BOEKBESPREKING. Lenin en Gandhi door René Ei:dem-Miller. Geautoriseerde – , vertaling door P. van Schilf.. gaarde. Met 105 portretten en platen. —. Erven J. Bijre» _ veld, Utrecht. Vrijwel het eenige punt, dat de beide hl dit boek bijeengebrachte personen vereenigt, is dat ze volksleiders zijn. Maar met dit bloote feit houdt vrijwel alles op. Want er is nauweliiks grooter verschil denkbaar dan tusschen Wladimir Iljitsj Lenin, den thans alweer overleden grondvester der Sovjet-republiek, wiens Evangelie de haat en het riicksichtslos „kloven van schedels" is geweest, en Gandhi, den Hindoe-leider, die de Britsch-Indische bevolking de leer van het geweldlooze verzet gepredikt heeft. Lenin, die aan den vooravond der October-revolutie de versregels uitspreekt : „Door goede woorden zijn wij niet gebaat „Want ons verblijdt alléén de wilde kreet van haat en Gandhi, di,• geheel in den geest van Chris» tus, de lijdzaamheid en het ondergaan van ver» drukking predikt, het iemand den linker wang toekeeren als hij op den rechter slaat, die zijn leven van ascese geheel wijdt aan anderen, zich elke weelde en elk gerief ontzegt, die de wet der liefde verkondigt en wiens geheele zijn het offer beteekent voor anderen. Wel is waar heeft het door hem gepredikte geweldlooze verzet, de non-coperation met de Britten, ten gevolge gehad dat deze laatsten hem een tijd lang als opruier beschouwd hebben, dat de gevangenis meer dan eens het deel van Gandhi geweest is, doch dan staat daartegenover dat veel Britten die Gandhi hebben loeren kennen, hem een diepe hoogachting toedragen. De rechter behan» eelt hem met het grootste respect en verklaart ten slotte, als hij het vonnis (een straf van zes jaar die evenwel wordt ingetrokken als Gandhi levensgevaarlijk ziek wordt) heeft geveld: „Ik kan niet onuitgesproken laten dat U tot eene andere categorie behoort dan alle menschen over wie ik tot nu recht gesproken heb en nog recht zal spreken". Als hij de rechtszaal binnentreedt, verheft zich het geheele hof tot een daad van spontane hulde. Zoo vertelt de dich» teres Sarojini Naidoe, Gandhi's geloovige vol.< geling. Zijn optreden wordt vergeleken, met dat van den Nazarener, slechts het kruis ontbreekt. Een mensch die in de geschiedenis zal voortleven met Boeddha, met Socrates en met Jezus. Zoo karakteriseeren hem niet slecht zijn aanhangers, maar zelfs mannen die het politieke systeem van Gandhi met de scherpste wapens hebben bestreden. Politiek systeem want Gandhi heeft zijn godsdienst merkwaardig genoeg, niet van het staatsbeheer willen afscheiden. En het is juist de roep van heiligheid van den Mahatrne (grooten ziel) die hem in zijn streven behulpzaam geweest is, De uit Europa geimporteerde figuur van den modernen, wereldlijken beroeps» politicus is vreemd aan den aard van het land -- zoo concludeert Fiilëp Miller en zou nooit een werkelijk, innig verbonden zijn met het volk lomnen bereiken. Wat Indië noodig heeft is juist die Mengeling Van religieuze en poli" tieke trekken zoaa.l' Gandhi 'haar' ih zijn' 'per; soon belichaamt. Nimmer heeft Gandhi de Britsch-IndiSche besolking rechtstreeks tegen de Engelschen opgezet; wel staat hij met kracht hare economische onafhankelijkheid voor ; hij is de groot° propeorandist geworden voor het oud-vaderlijke spinnewiel, voor het zelf-bewerken van het ka» toen voor kleedingrdoeleinden, instede dat het land zes millioen roepijen 's jaars betaalt voor den invoer der bewerkte producten uit Engeland, Hij vindt hierin bij veel Britsch-Indiërs bestrijding, blijft niettemin