Advertentie , Zij, die zich met 1 Januari e.k. op dit blad wenschen te abonneeren en zich reeds nu opgeven, ontvangen de in deze maand nog verschijnende nummers gratis. --- Vergadering van den Raad VergaderingvandenRaad der gemeente Franeker, op Donderdag den 18 December 1902, des namiddags ten zes ure, ten einde te beraadslagen en te besluiten over de hieronder vermelde punten. De Burgemeester, JAN DIRKS. 1. Lezing en vaststelling van de Notulen der vorige Vergadering. 2. Ingekomen stukken en mededeedingen. 3. Periodieke benoemingen: a. Vier leden in de Commissie voor de strafverordeningen (Aftredende leden de heeren Kamstra, Osinga, Bijlsma en Van Balen) ; b. Drie tegenschatters inzake de drankwet (Aftredend de boeren IJsbrandij, Jarigama en Dopheide) ; c. Drie leden van de Commissie voor de buiten de Gemeente gelegen eigendommen (Aftredende leden de heeren Osinga, Brouwers en Do Boer) ; d. Een lid van de Commissie van toezicht op het Lager Onderwijs (Aftredend lid de beer W. Heij t) ; e. Een bestuurder van het Krankzinnigen Gesticht (Aftredend de heer S. N. Osinga) f. Een Armvoogd (Aftredend de heer A. Lub.) 4. Verzoek van Mej. A. Stedehouder om ontslag als helpster in de nuttige handwerken, met voorstel van B. en W. 5. Verzoek van den Heer Dr. A. H. Oort om ontslag als tweede geneesheer in het Krankzinnigen Gesticht, met voorstel van B. en W. 6. Voorstel van B. en W. tot oninbaar verklaring van hondenbelasting en hoofdelij ken omslag. 7. Verzoek van de bouwvereeniging >Gemeenschappelijk eigendom" en J. W. de Vries e. a., om straatverlichting, met voorstel van B. en W. 3. Rapport van de Commissie over de schapenmarkt, met voorstel van B. en W. 9. Verzoek van den Heer S. N. °Bina om in koop te mogen ontvangen de helft der sloot achter het oude sealend en tot het gezamenlijk rioleeren van genoemde sloot, met voorstel van 13. an W. 10. Vaststelling van het suppletoir kohier van Hondenbelasting, dienst 1902. 11. Vaststelling van het 2de suppletoir kohier van Hoofdelij ken omslag, dienst 1902. --- Accijns op het gedistilleerd. Het re-ede ;oor lag aangekondigde wetsontwerp van minister Harte tot verhooging van den accijns op gedistilleerd van f 63 tot (70 per H.L. is thans bij de Tweede Kamer ingediend. Daarvan wordt een hoo_ _ _ _ gere opbrengst van 27 á 28 ton verwacht. Er is veel noodig om de Staatsuitgaven in evenwicht te houden; op de begrooting voor 1903 is een tekort van 5 millioen ongedekt, waarbij dan nog komen de uitgaven voor Spoorwegen, Maasmond, Staatsmijn-exploitatie, Rijks-verzekeringsbank, Kinderwetten en technisch onderwijs. Verhooging der invoerrechten zal te lang duren om in den oogenblikkelijken nood te voorzien. De minister doet slechts noode dit voorstel. Nu eenmaal sterke drank een veel gebruikt, zij 't dan ook een verre van altoos onschuldig genotmiddel is, kan men er, meent de minister, der Regeering zeker geen verwijt van maken, dat zij dit gebruik aan de behoeften der schatkist dienstbaar maakt en daarop eene zware belasting legt, waarin niemand meer behoeft bij te dragen dan hij verkiest. Bij wijze van overgangsbepaling wordt voorgesteld, de nabetaling eerst bij voorraden van 25 liter te doen aanvangen. --- Uit het Buitenland. Zuid-Afrika. Zooals het plan was zijn de generaals Botha en De la Rey Zaterdag naar Zuid-Afrika vertrokken, De eerste zag er nog zeer lijdend uit en vertrekt dan ook niet met volle toestemming van zijn dokter. Te Southampton deed men hen vriendelijk uitgeleide, zonder veel toejuichingen. Waarschijnlijk komen de Generaals gelijk met Chamberlain te Pretoria. De laatste heeft nu juist niet zoo'n heel voorspoedige reis en zal zijn Kerstfeest nog wel op het schip moeten vieren. Van de Bermuda's, waar steeds nog een 165 krijgsgevangen waren, komt nu eindelijk bericht, dat deze ook naar Zuid-Afrika zijn teruggekeerd. De kwestie van de opvoeding der weezen ia ook geregeld en wel naar den zin der Boeren. Chamberlain wilde