KUNST EN ZEDELIJKHEID. Men vraagt of kunst en zedelijkheid on- \ afscheidelijk verbonden zgn, of een kunstwerk niet schoon kan wezen al strijdt de j voorstelling met 't geen wij gewoon zgn moreel te noemen. leder heeft immers haar j eigen gebied? De schoonheid heerseht over I de zinnelijke dingen. De zedeleer is grond- ] wet in het rijk der gewoonten en gebruiken, j Als de wereld niet door allerlei laffe en ! kleingeestige wetsartikelen op het gebied van j het betamelijke en onbetamelijke een kerker ! was, dan zou zg een paradijs wezen. Geen j overeenkomsten volgens welke gij en ___ j ieder op zgn beurt om der wille van on- | zen naaste allerlei lasten moeten draeen • ! maar de vrije onbedwongen natuur in haar ' volle majesteit en fierheid zou dan het ideaal van schoonheid zijn. Want de zedeleer ' is niets anders dan een samenstel van be- ! gnppen, die bg alle volken en in alle kringen versehiilen. Mets absoluut bestendigs, grootseh, verheven, bestaatop datgebied. Onze zedeleer is een Wenhuisje door kinderhanden gebouwd. Blaast er tegen, en'tvaltom. Waarom dan saamgekoppeld watnietsmet elkaar gemeen heeft? Meet geen product van den smaak met de maat waarmee gij de waarde of onwaarde van een goede daad, een zedelijke handeling beoordeelt. Laat 't aan den bekrompen hoop over van een kunstgalerg een catechisatie-kamer te maken, of een roman te bekgken door denzelfden bril waarmee velen gewoon zgn een preek teleifuu d " goed en SCQOOn is schoon. Wg -¦ebben allen mogelgken eerbied voor alles wat goed is ... Maar ieder moest op zgn terrein blijven Zoo vraagt en redeneert men. Laat ons zien wat er van aan is. Ik heb hier juist een nieuw boekje over de schoonheidsleer voor mij liggen 1) De directeur van onze Rijksacademie voor beeldende kunsten schreef er een aanbevelend woord bij. tKan dus moeilijk verdacht worden van partijdigheid ten behoeve van de moreele zijde van het vraagstuk. Veeleer zou men mogen verwachten dat 't de aesthetiek tegen de bekrompenheid van de moralisten in bescherining zou nemen. En wat lezen we! „Al is de voorstelling van het ideale schoon de hoofdstrekking der kunst, zoo blijft nog de vraag over, of dit nu haar eenig streven is, of wel, dat zich hieraan ook een hooger doel laat verbinden. De nieuweke aesthetiek i.) Schets de,' schoonheidsleer van Dr. Albert Stick. Vertaald en voor Nederland bewerkt door A. M.Essenius -reeff. Mat een aanbevelend woord van Pi-of. B. da Poorter. Amsterdam P. N. vaa Kampen & Zoon 18 vrij algemeen van het eerste gevoelen. Zij stelt, dat de kunst haar doel in zichzelve heeït: de voorstelling namelijk van net ideale schoon, en dat men haar dus geene, nevenbedoelingen moet toeschrijven. jJe kunst bestaat om zichzelve, z.gt men; dientengevolge moet het kunstwerl: ook vrij zijn, en zelfstandig optreden voor zichzelf alleen. Terwijl de ouden daartegenover steeds aan de kunst een hooger, zedelijk doel verbonden, de vorming en veredeling namelijk van het mengchelijk hart. „Wat ons betreft, deze laatste beschouwing trekt ons verreweg het meeste aan. Wij ook houden het er voor, dat, behalve de openbaring van het schoone, de kunst ook nog wel degelijk een hooger zedelijk doel in zich besluit." Ziedaar woorden die niet alleen het hart verkwikken maar ons ook een diepen blik doen slaan in het wezen der Kunst. Uit de geschiedenis toont de schrijver met een paar flinke trekken aan, hoe de kunst alleen dan bloeide