Buitenlandsch overzicht. UTRECHT, 16 Januari 1879. De Senaat van Frankrijk heeft gister den heer Martel tot zijn voorzitter gekozen. De oppositie gaf haar stemmen aan hertog d'Audiffret Pasquier. De linkerzijde is niet volkomen tevreden gesteld door de benoeming van generaal Gresley tot minister ven oorlog. Het is intussehen reeds een gewichtige koncessie van Mac Mahon dat hij niet langer eischt, dat die portefeuille toevertrouwd wordt aan iemand . die geheel buiten de politieke beweging staat. Overigens wacht men heden een verklaring der regeering in beide Kamers. Het Huis van Afgevaardigden van Oostenrijk vangt eindelijk diskussie aan over het traktaat van Berlijn , waaraan veel tijd schijnt te zullen besteed worden. Men zegt, dat binnen veertien dagen een nieuw Cisleithaansch ministerie zal optreden. In den Landdag van Prulsen heeft het centrum getracht, een oordeel over Bismarcks strafwet voor den Rijksdag uit te lokken. Aan de nieuwe regeering van Italie is voorloopig het bestaan gegund. Dit hangt geheel af van den door haar ten val gebrachten vorigen minister-president, Cairoli, die ener 80 stemmen beschikkende, ieder oogenblik aan de oppositie de meerderheid kan verschaffen. Het traktaat tusschen Rusland en Turkije zou, zoo meldt men thans, Zaterdag geteekend worden. Men spreekt van een gedwongen leening en het wordt niet geheel onmogelijk geacht, dat weder een ministerkrisis zou ontstaan, ten gevolge waarvan Osman pacha, de held van Plevna, grootvizier zou worden. Het wordt gevreesd, dat hij aan het hoofd der regeering minder op zijn plaats zou zijn , dafi aan het hoofd van een leger. --- Ons worden ook van buiten af voort- Ons worden ook van buiten af voortdurend exemplaren gevraagd van ons nummer van Dinsdag 13 Januari. Tot ons leedwezen moeten wij mededeelen, dat er sints Dinsdagmiddag geen exemplaren meer van dat nommer bij ons aanwezig zijn. Nog moeten wij melden, dat het treurig verlies , door Nederland geleden, aan zoovelen de pen in handen geeft, om in dichtmaat of in proza hun hart uit te storten , soms ook met plannen voor standbeeld of buste, dat wij ons verplicht achten , die stukken ter zijde te leggen. Om bijzondere redenen hebben wij aan een paar geteekende ontboezemingen eene plaats verleend. Verdere inzenders moeten wij teleurstellen. Wij moeten hen zelfs verzoeken, deze algemeene kennisgeving in deze voor bijzondere aan te nemen. --- Kamer- en Persnieuws. -11— Zonder beraadslaging heeft de Eerste Kamer gisteren aangenomen de wetsontwerpen tot vaststelling van de begrootingen voor Suriname en Curnao, dienst 1879 ; tot vaststelling van de begrooting van het domeinfonds over dat jaar en tot bekrachtiging van den onderhandschen verkoop aan de gemeente Groningen van eenige perceelen vestinggrond aldaar. Tegen Vrijdag ten 11 ure is de beraadslaging over de staatsbegrooting aan de orde gesteld. (Gister hebben wij afzonderlijk mededeeling gedaan van den hoofdinhoud der regeeringsmededeelingen omtrent het onderwijs, ons per telegraaf toegezonden en die thans breedvoeriger hierachter voorkomen.) -- Het rad. verheugt zich, dat de hoogleeraar Buys in zijn bekend Gids-artikel een waarschuwende stem heeft doen hooren omtrent de staatkunde van het ministerie-Kap-PeYne , want de naam van dien in ons staatsrecht doorkneeden schrijver , die nog bij velen als de banierdrager van het oud liberalisme geldt , heeft in Nederland groot gezag. Indien al het bekende programma van 1874 eenige aanleiding gegeven had tot de illusie, dat door den aanstaanden premier aan de eischen der voorstanders van de incest volledige staatsbeinoeing zou worden beantwoord , thans i.s door feiten gebleken, dat deze veeleer zich schijnt te beijveren, zooveel mogelijk den staat van den hals te schuiven. En dat juist, meenden velen , zou hem nader tot Buys brengen. Doch daarom ook moet het dubbel de aandacht trekken , dat thans Buys hem toeroept: //Schrikte ik eens terug voor de reusachtige armen , die gij den staat wildet aangespen , thans is de reus tot dwerg geworden en moet ik it toeroepen : ga veel verder. Zoo het echter waar is, dat de heer Kappeyne diengene een vriend noemt, die hein Zijne feilen toont' een eerste vereischte is , dat hij overtuigd zij , werkelijk op feilen te worden "gewezen. En het rad. maakt zich ongerust, dat de premier dit niet zoo spoedig zal willen erkennen, want zijne parlementaire triomfen hebben hem te veel in eigenonfeilbaarheid doen gelooven. Intussehen , zoo iets in staat is , den heer Rappeyne tot Gene meer positieve en doortastende politiek over te halen , dan is het wel het waarschuwend woord ven mannen als Buys. Mocht eens op het iiGlaubst du?" geantwoord worden niet een uja" dat uit het diepst des harten komt. Is het geloof bij den Minister niet gestorven, het geloof aan zijn beginselen en het geloof in eigen kracht, dan zal het hem ook gemakkelijk vallen, dien weg in te slaan ; dan zal het programma van werkzaamheden, door prof. Buys voor hein ontrold, voor zijn ijverigen geest veel aantrekkelijks hebben; dan zal hij ook verder durven gaan en op menig gebied den weldadiger' werkkring van den Staat uit• breiden , dien hij thans zoo uiterst eng wil inkrimpen. En dan ook heerlijke belooning voor den staatsman! dan zal ook de natie gelooven in hein." In het D. v. Z.