FRIESLAND EEN WATERSCHAP. Onderzoeken we, of we hier in Friesland, met de zeedijken, een geval van burger- of van publiekrechtelijken aard hebben, dan kan daarover geen verschil van meening zijn. De grondslag van ons waterschapsrecht heet, ja, een arbitrement, en dat woord kan doen denken aan eene overeenkomst, een schikking, een scheidspraak tusschen verschillende belanghebbende personen, en als zoodanig zou men ook kunnen denken, dat het bijzondere belangen betrof. Dan echter zou het eene overeenkomst moeten zijn tusschen die bijzondere belangen hebbende personen en moest het over bijzondere belangen lopen. Noch het een, noch het ander is het geval, het is hier zelfs minder dan ooit het geval. De waterschappen, en althans de zeedijks-kolleges zijn geen polders in den gewonen zin des woords, gemeenschappelijke lichamen die, te zamen hun gemeene belangen hebbende, gronden tegen het water beschermen. De onderhoudsplichtigen zijn niet de eenig belanghebbenden, en de werken die zij onderhouden strekken in 't belang van vele anderen dan degenen die ze onderhouden. Door vergelijking met hetgeen elders gebeurt, komen we het spoedigst tot het juiste inzicht. Wanneer in Noord Braband een waterschap opgericht wordt, om de jaarlijksche overstroomingen te keeren ; wanneer in Gelderland een waterschap van de Berkel , in Gelderland en Overijsel een waterschap van den Ouden IJsel wordt opgericht, strekken die waterschappen in de eerste plaats in 't belang van de eigenaren der gronden en het is dus niet meer dan billijk dat zij daarvoor hoogere lasten betalen dan de overige bewoners der genoemde provinciën. Wanneer men daarentegen op Utrecht let, heeft men daar ten deele een toestand als die zich hier in Friesland voordoet. De zooveel besproken Lekdijk n.l. wordt onderhouden door een veel kleiner aantal onderhoudplichtigen dan dat der belanghebbenden en waarom ? Omdat men daar gedaan heeft, wat men hiel in Friesland ook deed. Men had aan ééne zijde der provincie zeedijken, aan de andere zijde rivierdijken en nu heeft men aan het eene deel der provincie het onderhoud der zeedijken en het andere deel dat der rivierdijken opgedragen; in Utrecht zijn dus die Lekdijks- en zeedijks kolleges evenmin als hier lichamen tot bescherming der bijzondere belangen van de deelgenooten, maar van instellingen aan wie, naar zekeren maatstaf, ten tijde der regeling zoo billijk mogelijk waarschijnijk, een deel der algemeene lasten is opgelegd. En wel opmerkelijk is, dat in Utrecht wellicht bestaan gelijksoortige toestanden ook nog elders evenals in Friesland de aangenomen maatstaf onbillijk is geworden, daar de Lekdijkslasten aanhoudend toe-, en de zeedijkslasten aanhoudend afnemen. We hebben ons daarmede hier niet verder bezig te houden, het aangevoerde zal voldoende zijn om onze bedoeling te doen begrijpen. Geldt de regeling dus niet de bijzondere belangen der tot de waterschappen behoorende, zij is ook niet eene regeling van die belanghebbenden als zoodanig en onderling. In tegendeel, als uitvloeisel van de voorschriften van de hertogen van ,Saksen en van den stadhouder en Raden, steunt het arbitrement op de bepalingen der destijds souvereine macht, die door de souvereine macht in onze dagen, de Staten van Friesland, ingetrokken, of veranderd kunnen worden. Zij hebben trouwens van die macht reeds gebruik gemaakt door de verandering in de regeling der binnenlandsche waterschappen, wat hun zooals reeds gezegd werd een evenzeer billijke verandering in de zeedijkswaterschappen tot een duren plicht maakt. Is het billijke der zaak en de macht der Staten voldoende aangetoond, dan is nog het nut te betoogen. Ook dit is niet moeielijk. Evenals Frisius zijn we namelijk van gevoelen, dat hier centralisatie tot verbetering leidt, zoo uit het oogpunt van beter werk, als uit dat van minder kosten. Centralisatie. Wij zijn daarvan geen overdreven bewonderaars, zooals men weet en zouden er ons met hand en tand tegen aankanten, rndien men, zooals al eens is