hen in groote weeshuizen stoppen en ze dan natuurlijk onder Engelsch toezicht plaatsen. Hij is daar echter van teruggebracht en nu zullen ze in Boerengezinnen worden geplaatst en dus een nationale opvoeding ontvangen. Lord Milner heeft Donderdag te Magnffontein een gedenkteeken onthuld bor de slachtoffers van Cronjé's roemrijk gevecht. Door zulke monumenten houdt Engeland zelf herinneringen levendig, welke het zoo gaarne vergeten wil hebben. --- De Duitsche Rijksdag. Zooals we reeds meldden Z'ou Zaterdag in den Rijksdag de tariefwet voor de derde maal worden gelezen en was er geen twijfel ot dien dag zou het pleit geheel naar den zin der meerderheid worden beslecht. Dit is geschied. Het geheele voorstel werd aangenomen met 200 tegen 100 stemmen. Wij willen de geheele geschiedenis thans nog even kort nagaan. De regeering diende een ontwerp in, een belangrijke verhooging van het oude tarief. Met hartgrondige verontwaardiging verzetten zich de ultraagrariërs, zij eischten nog veel meer en zeiden: „alles of niets." 't Ontwerp werd naar een commissie verwezen, die na ruim 100 zittingen het stuk in een zeer gewijzigden vorm in den Rijksdag terugbracht. Het ontwerp der commissie was eigenlijk een compromis tusschen regeeringsvoorstel en agrarischen eisch. De regeering verklaarde het commissieontwerp echter voor onaannemelijk. Toch liet de rijkskanselier den Rijksdag begaan en dit lichaam begon met grooten ij ver het onaannemelijk tarief aan te nemen. Zoo doorgaande, zou de meerderheid een voor de regeering onaannemelijk tarief hebben aangenomen. De rijkskanselier had dan den Rijksdag moeten ontbinden en het Duitsche volk uitspraak laten doen. Daar schijnen de socialisten, die in 't geheel geen tarief wilden, niet aan gedacht te hebben en ze begonnen ter kwader ure hun obstructie-politiek, die tot gevolg had, dat de voorstanders van do tarieven het verschil over wat meer of minder uit den weg ruimden en tot inkeer kwamen. Men ging samen eens praten. De ultra-agrariërs kregen spijt van hun „alles of niets" en de regeering van haar „onaannemelijk." Er kwam een compromis tot stand en dit zou en moest er doorgehaald worden. 't Geen aldus geschiedde. Afgevaardigde Aichbichler wrocht een wetje, waardoor de tijdroovende mondelinge stemming (een half uur) werd veranderd in een schriftelijke (duur plus minus 10 minuten) HerhAaldelijk werden door dit stelsel kolossale vergissingen begaan. 't Hielp echter lang niet genoeg. Toen kwam de heer Kardoff en stelde voor het tarief naar de lezing der commissie, nadat par. 1 van de toltariefwet was aangenomen, verder en bloc aan die wet toe te voegen. Op deze onrechtmatigheid volgde een nog veel ergere. De heer Grëber tastte door zijn voorstel het orde-reglement aan. Hij stelde voor, dat de president zou beslissen of iemand over het ordereglement het woord mag voeren en zoo ja, dan zou zoo'n redevoering slechts 5 minuten mogen duren. Zoo liep de tweede lezing al heel spoedig van stapel, maar nog was het ontwerp niet geheel gereed om aangenomen te kunnen werden. Het voorstel van Kardoff betrof de tarieven, zooals ze door de commissie waren voorgesteld en die door de regeering niet konden worden aanvaard. Geen nood, ook daar werd iets op gevonden. Het voorstel-Herold bracht hier redding. Dit voorstel bevatte het eigenlijke compromis, want het voerde voor de graantollen de regeerings-tarieven weer in en schafte de door de commissie ingevoerde minimum-veetollen af, maar bepaalde voor brouw-gerst een verhooging boven het regeeringstarief. De regeering had dit laatste toegestaan. Bovendien gaf de regeering nog op een ander punt toe, nl. de afschaffing der stedelijke octrooien, waar ze eerst tegen was, maar toen de Rijksdag de afschaffing uitstelde tot 1910, er geen bezwaar tegen had. De voornaamste artikelen, waarom het dan ook ging, waren de granen. Do hierop geheven rechten zouden bedragen: Oude Regeerings- Commissierechten, voorstel. voorstel. Rogge 