-11. oppert neen Nederlander" bedenking tegen het denkbeeld van de Tijd, om, niet ontduiking van de waarschijnlijke bedoeling van den wetgever, art. 3 der nieuwe wet op het lager onderwijs aldus toe te passen, dat de voorstanders van het bijzonder onderwijs hunne scholen met het geld der burgerlijke gemeenten in veiligheid zouden kunnen brengen. Dat is niet de weg, waarlangs men tegen wetten moet reageeren, die men schadelijk acht; men strijde met open vizier, en dan zal ten slotte de gegrondheid der werkelijke bezwaren tegen de wet wel ieder in het oog springen. Intussehen bevestigde de bespreking, die dit art. 3 ten deel viel, den schr. in de meening, dat deze wet op vele plaatsen de sporen draagt, het werk te zijn van een minister, die zeer ten onrechte den naam draagt van specialiteit op onderwijsgebied. De wetgever wilde de subsidiën be• stendigen, die van gemeentewege in kleine plaatsen aan bijzondere kostscholen worden gegeven, maar omschreef die scholen zou gebrekkig, dat men er geheel wat anders uit maken kan en ook uit maken moet. De toepassing, zooals de Tijd die verlangt, zal in de praktijk waarschijnlijk stuiten op de toepassing van art. 19 sub e der wet; maar welk bezwaar zullen Gedep. Staten kunnen opperen, als de gemeenteraad goedvindt, de meeste openbare scholen te veranderen in gesubsidiëerde bijzondere scholen, allen toegankelijk voor alle kinderen en waar het onderwijs volkomen neutraal moet en zal wezen ? En juist in die gevallen heeft men al de nadeelen, zonder een der voordeelen van het bijzonder onderwijs. Onder meer proeven van 's ministers totale onkunde op onderwijsgebied wijst de schr. nog op het onlangs ingezonden wetsontwerp, om een paar artt. der wet op het M. O. in overeenstemming te brengen met de bepalingen der nieuwe wet op het L. O. omtrent het taalonderwijs. 't Is geheel onzeker, wat de minister daarmede bedoelt , of er twee akten voor het taalonderwijs zullen zijn of drie. Niemand weet dat en ook de rapporteurs kunnen er niet wijs uit worden, maar daarover zijn allen het eens , dat, hoe men ook regele, de zaak nooit goed te regelen is, tenzij de wet op het L. 0. worde verlost van de splinternieuwe uitvinding van den heer Kappeyne, dat voor een akte van taalonderwijs de hoofdonderwijzersakte gevorderd wordt. --- BINNENLAND. Door Z. M. den Koning Lijn de volgende besluiten genomen : Benoemd tot hoogheemraad van Amstelland, prov. Zuid- en Noord-Holland en Utrecht, J. F. Vlamingh Kiebert ; op verzoek een verlof verleend voor éen jaar aan den off. van adm. 3e kl. J. D. hing; -- vergunning verleend aan Jac. P. R. Galesloot, te Amsterdam, tot het aannemen en dragen der vers. van ridder der orde van het Legioen van Eer, hein door den president der Fransche republiek geschonken. 11— Wij maakten gister reeds melding van de proklamatie, waarin de Luxeinburgsche regeering de bevolking met het overlijden van prins Hendrik in kennis stelt. Zij luidt: ',Luxemburgers ! ~Het Luxemburgsche land treurt onder den druk van een zwaar verlies. ~Prins Hendrik der Nederlanden is heden ochtend onverwacht overleden. min aller gemoederen heeracht droefheid en ontsteltenis. ',Zijne Majesteit de Koning-Groothertog, die als een bewijs van erkenning der buitengewone verdiensten van den hoogen afgestorvene en als blijk van hartelijke liefde hem juist de hoogste eer had bewezen, verliest in hein den trouwsten onderdaan, het Land den onwrikbaren beschermer, die steeds tot elke opoffering bereid ;was. ~Mogen de bewijzen der diepe smart van een geheel volk de droefheid van ons Koninklijk Huis eenigermate tot leniging strekken! //Moge de zwaar beproefde Prinses, door eene onafwendbare beschikking 'wo hard getroffen, in de uiting van het innigste en eerbiedigste medegevoel aller Luxemburgsche harten te midden van haar onuitsprekelijk leed althans eenigen troost kunnen vinden !. ~De onvergankelijke nagedachtenis aan de verheven deugden van den door iedereen ge' eerden Prins zal voor altoos gelijk een bescherinengel over het Land zweven , voor hetwelk zijn hart wo warm heeft geklopt." Ointrenthet verloop der ziekte van den prins bericht de N. Preussische Ztg.: //Prins Hendrik voelde zich reeds den 4. Januari zeer onwel , naar hij meende, ten gevolge van eene verkoudheid, zoodat hij zich tot zijn leedwezen verplicht zag af te zien van zijne reis naar Arolsen, waar hij met Zijne gemalin aan het huwelijksfeest van zijn koninklijken broeder zou deelnemen. Den 5. Januari, toen de prins aan het ontbijt verscheen , merkte de prinses de sporen van mazelen op het gelaat van haren gemaal. Het vorstelijk paar had weinige dagen te voren het gasthuis te Luxemburg bezocht, en men kan dus met vrij groote zekerheid aannemen, dat' de prins bij dit bezoek de kiem zijner ziekte heeft opgedaan , te meer, daar ook eene hofdame en een kamerheer door de mazelen