wanneer zij met godsdienst en zedelijkheid verbonden was, hoe zij kwijnde en in verval geraakte, zoo dikwijls, in plaats van de reinheid des geestes, de bekoring der zinnen door haar werd nagejaagd. „Daarom/, j zegt hij, „wanneer naar den geest destijds, I de kunst zich alleen op realistischen grondslag ontwikkelen wil, zoo zal dit blijken een reuzenstrijd te zijn; die niet volte houden is. De ware kunst is nu eenmaal niet denkbaar zonder ideale schoonheid; waar deze ontbreekt, daar gaat zij onmiddellijk over in den dienst der zinnelijkheid. En al is voor het overige de technische ehandeling ook nog zoo volkomen, dit alles beduidt uit het oogpunt der waarachtige schoonheid niets, omdat dan bij zulk eene kunst de ideale tinctuur, de wijding dcs geestes, wordt gemist." Ik leg nog eens den nadruk op het feit, dat het aangehaalde een pleidooi in 't belang van de Kunst en niet van de zedelijkheid is, of met andere woorden, dat 't hier niet de vraag geldt: of het schoone tevens waar en goed behoort te wezen maar of het, zonder gedoopt te zgn met den doop der zedelijkheid, wel waarlijk schoon mag heeten. Men klaagt dikwijls, dat in nagenoeg alle boeken van smaak de held als een man met karakteradel wordt voorgesteld. Maar ik vraag met 't oog op de bovenstaande behartigingswaardige woorden: of er iemand is, die zich werkelijk aangetrokken gevoelt door de heldendaden van een schurk, die zich bevredigd vindt als het kwade triumfeert tengevolge van eenige meesterlijk ge-3 teekende, misschien fijn gepenseelde fieltenstukken? Ik vraag of de voorstelling van datgene wat met driestheid de openbare zeden kwetst, hoe fraai ook in zichzelf, waarachtig boeit, of het gemeene niet blijft afstooten al laat de technische behandeling nie!_t te wenschen over. De schoone inhoud en de schoone vorm moeten vereenigd het ideaal van den kunstenaar helpen verwezenlijken. Als niet beiden zgn aaageademd door den geest der reinheid, dan verspilt hij zijn talent. Een priester van den tempel der Kunst hale de schouders niet op als hij voorbij het heiligdom van den godsdienst en de zedelijkheid gaat, maar trede eerbiedig binnen en neme dankbaar den zegen mee, die aan allen zonder onderscheid wordt uitgedeeld. Wezenlijk, 't zal hem geen kwaad doen. Maar er is toch een slag van predikers in het belang der zedelijkheid, die den billijken wrevel van alle vrienden der Kunst gaande maken, die alleen rondgaan door onze kunstzalen en bibliotheken om hun Index te vullen, die een kettergericht houden over ieder, die de natuur in haar maagdelijken tooi durft bespieden en haar reine vormen verkiest boven een wansmakelijke draperie. Met deze puriteinen kan een man van beschaving geen vrede houden. Zij zouden nooit, als zij 't voor het zeggen gehad hadden, de Venus Van Milos naar Parijs gehaald hebben; zij zouden van Sterne's werken alleen de preeken in den handel hebben gebracht. In ons land zwaaiden deze lieden zes eeuwen lang den scepter. Alleen het leerdicht, de stichtelijke romans, de koraalmuziek en de prenten bij bels, vonden ia hen partijdige beschermers. Al wat afweek van de gewoonte, al wat fier en zelfstandig een weg durfde inslaan, die door hen niet vooraf was opgemeten en met paaltjes afgebakend, ging in den ban. 