Den Haag, aldus de VOORZITTER. De heer PALSTRA vestigt de aandacht op de verbetering van de weg Dronrijp- Beetgumermolen. Die zaak is momenteel in handen van het architecten-bureau Ooms en Kuiper te Groningen deelt de VOORZITTER mede, doch B. en W. hebben met de meeste klem op spoed aangedrongen. De financiele kant is niet eenvoudig, Ged. Staten hebben geen geld voor subsidie, niet eerder dan in 1960. We kunnen de weg zelf niet financieren. Wel krijgen we dit jaar ƒ 125.000 extra van het Rijk, maar deze wegverbetering moet wel een millioen kosten. Nadat nog een datum bepaald is voor een door de raad te houden excursie door de gemeente, sluit de VOORZITTER de vergadering. Niet doorgereden maar te water. Op de Muiderstraatweg onder Diemen, kwamen twee auto's in botsing, waarna een der aangeredenen bij de politie vertelde, dat de ander was doorgereden, terwijl eerst de volgende dag bleek, dat deze wagen te water was geraakt, waarbij de drie inzittenden jammerlijk verdronken. Naar Nieuw-Guinea. In opdracht van het Ministerie voor Overzeese Gebiedsdelen vertrekken de professoren Hoekstra en Kraneveld naar Nieuw-Guinea om daar adviezen te geven over de verrijking van de veestapel. --- Advertentie • 't Lijkt wel of alles altijd verkeerd „valt"... Neem toch Rennies! Wéér krimpen van brandende pijn door overtollig maagzuur. En toch.... een of twee Rennies brengen uitkomst, van de ene minuut op de andere. Maak er een vaste gewoonte van, zong er steevast voor een of twee Rennies op zak te hebben. Een ware uitkomst, zo eentwee-drie van die pijn verlost te zijn, zonder verdere stoornis voor een prettig, gezellig samenzijn. In iedere apotheek of drogisterij verkoopt men II Rennies graag. --- PLUIMVEEHOEKJE De vraag van de heer M. te V. die ik per brief beantwoordde wil ik nog even aanvullen met het volgende: Het betreft hier de opfok van jonge eendjes, die de eerste 14 dagen niet in 't water mogen komen, wel zo eens nu en dan in een heel ondiep bakje, om zich te wassen, maar niet in sloot of plas. Veel groenvoer is nodig en zorgt U vooral dat ze flink haksel of turfmolm onder zich hebben, waar ze 's nachts lekker warm en droog op kunnen zitten. —o— de lichte rassen (Leghorns, Minorca's e.d.) ontwikkelen de kammen en de kinlellen der haantjes zich op de leeftijd van 3 á 4 weken veel sterker dan bij de hennetjes; ook zijn ze wat donkerder van kleur, meer bloedrood; de staartjes der haantjes zijn doorgaans ook meer opgericht dan van de hennetjes. Bij de zwaardere rassen (Barnevelders, Wyandottes, Reds, Plymouthrocks e.d.) houdt de ontwikkeling van kam en lellen meer gelijke tred. Daardoor is het geslachtsonderscheid dan ook moeilijk vast te stellen. Op de leeftijd van 4 of 5 weken zullen enkele kuikens op de schouders en rondom de staart kale plekken hebben, de veren komen niet geleidelijk over het ganse lichaampje. Dat zijn de haantjes. De hennetjes zijn zediger; ze bedekken haar hele corpsje van het begin af aan met veren; en ook zijn ze ijdeler, want de veren zitten altijd heel netjes verzorgd, terwijl de haantjes er non-chalanter bij lopen. Alsof ze het geslacht hierdoor nog niet voldoende demonstreren, stappen ze ook veel lummelachtiger, brutaler, met grote, onregelmatige passen. Dat verschil merkt men niet zo zeer bij de lichte rassen. De zadelveren en de halsveren komen bij de haantjes al spoedig met spitse topeinden te voorschijn, terwijl ze bij de hennetjes meer afgerond zijn. Er is een zekere routine nodig, om bij sommige