onverzwakt op het zelfde aambeeld hameren, zonder zich maar eenigermate te laten beinvloeden tot de minste koersverandering. Dit is inisschen nog een punt van overeenkomst met den onvervaard op zijn doel afstevenenckm Lenin, (ofschoon wat de non-coeiperation betreft, Gandhi later wel van koers veranderd is). Naar het religieuze is Gandhi iemand die niet zonder meer gelooft aan de agenpenbaardo heid" der heilig-e Hindoe-boeken; godsdienst en redelijkheid wenscht hij vereenigd tt zien ; ondanks aanvankelijke sympathie voor het Christendom heeft hij ten slotte het Ilindoeisrne gekozen. Voor het overige verwijzen wij naar het vele dat René Ei:den-e-Miller in, zijn hoogst interessante verhandeling over den vermaarden Indiër, die sterk door Tolstoi is beinfluenceerd geworden mededeelt. * En nu steile men tegenover Gandhi Lenin 1 Van jongsaf, sinds zijn broeder Alexander wegens revolutionnaire kuiperijen tegen den Czaar is terechtgesteld, door een woesten haat tegen het gezag vervuld, is Lenin onvermoeid, bin» nen en buiten Rusland, bezig met zijn „mollen» werk" dat eenmaal zal moeten dienen om het Czaristische régime te doen ineenstorten, een streven, waarbij de oorlogs-catastrophe den grooten revolutionnair zoo uitnemend te stade gekomen is. Zachtere menschelijke gevoelens zijn hem niet geheel vreemd geweest. Als hij Beethoven's Appassionata gehoord heeft schrijft hij „Ik kan niets schooners dan deze Appassiona» te, ik zou er iederen dag naar willen luisteren. Het is een verwonderlijke, bovenaardsche muziek IVlet trots en misschien kinderlijke naieviteit denk ik iedere keer als ik deze klanken hoor, dat het toch wonderbaarlijk is wat de menschen tot stand kunnen brengen. Maar ik kan deze muziek niet dikwijls hooren, ze werkt te sterk op mijn zenuwen. Ik zou beminnelijke domheden willen zeggen en het hoofd van die lieden willen streelen, die midden in een vuile hel zich een schoonheid kunnen scheppen. Maar nu is ,het de tijd niet om menschen het hoofd te sireelen, nu vallen de handen om de schedels te kloven, zonder erbarming te kloven, hoewel de strijd tegen ieder geweld ons eindideaal is, dat is een helsch zware taak . • • • Lenin staat boven en beneden de moraal ja, er is slechts één moraal, en dat is degene die zijn belangen dienen kan. Vrijheid is bij hem slechts een „burgerlijk vooroordeel",, ten slotte is hij, zooals iedereen weet, een anarcho» terrorist gebleken. Daarnaast een romantische utopist, die in zijn verheerlijking- van het mechanische, van de door Gandhi zoo ven-, [oeide machine, van de „electrificatie" van (Rusland, in dit groote rijk dingen heeft willen invoeren waarvoor het achterlijke volk nog niet rijp was. Geruild heeft ten minste met zijn propaganda voor het spinnewiel iets ver. dedigd, wat geheel bij den placiden, bespiege.. lenden aard van het Indische volk paste, ter, wijl Lenin in het rijk der tijdverspilling, der volslagen apathie roet behulp van een Oos. tersch-trage bureaucratie een byper-,Nmerikaansche organisatie van den arbeid tot stand helft wallen brengen, waarin géén vingerhoed energie nutteloos mocht worden verspild. Hij heeft het land in een toestand van zonderlinge verwar, ring achtergelaten ; de geweldiep stoot, de geweldige aanloop dien men genomen had voor een nieuwe wereld, is halfweg in het doel blij. ven steken en heeft een fantastische tussche,n. wereld geschapen, die juist door haar twee., slachtig karakter tot de meest eigenaardige sociale en kultureele fenomenen moet gerekend worden. Het is Azië niet meer en neg geen