BINNENLAND. STATEN-GENERAAL. Tweede Kamer. Zitting van Dingsdag 6 Julij In deze zitting heeft decomrcisiie totde verzoekschriften , bij monde vau den beer Dirks veralag gedaan op een adres vau den heer Steyn Parvé, betrekking hebbende op de verbetering van het Indische muntwezen. — Nederlegging ter griffie. De aljtemttno beraadslagingen over die ontwerpen worden voortgezet, üe beer van Hall heeft zijn leedwezen betuigd, dat hij voor de eerste maal met den minister van koloniën in gevoelen moest verschillen. Hij heeft vele bezwaren tegen de ontwerpen, die thans aanhangig zijn en waarbij een last vao 22 millioen op de natie gelegd wordt. !-y vreest zelfs, dat die berekening zal tegenvallen en dal men voorbijgezien beeft bet verlies, dat de inwisseling der doorgeboorde eeulater za) veroorzaken. Voor dat zoen besluit, om tot zoodanig c;.ar van II» mill over te gaan, mag men de zaak, naar zyn oordeel wel van alle zijden beschouwen, te meer omdat men in vroegere jaren, begreep in deze behoefte met 14 mill.,e kunnen voorzien Hij erkent, dat het herstel van het muntwezen in Indie nootzakelijk ia, maar hij wederlegt de bewering dat het zoo dringend noodzakelijk ia, om met voorbij«ioningvan alle andere omstandigheden, daartoe te besluiten. Hij vindt dat ooge;biik m n geschikt, nu er alle uitzigt bestaat, dat de rege. linh voorstellen zal knnnen doen tot vermindering o,> vrijwillige wijze van den standaard der rente. Op een tijdstip, dat men die rente tot -fc °f "ü V'¦• kan doen dalen, ia het een ongelukkig denkbeeld eene geldleening van 5 millioen tot 4 ten honderd nit te schrijven. Ten bewgze, dat het herstel niet dringend gevorderd wordt, gaat spr. na hetgeen in 1846 nopens de invoering van bet recepissen-atelsel heeft plaats gehad. l,e maatregel door den gouv generaal, den heer Rockusien, destijds genomen, beeft uitmuntend eercerkt. De wissel heeft zich na dien maatregel hersteld en is op 'J 6 pCt. onveranderd eableven en de agio is van 1816 af tot de aanbieding van dit ontwerp Joorgaande^\2, pCt gebleveo. Hiernit leidt bh; af, dat er geene groote, octce dringende behjefie aan zilver io de koloniën bestond. Een ander bewijs voor die stelling treft hij aan in de mededeeling der rerrtiog, dat zij eene partij zilveren piasters verkocht heeft, waarvan de laagst- prijs bij de eerste veiling is verkregen, terwijl by elke veiling de prijs ij geklommen en bij ds laatsto veiling de prijs het hoogste was. Intusschen erkent de regering zelve, dat dit tendeele daaraan toe te schrijven is, dat er in het begin geene behoorlijke aankondiging van dien verkoop geschied is; maar bij vraagt tevens, waarom men den verkoop geëindigd beeft, ala de prijs steeds klom. Men zou, meeut hij, kunnen beweren, dat die. lage prijzen en dat eindigen der veiling toe te schrijven is aan invloed vnn ambtenaren of belanghebbenden. Do wetgevir moet zich echter boven allen dergehjlien invloed stellen Hij ziet in het uitstel van de regeling van dit onderwerp geen gevaar of nadeel Gaat men eohter tot den maatregel over, dan moet men zorg dragen, dat die geen palliatief zij en dat men niet over eenige jaren nienwe otters zon moeten vorderen. Het komt bern voor, dat deze voordragten niets anders zijn dan een palliatief. Men wil tocb 10 millioen koperen en 10 millioen zilveren pasmunt naast den zilveren |stani)penr.ing in omloop houden. Twintig millioenen pasmunt is te veel lu welke maatschappij men dat atelsel ook wil invoeren, zal het verkeerd werken. Dle pasmunt wordt, het is nu te voorzien, standpenning. Men heeft 80 mill. naar Java gezonden ,40 mill zilver, 40 mill. koper. Men klaagt over de slechte werking van het aangenomen stelsel. En nn wordt voorgesteld dezelfde