zijn aangetast. Bij de mazelen deden zich ook verschijnselen van roos voor , waarom de prinses in hare bezorgdheid reeds sedert eenige dagen dagelijks .twee maal per telegraaf naar Berlijn bericht zond omtrent den toestand van haren gemaal. Eerst het Zondaga vond ontvangen telegram wekte ernstige bezorgdheid op, daar het van groote afneming der krachten van Z. K. H. sprak. Naar aan het D. v. Z.41. wordt gemeld, gevoelde de Prins zich Zondagavond nog zeer wel, en het was op zijn aandrang, dat de Prinsen, die gedurende de ziekte van haar gemaal zijn ziekbed niet verlaten had, zich naar bed begeven had. In afwachting van de bevelen des Konings, schrijft de Luxemburger Ztg. in haar no. van Dinsdag, ligt het lijk van den dierbaren overledene nog in dezelfde positie, waarin het zich in het oogenblik van den dood bevond. Omtrent de begrafenis schijnen nog geene definitieve schikkingen gemaakt te zijn; baron de Posson, die door Z. M. met de regeling van de treurige plechtigheid belast zou zijn, vertoeft thans nog te 's Hage. De predikant Neurnfirker heeft MaandagaVond aan het sterfbed gebeden vt,rrelit. _ _ . H. K. H. de Prinses heeft zich in hare partikuliere vertrekken afgezonderd; niemand van de hof houding wordt bij haar toegelaten. Men verzekert, dat de zuster van prins Hendrik, de groothertogin van Saksen-Weimar,door ongesteldheid verhinderd wordt naar Luxemburg te komen. De leden der Luxemburgsche regeering zijn Maandag een groot gedeelte van den dag tot 's avonds omstreeks 9 ure te Walferdange geweest en hebben vervolgens tot na mid dernacht in het kabinet van den regeeringspresident eene veroudering gehouden. Denzelfden dag heeft de vrederechter, ingevolge de 'wet, in het paleis de deuren , der vertrekken van den prins verzegeld. Omtrent den indruk , dien het doodsbericht op het Berlijnsche hof te weeg bracht, wordt nog gemeld, dat de tijding de geheele keizerlijke familie in rouw heeft gedompeld. Maandag middag om 1 uur zijn de keizer en de keizerin naar het oude slot gereden , dat door prinses Frederik Karel, de moeder der jonge weduwe, wordt bewoond. De prinses barstte bij de komst van HEI. MM. in tranen uit. De keizer, bij wien prins Hendrik in hooge achting stond, heeft in een gesprek over den afgestorvene o. a. gezegd: mik heb omtrent zijn persoon en karakter altoos zooveel goeds gehoord , dat het naar mijn verwachting zeer veel moeite zal kosten, om prinses Marie eenigszins te troosten." De Nordd. .dllg. Ztg. meldt , dat het sterfgeval te Berlijn eene nalgemeene deelneming" heeft verwekt , en merkt daarbij op , uitat liet trouwens van algemeene bekendheid was, welk een innige verhouding. er, niettegenstaande het groote verschil in leeftijd , tusschen de beide echtgenooten bestond." De Berlijmiche Blirsen Zeitung zegt : !Moor zijne persoonlijke eigenschappen, die bij gelegenheid van zijn huwelijk met prinses Marie allerwege werden geroemd, had prins Hendrik ook bij ons eene algemeene genegenheid verworven. Ons volk, hetwelk jegens de leden der koninklijke familie steeds eene bijzondere gehechtheid gevoelt, heeft dan ook zijn verbindtenio met ons hof met dubbele sympathie begriier. ledereen verkeerde toen dat de prinses aan de in de blijde hoop, zijde van den benninnenswaardigen en in zijn land zoo hooggeschatten Prins een gelukkig leven te geeuwt ging. Even als hier, zal thans ook door de Nederlandsche vorstelijke familie en in geheel Nederland de plotselinge scheiding diep worden betreurd." De Tribune vindt in den dood van den prins aanleiding tot eene beschouwing over de verhouding tusschen Nederland en Duitschland en spreekt de hoop uit, dat de huwelijksband tusschen een Nederlandachen prins en eene dochter van het Pruisische koningshuis, die door het noodlot na een zou kort bestaan weder werd verscheurd , een einde zal hebben gemaakt aan 'de onheilvolle dwaling, //dat er van de zijde van Duitschland aan slagen worden gesmeed tegen de zelfstandigheid van een volk, waarmede wij sedert eeuwen in vrede hebben geleefd. Aan de baar van een door beide partijen wo smartelijk beweenden doode zal men zeker de oprechtheid van dezen weesch, voor zoover de openbare meerling en het Duitsche nationaliteitsgevoel daarin betrokken zijn, niet in twijfel trekken." Te Brussel heeft het onverwachte doodsbericht mede een smartelijker indruk gemaakt. De overleden Vorst was aan het hof en bij allen, die met het groothertogdom Luxemburg in betrekking stonden, zeer gezien. Ten hove werd den de diners en partijen, die deze week zouden gegeven worden, afgezegd, en vele aanzienlijken volgden dit voorbeeld. De goeverneur van Belgisch Luxemburg, de heer van Datnne, is aangewezen om den koning te vertegenwoordigen hij 's Prinsen begrafenis en is naar Brussel ontboden, om 's Konings instruktics te ontvangen. Het Wurtembergsche hof heeft wegens het overlijden van den prins voor acht dagen den rouw aangenomen. Uit alle oorden van ons land komen nog voortdurend berichten, die titelden van de verslagenheid, die de treurmare heeft teweeg gebracht. 