HET NATUURKUNDIG EXAMEN. Do regeling van het hooger onderwijs in Nederland onderscheidt zich van die in de moeste naburige rijken o. a. daardoor, dat in deze do hoofdstad gemeenlijk is aangewezen als de zetel eener universiteit, waarvoor de staat met gulle hand de gelden beschikbaar stelt, die noodig zijn om haar de eerste in het land te doen zijn en blijven. In Nederland is de verhouding juist omgekeerd. Ten gevolge vaa verschillende omstandigheden viel juist aan kleinere steden de eer te beurt eene rijks-hoogeschool binnen hare muren gevestigd te zien, terwyl do hoofdstad daarvan verstoken bleef en zich verpligt zag uit eigen beurs te putten, om zich de voordcelen te verzekeren, verbonden aan het bestaan eener inrigting voor hooger onderwijs in de stad zelve. Wij willen in het midden laten of het systeem, elders gevolgd , in hot algemeen de voorkeur verdient boven het hier to lando toegepaste. Eén nadeel bad dit laatste echter onbetwistbaar, te weten, dat het van staatswege verstrekt geneeskundig onderwijs, voor welks volledigheid eene groote stad eon onmisbaar vei eischte is, werd gebannen naar kleinere steden, waar dikwerf de noodig matarie ontbreekt, om den toekoiustigen geneeskundige oene vorming te goven, geövenredigd aan de grooto belangen, die hem later zullen worden toevertrouwd. Amsterdam bewees dus, toen het met opoffering van grooto kosten het geaeesknndig onderwijs reorganiseerde , eeno uitnemende dienst aan het geheele rijk, eeno dienst, zoo groot dat by velen de vraag rees, of de hoofdstad zich niet eigenlijk belastte m«t de behartiging eener rps-aangelegenheid, die derhalve door het geheele rijk behoorde te worden bekostigd. Of deze beschouwing de juisto is, willen wij thans ook in het midden laten. Maar in ieder geval zal wel niemand beweren dat Amsterdam enbillijke eischen doet, wanneer hot vraagt de opheffing vanbezwaren,die dor ontwikkeling zijncrgeneeskundigeschool in den weg staan. En dat die bezwaren er ziju, heeft do ervaring geleerd. Zg ontstaan nit eene bepaling der wet op do uitoefening der geneeskunde van 1 Junij 1865, (Slaatsbl. N . 59) of wil men het liever, uit de explicatie dio aau deze bepaling wordt gegeven. Art. 13 §1 zegt namelijk, dat do »bovengenoemde examens,(o.a. dat in art. 4 vermeld), uitgezonderd die voor leerling-apotheker en vroodvrouw, minstens twee maal 's jaars worden afgenomen door Rijks cqramissiëa," en nu wordt vm dit voorschrift ul^ strekking' gegeven, dat de bedoelde examens in hun vollen omvang binnen ecu enkelen jaarkring moeten worden afgelegd voor de in dat jaar fungerende rijks-commissie, met hot gevolg dat, voldoet do examinandus niet geheel, het geheele examen van meet af aan moet worden afgelegd voor de commissie, aan welko door het rijk de taak om te examineren in het volgend jaar wordt opgodrageo. In zich zelf is dit beginsel zoo onbillijk niet, maar het wordt onregtvaardig door de omstandigheid, dat de wet van den toekomstigen genees-, heel- en verloskundige slechts twee examens vordert, eon natuurkundig on een geneeskundig» waarvan het eerste, waartoe wij onze beschouwing beperken , een zoo kolossalen omvang heett, dat het do capaciteit van gewone menschelijke hersenen schijnt te boven to gaan. Do examinandus moot vóór alles do bewijzen leveren zjjnor kennis van Nederlandsche, Latijnsche, Fransche on Hoogduitsche taal, alsmode van wis- en stelkunst, als voorbereiding der natuurkundige wetenschappen, en zijn die bewijzen geleverd, dan vangt het eigenlijk natuurkundig examen aan dat niets minder omvat dan: de natuurkunde, de scheikunde, de plantenk'unde, do natuurlijke geschiedenis van dieren en delfstoffen, de kennis der geneesmidd«len als waren, eindelijk nog pour la bonne bouche de ontleedkunde, vergelijkende ontleedkunde en physiologie. Die eisch is ontzettend hoog en heeft dan ook ten gevolge, dat het slechts weinigen candidaten, dikwerf eerst na herhaalde proeve, gelukt het zoogenaamd natuurkundig examen door te worstelen. Van de 175 examinandi, die zich aanmeldden gedurende de vier jaren, dat de wet van 1865 in werking is, mogten slechts 22 hun pogen met gunstigen uitslag bekroond zien. De overige 153 werdon afgewezen; en mogt nu ook, ten gevolge eener derde zitting, die voor 1869 is toegegtaan, dit getal eenigzins afnemen, het zal altoos groot genoeg blgven om het bewijs op te leveren, dat do wetgever de krachten van den student te hoog heeft geschat, toen hij hom noopte zoo veel belangrijke en omvangrijke vakken to gelijk te bestuderen , zich daarin gelijkelijk op de hoogte des tijds te houden on daarin binnen de betrekkelijk zoo geringe tijdruimte van één jaar examen af te leggen. De viri per'ili zijn hot daarover volkomen eens. Men vraagt wel is waar niet te veel, maar men vraagt te veelte gelijk- De minister van binnenlandsche zaken deelt zelfs in do meinorio van toelichting bij het wets-ontwerp tot regeling van bet hooger-onderwijs mede, dat het natuurkundig en geneeskundig examen, voorgeschreven bij Art. 3, 4 eu 5 der aango haalde wet van 1865, van to grooten omvang zijn, om in eens te worden afgelegd en stolt dien ten gevolge eene splitsing in twee deelen voor. Ook de rijks-commissiën die achtereenvolgens met de afneming van het geneeskundig examen belast waren, stemmen daarmee in. Het wordt dus tijd te wijzigen en te verbeteren wat algemeen afgekeurd wordt, in bet belang der wotenschap in het algemeen, omdat, gelijk een der conimissiën in haar verslag opmerkte, do tegenwoordige wgze van handelen allemadeeligst werkt op de degelijkheid der stadie en op de bij het examen te stellen eischen, en in het belang van Amsterdam in het bijzonder, wiens geneeskundige school thans tot nadeel voor de ontwikkeling onzer toekomstige medici en dus tot nadeel voor het geheele land, de concurrentie niet kan volhouden mot 's rijks hoogescholen. Immers volgens art. 6 der geneeskundige wet zijn die den graad van candidaat in do goneeskunde aan een Nederlandsche hoogeschool hebben vorkregen , vrijgesteld van het natuurkundig examen, Maar de graad van candidaat wordt eerst