3,50 5, 5,50 Tarwe en spelt 3,50 5,50 6,— Gerst 2, 3, 5,50 Haver 2,80 5, 5,50 De ultra-agrariers hadden voor alle graansoorten 71/2 mark geëischt. De cijfers geven natuurlijk de minimum-rechten, d. w. z. rechten, die door geen handelsverdrag, hoe ook, nog te verlagen zijn. Bij derde lezing werden de regeerings-voorstellen aangenomen, uitgezonderd voor , de gerst, want brouwgerst werd van 3 op 4 mark gebracht. Voor vee zijn geen minimum-tollen bepaald! Men verwacht, dat de meerderheid na de kerst vacantie haar werk zal bevestigen door de Kieswet te veranderen, opdat er in Juni een Rijksdag gekozen worde, die het nieuwe toltarief aanhangt met hart en ziel! Dat zal het einde der staatsgreep zijn! 't Spreekt wel van zelf, dat menigeen zijn gedachten heeft laten gaan over de oorzaak en de gevolgen van de houding van de meerderheid in den Duitschen Rijksdag. Een van Duitschlands uitstekendste en geleerdste mannen, prof. Mommsen, een groot historicus, niet in den zin van feitenkenner, maar iemand, die de feiten ook in verband met elkaar ziet, heeft in het blad Nation ook op de beteekenis van die gebeurtenissen gewezen. Volgens hem is in den nacht van 13 op 14 Dec. het eerste bedrijf van een staatsgreep afgespeeld. Het recht van het vrije woord werd begraven niet alleen, maar in het vervolg zullen belangen van de laagste soort beslissen op welke wijze de staatsburgers ten voordeele van de regeerende partij het best kunnen uitgebuit en de wetenschap kan gekneveld worden. Om dat te voorkomen, is volgens hem noodig , dat alle vooruitstrevenden zich nauw aaneensluiten, de socialisten inbegrepen. De bewering, dat eene natie zou bestaan uit partijen-vanorde en een partij-van »de-om wenteling – – acht hij geheel verkeerd. Elke partij is ten opzichte van de andere een omwentelingspartij. Betreffende omwentelingsplannen hebben de partijen elkaar niets te verwijten; zij vervolgen alle doeleinden, welker bereiking den ondergang der bestaande orde van zaken zijn zou. De moraal hiervan, zegt Mommen, is dat gee,n enkel politiek gemeenebest de partijen en ook niet hare verschilpunten ontberen kan, m. a. w. „alle staatsbestuur bestaat in de verzoening der tegenover elkaar staande belangen, in het scheppen van toestanden, waarbij de wedijverende richtingen zich geleidelijk naar elkaar schikken, terwijl geene partij haar vollen wil doorzet en op deze wijze de gemeenschap in evenwicht blijft." --- De Venezolaansche kwestie. Veel nieuws valt hieromtrent niet te melden. De Venezolanen namen de vorige week een Engelsch schip in beslag en toen ze niet spoedig genoeg het weer los lieten werd het fort aan den ingang der haven gebombardeerd. Dat duurde een uur. Daarna werd het fort bezet en werden de onderaardsche kerkers vernield, waarschijnlijk omdat daar een paar politieke gevangenen zaten , tegenstanders van Castro en deze zeer geschikt konden worden bevrijd om het Castro nog wat lastiger te maken. Waarom de schepen van Venezuela moesten worden vernield is nog steeds een raadsel. Men meent, dat die juist geschikt waren om te verkoopen en dan met de opbrengst de schuld te laten voldoen. Het heet nu weer dat ze totaal onbruikbaar waren, maar dan had Venezuela er ook niets aan gehad en ze dus kunnen behouden. Ook Italië heeft nu eene schadeloosstelling gevraagd van 150.000 gulden. De Zuid-Amerikaansche republieken schijnen onder den indruk van het gebeurde zich meer aaneen te willen sluiten om de onschendbaarheid van Zuid•Amerika te handhaven. In Engeland is men over het samengaan met Duitschland niet erg gesticht, te meer nu blijkt, dat het laatste land eigenlijk Engeland op sleeptouw heeft genomen en het heeft meegesleept in iets, waar het zich liever had buiten gehouden. Bovendien blijkt nu nog, dat het antwoord op het ultimatum niet weigerend was, maar dat daarin werd gewezen op de onmogelijkheid om nu reeds te betalen. Was echter de rust geheel hersteld, dan zou op betaling niet