Europa. Een bastaard uittrage Aziatische stompheid -en extreem Amerikanisme, uit een meeijk en een machinemensch staat voor ons als representant voor het nieuwe Rusland, zoodat dit rijk nu door een heterogeen mengelmoes van chaotisch door elkaar gerommelde hybriden wordt beheerscht. In tal van typische trekken, door Fillop. Miller geSchetst, tracht deze den lezer een blik te doen slaan in het eigenaardige karakter van den bolsjewisten-Poos; die nimmer van compronissen heeft willen weten, zelfs bij vele zijner aanhangers den roep genoot van ongehoorden hoogmoed, van zucht naar tinvoor' woordelijke tirannie, ja zelfs van gebrek aan intelligentie. En terwijl uit Fiilap-Miller's biographie over Gandhi duidelijk sympathie straalt voor den grooten Indiër, wordt zijn verhandeling over Lenin bekroond door een onverholen- kritiek op dien levenswerk. Terwijl het met het oog op zekere recente pacifistisehe voorstellen van Russische zijde in den Volkenbond gedaan, niet onbelangWekkend is kennis te nemen van het manifest dat Lenin op den dag van zijn vertrek naar Rusland tot de Zwitsersche ar. benders richtte. „In werkelijkheid zijn we geen pacifisten zoo heet het daarin wij zijn tegenstanders van den 4.rnperialistischen oorlog, maar we hebben altijd verklaard dat het absurd zou zijn als het proletariaat zich wilde verplichten ook de revolutionnaire oorlogen niet te zullen voeren, die mogelijk zijn en die in de toekomst in het belang van het socia, lisme wel noodzakelijk zouden kunnen wor-den." „Lenin en Ghandi" vormt een waardevol werk dat bovendien door vele foto's nog aan, trekkelijker gemaakt wordt. --- FINANCIEELE BERICHTEN NEDERLANDSCHE BANK DE VERGADERING VAN AANDEELHOUDERS DIVIDEND 10,4 % Heden had te Amsterdam de jaarlijksche algemeene .vergadering van aandeelhouders plaats van de Nederlandsche Bank. Aan het jaarverslag van den president, mr. G. Vissering ontleenen wij het volgende: De terugkeer tot meer normale omstandigheden heeft zich gelukkig ook in het algemeen in 1927 voortgezet. Natuurlijk zijn in velerlei opzichten de gevolgen van den oorlos; en van de daarop gevolgde crisis nog niet geheel geweken; aan den wederopbouw wordt met ijver gewerkt; in toenemende mate worden de handen daarbij evenwel vriendschappelijk ineengeslagen. Steeds minder hoort men de meering verkondigen, dat het eigen land slechts vooruit kan komen, indien het andere, vroeger vijandige, landen in een hoek kan dringen; het idee van herstel van vriendschap komt al meer en meer op tusschen hen, die elkander voorheen op leven en dood bevochten en nog langen tijd een wrok tegen elkaar hadden gehott den. De besprekingen in Genève doen krachtig werk in die richting. Ook op bank-gebied wordt die samenwerking meer en meer doelbewust en met goeden uitslag nagestreefd. • De president herinnert aan de stabilisatie in België, gevolgd door die in Polen, terwijl ook in Italië de stabilisatie volkomen is gelukt. In Zuid-Amerika zijn tot het goud als standaard overgegaan: Argentinië, Chili, Columbia, &tm,. dor en Venezuela. In Europa ging Griekenland op 14 Mei 1928 nog tot den gouden standaard over. In het afgeloopen jaar brachten Dene. marken en Noorwegen hun kroon door revalorisatie weder op den ouden goudbasis. Het geld is in het afgeloopen jaar op onze markt bijna doorloopend schaarscher geweest, dan de beide vorige jaren. Naar Amerika werd in 1927 voor f 3L488.000 aan goud verscheept. Door de afgifte van dollars en ponden in chèquevorm werd de stand van onzen gulden gesteund. Onze buitenlandsche saldi zijn