verkregen na het zoogenaamd propaedentisch examen, en dit wordt op zijne beurt niet afgelegd dan na het admissie-examen, waarvoor kan snbintreren het bewijs dat de student in spe door een bevoegd schoolbestuur aau een der Latijusche scholen bekwaam is verklaard tot hot bijwonen der natnurkuudige lessen. Zij dus, die de academische loopbaan volgen, kunnen do massa kennis, waarover het examen der rijkß-commissie loopt verdeelen over£drie examina en tusschen dio drie examina zoo veel tjjd later voorbijgaan als hun met het oog op hunne bevattelijkheid ca de kundigheden, die zij opdeden, wenschelijk voorkomt. Het ia deze ongelijkmatigheid f waaronder volgens curatoren de geneeskundige school te Amsterdam gobukt gaat, waardoor zjj in nare ontwikkeling wordt gestoord, en die het gevaar doet ontstaan , dat gaandeweg het aantal studerenden, vooral dat der militaire studenten, niettegenstaande de volledigheid wan het onderwijs; zal verminderen. Wy begrijpen het volkóimen. Het denkbeeld toch dat na verloop van korter of langer tijd een examen moet worden -afgelegd, dat door de ondervinding gebleken is naauwelijks atlegbaar te zijn, is zekor alles behalve aanlokkend voor hem, die zich aan de geneeskunde wil wijden. Het is dat; ook niet te verwachten, dat velen zich dien Kisyphus-arbeid zujlen getroosten en het gevolg van dien zeer natuurlijken afkeer kan wel niet apdors zij'! dan dat de Amstovdamscho genoeskundigo school, nièttegensta a pdo <1* groote kosten, die beat eed zgn en aog worden, oiu haar w$ de eüchen des tijds te doen beantwoorden, zal gaan kwijnen, wegens de vermindering van het aantal studenten , die zich bij haar doen inschrijven. Tegen deze redonering zal welligt worden aangevoerd, dat het toch ook aan do Amsterdamsche studenten vrijstaat hunne examina aan één dor academiën af te leggen en op die wijze het natuurkundig examen der wet van 1865 te ontgaan. Dit middel is echter een correctief, dat eerstens niet ligt in den goest der wet van 1865, die het examen voor een rijks-commissie op den voorgrond stelt, in do tweede plaats Amsterdam weinig baat zou aanbrengen. Want behalve zij, wier ouders te Amsterdam wonen en de noodige middelen missen, of om andere redenen niet wenschen, dat hunne zoons elders studoron zullen de studenten alligt neiging gevoelen hunne studiën te volbrengen aan de hoogeschool, aan welke zij vaa plan zijn de examina af te leggen. Maar in ieder goval staat dezo weg niet open voor de militaire studenten, die do burgerlijke verre in aantal overtreffen en, naar wij verineenen, verpligt zijn zich aan het staats-examen te onderwerpen. Wij hopen dus, dat bij de behandeling dor staatsbegrooting I deze; zaak, zoo gewigtig voor Amsterdam, voor den staat wegen* I de verplaatsing der militaire geneeskundige school daarheen, en voor geheel Nederland, dat ia zijne hoofdstad do meest geschikte gelegenheid vindt voor het genieten van goed en volledig onderwijs in de geneeskunde, ernstig zal worden ter sprake gebragt en dat, kan het zija, aan die bespreking, in verband met het adres van don Amsterdamschen gemeenteraad, eene rigting zal worden gegeven, waardoor de gewenschte wijziging verzekerd wordt. Wij willen in het midden laten of de opvatting van onzen minister van binntmlandscho zaken al dan niet gewottigd wordt door de bewoordingen der eerste alinea van art. 13. Maar legt men zich bij die opvatting neer dan is het belang groot genoeg om eene kleino verandering in do wet te ontwerpen en daarop do goedkeuring der Kamers te vragen. Daarin zoudo een daad van billijkheid en regtvaardigheid gelegen zijn tegenover Amsterdam, dat geen voorregt verlangt, maar slechts op gelijkheid aandringt. --- BUITENLAND. Groot-Brittannie. De Times vestigt do aandacht op do mededeelingen van zijn Romeinschen correspondent, die op het verbazend groote vorsclül vau gevoelen wijst, dat thans reeds, voordat het concilie bijeen is gekomen, onder de bisschoppen der kerk heerscht, hetgeen weinig goeds voorspelt voor deu uitslag der kerkvergadering. Kardinaal Antonelli, zegt ket Britsche orgaan, schudt bedenkelijk het hoofd over eene handeling, voor welke hij nooit eenige sympathie gehad heeft. De Franscho bisschoppen zijn Gallikaansch, de Oostenrijksche en Duitsche bisschoppen protesteren tegen de Pauselijke onfeilbaarheid, en zelfs onder do Italiaansche bisschoppen ducht men verschil van gevoelen. De ïimcs merkt op, dat dit coucilio het eerste is, dat zonder bepaald doel bijeen komt. Vorige concilien werdon steeds bijeengeroepen, om oen tegenpaus af to zetten, of oene scheuring in do kerk te heelen, doch dit concilie, bijeongeroepen om een nieuwen luistert te geven aan de lange regering van Pius IX, wordt door de ultramontanen gebezigd voor hnnno eigene doeleinden. De Jezuïten zyn steeds do "booze geest" geweest van den Paus, zegt de Times, zij hebben den onaf hankelijken geest van Frankrijk en Duitschland door hunne handelwijze opgewekt, zoodat te Parijs en to Orleans, te Coblenz en te Fulda de bisschoppen zulk eene houding hebben aangenomen, dat, als men algemeen verspreide geruchten gelooven mag, hot vertrouwen van den Paus in het concilie geschokt is. Doch de Paus kan niet langor eonigo controle uitoefenen op de discusiën. De ultramontanen, en de nationale of onafhankelijke partijen in do kerk, hebben de zwaarden reeds getrokken, het eerste bloed heeft gevloeid, en de woeste, geweldige aanvallen, welke de organou der Jezuïten, de Univers on de Civilta Catlolica mogen doen op de liberale Fransche en Dnitsche bisschoppen, voornamelgk op bisschop Dupanloup, bewijzen volgens do Times, dat de strijd tusschen beide partijen een strijd op leven en dood zijn zal. 