KUNST EN LETTEREN H. DIEVENBACK EN W. NOORDIJK Bij 't Center Het aspect van Dievenba«*h« werk is opmerkelijk ouderwetse!.: hij teekent en schildert alsof «r nooit een Cézanne en Van Gogb badden geleefd, alsof er nooit zoo iets was geweest als het cubisme of het expressionisme. En misschien, wie weet. kwam bij inderdaad nooit in aanraking met datgene, dat we kortaf en gemakshalve het modernisme in de tegenwoordige kunst noemen. In elk geval is zijn wenk heel naïef, maar de naïeveteit beeft hier. Jammer genoeg, geen enkele waarde gekregen. De kleine idylle met de vrouw, die een bloemkransje vlecht, de zoete zuigeling in de wieg en het stil toeziend ouder zusje aan moeders knie, ze had een bekoring kunnen uitstralen, een beminnelijke wijsheid - la Douanier kunnen vertolken. Maar niets daarvan is 't geval: het doek blijf» een pijnlijk braaf geschilderd prentje, voila tout Deze wereld in het klein werd niet gezien door heldere teer verwonderde oogen. en daarom lijkt de idylle tenslotte niet veel meer dan een banale gemeenplaats. De rustige teekeningen — nr 4. vooral de mannekop nr 6, die sfeer bezit — zijn beter; maar toch is ook hier de kracht van bet eigenlijke zien onontwikkeld. Van een persoonlijke visie op de dingen kan voorloopig geen sprake zijn in Dievenbach. werk. De tweede exposant is verder; verder in «lk geval in dien zin, dat hij zich meer bewust werd van de algemeene schilderkunstige problemen, die niet enkel van dezen, maar van alle tijden zijn. Hij maakt inderdaad schilderijen* zoekt naar een compositorische en schilderkunstige samenvatting, naar een doorgaans blonden kleurtoon, naar een gevoelige behandeling van dê verf. Sterk van touw is het stellig niet, evenmin verrassend van kleur. Indien het «en en ander er smakelijk uitziet, dan komt dat deels door een aantrekkelijke keuze van ge» gevens, anderdeels door een .niet diepgaande flair in de voordracht. De interpretatie van het onderwerp blijkt echter middelmatig. Maar, gelijk gezegd, er'is bet besef althans van de noodzaak van zulk een schilderlijk int»-preteeren en daarmede ook het begin van eigenlijke schilderkunst. De tentoonstelling duurt tot 20 dezer. IV. Jos. de vrnyter. --- Teraardebestelling mevrouw R. de la Mar De teraardebestelling van het stoffelijk hulsel van mevrouw Riek de la Mar-—Kley is gistermiddag H» „Zorgvlied" te Amsterdam geschied in tegenwoordigheid van vele belang» stellenden, veelal uit de kringen van het tboneel. Men zag er mevr. Esther de Boer—van Rijk, mevr. Rika Hopper, mevr. Gust» Chris» pijnMulder, de acteurs Louis de Vries. Oscar Toumïaire. Johan Elsensohn. Hein Harms. Jean Stapelveld. Lou Ezerman. Louis de Bree, Isidore Zwaai, en vele anderen, menige too» neelgener-tie vertegenwoordigende. Bij de fa» milie zag men den zoon van de overleden-, Chris de la Mar en haar kleindochter Fientje de la Mar. In de aula beeft Emile van Bos. een neet van wijlen mevrouw De la MarKley. in gevoelvolle woorden aan den dank en genegenheid der familie jegens de ontslapene uiting gegeven. De acteur Hein Harms sprak een herinnering uit aan de overledene, die hij schetste als een vrouw, die als mensch en als artiste jarenlang een groote plaats in de maatschappij en in de tooneelwereld heelt ingenomen. Zij was een rasechte artiste, tevens een lieve, goedig eenvoudige vrouw, die voor velen een kracht is geweest waarbij -baar zelf de rampen des levens in ruime mate werden toebedeeld. Maar tegenspoed en smart heeft zij willen en kunnen dragen, zij had den wil te leven en den moed dit alles te dragen. Met grooten weemoed neemt men van deze vropw afscheid. Louis de Vries stelde in 't bijzonder de beteekenis in het licht van de ontslapene als de figuur, die op zoo innemende wijze de familiebanden van het geslacht De Ia Mar gebonden hield. Zij beeft den naam De la Mar voorheen hoog gedragen, bet moge een' troost zijn dat die naam door baar kinderen en in 't bijzonder thans door baar kleinkinderen levend en sprekend blijft J-i Een zoon van de ontslapen actrice, Chris de la Mar, dankte ontroerd zijn moeder, voor