evenredighe;¦'. by het nieuwe stelsel te behouden, die de oorzaak is der kwaal. Hij gelooft dat de eerste stap , dien men nn wil doen, erger ion zij» das de vroegere. Hij vreest dat denadeelen, die aan eene te groote uitgifte van pasmunt verbonden zijn , niet zullen achterblijven. Het ontwerp levert, zijns erachtens, ook de sporen op, dat men niet genoeg van de zuivere beginselen doordrongen is Men zal toch 10 mill. doorboorde duiten in circulatie honden. Het gevolg daarvan zal onvermijdelijk wezen , dat er op het einde eene groote maaaa te ligte duiten zal worden bevonden, daar er toch geene controle hoege naamd zal bestaan, of elk stnk naar behoorlijke evenredigheid is uitgeslagen. Hieruit zal onvermijdelijk volgen, dat de goede munt verdwijnt eo de alechte zal behouden blijven. Een ander bezwaar, is zijns inziens hierin gelegen , dat de duiten op vier verschillende wijzen zuilen behouden blijven en er vier verschillende waarden aan zal gegeven worden, waardoor het zilver van zelf zal worden tegengewerkt. In naam wil men de zilver-circulatie herstellen, maar inderdaad zal de maatregel nitloopen, om die circulatie niet in te voeren, maar om dc ambtenaren 10 pCt. meer te doen genieten. Groot bezwaar ziet hij in de voorgestelde inwisseling van de recepissen en wel op den voorgedragen voet. Het is eene dwaling aan te nemen , dat voor den recepis-gulden een zilveren golden ontvangen is. Die recepissen knnnen niet gelijk gesteld worden met mnnlbiljetten, waarbij de regering zich tot de intrekking verbindt. Zij njn afgegeven voor koperen duiten, die tot waarborg zijn gedeponeerd. Er is volstrekt geene belofte gegeven of verbindtenis aangegaan, om die recepissen immer in,e trekken. Zij zijn inwisselbaar in 's lands kas voor 120 duiten. Wierden 'fj ingawiaseld, het zou zijn gnlden voor gulden. Zij zonden als wet- tg betaalmiddel uitainitend worden ainzeoomen voor wissels op Nederland, waarvan de koers niet bmedeu de 95 pi t zou dalen. Zij zijn alzoo inwisselbaar tegen 120 duiten ; zij zijn tegen wissels Is verruilen; maar van intrekkiug, van verpligting daartoe, vindt men nergens een woord Even zoo stelt de regering in arl. 20 van het ontwerp ,oor de piasters tot wettig betaalmiddel te verklaren, maar irj zal daarom de verpligting niet op zich nemen, om dio legen de volle waarde in te trekken. Het regt van den houder der recepissen bestaat in verwisselbaarbeid tegen 120 duiten, maar niei in intrekbaarheid_ Wijders is het ootwerp eene intrekking van koper geld, maar det koper wil men voor te hooge prijzen intrekken Uit de oo Java gevoerde proceason, leidt de spreker af. dat de tegenstanders van den voorgestelden maatregel juist gelijk hebben want de regter heeft niet verklaard en kon dat ook niet doen, dat 1-0 dutten een zilveren gulden uitmaken. Hij herinnert daarbij echter dat het parlement alles kan doen, behalve van ten man eene vrouw maken. Hij herinnert voorts, dat ii 1845 door velen het gedrag der regering werd goedgekeurd, die voor / 310 kaarten-geld / 100 bankpapier in Suriname in de plaata gegeven h?sft. Spreker verdedigt so,__i« stellingen, in het gesehriit -.nn .1™ heer Meet voorkomende, die gisteren door den heer Muite werden bestreden. Dat geëerde lid heeft aangevoerd, dat de bank niet insolvent, niet failliet was en dat het staken der .betaling met Kilver op last der regering was geschied. Hij wijt de schuld geenszins nan ben, die aan het hoofd der banken hebben gestaan, maar h_ beweert, «at wanneer men aan zijne verpligtingen niet kan voldoen eo zijne betalingen staakt men dan verkeer, in staat van faillissement; nu, dat besluit der regerZ tot staking, stelt bij gelijk met eene doace violence. Spr. doet uitkomen dat allen in deze goede trouw verlangen en dat men bij twijfel zelfs eerder iets meer dan minder geven wil. 1), vraag is alleen, wie aurecieert het beate wat goede trouw j,, voor.