zware rassen het geslachtsonderscheid met zekerheid te kunnen bepalen. KIPPENVRIEND. --- WATERVERSPILLING. Tengevolge van het warme weer van de laatste dagen en de aanhoudende droogte is het waterverbruik abnormaal hoog. Daarom wordt een dringend beroep gedaan op de geabonneerden om bij warm weer het waterverbruik zo laag mogelijk te houden om stagnatie in de watervoorziening te voorkomen. Het behoeft geen betoog, dat er grote moeilijkheden kunnen ontstaan voor ziekenhuizen, fabrieken e.d. indien de waterleiding verstek laat gaan doordat er meer water wordt gebruikt dan kan worden opgepompt. Gebruikt dus water, maar weest er zuinig mee! --- REGIONALE OMROEP NOORD Golflengte 188 meter. PROGRAMMA van 1 tot en met 7 Juli 1955. Vrijdag 1 Juli: 19.10-19.30 Noordelijk weerbericht van het K.N.M.I. in De Bilt. De Stem van het Noorden. 19.30-20.00 Drènse uutzendink a. „Een Midzomernachtdroom" van W. Shakespeare, speuld deur de toneelverienung „Meyer", openluchtspul in Diever; b. „Belevenissen van een Drènse Schoeljuff er", schreven en veurdragen deur mevr. Anje Pot Wieringa ; c. „Nejs van T.T.". Berend Velting hef een praotien met een koppeltien luu van de T.T.-commissie; d. Een stuk of wat liedties van „De Thrianta's" 0.1. v. Tonny van der Veen. Zaterdag 2 Juli: 19.30-19.45 Noordelijk weerbericht van het K.N.M.I. in De Bilt. Biologisch kwartier. Met Fop I. Brouwer naar de Zijer Strubben. 19.45-20.00 Noordelijk weekoverzicht. Zondag 3 Juli: 18.30-18.55 Louis Somer, viool: Jacques Goudappel, piano: Sonatine van Louis Somer ; Cavatine van Carel Brons; Sonatine van Carel Brons. 18.55-19.20 Noordelijk weerbericht van het K.N.M.I. in De Bilt. Sportuitslagen en commentaar op de belangrijkste sportgebeurtenissen door Henk Oostinga. Maandag 4 Juli: 18.50-19.00 Sportpraatje door Henk Oostinga. 19.08-19.30 Noordelijk weerbericht van het K.N.M.I. in De Bilt. De Stem van het Noorden. Dinsdag 5 Juli: 18.50-19.00 Fryske ûtstjûring. a. In muzikael bigjin. 19.00-19.08 NieuwSberichten over Hilversum 11. 19.08- 19.10 Noordelijk weerbericht van het K.N.M.I. in De Bilt. Noteringen van de Korenbeurs te Groningen. 19.10-20.00 Forfolch Fryske stjhring. b. Taspraek fan de hear A. Zandstra fan Drachten (Hum. Forboun) ; c. De Toetsebatsers ; d. Fdlksforhalen troch E. B. Folkertsma ; e. It Bildt 450 jier ; f. „Alearen", in forhael át 'e álde tiid, biwurke troch Marten Brouwer, mei muzyk fan Alfred Cley. („De moardnersfaem", eerder Utstjtird 8-2-'49) ; g. „Koert am 'e lhoeke", nijs fan it kulturele méd. Woensdag 6 Juli: 18.30-1845 Landbouwkwartier. J. van Staalduinen te Veendam, hoofdassistent (bij de Rijkslandbouwvoorlichtingsdienst voor zuidelijk Groningen spreekt over: „I),e bestrijding van de Phytopthora infestans in febrieksaardappelen". 19.08-19.30 Noordelijk weerbericht van het K.N.M.I. in De Bilt. De Stem van het Noorden. Een klankbeeld over het leven van Pieter Stuyvesant, stichter van New York. Donderdag 7 Juli: 19.08-19.30 Noordelijk weerberictht van het K.N.M.I. in De Bilt. De Gemengde Zangvereniging „Excelsior" te Nieuw Roden 0.1. v. J. P. Vos. 19,30-20.00 Grunneger oetzenden. a. „Veur 'n vroeg is 'n wait", J. J. Tilbusseher beantwoordt vroegen over oldheden ien en op Grunneger grond; b. „Neie stukken veur 't Grunneger toneel", Willem Diemer besprelot „'t Schip d'Aalmacht" van Herman de Boer; c. „Wat Garend d'r van zegt", de 9de van 'n riege verhoalen, bie 'n kamier sprokkeld deur Simon van Wattuin; cl. „Veur en noa 'n daicije". ---