hetgeen zij voor haar gezin in dit leven beeft willen zijn en legde bij deze woorden een bloemstuk op de reeds met bloemen overdekte baar. Daarna werd de kist grafwaarts gedragen en bijgezet in het graf, waarin vele actrices een schat van bloemen strooiden. llibj.). --- DE TENTOONSTELLING IN ARTI ET AMCITIAE. In aansluiting óp de berichten aangaande de tentoonstelling van Nederlandsche Italiam«eerend, schilders in de 16e en l?e eeuw, inge» richt door de Maatschappij Arti et Amicitiae te Amsterdam in baar zalen, kan «ader worden gemeld, dat deze een waardige aanvulling zal worden van de Italiaansche tentoonstelling in bet Stedelijk Museum en dat zij op Zaterdagmiddag 14 Juli _--. zal worden geopend. Door de medewerking van het Rijksmuseum, bet Centraal Museum en bet Aartsbisschoppelijk Museum te Utrecht, het Frans Halsmuseum te Haarlem en bet Museum Boymans te Rotterdam, werd «en belangrijke kern gevormd, waaromheen zich schilderijen groepeerden, af» gestaan door diverse kunsthandelaren en particulieren. Zoo mogelijk nog aantrekkelijker belooft de , verzameling teekeningen te worden. Zij j werd bijeengebracht uit de verzamelingen van Teylers Stichting-en van den heer F. *_oenig*s te Haarlem en uit die van Museum Boymans te Rotterdam.en van Museum „Fodor" te Amsterdam, aangevuld met teekeningen in bet bezit van de heeren Bernard Houthakker en J. Q. van Regteren Altena. j Verwacht kan worden, dat vooral de Utrechts—ie school belangwekkend aan den dag zal treden op deze tentoonstelling, welke een overzicht zal geven van de vroegste Italianisanten tot Rembrandt en Rubens, zooals dit nog niet werd saamgesteld. Het concertleven te Bielefeld leeft onder leiding van Werner Gössling merkbaar op. Acht symphonieconcerten «n vier volkssym» pbonieconcerten zijn in den afgeloopen winter gegeven. Uitgevoerd zijn, behalve classieke werken, Pfitzners Cis-Moll symphonie. Gottfried Müllers Heldenrequiem, Kar! Höllers Hymnen für Or.he.ter, Hindemitbs sympho» nie Mathis der Maler. Van de buitenlandsche artiesten zijn opgetreden Alfredo Casella met zijn , triple-concert en de cellist Fournier* van de Duitschers o.a. Gieseking, Fiscber en Xuhlenkampff. ' Siegmund von Hausegger is uitgenoodigd in Januari te Stuttgart een concert te dirigeeren van het Wurtenbergsche orkest Adolf Wacb beeft Siegfried Wagners jeugd» werk Herzog Wildfang te Rostock in tegenwoordigheid van mevr. Winifried Wagner met gr-o' succes voor het werk, uitgevoerd. Te Nantes zal dezen winter Wagners Nibelungenring uitgevoerd worden. Te Parij, is de Fledermaus nu al ZOO maal achter elkaar gegaan en de trek houdt nog steeds aan. Het Théatre Pigalle heeft dan ook besloten het nieuwe seizoen met Strauss' onsterfelijke operette te openen en heeft al «ontracten voor langen termijn afgesloten met de solisten. De opera in drie bedrijven Taras Bulba door Ernst Richter, leider van de Staatsopera te Dresden, naar den roman van Gogol (tekst van Jobannes Kemp/e) is ter uivoering aan» genomen te Stettin. Het werk zal 10 November gaan. Prol. R. Trunk. directeur der Rijnlandsebe muziekschool te Keulen, is benoemd tot directeur der Academie der Toonkunst te München als opvolger van von Hausegger. Hij was sinds 1924 ook directeur van den bekenden Kelner Manner-Get.ang.vere**. en leeraar in Kon aan de Hocbscbule. Ook heelt hij «en school voor koordirigent opgericht Hij is de tweede man van groote beteekenis in het muziekleven die Keulen verlaat. Op de symphonieconcerten van de Weensche Gesellschaft der Muskfreunde in samenwerking met de Rava*? (Radio Wie») zullen o. a. Eugen Jochum, Carl Sehurimt en Robert He* ger als dirigenten optreden. De Tsjechische Philharmonie. zal in bet a.s. seizoen te Praag tien abonnementsconcerten geven, waarop o. a. het concert voor vier violen van Vivaldi »l worden uitgevoerd. De omnia scripta van Benedetto Cr>-»ce en Giovanni Gentilé zijn op den index geplaatst An Iristan vereme verschijnt een boek Le poinv» rouge; van Edouard Peisson een roman Una femme; van Henry Malberbe, den schrij» v» van La .lamme au noing, «en