| Aw mm ook Roede trouw aan het vaderland verschuldigd is. -Hij ïe|ooft ïoort, da> x« die sltohta 9/10 aan de hoode-sjler recepissen «even willen, bevoodeznllen wordeu op deo duur meerMjnuue vrienden te ziju , dao zij dir hun 10/10 willen toekennen. Imitlers de eerste verlangen inderdaad minder koperen pasmunt in dt wereld te -brengen. Geschiedt dit nie», dan lillen zij in weinige jaren de waarheid onderviuden van het gt-' zegde: mienx vaut vn tage ennenii gu'nn imprudent ami. Verscheidene sprekers voeren nog het woord, waarna de vergadering (ot morgen verdaagd wordt. Zitting van Maandag 5 Julij. — Vervolg. Na den heer Baud is bet woord aaa den heer Stolle. Hij bepaalt zich hoofdtakclijk tot het onderzoek der vraag, of de recepissen integraal dan wel ad 90 cents per gulden moeten worden ingewisseld. H,j bc. strijdt op dat punt zoowel de stellingen, voorkomende in het verslag der kamer, als in de brochure van den heer Meet; eo vermits laatstgenoemde een ongunstig gevoelen geuit heeft over den toestand der Javasche bank, treedt spreker in een nitgewerkt vertoog over diatoestand, waarvan hij, als voormalig directeur, met kennis van taken kan spreken Dat betoog komt daarop neder, da, die toestand tijdens de invoering van het recepissen -stelsel, gunstig was; dat het bankpapier het volste vertrouwen genoot, en dat het strijdig met de waarheid is, als zon het gouvernement destijds da bank voor faillie>ems»t behoed hebbeo. Hij ataatt dit door Bnantiéie bescheiden, kapitaal en kas-rekeningen van de bank op dat tijdstip ; alles ten bctooge dat de bank in 1846, indien zij verpligt ware geweest te liquideren', dit. had kunnen doen door inwisseling der recepissen tegen specie. 'Ha bestrijdt wijders de redeneringen op dat punt door een anderen heer Mtas uiteengezet, in de brochure: Bene item uit NetrlandtcA Indie. Ken en ander brengt spreker in verband tot zijne stelling, dat de recepisgulden moet worden ingewisseld ü pari en niet tegen 90 pCt., sieh daarbij voornamelijk beroepende op de grooden, bereids in hét vetslag daaromtrent opgenomen, welke hg no* nader toelicht. Iv hst belang der goede tronw, driogt hij dan ook op die inwisseling-pari aan. De heer van Zuylen van .\yevelt. Htj behandelt de twee volgende vraagpnnlen. 1. levert het plan van het ontwerp genoegzame waarborg op tot instandhouiing van het nienwe stelsel, dat men op het oog heeft; en - is de thans voorgestelde overgangs-maatregel zoodanig geregeld, dat hij overeenkomstig is met het wel begrepen belang der koloniën en van het moederland. Wat nu het eerste vraagpnnt betreft, zoo ïal spreker niet uitweiden over de noodzakelijkheid der zilver circulatie. Vroeger was de regering daar steeds tegen, hedeu heeft do beer Baud verklaard, en apreker neemt daarvan akte, dat hij er voor is. Hij wenscht alleen op te merken , dat bet niet genoeg ia eene tilver-circulatie bvj wet in te voeren , maar dat het doel moet zijn eene behoorlijke zilvor-circnlatie in stand te houden. Dit is eveuwel nooit het geval geweest, omdat men het zilver niet tot standaard aannam Ali men eene zilver-circulatie wil, dan moet men ook waarborgen hebben, die zekerheid geven, dat zij zich zal handhaven. Velen denken dat daartoe voldoende zon ziju eene wettelijke bepaling; hü integendeel meent, dat zoo iets in dergelijke zaken meestal niets afdoet. Hij vindt in de voordragt de verlangde waaroorgen niet, hij vindt de verhouding, tusschen den standaard en het koper, niet goed in acht genomen en hij voorziet daaruit, dat het zilver geen standpenning zal