1-let voornemen schijnt te bestaan de Tweede Kamer buitengewoon bijeen te roepen. Omtrent het tijdstip, waarop de vertegenwoordigers zullen bijeenkomen, was echter gisteren nog geen besluit genomen, daar toen de offichiele kennisgeving nog niet Was ingekomen. Te Baarn heeft zich reeds eerre kommissie gekonstitueerd om een monument voor prins Hendrik op te richten in het Atnalia-park aldaar. Een ingezetene van de residentiestad heeft het initiatief genomen tot het richten van een adres van rouwbeklag, door de Haagsehe burgerij aan de prinses-weduwe en aan Z. M. den koning. De adressen zijn ter teekening gelegd bij eenige boekhandelaren en aan de hureaux van het Dagblad en het Vaderland. Ook de, Kamer van Koophandel te 's Hage heeft besloten prinses Hendrik een adres van rouwbeklag aan te bieden wegens het overlijden van haar hoogvereerden gemaal, wien handel en nijverheid zoo onuitsprekelijk veel verplicht zijn. Zoodra te Vlissingen, dat het nieuwe leven, 't welk de inrichtingen, daar in de laatste jaren geopend, er hebben gebracht, hoofdzakelijk aan den prins te danken heeft, het treurig bericht vernomen werd, heschen de schepen der maatschappij //Zeeland" de rouwvlag; alle andere schepen en de voornaamste nij verheids- en handelsetablissementen volgden aanstonds dit voorbeeld. Te Rotterdam en te Maassluis was dit mede het geval. De Nederlandsche marine gevoelt de nationale ramp, dié ons trof; dubbel, want zij verliest in prins Hendrik haar admiraal. Van alle oorlogschepen in onze havens waait dan ook sedert gisteren de vlag halfstok. Uit '8 prinsen zeemansloopbaan brengt het rad. nog een voorval in herinnering, waaruit blijkt, hoezeer prins Hendrik zich op zee thuis gevoelde. In 1846 konimandeerde de prins een eskader, samengesteld uit de schepen Prins van Oranje, Sambre en Juno, waarmede hij een tocht deed naar de Middellandsche zee. Den 2. Nov. van dat jaar, bij stormweer, kruisende voor het rotsachtige Malta, waar de hooge klippen steil uit zee opkomen, kon men door de schuimende hooge golven ternauwernood den engen havenmond niet breeder dan een scheepslengte ontwaren. Aan boord van de uSatubre" en //huw" hield men 't voor onmogelijk de haven binnen te komen, maar nauwelijks had men zijn gevoelen geuit, of van de Prins van Oranje woei het sein, dat de andere schepen haar volgen moesten Tal van, Engelsche zeelieden , zoowel officieren als matrozen en honderde soldaten van de bezetting sloegen van de forten en de rotsen het -Holt. eskader gade. Aller harten klopten; men vreesde, dat die schepen tegen de rotsen zouden verbrijzeld worden. Maar de Holl. zeeman kent zijn schip; bedaard op het gewichtige °ogenblik deinst hij voor geen gevaar terug ; met vaste hand bestuurt hij zijn schip,. kent de kracht zijner zeilen en bereikt zijn doel. Statig met dicht gereefde marszeilen komt de ,Prins van Oranje" de haven door den engen doorgang binnen, gevolgd door de ,Sambre" en de ~Juno", en laten zij naast de Engelsche oorlogsschepen in de haven de ankers vallen. Prins Hendrik had toen een daad verricht, welke algemeen den lof en de bewondering der Engelsche marine-officieren verwierf. De opper-ceremoniemeester maakt bekend, dat , ingevolge de bevelen des Konings , het hof den rouw zal aannemen wegens het overlijden van Zijne koninklijke Hoogheid Prins llendrik der Nederlanden, voor den tijd van twaalf weken , te weten : 4 weken grooten rouw, 4 weken halven rouw, 4 weken lichten rouw, ingaande den 16. dezer maand. 's Gravenhage, den 15. Januari 1879. De opper-ceremoniemeester, 0. baron VAN WASSENAER VAN CATIVIJeg. Het Loo, den 12. Januari 1879. De Koning heeft den ondergeteekende gelast, om door middel van de Staats-Courant aan autoriteiten, kollegiën en partikulieren, die aan Zijne Majesteit adressen van geluk-Wensching en hulde hebben aangeboden ter gelegenheid van Hoogstdeszelfs verloving en echtverbintenis , Zijner Majesteits hartelijken dank te betuigen, en daarbij de verzekering te voegen van Zijner Majesieits diep gevoelde erkentelijkheid voor de daarin uitgedrukte gevoelens. De direkteur van het kabinet des Konings, ALEWLIN. Het bestuur der Atustelhotel-inaatsehappij heeft besloten, geene vergoeding of schadeloosstelling ie vorderen voor de kamers , die voor de feestweek besproken waren. Dit is zeer te waardeeren, daar de maatschappij een bijdrage aan de feestviering heeft toegezegd en niet onaanzienlijke kosten heeft gemaakt voor het talrijk bezoek, dat verwacht werd. Hbl. H. H. M. M. de Koning en de Koningin worden binnen een paar dagen van het Loo in de Residentie verwacht. De Prins Von Wied zal eerstdaags uit Duitschland aldaar terugkeeren. Z. D. 11. de Vorst ven Waldeck-Pyrmont, zal eerlang niet de Prinsessen Helene en Pauline, naar Bucharest • vertrekken ,' om daar eenigen tijd , als gast van Vorst *Karel , neef van de Vorstin van Waldeck Pyrmont , te vertoeven. • Te Leeuwarden zijn de afgevaardigden van de plaatselijke afdeelingen der liberale centrale kiesvereeniging bijeen geweest, om den uitslag mee te aeelen van de voorloopige stemmingen in die afdeelingen. De stemmen waren verdeeld