'Het doet eon eerlijk man goed," zegt het blad, nom te lezen hoe de Fransche bisschop den Heer Veuillot, den kampioen der ultramontanen, geeselt wegens zijne handelmgen.welke,volgens de meening des bisschops, der Roomsche kerk onberekenbaar veel nadeel toebrengen, omdat, indien de kerk was hetgeen de ultramontanen zeggen, dat zij is, zij in den ban behoorde gedaan te worden door de gotioele besenaatde wereld." »Wat kan men goddelijk noemen in eene vergadering als het concilie .vraagt de Times, /.welke betwiste punten moet beslissen, door het zeer ineuschelijk huismidd.ltje van de hoofden te'tellen . Indien de »//grootste bataillons" " zich voor eene godsdienstige waarheid verklaren, kan men dan verwachten, dat de overwonnen minderheid op andere wijze uit Rome zal terugkeeren, dan de minderheid, die hot concilie van Trento met onveranderde overtuiging verliet 'i Do onfeilbaarheid eu de sylabuß zijn geene ingewikkelde dogmatische kwestiën, maar zij raken de vrijheid der kerk en het leven der beschaafde maatschappij in de hartader. Op deze punten toe te geven, zou voor een man als bisschop Dupanloup gelijkstaan met verraad te plegen jegens waarheid en vrijheid." De Times betreurt de onwaardige houding der Engelsche bisschoppen, en ,ac,"t het verwonderlijk, dat //burgers van het meest vrije land der wereld gomeene zaak zouden maken met die gedemoraliseerde Italiaansche bisschoppen, die zich beroemen" op hunne slaatschheid en die niets aan hunne zjjde hebben, dan het grootste aantal. Doch tot deze zelfverlaging en siaafschheid zijn nieuw bekeerden, doch geon geboren Katholieken in staat. Het is vernederend voor ons, dat de Engelsche bisschop; pen zich aansluiten bij de grootste vijanden van beschaving, vrijheid en verlichting, bij hen, die beweren, dat men niet Katholiek zou zijn, tenzij men tot do ultramontaansche secte behoort. De Engelsche dagbladen houden zich allen bijzonder bezig met het concilie, en togen het drijven der ultramontanen wordt met alleen door do liberale dagbladen, maar ook door de conservatieve organen met grooten ijver gewaarschuwd. De bekende Romeinsche correspondent van de Pall Mali ''"f"* Keelt eeno beschrijving van de plegtigheden, met welke Woensdag 8 Dec. het concilie zal geopend worden Al de geesteijken in Rome tegenwoordig, zr 'm zich des ochtends ten acht ure op het Vatikaan verzame. n. Do Paus op oen troon gezeten, zal worden rondgedragen', aan het hoofd van al de bisschoppen dio in processie om het piazza zullen gaan cf of. "oofdkerk znllen binnentreden, van do zijde waar het standbeeld van Constantijn den Groote staat. In de kerk aangekomen, zal de Paus de hulde ontvangen van alle tegenwoordigen. De kardinalon zullen de hand van den Heiligen Vader kussen. De patriarchen en aartsbisschoppen zullen zijne stola _km\ussS.eß' ter W"l de bisschoPl)el1 Blechts zÜn Pantoffel Nadat deze plegtigheid is afgeloopen, zullen de apostolische protonotarn rondgaan en iederen bisschop vragen, of hij de opening van het concilie goedkeurt. Deze vrai£ moeten de bisschoppen met placet beantwoorden, waarop de protonotarii .T lener,rlfnlafnng ter oliderteeteniDg zullen aanliieden. Zoodra de protonotaries op hunne plaateen teruggekeerd zijn zal het koor het Veni-Creator zingen, hetgeen het signaal za zijn voor de kanonniers van het fort St. AngeloTorameteen donderend salvo de opening van het concilio^aan de wereld to verkondigen. Hierop zullen al do kerkklokkon van Romo beginnen te luiden, een kardinaal zal de mis zingen en monseigneur Passavalh bisschop van Iconium, zal herconcilie openen met eene oratio lalina. -_ou_<_u Do tweedo zitting zal door den Paus op dezelfde wijze worden bijgewoond wanneer al de bisschoppen hunne gcloofsbolijdenis zullen afleggen in de handen van den Paus, en de eol«?°S e3.2S ?^° Vanude ""«Sen nullen bepaald worden. Bij de derde zitting zullen de bisschoppen den eed anoggon aan den Paus, en éérst na deze voorloopigo maatreden Ai 1 len de kwestie, welke besproken Weten worden aan h,? concilie worden medegedeeld. Qm ' m &et Intusschen heeft de Paus i verschrikt door den herderliiken brief van Mgr. Dupanloup, aan do dagbladen vau Cw boden de kwestie zijner GDteilbaavh-id langer te behandel™ xtT V 6 inschrijving op de £ 398,300 41/_ pCt. geguarandeerd» Nederlandsch IndiscTie spoorweg-leening aan deg.na,kt gebral door de HH Samuel Montagu $■&. en welke Maandfg e f wordt gesloten, heeft hier derwijze de belangstelling |aande S 8 T°°r h°°*er djfer is &***&&& - Te Liverpool hobben de HH. Douglas en C° die eenen nitoeittZ re^,orth^del .?P B™™ drijven, hunne bet"afin gestaakt. De passiva i.nnog onbekend. Manchester is bij dit laHhs-emeti. vfioj* £ '20,000 betrokken. De firma Mitchell on Philipps, handolendo in metaalwaren, met een passief van £ 210,000, en eea actief van £ 175,000 biedt aan hare crediteuren 3 sh. par £. --- Duitschland. FRANKFORT, 4 Dec. (Part. Corr.). Van de twisten tusschen de dagbladen der ultramontaansche en de andere voorname partijen in den lande, zal ik slecht'^ met een woord gewagen. Die strijd wordt veelal van de zijde der eerstgeraelden gevoerd op eene wijze, die walgiug doet ontstaan. Wij wenden ons liever daarvan af en zeggen er slechts dit weinige van. Het Tagblalt, hetwelk te Neurenberg verschijnt, zegt met ronde woorden, dat de liberalon, nu zij niet meer de teugels der regering in handen hobben, Von Bismarck uitnoodigen om de heilzame bewerking, welke verscheidene staten in 1868 hobben ondergaan, ook Begeren deelachtig te doen worden. Landverraders derhalve zijn al dio liberalen, niets meer en niets minder. Men zegt, dat de Heer von Hohenlohe ecu ministerio van overgang wenscht. Dit heeft hij reeds vroeger gewild, maar eerst thans schijnt de patriotsche partij geneigd te zijn dien weg te bewandelen. De portefeuilles, welke zij op het oog heeft, zijn die van binnenl. zaken en die van justitie (een telegram van de Bank- und Handels-Zeitung spreekt van de portefeuilles van binnenl. zaken en van eeredienst). Men beweert, dat als minister van justitie zal optreden do Heer von Hinzolinann, thans president van het hof van appèl in ünderfrankon; over de portefouille van binnenl. zaken is op die wijze nog niot gedisponeerd. Wanneer de landdag zal worden geopend, is nog onzeker, maar lang zal het niet duren, daarvan houdt men zich algomeen overtuigd. Wij hebben voor eon paar dagen medegedeeld (per telegram) het gewigtig besluit der commissie, belast mot hot onderzoeken van