blijven , maar veeleer zal worden uitgevoerd, zoodal alle kosten van den tegenwoordigen maatregel als 't ware zullon zijn weggeworpen. Men zesge niet, dat de wet daarin znl voorzien , want waar de wat tegen de realiteit aandruiichï, za! de geschreven bepaling niets nitrigten. Dit een en onder leidt tol ue gevolgtrekking, dat de «vttzeive, als in strijd met den wtrke'iilcu | o, ala in strijdlust de re*tien , waSfaftd -t i orpen, hare ontbinding in eigen Ecu as-eren waarborg voor de goede handhaving der .zilver-cirealatie mist l:ij daarin, de.. Jegenhein 1- o; e.-iges'.eld , om op Java zi-'lf te • het geval, het thans in de vjordi nvertoli,: » -lt zou niei het ontwerp, v>, artikel, uog in eeb iin-' /.-den ingekomen, citesngi Maar in rfe tweed: plaats had spr. maairegel zoodal f'-c hel wi b« üosderlatd e.tJesnkorotP Dezev; ontkennend duo het eerste punt. Zijn r, dat alle.; neert, ia de voorgedragen gelijkstelling van den papieren met den zilveren gulden. De papieren gnldes verkrijgt daardoor eeue hoogere waarde d^n ée werkelijke en hij voorspelt daaruit vele ongelegenheden Het wa» teu doorgaand gebrek in ons O. 1. iBUHtWMOT, dat uien er toe besloot de waarde van het eiren lerend medium ie bepalen. Die waarde regelt ziek , spr. herhaalt het, naar den wsrkeiijken stand vau zaken en geenszins naarde nominale qaslifieatie. üij berinnen daarbij aau het axioma, dat elke verandering der munt-eenheid , invloed uitoefent op de prijzen der koopwaren eu dat deze naar gelang vau deu aard dier verandering, dalen of stijgen Dt voert hem nl* van zeive tol Bit betoog, dj», uil voorstel is eene verhooging vau dl munteenheid eu derhalve ten gevolge zal hennen daling der prijzen Hij staaft dit ook door het kortelings verschenen werk van den heer HUau Parvé eu duet wijders uitkomen, dat ue munt-eenheid ja een gulden heet, maar het inderdaad nitt is, ai verkisarde het eene wet Het zou ge.ijk staan daarmede, alsof de wet verklaarde, dat de el slechts UO duim bad Zou men gelooven, dat voor die el hetzelfde zou worden betaald, als vcor die van I<'Ü duimen Hij beantwoordt bij dit pnnt de oudeiseheidei;e u.jeciieo , door de voorstanders der inwisseling a pari iv het midden gebragt, en ontwikkelt nader zijne stelling, dat net tegenwoordig voorstel de munt-eeuheid verhoogt, dat daarvan daling der prijztu het zal zijn en derhalve benadeeling de, belangen van bet moederland eo de kolouieo. Er za) z. i , gaat de maatregel door, geen zilver meer in Indië blijven, want het zal voordeeliger zi.u . lor» ali remise ever te maken. Spreker -tolt dit dilemma , of de wisselkoers sal blijven /.oo als die nu Is, of hij zal rijzen. In hel eerste gevai tal het zilver wordeu uitgevoerd ; io het laatste zal er daliug vau prijzen zljn Dit laatste acht spreker vau groot ge*igt en bij verwijst dienaangaande naar hetgeen de heer G. IV. Mses, daaromtrent zoo helder, heeft doen uitkomen De resultaten voor de Saaatiëa vau het moederland zullen ook nadeelig zijn indien die maatregel doorgaat Door de verhooging toch van de munt eenheid zal alles met 10 pCt. worden vert.oogd, terwijl de belastingen stationuair tollen blijven, helgeen een deficit zal doea ontstaan in de administratie. Eindelijk kout Bpreker tot het argument der voorstanders van de in-oeseliog a pari, namelijk dat de eerlijkheid en goede tronw zonden gebieden af te wijke;. van de ragsUn eener gezonde staathuishoudkunde. Beo beroept zich tot ondersteuning van dat beweren op de publicatie van 1846, maar hij daartegen drieërlei eicopttën: 1. dat het h ecu publicatie; ï. dat het is eene Indische publicatie, en 3. eene punlicatie, belretfcede het Indisch muntwezen, Ue pnsiiesrie ia een gesebreve» stok, maar stelt uiet daar Act