boek La Rocflne. In het aH. seizoen zal de IVeensche Reinhardtbübne (Tbeater in der Josefstadt) o. a. Opvoeren Men in white van Sidney Kingsley en Libel (Verleumdungsklage). Men weet. dat het eerste stuk hier bij C. v. d. Lugt Melsert is gegaan en hij het tweede stuk onder den titel Smaad in stadie beeft De directie van het museum te Versailles had kort na den dood van koning Albert den wensch te kennen gegeven, fn het bezit te mogen komen van een portret van den gestorven vorst Ter voldoening aan dien wensch beeft de Belgscbe regeering «enige dagen geleden een portret van koning Albert. geschldenl door Is. Opsomer, directeur van het Instituut voor Scboone Kunsten te Antwerpen, te Ver» sailles doen bezorgen. Aan het merkwaardige doek is in «en der benedenzalen een «ereplaats gegeven. Het Mus., du Jeu de .-urne te Parijs is verrijkt met een zaal, gewijd aan de kunst van Tsjecho-Slowakije. Het Royal Institute of British Architects beeft de London architect— voor 1933 toegekend aan *iVelch. Cachemaille-Day en Lander, voor den bouw van St. Savïours Churck te Eltbam. Deze medaille wordt jaarlijks toegekend aan hem, die in de drie voorafgaande jaren binnen 8 mijlen afstand van Charing Cross, bet architectonisch mooiste gebouw beeft gesticht. De Oostenrijksche gedelegeerde bij bet P.E. N.-congres te Edinburgb, dr Raoul Auernbeimer, is op voorstel van den Engelschen alge» meenen secretaris Ould in den internationalen senaat van de P.E.N.-clubs gekozen. Tbc tam Mm Bretkerm trede* a*rgtt-va^ viertal «et ta tam midden Viel. «»_»__*. zooals zij voorkomen ta de Nta,«-» _M»»e« «weethe_*t_". welke btaawnluwt ba Nederland «,» worden veleend. --- HET VERTAALRECHT GEBISSEERD Zonderlinge methode In „Vertalen", bet orgaan van de vereen,'-ging „Nederlandsche Vertalingen" deelt. Constant vanJWessem 'n. staaltje mee van de wijze waarop sommige uitgevers omspringen met het vertaalrecht: J_. '_-". J. V „Hét feit, dat zich met het vertaalrecht van het boek van I*ini over Mussolini heeft voorgedaan, van welk boek door den It-lia-nscheuitgever aan twee verschillende personen het vertaalrecht was toegekend — het doet thans niet ter zake of bier opzet of slordigheid van den kant van dezen uitgever in bet spel was — brengt mij een geval in herinnering, dat mij zelf is overkomen en dat ik de moeite waard vind hier te signaleeren, daar er, op zijn zachtst gesproken, het bestaan van zonderlinge prak* tijken bij buitenlandsche uitgevers uit blijkt. Bij een Utrechtsch uitgever bood ik aan bet boek van Blaise Cen-rars, ..-,'Or" in het Nederlandsch te vertalen. De Utrechtsche uitgevei was daartoe bereid en stelde zicb over de voor waarden voor het verleenen van het vertaalrecht met den Franschen uitgever van dit boek in verbinding. De toestemming werd verleend voor een oplage van 1200 exemplaren. Voor een volgende oplage zou de Hollandsché uitgever dan een nieuw, contract met den Franschen bebben te sluiten. Het contract, dat den Utrecbtschen uitgever ter teekening werd toegezonden, was op een wijze gesteld, dat het volmaakt in orde leek. . Voordat de onderteekening was geschied kreeg ik echter toevallig kennis van het feit dat een ander eveneens aan de vertaling van Cendrar.' boek bezig was en eveneens het vertaalrecht meende te bezitten. Mijn Utrechtsche uitgever kreeg argwaan en liet bet geval te Parijs door derden onderzoeken. Wat bleek? De andere vertaler had van den Franschen uitgever inderdaad ook het vertaalrecht verkregen, eveneens voor 1200 exemplaren. De Fransche uitgever meende bijzonder slim te zijn geweest uit zakenoogpunt, door zoowel voor dien ander als voor mij een oplage van 1200 exemplaren in bet contract te stipulee* ren: immers, nu had hij 1200 exemplaren aan den ander toegezegd en 1200 aan mij, dat wa» ren dus twee verschillende vertaalrechten! Het spreekt vanzelf, dat mijn uitgever onmiddellijk van het aankoopen van een vertaalrecht afzag, dat op zoon spitsvondige manier werd verleend. De Fransche uitgever, die meende zoo bijzonder slim te zijn geweest, haal» de tenslotte aan zijn vernuftigheid