over de héeren v-Blorn, Eland, Fokkens , Kerdijk , Levyssohn Norman , Lieftinck, Wiersma en nog enkele anderen. De afdeelingen zullen nu op nieuw bijeenkomen, om> uit de voorloopige kandidaten een keuze te doen. Eerst daarna zal op een centrale vergadering een kandidaat worden uitgeroepen, indien althans een der genoemden dan de volstrekte meerderheid der in de afdeelingen uitgebrachte *Hemmen op zich heeft vereenigd. Mocht dit niet het geval worden, dan zullen de afdeelingen nog voor de derde maal moeten bijeenkomen, om een keuze te doen uit die twee kandidaten . die de meeste stemmen op zich vereenigd hib)en. De Staats-Ct. bevat een kon. besluit van 13 Januari 1879 , houdende bepalingen omtrent de verwisselingen van de schuldbekentenissen der bij de wet van 5 Juni 1878 Vastgestelde geldleening, tegen inschrijving op het grootboek der vier ten honderd rentegevende nationale schuld. De Staats-Ct. bevat de verkorte balans der Nederl. Bank op den 13. Jan.: Diskonto-rekening. f 72,005,369.89 Beleening-rekening – 58,338,810.— Munt en muntmateriaal. . . Belegd reservefonds Gebouwen en meub. der bank – 300,000.— Diverse rekeningen 257,517,01&57° Kapitaal – 16,000,000.— Reservefonds – 4,273,233.75 Bankbiljetten in omloop . . – 190,727,425. Bank-assionatiën in omloop • – 678.64' Tekening-Courant-saldo's . . 4-2,656)3.07' Diverse rekeningen • – 3,'859:538.10" f 27,517,0W57' liet Pad, bevat het volgende ,uittreksel uit een brief van een hoofdofficier, g,gdagteekend Kotta Radja 2 Dec. 1878, Andermaal is hef water beginnen te wassen ; de velden in de XXII ,Moekims zijn overstroomd en het bivak te Aflag:tic eeng flanst dientengevolge verlaten worden. De teleurstellingen, die onze wakkere generaal van der Heijden in dit opzicht ondervindt. zou ieder ander het geduld doen verliezen. De generaal toch heelt eindelijk de handen vrij , wenscht niets vuriger clan den oorlog te beëindigen door een stouten , goed overlegden marsch, en nu kan hij niet vooruit door het hooge water. Dit komt hein des te meer ongelegen , omdat de kritiek niet stil zit en deze zijn handelingen en die van den goeverneurgeneraal op zoodanige wijze beoordeelt, dat de behaalde sukzessen, vrees ik, een aanval in de ,Tweede Kamer op dezen laatsten niet zullen voorkomen. Het is niet moeielijk te raden, wie die afkeurende kritiek inspireert, De generaal De Neve , op het voetspoor van van Swieten een voorstander van niets-doen, moet zich met alle kracht verzet hebben tegen het okrankzinnigenwerk", zooals hij de plannen van van der Heijden noemde, en hein zoolang mogelijk den noodigen steun onthouden hebben.. Niet voalór dat de goeverneur-generaal zelf de opperste leiding der oorlogsaangelegenheden op zich had genomen en orders gaf, waar bij zich vroeger met wenken had tevredengesteld • werd van der gesteld, om zijn plannen t Feitelijk is generaal de Neve nu wat de tenli uitvoeriie n te in staate n. l egg oorlogsaangelegenheden betreft als legerkommandant afgetreden. Heeft hij weinig voldoening gehad van zijn vroeger bestuur, in den laatsten tijd moet zijn onbeduidende rol hem niet veel aangename oogenblikken bezorgen ; te meer omdat hij zelf nu de overtuiging heeft gekregen , dat het groot sukzes onzer wapens alleen te danken is aan liet krachtige initiatief van den heer Lansberge. Toekoe Lehman, hoofd van de V Moekims, heeft zich in de laatste dagen gevoegd bij de hoofden, die reeds vroeger in onderwerping kwamen ; Toekoe Aris zal hein -volgen. In de XXVI Moekiins begint zich de borizon op te klaren, en waarschijnlijk duurt het > niet lang meer, of ook daar zal de tegent;tand ophouden : is ten slotte met Panglima Polier afgerekend, dan >houdt het laatste verzet op. Het stoomschip Celehes, kapt. Bakker , *van Batavia naar Nieuwediep. te. Napels aangekomen. ve 'trok van daar 15 Jan.. des morgens. Alles w DJ luit. ter zee 2e kl. *J. van Brakel Schimmel , van het eskader in Oost-Indie in Nederland terUggekeerd, is op non-aktiviteit gesteld. In verband met de tegen lo Mei 1879 bevolen garnizoensverandering, waarbij o. a. bepaald is , d;al het 3. eskadron van het 3. regiment huzaren van Bergen op-Zoom naar 's Hage zal vertrekken. is het 1. eskadron van dat korps te 's Hage aangewezen, om met genoemden datum te Bergen-op-Zoom garnizoen te houden. Bij het 1. eskadron, dat naar laatstgemelde stad zal vertrekken, zijn geplaatst,,de ritmees. ter J. P. Wijnstroom, de 1. luits. W. C, G baron Van Welderen Rengers, L. G. baron Van Boetzelaar, mitsgaders de 2. luits. Van Ester – en Van Diepenbrugge. • De officier:•maChinist 2e kl. A. Jongkees, geplaatst bij 's rijks werf te Willemsoord, wordt op non-aktiviteit gesteld en vervangen door den officier-machinist 2e kl. C. R. van Kooten. Omtrent den gang van zaken bij het Instruktie-bataljon te Kampen in het jaar • 1878 worden de volgende opgaven medegedeeld: Gedurende het afgeloopen jaar zijn aangenomen: 280 volontairs, 6 tamboers en 2 volontairs als élève-hoornblazer, terwijl 4 gepasporteerde onderofficieren zich opnieuw aan den dienst verbonden. Aan de korpsen infanterie werden