Camphausen's voorstel, of— om juister te spreken— van het regeringsvoorstel bij don Pruisischen landdag ingodiend. Uit den loop der, verdere beraadslagingen blijkt, dat het bedrag der te converteren 4 en 4Vs pCt. schuld, in' 4'/a i» 223,436,175 th. Tot heden zijn de regeringsvoorstellen met zeer geringe wijzigingen aangenomen. De Beiliner Biirsen-Ze.itung zegt betreffende dat belangrijk wetsontwerp in haar jongst verscüenen nomnier o. a.: lndieu wij uitgaan van do onderstelling, dat het Huis der Afgevaardigden de aangeboden wetsvoordragt, betreffende de conversie met zeer geringe wijzigingen aanneemt— en h*t is hoogst waarschijnlijk dat dit werkelijk het geval zn'n zal— dan vreozon wij dat do bedoelde financiële operatie niet in dio mate op de ondersteuning der beurs zal kunnen rekenen als het geval zou zijn bij het creëren van een 3 pCw. fonds, tenzij andere en wel te verstaan gunstiger voorwaarden in het wets-ontwerp opgenomen wierden dan tot heden is geschied. Wij vernemen, zegt het blad, dat do minister van financiën geneigd is eenige gunstige wijzigingen in het ontwerp te brengen. Wat betreft de bepaling, dat de coupon na verloop van 4 jaren als vervallen moet worden beschouwd wegens verjariug, deze bepaling is zoo fiscaal, dat zij volstrekt uit do wet moet worden geligt, zegt het blad. — Uit Bonn wordt gemeld, dat do echtgenoot van den Heer von Bisniarck aldaar is aangekomen, met het doel om haren zoon op to passen, die iv een duel door een pistoolschot zwaar aan het hoofd is gewond. Een der goneesheeren, dio den jongeling behandelt, heelt gegronde hoow dat zijn patiënt spoedig zal herstellen. — Men beweert van een officie**) zijde, dat de ministerpresident van hot Boijerscho kabinet, de Heer von Hohenlohe zijne portefeuille zal behouden en dat althans voorloopig, slechts twee ministers uit het ministerie zullen treden, namelijk die van binnonlandscho zaken en die van eeredienst. -- Uit München wordt dd. 3 December gemeld : «De Spaansche gezant Martos hoeft heden als bewijs vau adhaesie der Spaansche regering aan do circulair j van Prins von Hohenlohe, betredende het concilie, een afschrift gegeven van een aan den Paus gerigt protest, dat zich in zoer stellige bewoordingen uitlaat tegen hetj voornomen, om op het concilie de onfeilbaarheid des Pausen en den syllabus tot dogma's te verheffen. De raad van bestuur der Aussig Teplitzer spoorweglijn heeft besloten, om eerntdaags over to gaau tot do voorbereidende werkzaamheden voor den aanleg eener spoorweglijn van Aussig naar Schandan en van Aussig naar Rumberg, gelegen aan don regteroever dor Elbe. — Van Janüarij tot October zijn over de Boheemscbc grenzen vervoerd 17,196 ossen, 2198 koeijen, 1273 nuchtere kalveren, 1263 kalverou, 11,671 lammeren, 143,440 varkens en 15,006 biggen. --- Oosteurijk. Baron'Anselni Salomon Rothschild had voor de oprigting van een'lsraëlitisch hospitaal 200,000 bestemd, doch bij de opmaking der kosten bleek, dat 300,000 11. noodig zouden zijn, om de instelling op waardige wijze tot stand te brongen. De heer baron heeft zich nu bereid verklaard om zijne gift met 100,00011. to vermeerderen. — De spoorweglijn Zokany-Kreuz-Tyram wordt op 15 dezer voor het verkeer opengesteld. --- Italie. De Nazione, het hoofdorgaan der partij van Cambray-Digny c. s., gaat den financiëlen toestand van het koningrijk na, en vindt dien, ondanks alle aanvallen der tegenstanders, zeer voldoende. Sedert 1867, zegt zo, zijn de inkomsten met 130 millioen vermeerderd, waarbij de belasting op het gemaal, enkel voor zoover zij ingang heeft kunnen vinden b(j de wederspannige natie, in rekening wordt gebragt. De uitgaven zijn daarentegen slechts met 30 millioen verhoogd, waaronder 16 millioen voorkomen voor de grootere prijzen in de loterij. De rekeningen uit de jaren 1861 tot 1867, die geen ministerie tot dusver wist af te sluiten, kunnen door de verdiensten van Digny thans eindelijk aan de controle der opperste rekenkamer en aan die des Parlements worden onderworpen. De directe belastingen komen regelmatiger in, en door do instelling dor provinciale intendantiën, de reorganisatie der rekenkamers en de regeling van de administratie der staatsgoederen wordt de verbetering van het financiewezen geleidelijk voortgezet. De in de staatskas voorhanden sommen dekken de uitgaven voor de eerstvolgende maanden volkomen; het tekort is in eone jaarlijks stijgende verhouding geslonken, ©n zoude, naar het oordeel der Naz'wne binnen weinige jaren geheel en al zijn verdwenen, indien de Kamer in Julij de haar voorgelegde financiële operatign hadde bewilligd. Maar, zegt de Diritto (naar ons inzien zeer te regt) de hooggeroemde vermeerdering van 130 millioen, is niet een gevolg van de handigheid van Digny; zij is eenvoudig het uitvloèsel van den nationaal-economischen vooruitgang der natie, van de ontwikkeling des handels en der nijverheid. Des te beter voor Italië, wanneer zijne welvaart rust op den hechten grondslag zijner natuurlijke hulpmiddelen, en niet op de twijfelachtige speculatiën van een minister. En dat dit wezenlijk gebeurt, daarvan leveren talrijke posten op de begróoting van dit jaar het duidelijke bewijs. Daar vinden wg vooreerst de opbrengsten der spoorweg-belasting in het eerste kwartaal met 85,000 francs vermeerderd, -en bij de Woord-Italiaanscho spoorwegen zelfs met 36 pCt. in vergelijking met het voorjaar. De douanen bragten in de eerste zeven maauden van dit jaar bijna 6 millioen meer op dan gedurende het gelijke tijdvak in 1868, hetgeen een bewijs is zoowel voor do vermeerdering des handels, alg voor de betere bewaking der smok» kelarij. Het postverkeer leverde m hot oerste semester van dit jaar '270,000 frs. moer op dan in 1«68 en ook do telegraaph vertoonde eene meerdere ontvangst in dezeltde verhouding. De voornaamste vermeerdering in de inkomsten vindt men in de loterij, welker opbrengsten in de eerste zeven maandon van dit jaar met 12 millioon die van het vorige jaar overschrijden, zoodat do geheele opbrengst voor het jaar 1869 op 78 ya millioen begroot wordt. --- Frankrijk. »Het