feit (en daarop heelt men zier. ook ook niet beroepen) dat werkelijk de recepis zou ziju een -iimreu gulden Tol bewijs -?.u het tegendeel beroept hij zich andermaal op het weik van den heer Steyn Parvé, op eet brochure van deu heer Kruseman, v.ien nie mand een helderen blik in fiaantieele aangelegenheden ia! betwisten , en wijder» op den heer va» hoëvell, tijdens de door beai gedane iuterpe)n , laats hebbeu van ue houders der recepissen, ten bedrage vau 10 pCt. , maar bij keert het argnment om en ziet niet, dat er eenige redeu bestaat om door eene verhooging der munteenheid, die bonden met lü pCt. te bevourdeeieu. Hij erkent, dat door de vroegere maatregelen scDüde kan zijn geleden voor sommigen , maar beweert dat de wet onvermogend . is die schade te herstellen. Zoo er schade is geleden, deze wet zou vaar nog niet kunnen vergoeden, want dour de inmiddels plaais gehad hebbende trausactien en verwisseling van eigenaars, zouden er voordêelen loegekeud worden aan hun, die geene schade hoegen-jamd geleieii hebben. Hij eindigt met er op te wijzen, dat hei muntwezen iv lodiö tegenwoordig op goeden voet is geregeld , doch dat, om dit te bestendigen , uaaraar. alleen ontbreekt de vervanging van het papieren geld door eeue goede eu op vaste grondslagen berustende zilver circulatie. Keuen genoeg voor spreker om den tegenwoordigen ma.(regel, die ue Loodige waarborgen daartoe niet bevat, eu die overigens iv strijd is met de bciaugen van koloniën eu moederland, ten sterkste af te ïaden Hij zal stemmen tegen de voordragt. Morgen ochiend ten 11 ure voortzetting. Verslag der commissie van onderzoek voor het wetsontwerp, houdende Kaarborg en belaitmg der gouden en zdveren uierken: (Vervolg van ont nommer van güteren) De minister gaf in de memorie vau beantwoording te Kennen: • Art. 1. De eerste aanmerking van de commissie vau rapporteurs geldt den omvang, welke aan den waarborg moet worden gegeven. De meerderheid der commissie vereenigt zich mei hei denkbeeld om de ingezetenen door keurmerken vau rijkswege te waarborgen, dat gouden en zilveren werken een zeker gehalte hebben ; doch zij wil verder gaan dan het wen uitwerp en ook den waarborg aau de ingezetenen verleenen voor gouden werken van een gehalte van :BViOOO üt li karaat «Deze aanmerking betreft, eveu als de besehuuwingen bij r.rt. 4 door de commissie ter neer gesteld, het stelsel der we! De regering meent du», ter verdediging van dat stelsel, de beide artikelen eo daarop gemaakte aanmerking te dezer plaatse te zaïnou te kuuueu behandelen. Eu iv., riieer zij dan DAgaac wat boor de commissie bij ait. 4 wordt gezegd, duo treft het al terstond bare aandacht, dat de slotsom der bMahoos mftli, over art. 4 uiet wel is overeen le breugen met hetgeen de id der commissie bij artikel 1 iv de eerste plaats wenscl.-t Want terwijl de comm>sie in art. 1 deu waarborg siechts wil oit.lrskken to! hei gehalte vau -sj/10M voor gouden werken eu met het wetsontwerp tot 8"/iooo ÏU°r b-( zilver, zegt tij bij art. 4 van meening te zijn: «dat, wi. menden waarborg voor gooden -en -ii-cfra werken, dau ook alias wat ouder goud eu zilver gebragt «en waarvoor belasting betaald wo.dt, gewaarborgd moet wezen." • Het ii alzoo nitt pebeel duidelijk welken omvang de meerderheid dei commissie aan den waarborg wenscht gegeven te zien. Dooh hoe dit '.ij, de regering kan zich niet vereenigen malden wausch bij artikel 1 geuit, noch in het denkbeeld deelen, aau het slot bij art. 4 voorgestaan. Zij acht tich verpngt hel stelsel van het wetsontwerp Xe behouden. , toss als reeds in de memorie van toeiigting op pag. 3 werd ge zegd, neeft de regeling zich ten doel gesteld deu waarborg te haud ha»en voor werken van Aoog gehalte Dit oogmerk te Bereiken schijnl alle-o mogelijk en nuttig » Immers men stelle zich voor, dat de wet verder moest gaan dan de waarborging; ean werken «an hoog gehalte, en dat lagere gehalte dan die van 7so/,000 voor het goud eu vaa 83;,/ioob voor Delr 'lü,el 'D de wet moesteu * orden opgenomen, tot hoeverre zou dit zich moeten ¦uitstrekken? Ol beschouwingen der commissie bewijzen reeds eenigsins dat alsdan evenveel redeu is om alle goud en zilver te waarborj-ao , als om zieii tot een gehalte van 68-/.