't Was wereldsch onrein en onheilig, bovenal gevaarlijk voor de openbare rust. Een boekhouder, I die nooit esn font maakte en een staande | hand schreef, ging, ook als kunstenaar, velen | schilders met krullende haren en losse zeden i te boven. Deze puriteinen zgn 't, die onzen schouwburg hebben gemaakt tot wat hij is. Als er geen reactie geweest was, zouden sij alle. komedies, evenals de voormalige Eransche te Amsterdam, in kerken veranderd hebben. Hun zedelijkheidsbeginselen zgn niet j anders dan brokstukken uit oude preeken. S Ik wil over dit punt niet twisten. Al is j de acte van beschuldiging te ruw gesteld 1 om maar voetstoots aan te nemen, dat zij j in alle deelen juist zou zijn, ja, al weet ik inte-1 gendeel zeer stellig, dat de medaille een \ keerzij heeft, die over den kerkdijken invloed op de Kunst ten onzent een gansch ander licht werpt — ik wil erkennen, dat er een zedeleer bestaat, die terecht door alle vriend van het schoone verfoeid wordt, maar ik protesteer tegen de voorstelling alsof iedereen, die op eerbiediging van godsdienst en zedelijkheid aandringt, een geestverwant van bedelmonniken en puriteinen zou wezen. Nog eens om de Kunst zelve, opdat zij haar ideaal verwezenlijke, om de Kunst zelve vorderen wij eerbied bij den kunstenaar voor godsdienst en zedelijkheid. Of zgn de resultaten der realistische school zoo bemoedigend, dat men reeds veilig met de Ouden kan breken? --- FEUILLETON. Paganini's triomf. (Naar het dagboek van een Huitscher uit dien tijd.) Den 25sten Mei 1828 las men in den Weener Iheaterbode het volgende: //Een zeer belangrijk bericht voor de muzikale wereld is de te verwachten komst van den beroemden violist Nicolo Paganini, a-e besloten heeft eene kunstreis buiten Italië te ondernemen en in Weenen üijne eerste uitvoering w s:e?en.. Beroemd? Ja, mogelijk in Itatië! maar in ons land ze.er niet. Wij, Duitschers, zagen zeer uit de hoogte weH °P iTItaliaanscsle toonkunstenaars; wel is waar m_areir! D. opeïa's dooï alle mmici uitgevoerd, ken Hm. °pc.bare a-sening noemde hen slechts krukzij vols™ktnie^UZiek'Syinphollies bijvoorbeeld,konden digheid on fl16* comPoneeren, en van hunne vaarbewijzen geiirl ™ddeH_ ziin iattgea tijd seea Frankrijk Duitschland en )a_d had men L ÜT?' _a Lhet eer3tgenoemde wetter, Mayseder 1 „* Spohr* LiPinBki' Kiese* Rhode' en Ö a^.*^ in *"»*? den verworven, Va_SmntVf^^^T „,'„-- --;t „.„---^ r»_»--m hadden slechts weinigen ooit gehoord ca het . w k wist mets van hem. _>_„•,•¦ k_.am | Mj schoon nauwelijks vier en twintig jaren tellende na-r men zeide het voorkomen had van een veel ouder, ziekelijk man, hetgeen op zich zelf genomen reeds genoeg was om zijn naam te bederven. De dag van het concert was eindelijk aangebroken, maar gelijk te begrijpen was had de onbekende weinig toehoorders. Geheel anders was het den volgenden dag. Het scheen of geheel Weenen eensklaps muzikaal in merg en been geworden was. In een oogenblik was Paganini s naam gemaakt; het gebouw, waarin de uitvoeringen plaats grepen, werd van des morgens vroeg door de inwoners van Weenen als het ware bestormd. Het wns te vergeefs, dat men den prijs der plaatsen verdriedubbelde, 't Gebeurde eiken dag dat velen, ondanks worstelingen of geduldig wachten, zonder toagangskaart, maar met gescheurde kleaderen huiswaarts moesten keeren. De berichtgevers in de couranten moesten of zeer overdreven hebben, bf Paganini moest in waarheid de grootste virtuoos zijn, waarvan men ooit gehoord had. Zoo las mQa U_?.: //Wie Paganini niet gehoord heefc. kan zic'a ook geen denkbeeld van hem maken. Zijn spel te ontleden is geheel en al onmogelijk, zelfs „1 hoort men hem nog zoo dikwijls.