voorgesteld, alle eigenlijke waterschappen onder het landsbestuur wilde brengen. Doch hier ziet men al weder juist tegenover elkander twee zaken waar centralisatie goed en waar zij schadelijk is. In afzonderlijke eigenlijk gezegde waterschappen, behartigen de ingelanden, geërfden of hoe men ze noemen moge, hunne eigen belangen, en naar hunne eigen inzichten. Die belangen zijn zeer uiteenloopend en er is een onafscheidelijk verband tusschen de offers die men zich getroost en de vruchten die men plukt. Hier kunnen geen algemeene regelen gesteld, hier kan niet naar een vasten vorm gehandeld worden. Wat hier goed werkt, zal daar een verkeerden invloed uitoefenen; wat hier dubbel en dwars in meerdere opbrengst de kosten vergoedt, zal elders niet eens de kosten goed maken. Maar let men weer op elk dier waterschappen in 't bijzonder, dan is in den boezem daarvan het centralisatie-proces steeds voortgegaan, en wij gelooven niet dat men veel polders meer zal aantreffen, waar niet de onderhoudslast door belastingplicht is vervangen en de werken door een centraal bestuur ten algemeenen koste in orde gehouden worden. Onze zeedijkswaterschappen echter vormen, zooals is aangetoond, geen op zich zelve staande waterschappen, die hun eigen belangen behartigen ; zij behartigen ieder een stuk van het algemeen belang, zooals dat vroeger in eiken polder het geval was met de onderhoudsplichtigen, die ieder een stukje van dijk of waterkeering of waterlossing of boezem in orde te houden hadden. V.vennlin ais dit laatste op den duur houdbaar bleef, is ook het eerste houdbaar. De zeedijken strekken om de geheele provincie te vrijwaren. Zij moeten dus naar één plan onderhouden, verbeterd en opgemaakt worden; het beheer, het toezicht moet in ééne hand zijn, dan bekomt men het beste werk en met de minste kosten. Het beste werk, want het kan nooit goed werk worden, als wat één mooi, zijn, door meerderen naar hun eigen inzichten en Tiaar hun eigen vermogen gemaakt wordt. Wie zal als hij een huis wil laten bouwen, het toezicht daarover aan meer dan één architekt opdragen? En de mindere kosten volgen, evenals het betere werk, uit den aard der zaak. Men kan met minder personeel toe, kan de zaken meer in 't groot behandelen, en . . . gaat meestal minder kruimelig te werk. Men zal dus liever in eens goed, dan in twee of drie keer wat minder goeds doen, en die twee of drie keer elk goedkooper, zijn te zamen duurder dan het eene goede werk. Van welken kant we dus de zaak beschouwen, steeds komen we tot dezelfde slotsom: het is wenschelijk dat de afzonderlijke zeedijkswaterschappen opgeheven worden en het beheer der zeedijken aan het Provinciaal bestuur overga. Willen wij daarmede zeggen, dat men nu maar in eens dien overgang kan uitspreken? Dat zou, dunkt ons, iets te ver gaan. De bestaande toestand is met verschillende rechten en belangen dermate samengeweven, dat het niet is aan te bevelen, om zoo maar in eens, zonder meer, daar verandering in te brengen. De zorg daarvoor behoort evenwel tot de punten van uitvoering, waaromtrent het ondelëoek van Gedeputeerde Staten wel nader licht zal ontsteken. In afwachting van de uitkomsten daarvan verklaren wij ons intusschen met nadruk vóór het beginsel, dat Frisius aldus uitdrukt : „Friesland één waterschap." --- BUITENLAND. ALGEMEEN OVERZICHT. De zittingen van het Fransche parlement zijn Saturdag gesloten, zoodat de regeering kon overgaan tot het uitvaardigen van 't besluit, dat de verkiezingen voor de nieuwe kamer op 21 Augustus vaststelt. De provinciale pers is het over 't algemeen met Clemenceau en de radicalen eens, dat de regeering hiermede geen eerlijk spel heeft gespeeld. De Parijsche berichtgever van de Times bevestigt dat de verkiezingen eerst op 14 September waren bepaald, maar dat er spoedig daarop iets gebeurde wat de regeering deed besluiten de verkiezingen te verhaasten. De minister van oorlog had namelijk een vertrouwelijk schrijven ontvangen van generaal Saussier, opperbevelhebber der