behoeven te worden aangedrongen. Een voorstel tot arbitrage wordt dan door de Engelsche regeering ook niet geheel verworpen. --- Van HER en DER. Naast de vele »records", in den loop der tijden op velerlei gebied »gemaakt". mag met eere genoemd worden, dat van den redenaar, afgevaardigde van den Duitschen rijksdag, Antriek. Hij begon Zaterdagavond half-5 met zijn rede en eindigde niet voor Zondagnacht halféen. En meen nu niet, dat de »geachte spreker" zich weken lang had voorbereid. Niets minder dan dat. Immers, bij vergissing werd hem het woord verleend. Of zoo'n spreker dan ook van de tongriem is gesneden! Waar hij het zoo druk over had? In den Rijksdag werd een tariefontwerp behandeld, dat door de meerderheid aan de minderheid werd opgedrongen. Nog dezelfde week wilde de meerderheid het ontwerp tot wet zien verheven. 't Ging met stoom. Nog slechts éen lid, van wien de voorstanders geen kwaad konden verwachten, zou nog even het woord worden verleend en dan afgedaan. Een Voorzitter is echter ook wel eens wat verstrooid en zoo kwam het, dat niet de verwachte spreker, maar een der oppositiemannen werd opgeroepen, om nog het woord te voeren. Dat was juist koren op den molen van onzen tegenstander. Fluks naar de tribune gestapt, zijn paperasen wat geordend en daar stak hij van wal. Het eerste uur spreekt hij over de rechten op rijst, het tweede en derde over lijnolie, het vierde over hout. De presidenten wisselen elkaar af. Een paar afgevaardigden komen eens kijken, of »die vent al uitgepraat is," maar als ze Antrick nog lustig hooren redeneeren, nemen ze weer haastig de vlucht. De minister-president gaat eten. Als hij terug komt, is »de vreeselijke man" nog altijd aan 't woord. Spreker gaat over tot de rechten op spek. De Zondag nadert. Lampen dreigen uit te gaan en terwijl de spreker nog altijd voort praat, loopt een conservatief van groep tot groep, in de wandelgangen, in de restauraties, enz., en moppert: »En alleen door een vergissing heeft hij het woord gekregen." Een afgevaardigde uit Keulen sluipt naar de tribune, om te verkennen, of 't haast uit is. Maar de spreker verzocht niet gestoord te worden. Zijn stem, die hij eerst gegaard heeft, wordt steeds duidelijker. Zijn critiek op de rechten van 't spek trekt zelfs nog de aandacht der meerderheid ; Zijne uiteenzettingen blijven streng zakelijk en logisch. Om kwart voor 12 begint hij over de rechten op ijzer te spreken. Om half een eindigt hij, onder stormachtig applaus zijner partijgenooten. Waarlijk, zoo'n inspanning had beter belooning verdiend. Het doel toch werd niet bereikt. De meerderheid der regeering had besloten, desnoods ook den Zondag door te zitten. Een »record" van heel anderen aard werd in deze dagen van koude en ontbering gemaakt te Parijs, door de wereld van »weelde en genot." Daar werden verkocht de lij fsieraden van een vroeg gestorven .Parijsche actrice. In de eerste dagen was het de »elegante wereld," die aan de verkooping deelnam. Een eigenaardige mengeling van aristocratische dameselubinen, théatreuses demi-mondaines, van kenners en liefhebbers. Den eersten dag werd voor 376 duizend francs verkocht. Een collier van zeven rijen paarlen werd opgevoerd tot 99 duizend francs, een paar oorknoppen met groote, zwarte paarlen ging voor ruim 36 duizend francs van de hand. Dan tweeden dag echter is de groote slag gevallen met den verkoop van een collier van 43 groote Oostersche paarlen, voor de fabelachtige som van twee honderd vier en dertig duizend francs. De partijen bestreden elkaar met bilj6tten van 1000 frs., alsof het geld geen waarde had. Den derden dag bracht o. a. een mantel de som van 29850 frs. op. De verkoop, die nog voortduurt, heeft al meer dan anderhalf lnillioen francs opgebracht. Welk een som, enkel voor weeldezaken ! In den vorm van colliers, broches, rivières en oorknoppen legden de vereerders uit de groote wereld fortuinen aan de voeten dezer vrouw, die volstrekt niet schitterde