~ ..... ..„unjj- , _r a-mi]. Metal. 5 pCt. 97; dito Lett. B 5 pCt. 112; Lorab. s"et. 104% Weeoerb. 1268. — Wissel: Londeu /11.45; Parijs 189^.' --- TWEE EN VEERTIGSTE HOOFDSTUK Deu volgenden morgen ten elf ure, na afloop vau het ontbijt stonden op het slotplein vier bespauuen rijtuigen en een paar rijpaarden. De gasten kwamen in reisgewaad den trap af, begeleid door hun wellevenden gastheer, die hun tot afscheid de hand schudde en hen tot aan de treden hunner rijtuigen vergezelde , eer hij zijne eigene calèche besteeg. Meester Amadeus, gelijk den vorigen dag, uitgedoscht in zwarten rok en witten das. stond met zijne statigste houding onder aan den trap en maakte voor elk der heeren eene diepe buiging. De meesten gaven den ouden man een handdruk, ouder uiting van den weusoh om hem spoedig weder te zien, en slechts de jouge diploaiiat, die zijn slapeloozen nacht niet vergeteu kon en zich bij het daglicht wonderbaarlijk moedig gevoelde, kon zich niet weerhouden, hem iv het voorbijgaan toe te voegen: «Nu. lieve Amadeus, groet de spoken eens voor mij! " waarop de oude man met den meesten ernst antwoordde: «Heer baron, men neemt slechts afscheid van hen die men verlaat," «Voor den duivel!" riep de attaché lagchende uit: Hoe bedoelt ge dat ? " -Wel," autwoordde deze, -hetgeen gij spoken geiieft te noemen, beviudt zichj overal, — niet enkel hierop het slot.— Mag ik u eens vragen . heer baron, of die groene calèche daar beneden met die A en die kroon, niet uw rijtuig is?" En bij deze woorden straarde de oude man met onafgewenden blik naar dat rijtuig. «Ja zeker," antwoordde de diplomaat: »en wat zou dat ?" # Gij hebt die van ecu huzaren-officier gekocht, niet waar ? " ging Amadeus voort. * Die kort daarna iv een duel werd doodgeschoten, dat zie ik duidelijk," -Ja wel, te Weenen!" u Maar waar ziet gij iets ?" vroeg de diplomaat, eensklaps zeer ernstig wordende. nln den regterhoek vau uwe calèche zit hij, doodsbleek eu in tïene ligtblaauwe, met zilver uitgemonsterde uniform. Nu de frissche morgenlucht zal hem goed doen. — Ge neemt mij toch niet kwalijk, heer baron?" De oude mau hield zijne handen voor zijne oogen, er: maakte eene diepe buiging. Niemand had aat korte gesprek gehoord, en daardoor kon ook niemand vermoeden, waarom dc jonge diplomaat zijn rijtuig ledig liet vooruitrijden en zich met eene plaats op den jagtwagen van deu jongsten officier vergenoegde. Toen al de gasten vertrokken waren, reikte de graaf den ouden dienaar zijne beide handen, zag hem ecu oogenblik minzaam aan en zeide toen: * vaarwel, Amadeus, wij zullen elkander spoedig weerzien! — Zorg goed voor het slot, rijd nu en dan eens naar de residentie en houd oolt daar het toezigt over mijne woning, en voldoe aan de verzoeken van mijne zuster als aan de mijne " Amadeus antwoordde door eene sprakelooze buiging; de graaf drukte hem nogmaals de hand, steeg toen in zijne met vier paarden bespannen calèche en zeide tegen deu koetsier: «Gij moet den smaden boschweg rijden; ik zou gaarne de anlerc rijtuigen vóór zijc." Een oogenblik later was het rijtuig tusschen de boomen verdwenen. Amadeus bleef nog een poosje boven aan den trap staan, nam een sn.ifje, ging naar binnen, verwisselde zijn