verstrekt: 8 soldaten, 1 tamboer, 1 hoornblazer, 324 korporaals, 1 foerier, 22 sergeanten en 10 2de luitenants ; bovendien werden nog benoemd tot 2de luitenant bij het leger in Oost-Indie , 4 onderofficieren. Van de verschillende korpsen werden bij het bataljon gedetacheerd 26 onderofficieren, om opgeleid te worden tot 2de luitenant bij. het wapen der infanterie of 2de luitenant-kwartiermeester, terwijl 25 werden gevormd tot 2e luitenant, en wel 21 tot 2e luitenant bij het wapen der infanterie en 4 tot 2e luitenant-kwartiermeester; bovendien werden 32 korporaals bij het bataljon gedetacheerd, om opgeleid te worden tot foerier en keerden 22 naar hunne korpsen terug, geschikt om tot dien graad te worden bevorderd. De kursus bij het bataljon, werd op den 1. Januari 1879 bijgewoond door 115 militairen, waarvan 36 tot den hoofdkursus behooren. De hoofdkursus ter opleiding tot 2. luit..kwar tierm. werd bijgewoond door 12 onderofficieren De militaire studenten (artsen) D. Wafelbakker , van Amsterdam, en H. J. Hubert, van Bolsward, hebben voldaan aan de vereischten van het examen voor officier van gezondheid 2. kl. bij het leger in Oost-Indië. De meester-geweermaker J. It. Jainin, van het 2. bat. 7. reg. inf. te Amsterdam, heeft de gouden medalje met gratifikatie voor 36 jaren trouwen militairen dienst ontvangen. —ln de afd. Bergen:op-Zoom van den Anti-dienstvervangingsbond zal als spreker optreden, de kapitein Van Tuerenhout uit Breda. Uit het thans openbaar gemaakt verslag over den toestand der weduwen- en weezenkas voor de officieren van de landmacht over het jaar 1877 blijkt het volgende,: De ontvangst heeft bestaan: 1. van officieren tot het leger behoorende (met inbegrip van de kontributièn van officieren in West-Indie en van die der gedetacheerden in Oost-Indie): a. gewone kontributie f 99,675.541/2; b. doorloopende kontributie f 51;589.051/2 ; c. kontributie bij vermeerdering van traktement f 18,211.54 ; d. inleggelden en verhooging daarvan f 46,889.10. Totaal f 216,365.24. 2. Van gepensioneerde, officieren: a. gewone kontributie f 4,779.75 ; b. doorloopende kontributie f 9,781.81 ; c, inleggelden en verhooging daarvan f 3,611,07. Totaal j 18,162.63. 3. Ingehouden op de pensioenen van weduwen en onderstandiag,elden van kinderen wegens onaangezuiverde inleggelden f 1,250.08. 4. Twee percent van het bedrag der gedane leverancien aan de korpsen van het leger f 22,513.03. 5. Rente van- ingeschreven kapitalen op het grootboek der' Nationale schuld f 92,325.00. Makende met' het saldo in kas op 1 Jan. 1877 ad f 113,783.48172 eene totale ontvangst van f 464,399.461/2. De uitga Ven zijn geweest, met inbegrip van gedane betalingen in West-Indie: 1. voor pensioenen van weduwen (met inbegrip der buitengewone uitkeering voor ééns van 12 pet.) f 267,720.94. 2. Toelagen voor kinderen boven het getal van 3 en 12 pct. verhooging f 1,051.50. 3. Onderstandgelden voor ouderlooze kinderen met 12 pet. verhooging f 5,172.56. 4. Begrafeniskosten voor 28 officieren f 2,800.00. 5. Restitutie» van te veel betaalde kontributien f 301.90. 6. Aan den amanuensis, als defroye• inent voor schrijf-• en drukloon enz. j. 200.00. 7. Voor aankoop van een kapitaal grootƒlso,ooo aan inschrijvingen op het grootboek f 97,826.60. Totaal dus uitgegeven f 375,055.50. Zoodat op 1 Januari 1878 meer ontvangen dan uitgegeven is f 89,343.961/2. Blijft voorhanden aan inschrijvingen op het Grodtboek der Nationale schuld eene som van f 3,693,000. Op den 1. Jan. 1877 bedroeg het getal weduwen 582, in 1877 bijgekomen 28, afgegaan 39, zoodat op 1 Jan. 1878 blijven 571 gepensioneerde -weduwen. Voor de verkiezing van een lid der provinciale Staten van Overijsel, hoofdkiesdistrikt Ommen, moet herstemming plaats hebben tusschen de hh. nir. J. H. E. Meesters, die 152 en W. baron van Ittersuin, die 124 stemmen bekwam. De heer J. Faber, liberaal kandidaat, is te Heerenveen, tot lid der Prov. Staten van Friesland gekozen. Daar bij ,de Gedep. Staten van Noord- Brabant twijfel bestaat, of bij de verkiezing van wethouders wel steeds de bepalingen der wet zijn nageleefd, zijn aan de gemeentebesturen de noodige opgaven gevraagd, betreffende alle wethouderskeuzen van de invoering der gemeentewet tot nu toe, om dat behoorlijk te kunnen nagaan. Aan de griffie van het Prov. goevernewent van Gelderland zal één afdeeling met eene andere saamgesmolten worden. De chef der eene afd. de heer E. W. van Heuven be'komt in verband daarmede zijn eervol ontslag. *- – De voordracht van B. en Weth. van Amsterdam, om voor 3 jaren den stadsschouwburg te Amsterdam te gunnen aan de hh. Albregt e. s. voor f 8000 's jaars is aangenomen na een nu en dan nog al vinnige diskussie, waarin evenwel geen nieuwe gronden werden aangevoerd. De stemming was 14 tegen 10. Onder de bestrijders der voordracht, behoorde de wethouder, de heer van Tienhoven. Vooraf was een langdurige besloten zitting gehouden, waarschijnlijk ten genoegen van het talrijk publiek , dat voor de schouwburgzaal de tribune vulde. Dadelijk na afloop dier besloten zitting is aangenomen een