troepen in Algerie, waarin Saussier doet weten, dat hij wegens de hitte en den tijd, dien hij noodig heeft tot het organiseeren eener beslissende expeditie, niets van belang kan ondernemen voor 't einde van Augustus. Maar nu had hij ook uit 't zuiden van Algerie, en van de Tunesische grenzen en uit Marokko berichten ontvangen, volgens welke in 't begin van September, als 't feest van Ramadan (de vasten) geeindigd zal zijn, het uitbreken van een opstand op groote schaal verwacht kan worden. Tot het zenden van een groot leger, misschien zelfs tot een mobilisatie, zal dan moeten worden overgegaan, en 't Fransche volk zal dan voor een veldtocht staan, die het land veel bloed en schatten kan kosten. Omdat de verkiezingen daarvan allicht den terugslag zouden ondervinden, werd er bepaald dat er haast gemaakt zou worden. De voorbereiding van 't verkiezingswerk is reeds overal in vollen gang en in de eerstvolgende drie weken zal het niet aan vergaderingen en manifesten ontbreken. Een groot aantal ambtenaren schijnen als can – didaten voor de kamer te willen optreden, maar de ministers hebben strenge bevelen gegeven, dat de dienaren van het gezag zich met de verkiezingen niet mogen inlaten. Velen hebben daarom non-activiteit aangevraagd. Uit Algiers wordt gemeld dat Bou-Amema van taktiek veranderd schijnt te zijn en zijn terugtocht heeft gestaakt. Men meent dat hij andermaal tegertover de hem vervolgende Fransche troepen stand zal willen houden, nu hij ze ver genoeg in aQn Sahara heeft gelokt. Ook uit Tunis komen weder allerlei ongelukstijdingen. Het bericht dat de inneming van Sfax de Arabieren vrees zou hebben ingeboezemd, is een ijdele grootspraak gebleken. De opstandelingen zijn zoo weinig uit 't veld geslagen, dat zij zelfs de onmiddellijke omstreken van Tunis bedreigen en in de hoofdstad thans groote „onveiligheid heerscht." De Bey is naar het „frisschere" La Goulette vertrokken, waar hij alleen onder de bescherming der Fransche bajonetten zijn leven zeker is. De Franschen zullen groote opofferingen moeten doen om hun gezag te handhaven. Reeds zijn de opstandelingen in 't bezit der havenplaatsen Hamanet en Rhadis en bedreigen zij La Goulette zelf, dat op de andere zijde van de golf tegenover Rhadis is gelegen. Alle soldaten van den Bey zijn o vergeloopen. Onder de Spahis (Inlandsche Fransche ongeregelde hulptroepen) is ook desertie en muiterij. Volgens de Times dreigde Saterdag een opstand onder hen, en lijden de Fransche troepen veel aan ziekte. Inmiddels gaan de Franschen voort met enkele posities op de grenzen van Tripoli te bezetten. Na Gabes hebben zij ook het eiland Djerba bezet, vlak bij de stad Tripoli gelegai. Behalve dat het bezetten van die posities vele soldaten eischt. kan het ook niet uitblij ven dat het de ij verzucht van Engeland en Italie zal opwekken en met Turkije tot groote verwikkelingen aanleiding zal geven. Turkije heeft dan ook besloten volgens de Morning Post om eerstdaags een nota over den toestand van Tripoli af te zenden, waarin het met eene verwijzing naar de jongste gebeurtenissen in Tunis, de gevaren zal in 't licht stellen waaraan de aan Turkije onderhoorige provincies wegens de gevolgde roofstaatkunde blootstaan, en de noodzakelijkheid beteogen zal om onmiddellijk stappen te doen tot verzekering van orde en rust. De nota zal tevens bij voorbaat protesteeren tegen elke verkeerde uitlegging welke Frankrijk aan deze maatregelen zou kunnen geven. Uit Konstantinopel wordt bericht dat er eiken nacht in 't paleis van den Sultan bijeenkomsten plaats hebben van de grootwaardigheids-bekleeders van 't Rijk om de middelen te bespreken, die Turkije vrij moeten maken van de tusschenkomst der mogendheden in zijn binnenlandsche aangelegenheden. Als gevolg daarvan wordt de samenstelling gemeld van een financieele commissie, die met de afgevaardigden der fondshouders in gedachtenwisseling zal treden. Hiermede zoekt de Turksche regeering de bepaling van 't Berlijner tractaat te ontduiken, die haar de