een dubbele strop, daar ook de andere vertaling niet door» ging. Zelfs al staat het geval op zichzelf — wat wij hopen — dan nog verdient bet jen aandacht, daar er in ieder geval een mentaliteit uitspreekt, die voor wat wij minstens genomen een onbehoorlijke handelswijze mogen noemen niet terugschrikt." Volgens het Bulletin van de Allianee Fran» <-aise zal in het a.s. seizoen de troep van het Odéon eenige klassieke opvoeringen in ons land geven. Verder komt het Théatre de I'Atelier met Charles Dullin waarschijnlijk met Richard 111 en de groep oud-leerlingen van Copeau, de Compagnie des Quinze met Le vol du Lucrcce. In het seizoen 19.419.5 zal de Staatsopera te Weenen als noviteiten uitvoeren een pas voltooide opera van Julius Bittner, getiteld Das VeÜchen en Resoighi's opera La Fianima. Voorts wordt Ariane et Larbe Bleue van Paul Dukas gegeven. Geoi.es Thill heelt een aulomobielongeluk gehad, waarna hij geopereerd is. Hij zal den geheelen zomer niet kunnen optreden. Het congres van de Féderation des musl«iues de France zal te Caen gehouden worden ter gelegenheid van bet muziekconcours op 22 Juli. Voor den musicus Gabriel Dupont zal dan een monument opgericht worden. j --- Amerika's strijd tegen de onbehoorlijke films De waarschuwing aan Hollywood Zal het effect duurzaam zijn? (Van onzen correspondent). Een menigte teekenen wijzen er op, dat de filmindustrie zich langzamerhand iets meer gaat aantrekken van de luider wordende pro» testen tegen haar manier van optreden en haar producten voor het Witte «doek. En dat is ook geen wonder, want nooit tevoren heeft de oppositie zich zóó sterk getoond en zich zóó uitgesproke» zonder er doekjes om te winden. Roomsohe bisschoppen zijn bet volkomen eens met rabbijnen in de klacht, dat producenten. wier films de moraliteit van minderjarigen kunnen bederven, niet straffeloos en ongestoord door moeten gaan. Protestantsche kerken hebben zich aangesloten bij oudervereeni» gingen, paedagogen e.d. in het dreigement een boycot op films te gaan uitvoeren, die vulgair* zijn en dikwijls de misdaad verheerlijken. Ook.' superintendent Campbell. de Meuw^Vorksche^ wethouder van Onderwijs heeft zich juist"eenigej dagen geleden al'heel scherp uitgesproken tenj behoeve van de' meer dan een millioen school». kinderen in deze stad, waaronder «en groot deel de „movie" als de grootste en eenige afleiding kent Het algemeene verzoek is onderdrukking van alles wat weerzinwekkend is en wat ver» laagt, om daarvoor in de plaats films te brengen, die zuiver en amusant of belangwekkend zijn en die voor ouden als jongen kunnen gelden. Nieuw-Vork, 29 Juni. Het ziet er naar uit, dat Hollywood voor bet eerst sinds langen tijd overtuigd is dezen storm niet te kunnen laten overwaaien, maar er iets aan te moeten doen, Will Hays. de „tsaar" van de industrie is «en beetje laat wakker geworden, maar beeft in allerijl de kopstukken bij elkaar geroepen met het verzoek de zaak eens te bestudeeren en hem te vertellen wat zij van plan zijn ter verbetering. Doen zij dat niet dan staat hen niet alleen het publieke oordeel, maar waarschijnlijk ook een groot geldverlie. te wachten. Te oordcelen naar bun aankondigingen voor het jaar 1925 zijn verscheidene» hunner van plan de rem wat aan te zetten, maar dat neemt niet weg, dat het bioscooppubliek voorloopig zal moeten 'genieten van veel dat dwaas of plat is. Het zal nog een heelen tijd duren eer we „The Forsyte Saga", „The Little Minister", «The Age of Innoeence" „The Last Days of Pompei", „She" en zoo verder, zullen zien. Wat er gebéurd is kan in een paar woorden gezegd worden: Hollywood heeft «én krachtige aanzegging gekregen zijn leven te beteren o? 'er de gevolgen van te dragen. staand leven. Misdaad, «exueele verlokking en laag» * Gepasseerden Zondag donderde bet van de meeste Nieuw-Vorksche kansels en speciaal van de Protestantsche ter ondersteuning van de al eerder begonnen Roomsche actie. Men dient te weten, dat de preekstoel van Protestantse!