eerste hoofd is gevallen" roept de Patiifi uit. Het blad wil hierinodo niet zeggen, dat het schrikbewind zgne eiecutie begonnen is,'piaar gat do verkiezing van den eersten oifici'"len pandjda.it nietig 18 vprklaard. De verkiezing van don markies do Sainte-Horrnme js vernietigd wegens de onbehoorlijke handelingen van dep prefect, dio de oandidatunr van den ofliQiëltm cai'didast op eilje wijze bad getracht te bevorderen De Heer Clément Duvernois, wiens eigene verkiezing nog gevalideerd moet worden, bragt, als rapporteur dezer verkiezing, met spartaansche bondigheid een verslag uit, in hetwolk hij voorstelde de verkiezing geldig to verklaren. Naauwelijks had hij gesproken of do bom barstte los. De Heer Tachard protesteerde in naam der linkerzijde tegen de verkiezing van den markies, dio met eeno zeer kleine meerderheid was benoemd, nadat den vorigen dag in het officiële dagblad van den prefect een hoogst beleedigend artikel was geplaatst tegen den oppoaitie-candidaat. üc Courrier de la Vendée had vermeld, dat de oppositie-candidaat een falsaris was, die op eene kiezersvorgadering officiële brieven had voorgelezen, welke aan alle overheidspersonen eene strikte neutraliteit gedurende de verkiezing voorschreven, welke brieven het blad meldde, dat door dea joppositie-candidaat waren nagemaakt. Hot deugdzame blad meende dit slechts te behoeven te vermelden, om het uitsprekon van het vonnis aan de verontwaardigde kiezers te kunnen overlaten. Honderde exemplaren van dit blad werden kosteloos onder de kiezers verspreid. De oppositie-candidaat werd niet verkozen, en den dag na de verkiezing meldde het officiële blad, dat men misbruik had gemaakt van zijn vertrouwen, en dat de verslagen candidaat nooit iets dergelijks als het blad gemeld had, voorgelezen of gezegd had. De Heer Tachard gispte de regeringen den prefect wegons deze schandelijke wijze van oorlogvoeren op bittere wijze, en de woorden, welke hij gebruikte om het gedrag te kenschetsen van den Heer Clément Duvernois, die voorstelde de verkiezing geldig te verklaren, omdat hij, wonende in een glazen huis, bevreesd was met steenon te werpen, waren zoo bijteud en scherp, dat do Heer Duvernois opsprong, en met zulke hatelijkheden begon te antwoorden, dat de aanwezigen bevreesd waren dat de beide heeron handgemeen zoudon worden. De president der Kamer verklaarde dergelijke personaliteiten niet te kunnen dulden, doch de Heer Tacbard had zijn doel bereikt. De geheele vergadering wist nu, dat de Heer Duvernois, die benoemd was geworden tot rapporteur eener betwijfelde verkiezing, zelf op zeer ongrondwettige wijze verkozen was, en dat hij, na in de ultra-democratische dagbladen do regering bestreden te hebben, plotseling als officiële candidaat was opgetreden. De Heer Buffet, de vroegere vriend van den Heer Ollivier, toen beiden nog leden waren van het linker-centrum, stond vervolgens op om de verkiezing van den markies de Sainte- Hermine te bestrijden. Hij meldde, dat de redacteur van het officiële blad erkend had, dat de prefect hem het geheele lasterlijke artikel had gedicteerd. Hierop verdedigde do Heer Duvernois den prefect op de volgende uitstekende wijze: //Ja, het was zoo, maar de oppositie-candidaat had aan den prefect een vrij scherpen brief geschreven; de prefect had zich verdedigd; dit was wel verkeerd, maar //ma foi, c'est de la polémique." Nu kon de Heer Jules Favre het stilzwijgen niet langer bewaren. Met klemmende verontwaardiging schetste hij het gedrag der regering bij de verkiezingen. Niettegenstaande hare honderdvoudige verzekeringen van het tegendeel, blykt het uit de bekentenis van eene menigte getuigen, dat de regering de prefecten als verkiezings-agenten gebruikt; en in eene schitterend welsprekende phrase, wees hij op de Fransche magistratuur, die met gevouwen handen, op demoedige wijze de bevelen des prefects afwacht, voor wien zij stemmen moet. Het ministerie verklaarde zich niettemin, bij monde van den Hdter Jolibois, commissaris der regering, voor het geldig verklaren dezer verkiezing, en dit schijnt zelfs der meerderheid gehinderd te hebben, want met 118 tegen 91 stemmen werd do verkiezing vernietigd, hetgeen niet aangenaam is voor den prefect, die door de regering bevorderd is geworden wegens zijn gedrag bij do verkiezingen. Tengevolge van deze stemming verzekert men dat de Heer de Forcade la Roquette zijn ontslag zou genomen hebben. Do afdeeling der Kamer, welke rapport heeft moeten uitbrengen aangaande de verkiezing van den Heer Duvernois, heeft eene enquête aanbevolen. De meerderheid heeft volgens moeijeiijk te begrijpen beginselen gehandeld, want de verkiezing van drie andere officiële candidaten, ter wier gunste ongepaste middelen aangewend zijn, is geldig verklaard. Het regter-centrum heeft, onder voorzitterschap van d«u Heer Emile Ollivier, een programma opgesteld, dat zij puuiiek heeft gemaakt. Dit manifest is vrij liberaal en ofeciioon de linkerzijde er niet mede tevreden zal zijn, zal het de goedkeuring der regterzijde zeker niet wegdragen. Indien derhalve het gerucht zich bevestigt, dat reeds honderd afgevaardigden dit programma hebben goedgekeurd, is er weder groote kans, dat de Heer Ollivier een ministerie bgeen zal kunnen krijgen. De hootdpunten van het programma zijn: de afschaffing van het bekende artikel 75 der grondwet van het jaar VIII; eene vredelievende buitenlandsche staatkunde; de afschaffing der wet op »de algemeene veiligheid"; het verbod aan ambtenaren om meer dan één tractement te ontvangen, en eindelijk de invoering der jury voor de drukpers-delicten. Do Heer Ronher heeft als president van den senaat, de lofrede op den Heer Sainto Beuve gehouden. Zoo als de Temps opmerkt, was het eene buitengewoon zware taak voor den man die het bekende //Jamais" heeft uitgesproken, om de verdiensten te eeren van den «/vrijdenker" Sainto Beuve. Hij heeft eene gepaste huldo gebragt aan de letterkundige verdiensten van den overleden senator, doch langzamerhand ontaardde de lofrede in een «diatribe" en satyre. //De vrijdenkers zijn zoo onverdraagzaam" zeide