als een ster van de eerste grootte in de kunstenaarswereld. Pijnlijke tegenstelling in deze dagen van nijpende kou, een wintermantel te zien verkoopen voor bijna dertigduizend francs! Pijnlijk contrast, waarvoor hou derden vrouwen en meisjes een mantel van eenige francs dubbel welkom zou zijn! Wanneer men ons, die van »den Franschen tijd" en van »de komst der Kozakken in ons land" wel eens gehoord of gelezen hebben, de vraag stelde: hoe stelt ge u nu eigenlijk zoo'n Kozak voor? tien tegen éen, dat het antwoord zou wezen : .zoo'n soort barbaar, ruig in zijn uiterlijk en even ruig :in zijn manieren." Een ruiter, die bet »record" van ruwheid en ongemanibrdheid, van woestheid en ongegeneerdheid zonder twijfel zou kunnen maken ! Zoo'n antwoord toont, dat ge van de Kozakken een geheel verkeerde voorstelling hebt, vertelt ons een reiziger, die zich tegenwoordig onder de Kozakken ophoudt. De Hetman wordt bij volksstemming gekozen en kan zoowel een officier als een gewoon Kozak zijn; 't laatste is echter regel. Deze Hetman, bijgestaan door een raad, ontwerpt de recruteeringslijsten, welke aan de goedkeuring der afgevaardigden van den stam worden onderworpen. Bovenaan komen te staan, die geacht worden welvarend te zijn, dan, die tot een uitgebreide familie behooren, daarna, die broeders hebben, vervolgens de eenige zoons en die onmisbaar zijn voor 't onderhoud van 't gezin en ten laatste de minder geschikten. De discipline bij bet regiment is uitstekend, maar berust niet op vrees voor straf, maar op waardeering van en vertrouwen in de superieuren. Op den ben October waren van de jonge Kozakken, ten getale van 220, die in April in dienst getreden waren, slechts 5 gestraft. Hoe staat dat bij ons, met onze voortreffelijke beschaving en discipline? Toch moet men niet gelooven, dat de Kozakken buitengewoon gedwee of dom zijn. Het tegendeel is waar. 't Geheim is slechts gelegen in het feit, dat men straft als 't werkelijk noodig is en niet als 't toeval dat wil. De kolonel wordt door zijn ondergeschikten op de handen gedragen. In 't algemeen is ieder er steeds op uit, om het gevoel van eigenwaarde hoog te houden. Af keuringen hoort men hier ook wel, maar goedkeuringen hebben de overhand. Steeds spreken de officieren op waardeerende wijze over hun ondergeschikten. Een kozak was van diefstal ten nadeele van een zijner kameraden beschuldigd. Hij werd door den krijgsraad vrijgesproken. Nu kwam in de dagorder deze zinsnede voor : »Ten zeerste verheugt het mij, dat de kozak , dien ik steeds kende als een stout en moedig ruiter, vrijgesproken is van . . . ." Bij het springen over hindernissen verloor een der recruten zijn zit, hetgeen hem een bemerking van den kolonel bezorgde, welke echter terstond in een loftuiting veranderde, toen hij, van zijn paard vallende, de sabel (steeds scherp) in de hand bleef houden. Een anderen keer stortte een paard en maakte de ruiter een luchtsprong over zijn hoofd ; hij zat echter onmiddellijk weer in den zadel en galoppeerde verder, wat hem een plaats op de opleidingsschool voor onderofficier bezorgde. Zou men op deze wijze geen beteren geest onder den troep verkrijgen, dan door eeuwig aanmerkingen maken en straffen? Ouders, opvoeders, bazen, autoriteiten, er is een schoon record te verbeteren. Het heet opheffing, zedelijk en stoffelijk, van den zwakke. Moeielijk is het, dat is zeker ; medailles zijn er niet mee te winnen. Maar de kozakken wijzen er ons op de aanhankelijkheid, ae inspanning van de lessen en het voorbeeld van den hoofdman te volgen zijn zeker nog wat meer dan blinkende en klinkende medailles. --- FEUILLETON. RUNENSCHRIFT. Roman van E. WERNER. Uit het litiitsch door ARM. 23) ( Vervolg.) Gedurende den nacht was het weer veranderd. Op den helderen zachten avond volgde een sombere, koude morgen, een zware nevel lag over de zee en bij bewolkte lucht blies de wind sterk tuit het Noordwesten. Het was nog tamelijk vroeg, toen !Bernhard Hohenfels