zwarten rok toen tegen een minder statig gewaad en ging al de vertrekken vaa de eerste verdieping door, waar hij overal de jalousiën eigenhandig sloot. Hetzelfde deed hij in den gang en op deu trap, en na aldus overal het daglicht buitengesloten en eene geheimzinnige schemering tot stand gebragt te hebben, ging hij zijne kamer binnen ei zag naar zijne boeken en papieren. Op een draf snorde het rijtuig van den graaf over den smallen bosohweg eu had reeds den grooten lieirweg bereikt, eer nog zijne gasten, die vroeger waren afgereden dan hij, uit de bergen hadden weten te geraken. Zoo reed hij een paar uren op den breedeu straatweg voort: toen sloeg dc koetsier links om en nam den weg naar een landgoed met een hoog massief kasteel, aau de vier hoeken met tonde torens bezet eu omgeven van diepe grachten, die echter met groenten in plaats van met water gevuld waren, daar men er warmoezierslaud van gemaakt. had. Op dit kasteel was de zuster vau den graaf, Clara, te logeren , en daar het voor ecu derde altijd pijnlijk is , zulk ecu afscheidstooneel bij te wonen en wij den goedgunstigen leter on onze schrijvers- eer kunnen verzekeren, daler niets bij ter spr» ke kwam dat vau het minste belang is voor onze Geschiedenis zonder Naam, zoo zullen wij op eene oude steenen bank naast de ophaalbrug geduldig gaan zitten wachten, tot de graaf goedvindt zijne re s te hervatten. Wij weten, dat liet laat iv October is, de dagen vau den wijnoogst. Van daar dat, gewoel op de bergeu, die overijverige menschen die naar boven en beneden kloutercn, de vaten vol druiven op straat, de karren met wijnvaten waarop de voerman, schrijlings zit als Bachus op zijnen ton; — van daar dat allerwege knallen van geweren, pistolenen kanonuetjes, dat knetteren van zwermers eu voetzoekers. Eindelijk komt de avond, eu tevens onze reiziger uit het binnenste van het slot, Hij heeft twee versche paarden laten inspannen; de zijne keeren terug naar het slot iv het woud; de lantaarns aau de calèche branden helder, en de graaf gaat, diep in zijn mantel gewikkeld en met eeue brandende cigaar in den mond, in een hoek zitten. Weldra heeft het rijtuig de. Neckar en deu 'grooten weg bereikt en gaat langs den voet der wijnbergen heen. Hier en daar wordt de koets beschenen door Bengaalscli vuur o! spriug», een zwermer uiteen boven de t oppen der paarden; zij brieschen heftig en de koetsier moet al zijne krachten inspannen om ze bedaard en in orde te houden. Wij laten nu nogmaals de bergen achter ons en slaan links om, naar de vlakte, waarin de residentie ligt. Een uur lang blijft men hier bevrijd van het geraas, waarmede de wijnoogst, vergezeld gaat; wij zien geen vuurpijlen, geen voetzoekers, en wij rijden dien eenzamen weg langs tusschen ontbladerde vruchtboomen. terwijl de wind droelgeestig door de takken suist, Doch weldra begint het vooruit weder te lichten en te vonkelen op de bergen; vervolgens zien wij in het dal een ueveligengloed als ecu dampig en door de maan bestraald meer. waaruit enkele gebouwen als massieve rotsbrokken oprijzen: — hst is de residentie met hare lichten, en roudom haar heen. op ai de taW looze wijnbergen, wordt gejubeld en gezongen, gebazuind en geschoten. Vuren van alle kleuren flikkeren op, zware en krachtige vuurpijlen doorklieven de lucht en storten eene zee uil van roode. groene, geleen blaauwe vonken, luchtkaarsen komen afwisseling brengen m dit tafereel, dat overigens gestoffeerd is met.opgeruimde, blijde, zingende en springende lieden, of liever onherkenbare gestalten, want zij verdwijnen in de schaduwen der boschjes, nu eens overgoten met een stroom van het schitterendste licht,.dan weder in de diepste duisternis eedompeld. (Vervolg hierna.) ---