hij, «-omdat zij geen tegenspraak kunnen dulden, en net niet kunnen verdragen door do stralen der waarheid beschenen te worden." Vervolgens beklaagde hij zich over het testament van den Heer Sainte Beuve, dat bevolen had alle uiterlijk vertoon bij zijn graf te vermijden. «Waartoe dient het, zijn verscheiden te kenmerken door eene zoo verregaande buitensporigheid V Een dergelijk voorbeeld is in onze maatschappij zeldzaam. Zij zelts, bij wio het godsdienstig gevool langen tijd gesluimerd heeft, wekken het in den avond van hun leven." Misschien behoeft het geen verwondering te baren dat de Heer Rouher, de groote voorstander van alle officiële cand.daturen, die den ultra-radicalen Heer Duvernois, toen dezo een paar dagen vóór de verkiezing plotseling nplus impérialiste que Vempereur" werd, in genade aannam, en tot officiëlen candidaat promoveerde, zoo vurig ijvert voor de bekeering «-in extremi.", doch de meeste menschen zullen hunne achting niet aan Sainte Beuve onttrekken, omdat de vrees voor dei*, dood hem niet plotseling zijne levensovertuiging heeft doen afzweren, en allen die de werken van den onpartijdigen //koning der kritiek" gelezen hebben, zullen protesteren tegen de onbillijke beschuldiging, dat h\j het licht vreesde, en als een vrijdenker een hoogst onverdraagzaam man was. Wij zijn het eens met den Heer Rouher, dat de dweepzucht der negatie even onverdragelijk (wü zoudon zeggen *nog onverdragelijker") is dan de dweepzucht der affirmatie; dooji 4en Heer S^jate Beu.e, dien moedigen strijder voor waarheid en verlichting, die zijn geheele leven lang alles onderzocht heeft, en het voor en tegen der zaken gewogen heeft, te beschuldigen van een onverdraagzamen dweeper te zijn geweest, is belagchehjk onregtvaardig. De Parjjsgche correspondent van de Times meldde verleden Maandag, eenige feiten, welke plaats ba4don hij .0 opening van het Wetgevend Ligchaam, dqch tegengesproken werden. Heden komt hij er weder op terug. * Verleden Maandag schreef ik dat zand was geworpen in de rijtuigen, die na de opening der Kamer hot Louvre verlieten, Deze verklaring js sinds ge-/ heel en al bevestigd. Niet .lleen zand, maar ook modder en andere onaangename voorwerpen werden geworpen. Zij waren niet gerigt tegen bepaalde personen, maar tegen de rijtuigen en hen die er in zaten. Het was eenvoudig eone nieuwe uitbarsting van den «■nivellerenden" geest, welke door de woeste taal van eenige dagbladen en door de redevoeringen van den Heer Rochefort is opgewekt. Ik geloof dat zij, die zich, een gering denkbeeld vormen van de uitbreiding van het socialisme in Frankrijk, zich vergissen." Vroeger was het de gewoonte, om de leden van het Wetgevende Ligchaam in drie seriën op de Tuileriën ter tafel te noodigen. Telkenmale werden ongeveer honderd hunner uitgenoodigd. De Keizer heeft thans, naar gemeld wordt, besloten , die uitnoodigingen telkenmale tot vijftien a twintig te beperken. Hij wenscht zich daardoor in de gelegenheid te stellen, om zich met ieder afgevaardigde te onderhanden on des te beter op de hoogte te zrjn van ieders gevoelen. — De oude Guizot, die in den }aatsten tijd veelvuldige conr fej-ontign met den fteizer frield, schijnt tet het keizerrijk to zijn bekperd; althans hij heeft een brief geschreven aan den afgevaardigde Plichon, houdende dat de liberalen zich bij het keizerrijk behooren aan te sluiten. — Eergisteren heeft in het hotel du Louvre to Parijs eene vergadenng plaatsgehad van protectionnisten,onder het voorzitterschap van dea Heer Pouyor-Quertier; ongeveer 100 industriëlen woonden de vergadering bij. In de bg deze, gejjgauheid door den Heor PouyerQuertier gohftudeu redevoering, zeide hg o. a.: /»WÖ wielen onZe . vijanden' geene ophelderingon geven; wij willen geen mannen tot scheidsregters, die op de bink der beschuldigden behoorden te zitten, want zij dragen de schuld van al de onheilen, welke ons hebben getroffen.v' Ten slotte werd eene commissie benoemd; zij samengesteld uit de Heeren Pouyer-Qaertie., voorzitter'; August Dollfus (Müblbausen) en yulfran^Mpüet (Aniiens) vice-yoörzitters, en twintig industrielen als leden. Naar aanleiding v_ de beweging, welk* tegenwoordig op het gebied der handelswetgeving heerscht, zegt Michel Chevalier in bet Journal des Débals het volgende: //Zonderling mag het genoemd worden, dat iii een tijd als de tegenwoordige, nu ieder met geestdrift de vrjjheidsvaan ontrolt, nog zooveel geestdrift wordt waargenomen voor het herstel van het privilegie en monopolie, want beschermende regten en waarvoor men in het strijdperk treedt, ze s;ü- niets* anders." — ,_i de muntte Parijs worden tegenwoordig1 goudstukken van e<_|Aond sterling geslagen, 'dié men 'ihtérnationfiU zal noemAM i* > ._, *.r_,u_ _i — f|Bsens den Figaro Jieeft fce^Qndey^e^ dsr ingewanden van Jan Kinck, een der slagtoffere van Troppmann, werkelijk geleid tot do ontdekking van de aanwezigheid van Pruisisch zuur, zoodat de verklaring van den moordenaar in dit opzigt met de waarheid overeenkomstig is. Hetzelfde blad meldt, dat de moordenaar van Pantin eiken dag in nieuwe bijzonderheden treedt nopens zijne medepligtigen. Hij beweort thans, dat de bewijzen van de medepligtigbeid der drie personen, die hem zouden geholpen hebben, zich bevinden in de portefeuille van Jan Kinck; dat deze portefeuille door hem in den grond is begraven en hij alleen in staat is de plek aan te wijzen. Al de pogingen van Troppmann hebben ten doel het parket over te halen hem naarden Elzaste doen brengen, waar hij nog altijd de gelegenheid hoopt te vinden om te ontsnappen. — In den nacht van Vrijdag op Zaturdag is te Parijs eene groote hoeveelheid sneeuw gevallen. »Onze stad" zegt net PetU Journal, «had Zaturdag-ochtend geheel het voorkomen van eene stad van het Noorden-, de lucht was dik van sneeuw en overal in den ochtend moest het gaslicht worden ontstoken." — Dezer dagen is te Bona (Algerië) oeno eerste bezending lersche emigranten uit Amerika aangekomen. Deze lieden wenschen zich voor goed in Algerië te vestigen en men verwacht, dat andere hunner landgenooten