daardoor in de maanden Mei, Juni en October 1927 zeer belangrijk teruggeloopen. Toen de wisselkoersen zich later weer m ons voordeel keerden, hebben wij daarvan gebruik gemaakt om langzaam aan de buitenlandsche wisselportefeuille weder te versterken. Het maximum der binnenlandsche wisselportefeuille bedroeg (1 Augustus) f 175.506.000, het minimum (24 Maart 1928) f 49.755.000. Het maximum der buitenlandsche wisselportefeuille bedroeg (20 Febr. 1928) f 190.675.000 en het minimum (13 Oct. 1927) f 101.655.000. Het wissel-disconto werd op 13 October 1927 van 3i/.; op 414 procent gebracht. Aan bankbiljetten -waren in omloop : Hoogste cijfer 1927/1928: f 867.801.000 (2 Mei 1927). Laagste cijfer 1927/1928: f 765.705.000 (24 Februari 1928). Het boekjaar aangevangen met een bedrag van f 59.585.620 aan gouden munt, eindigde met f 67.707.325. Door de circulatie hier te lande is aan gouden munt opgenomen f 1.326.650. Het winstsaldo bedraegt j' 1.503929. 56, na aftrek van % aan aandeelhouders en de uitkeeringen aan directie, commissie van ad. vies, commissarissen enz. en afschrijvingen. Het totale winstcijfer bedroeg f 10-662-345-34' De balans sluit met een bedrag van 1 908.088.913.40. De balans en de winst- en verliesrekening werden goedgekeurd, evenals het saarverslag. Het dividend werd vastgesteld op 10.4 --- Advertentie Advertentién Stremming Verkeer Gemeente Vinkeveen Vanaf Donderdag 28 Juni 1928 zal het gedeelte van den Heerenweg vanaf de Kerk tot aan de Ter Aasche Zuwe voor het verkeer gesloten zijn ten behoeve van het leggen van waterleidinghuizen en wel voor het tijdvak van ten hoogste DRIE WEKEN. HET BESTUUR DER STICHTING D. N. W. Breukelen, 25 Juni 1928. Wie verhuist U? K. VAN DAM, VoorClareehorgt Tel. 11468. --- Advertentie BASTIAANSE SPECIAAL CORSETTENMAGAZIJNEN UTRECHT DEN HAAG Oudegracht 1.59 Piet Heinstraat 92 Tel. 10366 Opger. 1859 CORSELETS: Prima broctiestof, elastiek op de heup, van voren extra versterkt, in prijzen van f 4.25, 5.50, 6.75, 9.75 tot f 25.—. Model F 596 met elast. binnenband f 9.75-f 15.50. HEUPCORSETS: Mooie, sterke brochestof, prima elastiek, vóér- of zijsluiting : 7.50, 9.75, 11.25 en'hooger tot f 19.—. Idem,: in goedkoopere uitvoering f 2.90, 3.40, 3.90, 4.90, 5.90. Model 7/654, van voren oploopend, steun gevend aan de maag in prima broche uitvoering f 19.75. Grootste sorteering Corsets, Corselets en Bustehouders voor ieder figuur. Gegarandeerd voor pasvorm en kwaliteit. ZIE ONZE SPECIALE ETALAGES --- Advertentie Avondcursussen voor Autorijders en Autorijdsters. NiiverheieSschool voor de technische vakken, Schoolplein 28b Utrecht Aanvang 2den cursus 1 Juli 228. Aanmelding en inlichtingen bij den Directeur, des morgens 11-12 uur Schoolplein 28b, Utrecht. HET BESTUUR. GOEDKOOPE . N 400RDKAAPREIS HET GEBIED VAN DE PAIDDERNACHTZON. per m/s. „iviONTE OLIVIA" 14000 tons 22 JULI 1928 VAN IJIVIZ.IIDEN TERUG TE HOEK VAN HOLLAND 5 AUGUSTUS 1928 Passa3•eprijzen varia f 145, per perroon naar gelan van Lecommodatie. Vraagt gr;-itis prospectus Wj de Reisbureaux ot WatilberSie & Zoon Amsterdam Hoofd Agenten voor d:n passag.e der Harnburg-Sudarneriksnisebe Dampfsebilffahrts Geseligebalt • NOORDZEEBAD EGMOND AAN ZEE. Pension v. Altenburg, Boulevard. 