voorstel van den voorzitter, om adressen van rouwbeklag te zenden aan Z. M. den koning en aan H. K. H. prinses Hendrik. Er is ingekomen en voor kennisgeving aangenomen een adres van mej. J. J, v. Vogel poel te Utrecht, waarbij zij, onder overlegging van eene geneeskundige verklaring, verzoekt hare benoeming tot 3. hulponderwijzeres aan de openbare burgerscholen der 1. klasse voor meisjes, als niet geschied te beschouwen. – – De gemeenteraad van Breda heeft besloten een afgevaardigde te zenden naar de vergadering, die 16 Jan. a. s. te 's Hage zal plaats hebben ter bevordering van de tot stand koming van een scheepvaartkanaal van Venlo'naar de Zuid-Willemsvaart en verder langs Tilburg, Terheijden en Breda. De gemeente Hellevoetsluis heft nogfl2 per hektoliter akzijns van het gedistilleerd. De min. heeft den wensch doen te kennen geven, dat die worde verminderd op de helft, met gelijktijdige verhooging der gemeenteopcenten op het gedistilleerd. De raad heeft besloten, om handhaving van den bestaanden toestand te verzoeken. De burgemeester van Druten , de heer A. B. Barkey , is benoemd tot hoofdkommies aan de bureaux van den burgerlijken stand en het bevolkingsregister te Rotterdam. Te Beerta is de heer K. Tijdens tot raadslid gekozen. Te Amsterdam is met goed gevolg de elektrische verlichting op den Dam beproefd. Men deelt aan de Haarl. Ct. van poederhand omtrent den Lekdijk-Bovendams. het volgende mede : Benige weken geleden werd in de dagbladen melding gemaakt van eene te houden bijeen. komst van gekommitteerden uit Gedeputeerde Staten der provinciën Utrecht , Noord-' en Zuid-Holland, ter bespreking van de middelen, die zouden behooren te worden aangewend om de veiligheid ♦an den Noorder Lekdijk-Bovendams , ook onder ongunstige omstandigheden, zooveel mogelijk te verzekeren. De groote beteekenis van dien dijk is bekend. Hij strekt zich uit van Amerongen tot Vreeswijk (nabij Utrecht) en is bestemd om te beschermen de geheele landstreek, gelegen ten Noorden van de Lek en de Nieuwe Maas bij Rotterdam tot aan het 1.1 en het Noordzeekanaal, oostwaarts tot aan de hooge gronden tusschen Utrecht en Naarden en westwaarts tot aan de- duinen langs de Noordzee. De dijk verkeert in zeer voldoenden staat van onderhoud, doch mist de gewenschte afmetingen om onder alle omstandigheden het overloopen van het rivier-water te keeren. Die toestand is in de laatste jaren ongunstiger geworden. doordien de tegenoverliggende dijken de Zuiderdijken aanmerkelijk zijn verhoogd geworden, waardoor het vroegere overwicht in hoogte van den Noorder Lekdijk is verloren gegaan. Aan welke schromelijke gevolgen dit verloren overwicht de landen, benoorden de Lek gelegen , blootstelt, zal ieder gereedel.j k beseffen. Het dijkbestuur van den Lekdijk Boven Ia rus, dat met het onderhoud van den dijk belast is, acht eene verhooging zeer gewenscht, doch meent niet gerechtigd te zijn de kosten dezer buitengewone voorziening ten laste te brengen zijner ingelanden. Dit kollege heeft evenwel bondgenooten gevonden in de besturen der Hoogheemraadschappen Rijnland en Amstelland. Sedert eenigen tijd hebben deze kolleges, met medeweten van Gedeputeerde Staten, pogingen in het werk gesteld om de vereischte gelden bijeen' te brengen, door het verstrekken van eene vrijwillige bijdrage bunder-bundersgewijze over de waterschappen om te slaan. van tien gulden per hektare, in eens af door al de door den dijk beschermde landen. Door genoemde drie besturen zijn bereids mits ook de overige waterschappen hunne medewerking verleenen drie vierden van het bedrag der kosten beschikbaar gesteld. Die kosten zijn geraamd op twee millioen gulden. Men houdt zich thans onledig met de besturen der kleine waterschappen ongeveer 50 in getal en de gemeente Amsterdam tot medewerking op te wekken. Ook hebben de genoemde hoogheemraadschappen tot de Gedeputeerde Staten der drie provincien het eerbiedig verzoek gericht, deze pogingen door hunnen veelvermogenden invloed te willen steunen. Inmiddels zijn de noodige opnemingen geschied om de bestekken voor de uitvoering van het werk te kunnen opmaken. Zoodra de gelden bijeen zijn, zal met het werk kunnen worden aangevangen, c. q. nog in den zomer van 1879. Het werk zal in twee , hoogstens in drie zomers kunnen worden voltooid. Het voornemen is om dei Noorder-Lekdijk-Bovendams over zijne geheele lengte , p. m. 32.000 meter, tot ongeveer 0,50 M. boven de gemiddelde hoogte van den tegenoverliggenden dijk te verhoogen, met behoud van dezelfde breedte voor de kruin en dezelfde hellingen voor de glooiingen als de thans bestaande, waardoor van zelf de gewenschte meerdere zwaarte van den dijk zal worden verkregen. Volgens het gevoelen van de deskundigen van vroeger en later tijd, is het hoofdzakelijk' het zich zetten van ijsdammen in de rivier, hetgeen de Lekdijken in gevaar kan brengen. De Noorder-Lekdijk is over groote lengten lager dan de Zuiderdijken ; bij het opzetten van het water tot boven de kruin der dijken, hetgeen bij ijsdammen zeer mogelijk is, zal thans de Noorder-Lekdijk alzoo het eerst