dit voorbeeld zullen volgen. --- Belgie. ANTWERPEN, 4 Dec. (Part. Corr). Do minister van financiën heeft weder een wets-ontwerp bij do Kamer van Vertegenwoordigers ingediend, waarbij de belangen van Antwerpen betrokken rijn en dat do strekking aeeft om het openbaar entrepot te dezer stede c,er te dragon aan de compagnie der dokken. BH de behandeling van het eerste boek, titel 3 van het Wetb. v. Koophandel, handelende over wisselbrieven, heeft de Kamer eenige artikelen aangenomen, waarbij de remise van plaats tot plaats wordt afgeschaft, alsmede de verpligting, om de wijze te vermelden, waarop de waarde is verstrekt. Bij het hof van cassatie is op dit oogenblik eene voorziening aanhangig tegen een arrest van het hof van appèl te Brussel, waarbü, in strijd met een vroeger gewijsde, is beslist, dat een dagblad niet verantwoordelijk is voor een lasterlijk artikel tit een ander dagblad overgenomen. Het geldt de Union van Charleroi, die een artikel heett overgenomen van de Voix du Luxembourg, betreffende den voormaligen burgemeester Lebeau. In het aangevallen arrest wordt gezegd, dat de dagbladpers onmogelijk zou worden bjj aldien dergelijke vervolgingen werden toegolaten. De eischer in cassatie beweert van zijnen kant, dat de Depaling van hot Code Pénal, welke de verschooning, geput nit de omstandigheid, dat het artikel aan een ander geschrift ontleend is, als niet toelaatbaar verklaart, geenszins is afgeschaft door art. 18 der constitutie, waarbij bepaald is, dat de drukker, uitgever of verspreider niet vervolgd kan worden, wanneer de schrijver bekend en in België woonachtig is. Met gespannen verwachting, ziet men de beslissing eener vraag te gemoet, waarin door de drukpers hier te lande in het algemeen veel belang wordt gesteld. De raad van toezigt en discipline van de orde der advocaten te Brussel, heeft zich op zijne beurt de zaak aangetrokken van den advocaat Splingard (zie A. H. B. van 2 Dec. jd.) en besloten dat do tegenwoordige deken en nog twee voormalige dekens der ordo voor hem in appèl zullen optreden, om het vonnis der correctionnelo regtbank te bestrijden, waarbij hem, wegens een alleronbeduidondst gezegde, de straf van vermaning is opgelegd. Do ad-rocaten van de balie van Brussel zijn buitendien eenparig overeengekomen, om bij de behandeling der zaak in toga wr teregtzitti.|g te verschijuwn- eu de deuat.-rc_ oij we woueu. De Echo du "arlement, dien men beter de Echo du Gouvernement zou kumen noeuien, geeft zich alle moeite om do uitbreiding van het ki .sregt tegen te houden en heeft onlangs betoogd, dat ons kiesstelsel vrijgeviger is dan overal elders en nergens de deelneming van het volk aan de openbare zaak zoo groot is als hier te lande. De Indépendance bewijst hem het tegendeel in een uitvoerig en weigeschreven artikel en zegt o. a. betrekkelijk Noderland het volgende: //de Echo daagt ona uit om Nederland den voorrang te geven boven België. Misschien zouden wfl inderdaad aarzelen, zoo de Echo waarheid Bprak als hij zegt: dat aldaar de census tusschen de 20 en 160 gulden directe belastingen bedraagt, maar te dezen opzigte verkeert hij in dwaling, want de oensus varieert slechts van 20 tot 60. Dat is zeker reeds veel, maar men moet rekening houden van de omstandigheid, dat Nederland rijker is dan België, en dat de gulden daar eene mindere waarde heeft dan hier. Ook is het by onze Noordsche naburen veel gemakkelijker, om tot de betaling van den census te geraken dan bg ons. En ten bewijzo daarvan strekke, dat reeds sedert 1858 het getal kiezers in Nederland 86,976 bedroeg op 3,300,000 inw.; in 1867 waren er op 3,592,416 inw. 98,486 kiezers, of één kieier op 36 a 37 inwoners, ln België hebbon wij één kieier op 48 inwoners. Het is ons dus onmogelijk den Ac/so gelijk te geven." Daargelaten de cüfors betreffende den census, is de redenering volkomen juist en is het eene onomstootbare waarheid, dat bier in verhouding tot de bevolking minder kiezers zijn dan in Nederland. Dit belet niet dat do Nederlandsohe regering eene uitbreiding van het kiesregt voorbereidt en de noodige gegevens daartoe verzamolt, terwijl de Belgische ongeneigd ia daartoe over te gaan, en niet alleen in de officieuse organen de uitbreiding wordt bestreden, maar zelfs eene broohure onlangs is verschenen, welke als het werk van den minister vaa financiën wordt beschouwd, waarin men dezelfde bestrijding en eene alles behalve gunstige schets aantreft van het Amerikaansche stelsel. De Etoile beige doet opmerken, dat hier de oppositie aan de regering verwijt, de belangen van het land bij gelegenheid van het Fransphißelgisoh geschil te hebben verwaanoosd, terwijl door de oppositie in Nederland aan de regering verweten wordt» dat zij hare diplomaten niet in beweging heeft gestold, om de onderhandelaars te beletten in het protoool van 19. Julij jl. te bepalen: oque la compagnie de Test fmterdira toute combinaison ayant pour bui de faverisfr tes ports Hollandais au prèjudice des porls beiges," hetgeen de Nederlanders later in de onmogelijkheid »al stellen gunstiger voorwaarden dan Betgiji te verkrijgen, wat des te Detreurenswaardige. schijnt voor onze naburen aan gene zijde van den MooKiq k, omdat nn reeds de goederen den weg hebben gene. oen over Antwerpen. Het is de Hoer Storm van, 'sQrayesande, zegt de Etoile, die deze opmerking geraaa^t heeft, eg de leden der regering hebben te qjen oppigtp geene voldoende ophelderingen kunnen geven. //Men ?iet het — voegt er de EfaMe hij —de oppositie is overal dezelfde; zij laakt aMd, zoowel in Nederland als hier." De Etoile schijnt njet te weten, dat de Heer Storm geensaiaa tet de Quposftjje behoort en zelfs in den loop zijner redenering verklaarcl beeft, dat hjj tot ondersteuning van het «ktoisteriei in het algemeen niet ongeneigd is, maar evenwel niet blind ia voor feilen. Men is hier zoodanig aan sls&fache volgzaamheid bij de meerderheid, die het ministerie ofl,der&teunt, gewoon, dat men zich geen ministelsel pariementsüd kan voorstellen dat een onafhankelijk. .orde.es aai*, den dag legt en waar het noodig i,B, feüen