'Weder geopend. Frissche kamers aan Zee of Buinen. Keurig geM. suite met serre aan Zee, vrij. Elecir. licht,Telgif Vraagt pros., goede keuken. • Mv. --- Advertentie b Belangrij.ae Openbare Verken 13111 g VAN HOFSTEDEN, LANDERIJEN EN GRIENDEN onder Achttienhoven, Maartensdijk, Oudenrijn, Jutphaas en IJsselstein. Notaris F. W. SWANE, te UTRECHT, zal op ZATERDAG 30 JUNI 1928 des morgens 11 uur in het Notarishuis Achter Sint Pieter -PUBLIEK VERKOOPEN ACHTTIENHOVEN. I-II• Het huis, bewoond door W. TIMMER, met stalling, erf, grond en landerijen, gelegen aan den Gageldijk, te Achttienhoven, groot 7 H.A., 15 A., 94 c.A., verhuurd aan W. TIMMER tot 30 November 1928, wat de landerijen betreft en tot 1 Mei 1929 wat de gebouwen c.a. betreft. Te veilen in 2 perceelen en massa. De kooper van koop I moet de opstallen overnemen voor ƒ 2000.-. N.IAARTENSDIJK. 111 6 H.A., 80 A., 70 c.A. wei- en hooiland, gelegen in de Gemeente Maartensdijk, strekkende uit de helft der sloot langs den Blauwkapelschenweg tot aan de verdedigingswerken aan den Biltschen straatweg. Verhuurd aan ARIE ADVOKAAT tot 30 November 1928. Te veilen in een perceel, OUDENRIJN. IV-V 8 H.A. SS A., 80 c.A. wei- en griendland, gelegen aan den Galecopperdijk en Taatschen dijk onder Oudenrijn. Het weiland is in huur tot 1 November 1928 aan de Fam. v. d. LINDEN, de griend is in eigen beheer. Te veilen in 2 perceelen en massa. JUTPHAAS. VI—VII 7 H.A., 11 A.,. 90 c.A. wei-, hooi- bouwland en Joomgaard, gelegen te Jutphaas in het Nedereind aan den Jutphaaschenweg tot aan de IJssel Watering. Verhuurd tot 30 October 1928 aan • C. G. VENDRIG. Te veilen in 2 perceelen en, massa. VIII-IX 9 H.A., 51 A., 20 c.A. wei-hooiland en boomgaard, gelegen te Jutphaas in het Nedereind aan den Jutpliaaschenweg tot aan de Inandsche Wetering. Verhuurd tot 1 November 192 S aan J. W, • SPITHOVEN. Te veilen ir 2 perceelen en massa. X 3 H.A., 95 A., 30 c.A. weiland, gelegen aan den Randdijk en Groenesteeg onder Jutphaas. Verhuurd aan J. v. d. BERG. tot 1 November 1928. Te veilen in een perceel. XT--XVJ De Hofstede, gemerkt D 109, bewoond door M. W. HOOGLAND, met schuur, erf, wei-hooiland, boomgaard, griend, weg en kade, gelegen aan den Liesbosscheweg, strekkende tot aan de Helwichkade onder Jutphaas, ter grootte van 23 H.A„ 55 A., 80 c.A. De Hofstede c.a.. is verhuurd tot 1 Mei 1929 de landerijen zijn verhuurd tot 1 November 1928 aan M. W. HOOGLAND, terwijl enkele perceelen zijn verhuurd tot 1 November 1928 aan v. d. LOUW en UIJTTERWAAL. Te veilen in 6 perceelen en massa. LTSSELSTEIN. XVII-NNIV S H.A. 31 A. 60 c.A. wei-bouwland en griend, gelegen aan het Zandpad onder IJsselstein. Een gedeelte is verhuurd aan C. H. VAN ZIJL en G. v. KLEEF tot 1 November 1928; het overige aan verschillende tot November 1928. Te veilen in S perceelen en massa.. De opstallen met uitzondering van de kippenschuur staande op koop XVII moeten worden overgenomen voor den prijs van f 700. XXV 1 H.A., 26 A., 60 c.A. bouwland, gelegen aan den I.Tsseldijk onder IJsselstein. Te veilen in een . perceel. In huur bij J. TERSTEEG tot November Nader =en Inlichtingen hij genoemden Notaris, te wiens Kantoor veilingsboekjes met kaarten verkrijgbaar zijn. --- Voor onze Kinderen. BILLY BOO Rijden op een reuze slak. • Toen ze .voorwaarts gingen over heuvels en langs dalen zagen zij plotseling een groote slak voor zich, grooter dan een se hildpad, zoodat Billy uitriep: „O, Bedneb, ik hen moe, laat ons een ritje maken." „Gelijk heb je,” zeide Redneb, „maar bij is mij eigenlijk een beetje te langzaam. Toch heb ik een goed plannetje, om haar vooruit te krijgen, bedacht." En hij begon met 2441 bek onder een groo ten steen te graven, tot hij een lekkeren vetten luiaard (soort dak zonder huisje) vond. Begrijpen jullie, wat liedneb's plan is ? 1-let Neigende plaatje laat zien, waarom Billy, 800 hef niet Jeuk. ---