* Amerika zich volstrekt niet alleen met den Bijbel bezighoudt, maar indien noodig of wanneer de drang der tijden het vraagt, zich evengoed uitspreekt over politieke, economische, sociale en zelfs financieele aangelegenheden. De predikant van de Collegia». Reformed Church of St Nicholas op FiftK Avenue (de afstamming van de eerste kerk in Nieuw- Amsterdam, die natuurlijk ook de St Nikolaas heette), verklaarde, dat elke Christelijke kerk mee moet doen om „de heele filmindustrie te boycotten — zelfs de goede films." Hij had geboord, dat ongeveer 15 millioen kinderen eiken dag in den bioscoop zitten en vroeg zijn geboor, hoe de Zondagsschool daar tegen kon op» werken. De voorganger van de Protestant Episcopal Church of the Holy Apostles wees er ook op, dat de kinderen in de groote steden zoo goed als geen godsdienstige opvoeding krijgen, maar al bun tijd in den bioscoop doorbrengen. De meeste films zijn volgens hem „not fit to be seen." Hij drong sterk op een boycot aan, zoodat de filmproducenten ook aan iets anders zouden gaan denken dan aan den almacbtigen dollar. «De meeste films", aldus deze predikant, «houden zich uitsluitend bezig met misdaad, sexueele verlokking en een laag» staand soort leven, dat absoluut niet typisch Amerikaansob genoemd kan worden. Laten' wij het Ameriimansche leven niet zoo smerig en totaal verschillend van wat het in werkelijk» heid is, aan Europeesche en andere naties voor» «tellen." Zooals met alles ónder de New Deal van Róosévelt is in de industrie ook onder een code van de N.R.A. gekomen en de administrateur daarvan is Joseph I. Breen, die gisteren erken» de, dat door de gecombineerde protesten van de Roomsche, Jóodsche ca Protestantsche geestelijkheid „iets bereikt is in Hollywood, dat voortaan sterk op zijn tellen zal gaan passen". Deze nieuwe politiek is al een paar maanden aao den gang eo kan bewezen worden door het feit, dat de censor veel minder deelt afgekeurd m dien tijd dan ooit te voren. Breen waarschuwde echter voor het gevaar, dat de vertegenwoordigers der kerken, hoe goed zij het ook bedoelen, wel eens te veeleischend zouden kunnen worden en over het algemeen een groot gebrek aan inzicht van de publieke verlangens ten toon spreiden. Met andere woorden, wanneer we den priesters en dominees en rabbijnen beelemaal bun zin geven slaan we in het andere uiterste óver! En in verband hiermee wees bij op een aantal prima films, waar mets tegen te zeggen was, maar die in geldelijk opricht een mislukking waren. _H terwijl bet één ding is om het mo«el niveau hoog te houden is het weer iets anders om voor leege zalen te draaien, maar op het moment zoekt men ernstig naar den gulden middenweg en dat is al een beelehoel waard. De «tsaar" In het nauw. Hollywood zelf heeft een week danig in den knel gezeten toen het ultimatum kwam van de Catholie Bishöps Committee, de Protestant Fe» deral Council of Cburches of Christ en de Central Council of American Rabbi's. De studio's , onthielden zich van. commentaar en verwezen naar bet hoofdbureau van hun tsaar, die ook .niets losliet en kennelijk verlegen zat met deze onverwachte, ernstige losbarsting, die bij in r.-Sa^WT-.J*?"1.»1 eens en Wet. succes bezworen „?*M-^'^* het protest niet zoo omvangrijk en -. uMAem was. Vr.egerjwerden zijn persoon en Jbüréau als een buffer beschouwd, wanneer er [; klachten kwamen en ten slotte was dat ook «en I'van ziin werkzaamheden, waarvoor bij per jaar 'door alle maatschappijen samen «en salaris van ! honderd duizend dollar ontvangt. Wie is Hays? I Republikein in merg en been en dito politicus, minister van Posterijen onder Coolidge. hetgeen duidt op een nationale autoriteit in zijn partij, overtuigd droog, althans in de politiek, en ouder» ling, kortom een uitnemend schild voor de I' filmindustrie, die een half dozijn jaren door onderling gekibbel dreigde ten onder te gaan. We hebben meer van die „tsaars" in Amerika, die al lang voor de N.R.A. den boel in be» gareel moesten houden, omdat er met individualisme niets dan ongelukken gebeurde. Hays heeft op een bewonderenswaardige wijze zijn politieke gaven van beide partijen tevreden te stellen en te marchandeeren