benoeming van een Europeesche commissie tot beheer der Turksche financien oplegt. Voor de verdere overgaaf van grondgebied aan Griekenland is nu werkelijk uitstel gevraagd wegens 't Radamanfeest. De mogendheden hebben nog niet in deze zaak beslist. Intusschen moet de Sultan den nieuwen Franschen gezant te Konstantinopel ten gehoore hebben ontvangen en dezen de meest vriendschappelijke verzekering gegeven, dat het hem leed deed, zijn voorganger niet te hebben willen zien voor zijn vertrek De Sultan voegde er bij, dat hij den gouverneur van Tripoli uitdrukkelijk last bad gegeven om alle woelingen tegen Frankrijk te keer te gaan. Deze echt Oostersche beleefdheidsbetuigingen behooren er zoo bij. Dat kleedt. In Engeland heeft in 't Lagerhuis de minister medegedeeld dat de Khedive van Egypte geen vrees voor een militairen opstand, noch den wensch voor een gewapende bescherming te kennen gegeven had. Hij wist niet dat Frankrijk een mededeeling van dien aard ontvangen had. Ook had Frankrijk nog niet geantwoord op vertoogen betreffende de ongelegenheden, die kunnen voortvloeien uit Frankrijks bescherming van Tuneesische onderdanen in Egypte. De Tuneesische onderdanen in Egypte worden nog behandeld als Turksche onderdanen. Voorts heeft 't Lagerhuis de schorsing uitgesproken over den hoofdleider der leren, Parnell, omdat hij driemaal ongehoorzaam is geweest aan den voorzitter. Het is zeer waarschijnlijk dat alle lersche leden zich opvolgend met veel vertoon zullen laten schorsen nu de landwet is aangenomen. Deze is thans in 't Hoogerhuis in behandeling. Lord Salesbury heeft bij de beraadslagingen over de tweede lezing de aanneming der wet aanbevolen met het oog op den toestand van lerland, maar hij verlangde zeer ingrijpende wijzigingen en deed het voorstel om de beschermende bepalingen der wet alleen uit te strekken tot hen, die minder dan 100 pond sterling pacht per jaar betalen. Dit voorstel werd in de vorige week nog door de regeering in 't Lagerhuis bestreden en met slechts een kleine meerderheid verworpen, en heeft nu veel kans door 't Hoogerhuis aangenomen te worden. Het lot dat de wet dan wacht, is nog verre van zeker. De ontevredenheid is er intusschen nog niet mede weggenomen, want opnieuw is te Swanton in lerland een grondeigenaar door een pistoolschot gedood. Engeland heeft geen plan om den geslagen Emir van Afghanistan, Abdurrahman verder hulp te verleenen. Van Kandahar is uit naam van .Ayoub Khan bezit genomen. Kaboul zal nu ook spoedig in zijn bezit zijn. Welke houding hij dan tegenover de Engelsehen zal aannemen, die zijn vader hebben afgezet? Uit de Transvaal kwam het bericht dat de Boeren de overeenkomst hebben geteekend. Uit Noord-Amerika kwamen weder betere berichten over Garfields toestand. Hij slaapt en eet goed. De geneesheeren hebben besloten den kogel niet uit te snijden zoolang hij den lijder niet hindert. Te New York is de nihilist Hartmann aangekomen. De Herald nam een zeven -kolom langen brief van hem op, waarin hij breedvoerig beschrijft den aanslag op 't leven des Keizers aan den spoorweg bij Moskou in 1879. De Herald nam verder op een brief van 't uitvoerend comité der Russische omwentelingspartij aan Hartmann. Het comité zegt dat de nihilistische partij beoogt Rusland te plaatsen onder de vrije volkeren. De nihilistische partij wordt miskend omdat Europa en Amerika Rusland enkel kennen door de officieele beschrijvingen. Het Russische volk verdient in Europa vertrouwen en sympathie, en het zal beide verwerven zoodra de tirannieke regeering zal omvergeworpen worden. Teneinde de buitenwereld bekend te maken met Ruslands waren staat, benoemt het uitvoerend comité Hartmann tot buitengewoon gedelegeerde om in Europa en Amerika vaste agentschappen op te richten tot verspreiding der nihilistische beginselen. De nihilistische partij heeft zich hiermede als staatkundige macht onder de verschillende volken der wereld geconstitueerd. Haar ontbreekt nu nog slechts het martelaarschap om in te gaan. ---