aan boord van de r»Zeeadelaar" kwam. Hij had de morgenuren gekozen, in de hoop, dit bezoek, dat niets dan een formaliteit was, te kunnen afleggen, zonder iemand te treffen en dit gelukte hem ook. Noch Sylvia, noch een der heeren was zichtbaar, hij sprak slechts den kapitein, die hem meedeelde, dat er bevel was gegeven met het jacht tot Drontheim vooruit te varen ; de prins en zijne gasten hadden het voornemen, dit fraaie gedeelte van het landschap per rijtuig af te leggen. Het was een uitstapje van twee dagen en dadelijk na het ontbijt zouden zij vertrekken. Bernhard zei: dat het hem leed deed, niet te kunnen wachten; de „Fre"» lag zeilklaar en moest gebruik maken van den gunstigen wind. Hij verzocht zijne groeten te willen overbrengen en zeide, 'reeds op het punt staande om te ver!trekken I „Even wil ik nog met Harald Thorvik spreken. Of is hij misschien aan wal ?" »Neen, hij is aan boord," antwoordde de kapitein, zichtbaar verlegen. „Maar er is iets onaangenaams gebeurd, iets zeer onaangenaams gisteren, nadat de hoeren van de ~Thetis" waren vertrokken." „Wat dan ?" vroeg Bernhard ongerust. „Toch niet iets ernstigs r „Het was erg genoeg, zelfs kwam het zoo ver, dat de stuurman naar het mes greep, wat de anderen zoo woest maakte, dat zij zich gezamenlijk op hem wierpen. Ik kwam nog juist bijtijds, om het ergste te voorkomen. Een paar minuten later, en er was een ongeluk gebeurd." „Maar waarom dan? Wat was de aanleiding ?" De kapitein haalde de schouders op. »De aanleiding zal wel niet veel te beteekenen hebben gehad, het was de uitbarsting van een reeds lang bestaande en mij helaas! bekende vijandsehap." „Tussehen Thorvik en de overige bemanning ?" ))Ja! Ik weet, dat u met hem bevriend is, mijnheer Von llohenfels, maar ik gevoel mij verplicht u te zeggen, dat hij alleen schuld beeft. Met de Noren staan wij overigens op den besten voet; gewoonlijk zijn we immers maanden lang hier en altijd was onze omgang zoo vriendschappelijk mogelijk, maar vanaf den dag, dat Thorvik aan boord kwam, was de oorlog verklaard. Voor elke tegemoetkoming had hij een norsche en beleedigende afwijzing en tegenover de anderen nam hij een toon aan, als was hij heer van de „Zeeadelaar." Dat zette kwaad bloed, wat tenlaatste zelfs tot haat oversloeg. Gewoonlijk breekt zoo iets dan plotseling los en dit nu gebeurde gisteren." Bernhard luisterde met klimmende onrust, hij kende zijn vroegeren makker en diens niets en niemand ontzienden wrok. „En wat zegt Harald," vroeg hij snel. „U hebt hem toch tot rede gebracht ?" „Zeker, doch het ergste is, dat hij niet naar rede wil luisteren en maar steeds blijft zwijgen. Van het voorval zelf weet ik niet veel. De bemanning had gisteren ook een feestje de prins is bij dergelijke gelegenheden zeer royaal. Denkelijk waren de mannen niet meer geheel nuchter en toen schijnt de stuurman hen te hebben geplaagd en gesard. Toen ik tusschenbeide kwam, lag hij reeds op het dek, de anderen boven op hem bet mes hadden ze hem ontnomen, del hij verweerde zich nog met zijne vuisten. Al mijne autoriteit heb ik moeten aanwenden om de rust te herstellen." »In 's hemels naam l" viel Bernhard Flohenfels hem in de rede. „Ze hebben Harald toch niet mishandeld ?" „Zeker, deden ze dat, de sporen er van draagt hij nog in zijn gezicht en de anderen niet minder. Hij raasde en verweerde zich tegen hen als een aangeschoten beer, tot bij voor de overmacht moest zwichten." »lln ondanks dit alles is hij op het schip gebleven ?" De kapitein zag den vrager verwonderd aan. „Dat spreekt van zelf, hij kan zijn post toch niet verlaten, maar zijne verhouding tot de bemanning zal in het vervolg meer dan minlijk zijn.' Bernhard zweeg; hij wist, dat die verhouding onmogelijk was geworden. Harald Thorvik was niet de man, zulk een smaad te verdragen en te vergeten. »Gelukkig hadden de prins en zijne gasten zich reeds terug getrokken," vertelde de kapitein verder. »Zij hebben niets gehoord of