in Hollywood kunnen toej passen, maar altijd beeft het zwaard van Damocles boven zijn hoofd gehangen, dat vandaag of morgen hel publiek niet zoet zou blijven slikken wat het voorgezet werd en waar de over» groote. en minder fijn besnaarde massa van smulde. De gangsterfilms, die van den eeuwi. gen driehoek, de griezeldrama's en nog te veel om op te noemen worden door het ontwikkelde Amerikaansche publiek even hard verafschuwd als door het onze en bet geval wil. dat dit meer .naar den bioscoop gaat dan bij ons. l^»i_e Alootts verhaal. In al die jaren is de jeugd er hopeloos bij te kort gekomen. Ik herinner me nog goed, boe ik twee winters geleden naar een bioscoop in Brewster ging op verzoek van mijn dochtertje, omdat Mickey Mouse op bet pro» gramma stond; en alleen daarom gingen wij er over ingesneeuwde wegen been op een Zondagmiddag. De zaal was stampvol en voor meer dan driekwart gevuld met kinderen — men moet ze kennen, die kleine Amerikaansché stadjes en groote dorpen, waar het op Zondag de dood in den pot is! Het programma bevatte helaas twee ongure drama's, waar de kinderen zich bij zaten dood te vervelen, te snoepen, elkaar te plagen, enz. Toen dat eindelijk voorbij was. kwam bet simpele nieuwsjournaal en uit pure reactie begon de zaal te juichen. Maar toen Mickey aangekondigd werd was ik bang, dat het dak zou instorten van het lawaai — indien ik ooit een bewijs had gezien, dat kinderen niet genieten van den grootemenscben-onzin dan was het toen. De grootste schok, dien de wijs» geeren van Hollywood in bet afgeloopen jaar ondervonden hebben, was de ongelooflijke belangstelling voor de RKO-film. „Little Women , die in Nederland vertoond zal wordé» onder den naam „Onder Moeders Vleu»els" — een rolprent van bijna ««charme» zoeten inhoud en die op de traanklieren van duizenden volwassenen gewerkt heeft. Weken achtereen beeft de film in de reusachtige Music Hall van Radio City voor uitverkochte zalen geloopen. . terwijl Hollywood uitriep: „Maar dat kan niet!" op de manier van den meteoroloog, die het zag sneeuwen en den dag tevoren voorspeld bad, dat de zon zo. schijnen. D» starren spatten. Een ander verschijn,.! is, dat de sterren zelf om betere rollen vragen. Ricardo Cortez beeft de hoofdrol aangenomen van „A Hat, «Coat. a Glove". nadat achtereenvolgens Jobn Barrymore. Paul Lukas, Adolphe Menjou en Otto Kruger er voor bedankt hebben. Zelf. de opgetogen kritieken konden Kathe» rine Hepburn er niet van afbrengen, da» zij ..Morning Glory" (bij ons nog te zien al, „Dageraad") een „pain in the aeck" vond en Margaret Sullavan barstte in tranen uit, toen zij zichzelf in „Oaly V«lsterday" zag. Aan Harding» Conawne, B«nn»tt, Barbij* 8t»n» w-rek, ltiria» Hopkin. Ceotga maft, p*«_» Chntterto». «leorge Vrent^ vorot^e» Wiedt Bette Davis en Lillian Harvey aFn maar een paar beroemdheden, die in den laatsten G. hoogloopende ruzie gehad hebben met hun werkgevers over hetzelfde onderwerp. En volkinnen gebelgd rijn een aantal acteurs en ac» trices voor zichzelf begonnen, van wie som» migen succes gehad hebben. Persoonlijk houd ik de heel- geschiedenis voor een storm in een glas water en vrees, dat alles bij bet oude zal blijven na een korte parade in een boetekleed. _lae West* nieuwste product „tt Am 't No Sm" zal o_t veranderd worden in «Kissing Am 't No Sin' af iets dergelijks, «en einde misverstand te vermijden. maar bI Hays stond «The Bowerzr". die elders verboden werd» op het lijstje van «goede" films van het afgeloopen jaar. Commentaar overbodig! --- Nieuwe cuitsurtener der U.F.A. De Ilfa kondigt voor bet nieuwe seizoen de volgende eultuurfilms aan. Auf den Spuren der llnnse, een groote cnltuurfibu «ver de baksteéngothiek en het Duitsche cultuurleven in het Wendische gebied. Die IVege der Tugv.gel. samengesteld door dr J. Dlricb. K*. T. St_ul_ en Wolfram Jungbans. Ans ?lur und Forst, een reeks -van korte films over wond en wild en het Duitsche jachtgebied. Sprache der Ptlanren, een tweedee» hge, biologische film met tele-objectief genomen. Von den Am e! sen. ondertitel: Seehsbeinige Baumeister, een «bn. die een indruk geeft van de. staatsinrichting der mieren. Unendlicbes Weltall, onder regie van dr Martin Rikli. Gorch Fock, een verzameling kleine «mltuurfïlms over de Rijksautostraatwegen.»over de opleiding der Dmtsche aspirant zeeotficieren op het nienwe zeilschip der opleiding Gorch Fock en over de drijvende eilanden der Duit» sche _uftbansa, zooals zé door de flim F^. 