// De anders zoo besadigde Kunstbode schreef: //Nog nooit heeft in ome stad iemand zulk eene rechtmatige bewondering gewekt als deze God der muziek. Zijns uitvoering is de verhevendste, buitengewoonste en bewonderenswaardigste welke men ooit gehoord heeft. Zijn talent ontwikkelt zich eerst daar, waar dat van anderen eindigt; hij brengt de onge» loofelijkste tonen voort, zoader dat men weet hoe, en eene voor ons geheel en al onbereikbare uitdrukking valt hem hoogst gemakkelijk.// Paganini's verblijf te Weenen was éen triomf, en zijn reis door Duitschland een zegetocht. Uit alte steden die hij bezocht, als Breslau, Bsrlijn, Frank" fort aan dea Mam enz., hoorde mea dezelfde opge" wonden berichten. Men stelle zich dus de nieuwsgierigheid voor in de minder- bedeelde plaatsen waar hij tot dusver nog niet geweest was. Zou hij ook in Weimar komen! — Ziedaar de groote vraag, die in die dagen voor mij even gewichtig was als eens voor Hamlet het: To be or net to beu De kleine hoofdstad met hare slecht voorziene kas kon voor hem niets aantrekkelijks hebban, als men van de groote sommen la 3, welke andere steden opbracht.,, maar toch juist die kleine stad moest hem aantrekken als de geboorteplaats en voormalige- woonplaats vaa zoovele groote mannan. Neen, als Paganini werkelijk een groot man was, dan moctt en kon hij Weimar niet overslaan. En hij toonde, dat hij wèl een groot maa was, want ziet, den 29n October 1829 kwam 's avonds de orchestdirecteur bij mij oploopen met de woorden : //Morgen repetitie voor het concert met den heer Paganini.// Zoowel uit de stad als uit de omstreken waren allen, die den dubbelen toegangsprijs konden betalen, naar de eoncsrtzaal toegestroomd, welke nu een waarlijk interessant schouwspel aanbood: de aanwezigen stonden zóo dicht op elkander gedrongen, dat ia den letterlijken zin des woords een naar beneden vallende appel den grond niet had kunnen bereiken. Er heerschte een eerbiedige stilte. De ouverture was geëindigd; de arme leden van het orcbest hadden vergeefse, moeite gedaan, want niemand luisterde naar hen. Eindelijk, na eene lange pauze, trad Paganini op. In de linkerhand hield hij zijne viool, in de rechter zijn strijkstok. Met haastige schreden liep hij over het orchest naar voren. Er stond geen lessenaar, want hij speelde alles uit het hoofd. Hij maakte eenige linksche buigingen, waarbij zija strijkstok als een veldheerstaf tot den grond daalde. Nooit in mijn leven heb ik iemand gezien, wiens voorkomen mij zooveel medelijden inboezemde als Paganini. 't Was een magere gestalte; een lange, zwarte pantalon hing om zijne magere beenen als om een geraamte. Zijn bleek gelaat stond in een lijst van ravenzwarte haren en baard; sneeuwwitte handen prijkte aan zijne lange armen. Zijne schouders waren hoog, maar terwijl hij speelde trok hij ze bij elkaêr, zoodat zijn hoofd op een paal scheen te staan. Wat kan ik van zijn spel zeggen! Wel mocht Mijerbeer zeggen: //Stel u de meesterlijkste werking voor, die men op, de viool kan teweegbrengen, droom van wonderen der melodie: Paganini zal uwe verwachting overtreffen!" De moeielijk_te loopjas, aceoorden, zooals men ze nog nooit op de viool had gehoord, dat alles volbracht hij met het grootste gemak. Reeds in het eerste solo van zijn Es-dur-concert ging hij met een reeks van vierdubbele tonen zoo snel naar de hoogte, dat