aan het ministerie onder het oog brengt. O. overigens de Etoil/e wel volkomen ac rede van den Heer Starrn, gevat heeft, i#een ik te moeten betwijfelen. --- Turkije. De donderwolk is voorbij getrokken zonder de vreeselijke bliksems te slingeren, die dreigden er uit te voorschijn te zullen komen. De lucht is gezuiverd, doch niet door het dreigende onweder. Het geklikklak der wapenen verflaauwt; de «waarden, in de verbeelding van velen reeds half nit de schede fetfokkon, rusten weer in hun foudraal, en andermaal verkonigt de telegraaph door het Europeesche vasteland heen «vrede! vrede! hot geschil is beslist!" Wel zendt de berigtgever der Wiéner Presse nog één of twee berigten, die eene zekere luwdlooht verspreiden , zooala bv.: «de Porte beveelt de uitrusting der vloot' of »de Porte mobiliseert drie legoroo. asen," enz., maar deze wanklank kan gelukkig de vredelievende harmonie niet storen, die allerweg» onze ooran streelt; uit Parijs, uit Londen, uit Italië, uit Miinohon, Berlijn on Weenen: overal van daar luidt thans bet wachtwoord: Geen oorlog! Voor dezo algemeenheid moet zelfs du meest kitteloorige pessimist het hoofd Duigen en de waarheid voor het oogenblik erkena«n: dat er geen krijg alsnog te duchten is. Nu de tijdelijke agitatie voorbij is, en het hoofd weder rusiJ^ ger »aa denken, begint men don toestand kalm te ovewiea on uit te kijken of er ook nieuwe dreigende wolken aan, den horizon dagen. Wat niemand loochenen kan, is het feit dat dezer da^en een document uit Byzantium verzonden is in _ rigting vaa Caïro, Zelfs heeft de eleetrisc.* draad ,n& «& Alesandné de tijding overgebragt, dat hst stnk aldaar is aangekomen Het was juist omtrent dit stuk, dat de vreeselijka onrust in de laatste dagen hee^chie. Immer» dacht wen -^gemeen» dat dit het dreigende en v«ei besproken ultimatum inhield, waarin eene afzetting y«a «ten wederspannigen vassal evea ah een zwaard van Ds,ïüocïés boven het hoofd werd gjohouqen, wanneer hij niet smadelijk èn onvoorwaardelijk toegaf. Hef is ten gevolge van hetero inlichtingen omtrent den w^ren inhoud van den laatste*» Firmant, dat de oflriog&anjjKt 'geweken ia. Zij, die op de hoogte althans ftiinTvsii, zijn, de amciëloa en officieusen beiden, verzekeren nu, dat %è\ "ïOOgeDSamde ultimatum er bepaald j^»n is. Een ultimatum, «eggen z{j, beveelt: Doe, wat ik '. zejr, zoo niet dan ...... maar deze Firman vertofH enkel, misschi9*j vitdj-ukkelijls. misschien op eenigzins bitsen toon, doch hij verzoekt; dat staat vast. Hoe komt het nu, dat do Porte, die weinige dagen geleden nog bij monde van haren gedienstigen geest, den Levant Hernia, der w< reld lijke praal" bij de S i gespreid, weldra eene //scherpe afrekening zoudo volgen," plotseling zoo belangrijk ia bekoeld, dat zij uit een ultimatum een verzoek vermogt te maken? In dit opzigt loopen de meeniugen weder zeer uiteen. Zou dan deze bekoeling een gevolg wezen van het plan, door Frankrijk naar het schijnt geopperd, om het Turksch-Egyptisch conflict te beslechten door eene conferentie der in deze zaak betrokken mogendheden? Gisteren werd ons, wel is waar niet ten eersten male, maar toch stellig uit Triest, het berigt gezonden, hoe het plan reeds door onderscheidene vreemde mogendheden was goedgekeurd en alsnog enkel afstuitte op de weigering van Groot-Brittannië. Indien werkelijk Turkije, gelijk gemeld werd, zijno toestemming heeft gegeven, om deze zaak aldus te regelen, dan zouden wij inderdaad een verbazenden stap gevorderd zijn. Immers is tot nu toe altoos het streven der Porte geweest, om Egypte te beschouwen als een integrerend deel van het Ottomannische rijk. Deze opvatting, welke niet geheel overeenkomstig de naakte waarheid moet worden genoemd straalt door in eiken brief, door den grootvizier in den laatsten tijd naar Egypte gezonden. Is deze premisse juist, dan moet ook de gevolgtrekking juist zijn: in eene binnenl. aangelegenheid mag Turkije geene vreemde inmenging dulden. Dat zonde zijn alsof morgen onlusten uitbraken in Picardië, en Engeland voorstelde de grieven der inwoners op eene conferentie te bespreken, of alsof Frankrijk de pretentie had, om de lersche kwestie door een congres to vereffenen. Maar hetgeen wordt betwist, is de juistheid der premisse. Behalve de voor ieder, die slechts zien wil of kan, tastbare waarheid, dat Egypte niet is eeno provincie van Turkije, gelijk Picardië een departement van Frankrijk moet worden genoemd. maar zich in eene gansch andere positie bevindt, cijfert de Porte in hare berekening de Parijssche conferentie en hare besluiten ten eenenmale weg. Deze heeft juist uitgemaakt, dat de Turksche kwestiën niet zijn binnenlandsche vraagstukken maar wel degelijk behooren tot de internationale; uitgaande van het standpunt van het Parijssche vredestractaat, hebben de groote mogendheden het regt om zich to mengen in den Turksch-Egyptischen twist en eeno uitbarsting to voorkomen. Dit regt wordt haar in het zevende artikel uitdrukkelijk toegekend, dat de Oostersche toestanden constateert te zijn van algemeen belang. Maar geheel afgescheiden van het congres van 1856 en zijne besluiten, kan toch nooit een eenvoudige firman der Porte den Khedive zonder meer afzetten, omdat bij de verandering van het vice-koningschap nit een senioraat in de familie van MehemetAli in een majoraat(lß66),de hiertoe betrekkelijke oorkonde aan alle groote mogendheden werd voorgelegd, ten einde hare goedkeuring to erlangen. De Egyptische troonopvolging is door deze regeling eene daad geworden, door geheel Europa onderteekend en staande onder hare indirecte garantie. Geheel anders echter moet de firman explicatifyan den jare 1867 worden opgevat. Deze regelt de financiële en administratieve zelfstandigheid van Egypte, betreft enkel de verhouding tusschen leenheer en vassal, en is dus eene zuivere binnenlandsche aangelegenheid. De wijziging, in dien firman vervat, was ten voordeele van den Onderkoning en zijn geslacht, maar werd overigens volstrekt niet pour les beaux yeuxxixn denKhcdive toegestaan. Deze nam de verpligting op zich om de schattiog van -«