1, werden voorspeld en thans werkelijkheid gaan worden. Mougoliscbe __ultur, nieuwe .elsLlms van dr Martin Rikli. Die Isar. eenige ..huurfilms nit het Dultsche landschap en het Duitsche leven in de Isarstreek en het Bergisebe land en voorts over een nieuw ontdekt gebied. Van al deze films zullen ook versies worden gemaakt in vreemde talen. --- Turandot. Th«_ von Harbou schreef een nieuw scenario voor de Ula: Turandot Onder nrodu_t!él«dmg van Güntber Stapenbor.t en regie van Gerhard Lamp-echt, zullen de opnamen eerstdaags beginnen. --- Het Meisje wet de blaurwe hoed. Voor de N.V. Films te Amsterdam zal onder productieleiding van den beer Wjlly Tusohinsk. de roman van Johan Fabricius: Het Meisje met de blauwe hoed worden verfilmd. Daartoe zal de Mij. Cinetone te Amsterdam haar atelier aan de _«uivendrecbtscbe kade uitbreiden met «en tweede studio. De bouw is reeds be» gonnen 0.1.v. den architect S. Vleyra. De hal zal op 1 Sept a.s. in gebruik kunnen worden genomen. --- Hoog bezoek aan Babaisberg. De Koningen de Koningin van Siam hebben een bezoek gebracht aan de Ufa-terreineh te Neubabelsberg, waar men bun de -lm: Wtler** junge _»uex heeft laten zien. * --- Het witte dode ontbleciti. Nlkolai Ekk, de regisseur der film: Der Weg lus I^-ben. is bezig, een gekleurde geluidsfilm te vervaardigen, getiteld: Het Witte Doek ontbloeit! --- NIEUWE UITGAVEN INTRIGUES EN VROUWEN IN DE SOWJETERPUBLIEK. Vs-sche edelsteenen door A. _. Wolnowa. Verfc «eter v. d. Valk. Uitg. Schuyt, Velsen. Dit is een zeer gecompliceerd verhaal; een twintigjarig meisje, de dochter van een minister uit den tsaristische- tijd, weet zich een aardige positie in de sowj.torg_ni._ti.s te veroveren. Behalve éen groote energie speelt haar vrouwelijke charme daarbij een belang» rijke rol. Zij slaagt er zelfs in volkomen te doen vergeten, dat baar vader een reacti-nnair is; feitelijk houdt ze dien oud-minister in haar woning gevangen, zoo goed als levend begraven. Zij wordt employee bij de steentrust; daar werkt ook een technisch adviseur, een parüjlooze, die door allerlei intrigues zijn positie weet te versterken. Hij wordt zoon beeje verliefd op bet jonge meisje, maar geeft er toch de voorkeur aan om zé met dén leider van de trust steeds op intiemer voet te brengen, wat voor hem «en soort verzekering is tegen een altijd mogelijke zuiveringsactie in het bedrijf, waarbij de partijloozen hét dikwijls moeten ontgelden. Deze intrigeereode partij» looze deskundige is de held van het boek; dé roman is eigenlijk zijn biecht, welke bij in de gevangenis opschrijft voordat bij zal worden terechtgesteld. Want bet loopt alles verkeerd. De kleine twintigjarige ministersdoohter was al getrouwd geweest met «en schilder en daarna weer ver» leid door een zekeren Alex, die ook op dé vrouw van den held een geweldigen indruk maakt De schilder heeft zijn jonge vrouwtje verstoo» ten maar is steeds «moor verliefd gebleven op, haar. Ook onze held is van zijn vrouw gescheiden nadat deze door Alex bet hoofd op hol was gebracht Er komt dan een verhaal van een operatie, die officieel heet het wegnemen van een gezwel maar feitelijk afdrijving blijkt te zijn. De . technische beid zoekt dan troost bij een vriendin van zijn vrouw die een boter gesitueerde prostituee is. Er is nog een heels boel meer van dien aard in bet boek. Ten slotte wil de leider van de steentrust met zijn jonge employé trouwen. Hij laat zich. eerst scheiden van zijn eerste vrouw, dié indertijd met hem de Siberische ballingschap had gedeeld. Zijn zoon, die ook verliefd was geweest op het nji-. nisterskind, wil rijn moeder wreken. D«. broer van bet jonge bruidje, die op den huwelijksdag een