het ons verstand geheel en al te boven ging; de z-raarste airs op flageolet tonen schenen voor hem slechts een spel te zijn. Tot slot droeg hij eene variatie voor, waarbij hij _ich-elf accompagneerde, en hierbij toonde hij op nieuw rijn onnavolgbaar talent. (Wordt vervolgd.) --- Buitenlandsch Nieuws, AMSTERDAM, 24 Januari 1874. Toen we gisteren Gladstone's antwoord aan de bekende deputatie van werklieden mededeelden, — dat hij namelijk het geschikte tijdstip voor eene uitbreiding van het stemrecht nog niet gekomen achtte — dachten we weinig dat hij toen reeds het allergewichtigst besluit zou hebben genomen, 't welk de telegraaf ons heden mededeelt. De Premier heeft aan Koningin Victoria den raad gegeven het Parlement te ontbinden, de nieuwe verkiezingen onmiddellijk uit te schrijven en de gekozen Vertegenwoordigers bijeen te roepen tegen den sden Maart. H. M. heeft aan dien raad gevolg gegeven. Nu zou, gelijk men weet, het tegenwoordig Parlement krachtens de wet nog slechts zeer korten tijd meer geleefd hebben. Maar dit doet niets af van de belangrijkheid van Gladstone's besluit. Hij toont daarmede — zijne tegenstanders verweten hem dikwijls het tegendeel — dat hij de uitspraak van het volk niet vreest en zijne staatkunde durft onderwerpen aan het oordeel des lands. Zonder twijfel zullen de herhaalde nederlagen, die het kabinet in den laatsten tijd bij de stembus leed, er het hare toa hebben bijgebracht om den Premier tot een maatregel te brengen die door zijne tegenstanders reeds sedert lang werd geëischt. De organen der liberale partij bespraken tot nu toe de quaestie der ontbinding als iets geheel onnoodigs. Hoe ze thans over de zaak oordeeien, blijft af te wachten, 't Is niet onmogelijk dat ze, na de jongste wijzigingen in het Kabinet, tot een ander gevoelen zijn gekomen. Uit de sedert gisterenontvangen dagbladen blijkt, dat de bovenbedoelde commissie, na Gladstone's antwoord te hebben ontvangen, eene vergadering hield, waarin de houding van den Premier zeer werd afgekeurd. Naar aanleiding van Gladstone's beweren, dat de publieke opinie in 't algemeen voor deze zaak niet gunstig was gestemd, besloot men te trachten die publieke opinie voor de uitbreiding vanhet stemrecht te winnen door overal in 't land demonstraties te houden en meetingen te organiseeren. In eene schoone en krachtige redevoering heeft Woensdag 11., gelijk reeds kortelijk per telegraaf •werd gemeld, in de Fransche Kamer de Afgevaardigde Ricard zijne interpellatie betreffende het gB-drag der Regeering tegenover de RepubUkeinsche dagbladpers toegelicht. De Regeering, meende hij, had misbruik gemaakt van het gea»g 't welk de staat van beleg haar verleende en in plaats van gerechtelijke vervolgingen tegen de geïncrimineerde organen in te stellen, wijl ze wist dat ze hierbij in 't ongelijk zou worden gesteld, ze eenvoudig gesupprimeerd. Alleen tegen Republikeinsche bladen had de Regeering gewoed, schoon organen van andere richting zich toch ook wel degebjk aan excesse3 hadden schuldig gemaakt. Meer door partij-belang dan door de zucht tot handhaving der orde had men zich laten leiden enz. enz. Treffend bracht de redenaar in herinnering wat in deze niet alleen door Camiles Desmoulins, — wiens naam met kreten van afkeuring werd ontvangen, — maar ook door den vader van De Broglie, ja door De Broglie zelyen was getuigd; de peroratie van den redenaar bestond zelfs geheel uit een citaat uit een der vroegere parlementaire redevoeringen van den tegenwoordigen Minister. 