overloopen ; en tegen nantroudenden overloop ie geen aarden dijk bestand. Eene doorbraak van dien dijk, onder bezwarende omstandigheden, zou de steden Amsterdam, Haarlem, Leiden, den Haag, Delft, Gouda. Schiedam en gedeeltelijk ook Rotterdam, met de omliggende dorpen en landstreken, waaronder honderden polders en droogmakerijen, sommigen voor korter, anderen voor zeer langen tijd, onder water zetten, en dus in de volle beteekenis van het woord zijn ecn nationale ramp. De tegenwoordige omstandigheden, hooge rivierstand en strenge vorst, zijn wellicht beter dan welsprekende argumenten in staat, om de belanghebbende besturen van den ernst der zaak te doordringen en hen aan te sporen , de handen in één te slaan, eer het te laat zij. Op de volkomen geslaagde schaatsen tentoonstelling te Zaandijk, is . zooals reeds gemeld is, de gouden ree&lllje.toegewezen mats de firma G. J. Leeuwenberg te Delft. Volgens de jury , die uit erkend goede schaatsrijd-ra bestond en na ieder afzonderlijk proeven genomen te hebben , zonder van elkander iets ta weten, op de hootdpunten tot gelijkluidende uitspraken kwam, bekroonde deze de eenvoudige Hollandsche schaats als het doeltrefiéndst in het gebruik en uitmuntende in bewerking. De zilveren medalje is toegekend aan den heer A. Korver, te Vinkeveen; wat deugd en schaatsvorm betreft, is zijn inzending volkomen met de eerste gelijk; alleen de montuur was bij de eerste beter. De bronzen medalje verwierf de firma Bakker te Amsterdam met een paar keurige schaatsen van Friesch model, met gegroefde schenkels en een zeer praktische wijze van bevestiging. Verder verwierven getuigschriften : 1. G. A. Melghior, te Spaarndam. 2. S. Lanting , te IJlst. 3. F. IJ. Fyttersen , te Sneek, allen met Friesch model, 4. Jhr. J. L. van Eijs , te Amsterdam. niet Hollandsche schaatsen, sedert Ao 1700 in zijne familie. 5. H. Stevens te Koog aan de Zaan, met schaatsen op Hollandsche wijze geslepen en van voren met zwaanshalzen. 6. 11. Delhaee, te Zaandijk, met Hollandsche schaatsen, voorzien van klokjes in den lepel. Onder de merkwaardigheden, op deze tentoonstelling, is volgens het N. v. d. D., dat een uitvoerig verslag bevat, een schaatsenpaar , bijna 8 decimeter lang en een volledig gouden paar schaatsjes, dat kleiner dan 1 centimeter is en met een vergrootglas dient bekeken te worden. Verder is in de oudheidkundige afdeeling het lint te zien , dat in de vorige eeuw door de dames bij het schaatsenrijden gedragen werd, om liet steken van de milt te voorkomen of de kniebanden waarmee zich destijds de heeren sierden. Nevens een paar schaatsen van Ao. 1600 , toebehoorende aan den heer C. A. de Koningh, te Enkhuizen, is er ook een van 1813, van historische waarde. Op deze sterke ijsloopers kwam in 1813 schipper Klaas Rek van Alkmaar naar Zaandam gereden en riep ,Oranje boven" toen hij voor de Zaan was. Maar was de Franschman te Alkmaar .vedaagd, jammer genoeg voor Klaas, die een: fermen schaats reed en hart in het lijf had , regeerde de overweldiger nog te Zaandam. Klaas werd gegrepen en moest' zijn oranjelievende rit op deze schaatsen duur bekoopen. Hij werd nog even voor het vertrek der Franschen, dat een paar dagen later viel, op den litirgt te Zaandam gefusilleerd. Te Rotterdam worden, naar het D. v. Z. H. mededeelt, ernstige pogingen aangewend tot aankoop der muziek van wijlen den heer Dunkler. Te Woerden is besloten tot oprichting van een stoomgeniaal in het West Endt van Woerden en o►n pogingen aan te wenden tot vereeniging met het Oost Endt tot een polder. -- Door wijlen C. Vermeulen Cz., te Oosterhout, is aan het gast- of ziekenhuis aldaar, f 1000 vermaakt en f 500 aan het parochiaal armbéstuur van 'Johannes den Dooper aldaar. Veenendaal,ls Jan. Dinsdag voormiddag werd de nieuw gebouwde scbool.teGeldersch Veenen daal ingewijd, welke school, zooals men weet, haar ontstaan te danken heeft aan de indertijd gedane opheffing door de gemeenten Veenendaal en Ede van de gemeenschappelijke school te Stichtsch-Veenendaal. Deze opheffing geschiedde op eene minnelijke wijze , doordat beide gemeenten overtuigd waren, dat zij niet dan bevorderlijk aan het onderwijs konde zijn, daar groote bevolkte scholen zeker niet zijn aan te prijzen. Tegenwoordig waren de leden van het gemeentebestuur van Ede. Verder waren nog uit genoodigd burgemeester en wethouders van Veenendaal en eenige andere personen. Jhr. van Borssele, burgemeester van Ede, opende de feestelijkheid met eene welsprekende rede, welke rede door den burgemeester van Veenendaal en andere toegesprokenen op gepaste wijze werd beantwoord. Na den afloop vereenigden zich de autoriteiten en verdere genoodigden aan een lunch, terwijl de schoolkinderen feestelijk werden onthaald. De nieuwe school is een flink ingericht gebouw, geheel beantwoordende aan de eischen des tijds. Vreeawljk, 16 Jan. De Heer J. J. Bakker, onderwijzer aan de openbare School alhier, ontving namens Z. M. den Koning, een hoogst vereerend schrijven, tot dankbetuiging voor de door hem Z. M. opgedragen dichtregelen, bij gelegenheid van HDs. huwelijk. ---