kotter brengt in het huis van den rooden trustleider, vertelt mét zijn mond vol taartjes en slagroom, dat hij weliswaar «en echte pro», letari-r is maar in rijn carrière ten zeerste ge» handicapt wordt door b«.t feit dat rijn vader, minister was onder den tsaar. Dat wis» de roode man van de steentrust nog niet; aal bij de dochter van een reactionnair huwen? Het komt tot «en heftige scène. Wat te doen. Alweer, scheiden. Het jonge bruidje besluit weg te gaan. ler,. den »ol«M maar toch slechts een holle woordenkraai-ssis. Het sterkste staaltje daarvan is wel wanneer hij het over het geheim der bouwkunst beeft en dan jongleert met bet woord geheim in een alinea als de volgende: „Ach. het geheim dat in en achter de bouwkunst leeft, is «en een» voudig geheim. Het doel der kunst is: bet ge» heim des levens te symboliseeren. Dit gesymboliseerde geheim des levens is bet geheim der kunst Daarom is het geheim der kunst bet geheim des levens. Dat wij ons uit alle groote diepe kunst van bet m.telo.z. geheim des levens bewust worden, dat is het geheim der kunst". Dat is, met allen eerbied gezegd, quasi filosofie, schijn-diepz'nnigbe'd, welke in é«n ovennaat van woorden dezelfde gedachte ein» delooze malen herhaalt en den lezer niets ver» der brengt Waar hij zich geheel bepaalt tot de bouw» kunst is bij veel beter te genieten en zegt wel goede dingen en dat hij om den arbeiders eenige waarheden té kunnen zeggen ,het tegen de „bourgeoisie" er goed dik oplegt» moet men maar in den koop toe nemen. Hij schijnt het bun niet anders aan bet verstand te durven brengen, dat ze hun interieurs nog veel te veel verknoeien met allerlei prullaria. Maar wat hij o.v. zegt óver de Amsterdamsche school en de nieuwe zakelijkheid ten aanzien van den ar» beiderswoningbouw is de overweging zeker waard. En zoo is er meer, dat maakt dat wie weet te schiften in dit boekje velerlei zal vinden, dat de aandacht verdient. Of bét intüsschen geschikt is voor bet doel waarvoor bet geschreven is: den arbeider «enig inzicht té geven in bet begrip bouwkunst, dat wagen we te betwijfelen. Want deze weet niet te schiften —- Jans slaakt er eenige malen een verzuchting over — en dan ziet bij meer de aanvallen op de bourgeoisie als hoofdpunt dan de bouwkunst en de cultuur. De beschouwingen van Jans culmineeren in zijn conclusies, welke zijn, dat bét grootste doel van ons volk drager is van zeer minder» waardige begrippen over bouwkunst en dat ds eerste maatregelen er op gericht moeten zijn ons volk bouwkunstig-cultureel tegen zichzelf en zijn politieke «n geestelijke leidslieden te beschermen; verder moet de bouwkunst ge» bracht worden op bet forum der openbare be» langstelling. Natuurlijk wil bij het onderwijs aan de ambacbtsscholen grondig herzien; dis scholen zijn in zijn oog de grootste bedreiging van onze bouwkunst Krijgt Jans zijn zin dan komt er in elke provincie een rijkscultureel consulent die de gemeente-architecten ten plat» telande aanstelt. Maar gaat hij niet te fel ts keer tegen de ambacbtsscholen? Want daar word» toch niet de bouwkunst onderwezen? Wel leeren de leerlingen daar practisehe bouw» kunde, maar de schoonheid staat er op den achtergrond. Mogelijk dat in den Achterhoek, waar bij woont* de afgestudeerde ambaebts» scboolleerling de plattelandsarcbitect is, maar dat is dan een fout van de gemeentebesturen die ben hebben aangesteld. Niet die van d* ambachtsschool. Zoo evenwel de arbeider uit de beschouw*-» gen van den schrijver, die — en dat pleit voor bern *— onmiskenbaar warm loopt voor zijn onderwerp, mocht leeren, wat er aan goeds architectuur vast zit en wat een goede archi, lect waard is, dan ia al veel bereikt De franje nemen we dan op den koop toe. Een stel goed gekozen afbeeldingen vaa diverse architectuur dient tot toelichting vaa he» geschrevene. Maar waarom is bij dié van bet Interieur van de kerk aan den Linnaeusbo. Amsterdam niet de naam van den architect (Kropholler) vermeld? , ■*, „, _. --- «U ETAU.tt-EN BELOUCHISTAN KLEEDJES -:o.?ox,^»oM. —» , 2.°° dkO.9OxlHOM. 17.— ARW^ l« «,»_» ««» M_l_o_N ---