't Mocht evenwel niet baten wat de welsprekende redenaar te berde bracht. Na eene uiterst zwakke repliek van Baragnon werd met eene meerderheid van 101 stemmen tot de eenvoudige orde van den dag overgegaan; eene meerderheid evenwel — men vergete het niet! — 25 stemmen zwakker dan die, welke bij eene vorige interpellatie over hetzelfde onderwerp, die van den Heer Lamy, door de Regeering werd verkregen. Het slot der zitting kenmerkte zich door eene reeks zeer heftige incidenten, die we onmooglijk allen kunnen releveeren. De eene personaliteit volgde op de andere en naar aanleiding van elkanders verleden, deden Republikeinen en Monarchisten elkander de heftigste verwijten. Hier is't woord misschien minder parlementair, maar in de kinderkamer noemt men dit krieuwen. Donderdag heeft men de beraadslagingen over de wet betreffende het politie-toezicht voortgezet en besloten dat over den 15den commissaris voor de boekverkooperswet nogmaals zal worden gestemd. Bij deze verkiezing schijnen namelijk onregelmatigheden te hebben plaats gehad. Van haar resultaat hangt het af of de liberalen dan wel de reactionnairen in de commissie de meerderheid zullen hebben. In de Débats wijdt Lemoinne eene beschouwing aan de jongste verklaringen van Decazes betreffende de verhouding tot Italië. Lemoinne is daarmede zeer ingenomen, maar hij betreurt het dat de Regeering niet openhartig genoeg is geweest om te verklaren dat Frankrijk te zwak is om zich te veroorloven wat het vroeger deed. De woorden van Decazes, dat Frankrijk groot en sterk genoeg is om het recht en den plicht te hebben voorzichtig te wezen, noemt Lemoinne eene dwaasheid. Neen, .egt hij, men moet het omkeeren. Wij moeten in deze hebben le\ courage de notre humiliation en, vau onze zwakheid bewust, ons stilhouden. Feitelijk is voor ons de occupatie van het grondgebied nog niet geëindigd. Dat moesten allen begrijpen die spreken, schrijven of op andere wijze invloed hebben op de publieke opinie, zoowel generaals als journalisten en bisschoppen, die de slechtste journalisten zijn. Een preek van Père Bridaine is, in de tegenwoordige omstandigheden, vrij wat beter voor ons dan lofredenen op onze kracht en onze grootheid. Het Journal Officiel behelst eene lange circulaire van De Broghe aan de prefecten, waarin gehandeld wordt over de benoeming der maires. De Heer i-aint-René Taillandier werd Donderdag geïnstalleerd als lid der Académie. Hij hield eer lofrede op zijn voorganger, Pater Gratry. Gisteren eindelijk heeft in den Pruisischen Landdag de eindstemming plaats gehad over het ontwerp betreffende het burgerlijk huwelijk, nadat alvorens het liberale amendement vaa Petri betreffende de echtscheiding was aangenomen. De wet werd definitief goedgekeurd met 284 tegen 95 stemmen, die van het Centrum en de Polen. Bij de herstemming van een lid van den Rijksdag zegevierde te Solingen een lid van de Fort.cftrii-S-partij over zijnen ultramontaanschen tegencandidaat. Te Elberfeld werd gekozen de sociaaldemocraat Hasselmann met 12.947 stemmen tegen 12.566 die op een nationaal-liberaal waren uitgebracht. — De ultramontanen te Straatsburg hebben zes geestelijken en twee ultramontaansche leeken candidaat gesteld. De Heer Majunke, redacteur van de ultramontaansche Germania en lid van den Rijksdag, is gisteren wegens beleediging van den Keizer, von