hielden het getier voor luidruchtige vroolijkheid. Hoewel de zaak in een oogeublik was afgeloopen, zal ik ze toch moeielij k kunnen verzwijgen. Tot mijn spijt hindert het den prins gewoonlijk zeer, als er iets op zijn „Zeeadelaar" voorvalt en ik vrees, dat ik hem met mijn bericht het genot van dit uitstapje geheel bederf." „Ik zal met Thorvik spreken," zeide Bernhard, na een °ogenblik te hebben gezwegen. „Misschien luistert bij naar mij. Waar is hij?" „In zijne hut. Mij, mijnheer Hohenfels, zou het bijzonder aangenaam zijn, zoo u tusschenbeide wilde komen. Eerlijk gezegd, maakt de man op mij een zeer onaangenamen indruk." De jonge man knikte slechts even met het hoofd en trad dadelijk daarop bij Harald Thorvik binnen, die aan het venster stond en naar buiten staarde. Hij had een verband om het voorhoofd en zijn gelaat droeg de sporen van een hevigen strijd. Bij het openen der deur wendde hij zich langzaam om, doch scheen volstrekt niet verrast, toen Bernhard binnentrad en hem naderend, haastig vroeg : »Harald wat is er toch gebeurd ?" »Dat zal je wel weten," was het koele antwoord. »Anders zou je zeker niet hier zijn gekomen." „Toch wel, toen de kapitein van mij hoorde, dat ik je wilde opzoeken, vertelde hij mij, wat er was voorgevallen. Jij hebt het mes getrokken? Hadt je het verstand verloren?' „Val jij me nu ook nog lastig met die ellendige geschiedenis !" viel Harald driftig uit. »Wat gaat ze jou aan '? Dat is mijne zaak !" »Die je zult hebben te verantwoorden I Je kent het zeerecht en als de kapitein het voorgevallene meldt »Dat zal hij wel laten l" viel Thorvik hem in de rede. »Die ziet er te veel tegen op, om zijn prins iets onaangenaams te zeggen. Het komt er minder op aan, dat op het schip moord en doodslag plaats heeft, als Zijne Doorluchtigheid . daardoor maar niet wordt gestoord." „Bijna schijnt het zoo ver te zijn gekomen," zeide Bernhard verwijtend. »Jij hebt het volk door je woorden natuurlijk tot het uiterste gebracht en toen zijn ze ten laatste op je aangevallen." „Juist !" Een korte en bittere lach kwam over zijne lippen. „Als losgelaten honden op het wild! Gemakkelijk was het niet mij onder te krijgen! Maar waarom er nog over gepraat, de zaak is immers afgedaan." „Voor jou toch niet, of ik moest je niet kennen. Jij kunt na het voorgevallene niet op de „Zeeadelaar" blijven en zult ook niet blijven." „Waarom niet ?" spotte Thorvik, maar met dreigenden blik. »Ik ben immers stuurman, moet als zoodanig dienst doen en ik 'zal dien ook doen, vertrouw daar maar op," „Het schip ligt voor de stad, misschien is hier een vervangor te krijgen," meende Bernhard. »Als jo wilt gaan en een ander in je plaats aanstelt, zal de kapitein je niet tegenhouden." „Dat geloof ik graag 1" Weer klonk dat korte, heesche lachen. „Hij was nooit mijn vriend en trok altijd partij voor zijne landgenooten. En wat hij gisteren, toen ik weer op adem was gekomen, in tegenwoordigheid van al de anderen tot mij heeft gezegd, dat wordt niet licht vergeten !" Bernhard zag hem eenige °ogenblikken vast en zwijgend aan, toen vroeg hij plotseling : »Wat wil je doen ?" „Ik? Vreemde vraag! Ik breng de „Zeeadelaar" naar Raansdal dat wil ik doen." »Goed, je hand er op !" Hij strekte de hand uit, maar Harald trok de zijne terug. Onzin! Wat moet dat beteekenen ? Denk je, dat ik den koers niet weet?' „Dat je daarmee goed op do hoogte bent, weet ik! Waarom wil je mij de hand niet geven ?" »Omdat ik niet houd van zulke kunsten," mompelde Thorvik, maar plotseling wendde hij zich af en trad weer aan het venster. „Dus, je blijft op het schip," vroeg Bernhard na eenig zwijgen. „Natuurlijk, blijf ik. Wanneer zeil je uit ?" „Binnen een uur!" „zee goede reis t' „Die wensch ik jou ook, en nog iets, Harald 1 Neem je in acht voor mij en voor je zelven!" Hij sprak de laatste woorden langzaam en met nadruk, er lag een niet te miskennen bedreiging in, maar toch klonk het antwoord zoo norsch mogelijk : »Laat mij met