Bismarck, het Ministerie en de redactie van den Staats-Anzeiger als zoodanig tot een jaar gevangenisstraf en een boete van 200 thaler veroordeeld. De Staat had geëischt drie jaar, 500 thaler en daarenboven verlies van het Rijksmandaat. In de Badensche Kamer heeft men besloten hef tractement der Afgevaardigden met 12 Mark te verhoogen. Daarenboven zullen ze nog extra-vergoeding voor reiskosten ontvangen. De Zwitsersche Nationale Raad en de Stenden Raad trachten, aanvankelijk met goed suecès, tol eene overeenstemming te geraken aangaande^ som mige pnnten van het ontwerp Bonds-constitutie waaromtrent nog verschil bestond. Reeds heeft d( Nationale Raad aan het andere Lichaam belang rijke concessies gedaan, o. a. in de quaestie val titels, wapening, speelhuizen en onderwijs. Alleei blijft de Raad bij zijn eenmaal aangenomen en door den Stenden-Raad verworpen besluit om aai Zwitsersche officieren en soldaten te verbieden rid deiorden te dragen of door vreemde Regeeringei verleende titels te bezigen. Als eenig antwoord op het protest van den Nuntius heeft de Bondsraad hem zyne paspoorten toegezonden. Het Italiaanse, gouvernement heeft de Fransche Regeering verzocht haar wel te willen bijstaan in de uitvoering der onlangs door de Kamer aangenomen en onzen lezers bekende wet, om den handel en de exploitatie van Italiaansche kinderen tegen te gaan. De Fransche politie is sedert begonnen te Parijs en in de provincie onderzoek te doen naar de personen die van de exploitatie van zoodanige kinderen hun beroep maken. Kunnen zenietbewij- j zen dat die kinderen hunne kinderen zijn ot op j andere wijze tot hen in familie-betrekking staan, dan zullen de kinderen op kosten der Italiaansche Rggeering naar hua vaderlaad worden terug gebracht. Door de Spaansche Gaceta wordt een decreet openbaar gemaakt, waarbij gelast wordt hen die spoorwegen beschadigen te stellen voor een militair gerechtshof 't Is hier evenwel de eerste quaestie van de schuldigen in handen te krijgen, en daar 't meestal Carlisti-che benden zijn die het doen, lieden die zich zelden of nooit laten vangen, zal het zeer moeilijk gaan. Op last der Regeering zijn weder onderscheidene dagbladen geschorscht, o. a. de Progresso. Dit blad werd daarenboven nog voor 2000 realen beboet, omdat het zijne schorsing in een extra-bij voegsel ter kennis zijner lezers had gebracht. Volgens de Gaceta zija Santander en omstreken thans geheel vrij van Carlisten. Ze zouden de vlucht genomen hebben op de nadering der Regeeringstroepen. Een correspondent van de Pall Mali maakt melding van een gerucht als zouden de Alphonsisten, maar vruchteloos, gepoogd hebben Dorregaray van Boa Carlos afvallig te maken. De intransigente Afgevaardigde Roque Barcia, die een ijverig aandeel nam aan den Carthageenschen opstand, heeft — wel wat laat! — berouw gekregen en schrijft nn aan de dagbladen een brief, waarin hij de Republikeinen aanspoort het Federalisme voorloopig te laten varen en 't gouvernement te steunen. Immers inde allereerste plaats moet Spanje worden bevredigd en het Carlisme worden overwon] nen. Dit toch, meent Rcque Barcia de intransigent, is het eenige middel om eene restauratie onder | Alphonsus te verhoeden. ! De voorwaarden, waarop Carthagena zich heeft overgegeven, zijn thans bekend. Zij zijn //met het ! oog op den heldhaftigen tegenstand der burgerij// -— woorden van Lopez Dominguez, den Generaal — zeer zacht gesteld. ---