rust. Ik versta je niet.'' Nog eens zag Bernhard om naar den stuurman, doch daar deze, naar het scheen, niet verkoos het gesprek langer voort te zetten, zeide hij kort: „Nu, vaarwel dan !" Op de „Freya" werd hij reeds met ongeduld door Koert verwacht, die thans aan niets dacht dan aan Drontheim, »Eindelijk dus, nu willen we geen °ogenblik tijd meer verliezen! De wind kan niet gunstiger zijn dus vooruit maar t" „Wij moeten nog een paar uren wachten," verklaarde Bernhard beslist. »Ik ben van plan veranderd. Jij gaat alleen met de „Freya" naar Drontheim. Ik blijf hier." „Hier blijven wil je ?" vroeg de jonge officier verwonderd. »Aan wal ?" »Neen op de „Zeeadelaar !" Vol verbazing zag Koert hem aan. »Bernhard, is het scherts of »Volle ernst, maar hier boven kan ik je dit niet verklaren, kom mee naar beneden." Bijna een half uur zaten de beide jonge mannen in de kajuit en de uitdrukking van hun gelaat bewees, dat hun gesprek van ernstigen aard was. Bernhard deelde alles uitvoerig mee, maar Koert, die aandachtig luisterde, schudde ongeloovig het hoofd. »Je ziet spoken 1" zeide hij. »Wel is het geval erg genoeg, maar ten slotte is het toch de kapitein, die voor de orde op het schip heeft te zorgen. Bovendien is het immers een afgedane zaak. Waarvoor ben je eigenlijk bang?" »Dat weet ik niet," verklaarde Bernhard opgewonden. »Ik weet alleen, dat Harald een dergelijken smaad niet kan verdragen. Zij hebben hem overweldigd en mishandeld. Al heeft hj zelf nu ook tienmaal schuld zij zullen het moeten boeten. En het schip is aan zijne hand toevertrouwd." »Het schip ?" stoof do jonge officier op. »Reken je hem in staat tot een schurkenstreek ?" »Als zijn hoofd kalm en hij bij bezinning is neen ! Maar dat is hij nu niet meer. Herinner jij jo, wat ik zei, toen jij hem voor het eerst hebt ontmoet? Daar brandt vuur onder het ijs, ia de ijskorst eenmaal opengesprongen, dan breken de vlammen uit, grijpen wild rondom zich en vernietigen alles wat haar in den weg komt. Ik vrees, dat het z66 ver is gekomen, ik ken dit gelaat en dien blik." „Dan hadt je den kapitein moeten waarschuwen. Heb je hem niets gezegd ?" „Neen !" antwoordde Bernhard somber. „Hoe kan ik alleen uit argwaan den makker mijner jeugd prijs geven? Waarom moet ik waarschuwen ? Ze zouden dan elk zijner schreden bewaken of hem op eene vernederende wijze ter verantwoording roepen, wat hem volkomen razend zou maken. Er is maar één middel: ik moet zelf naar het schip om de wacht te houden." »Maar onder welk voorwendsel ?" viel Koert in. „Je kunt toch niet een pleiziertochtje met de „Zeeadelaar'' maken ?" „Een voorwendsel is reeds gevonden. Ik geef voor, dat ik het laatste °ogenblik nog een telegram ontving, om zoo spoedig mogelijk in Drontheim te komen. De »Freya" heeft daarvoor minstens twee dagen noodig, het stoomjacht doet de reis in twintig uren. Als ik den kapitein zeg, dat het een dringende zaak geldt, waaraan mij zeer veel is gelegen, zal hij mij geen gastvrijheid weigeren." Zeker niet, en hij gelooft je misschien ook, maar Sassenburg en oom zullen dit niet doen. Tot heden heb je de „Zeeadelaar" zoo met opzet getneden, dat jou verblijf in hunne afwezigheid „Dat vernemen ze eerst in Drontheim !" viel Bernhard hem in de rede. »Ik wacht natuurlijk, tot ze weg zijn en dan zal ik trachten op de een of andere manier raad te verschaffen. Ot Harald komt tot bezinning, i)f ik deel Sassenburg in vertrouwen alles mede en dwing hem, den stuurman zijn ontslag te geven. Zoolang ik op het schip ben, gebeurt er niets. Harald weet, dat ik hem doorzie, in mijne tegenwoordigheid zal hij geen daad van geweld plegen, Daar komen de rijtuigen al! Het zal niet lang meer duren." Hij stond op en trad aan hot venster van de kajuit, van waar men het strand kon overzien. Juist hielden de wagens stil, een grootere, blijkbaar bestemd voor den prins en zijne gasten, en twee kleinere voor de bedienden. Kleine stukken bagage warden ook reeds van ---