Buitenlandsch Nieuws. AMSTERDAM, 24 Maart. Uit Cannes komt bericht, dat daar gisteren, aan het diner der Golf-Ché, door den schen Grootvorst MichaÜ, denPnns van Wales en den burgemeester der plaats de meest vredelievende verldaringen zijn gewisseld en dat deze bijzonderlijk de aandacht hebben getrokken. Nu behooren genoemde heeren ***?>** niet tot, wat de oude Grieksche dichter genoemd heeft: de „herders der-vo^erer.>,"'maar beide eerstgenoemden staan toch dicht genoeg bij den troon om met meer gezag dan een particulier over dergelijke ernstige zaken te kunnen spreken. En in zooverre wrdo i derhalve hunne toosten met een „date goed gezegd 1» begroet, na in dank te zijn aangehoord. In eene officieuze mededeeling, gisteren na den Ministerraad te Washington verspreid, wordt nu gezegd, dat het rapport der¦ Mamewmmiïïeïeden Donderdag, of Vrijdag verwacht wordt en dat het een omvangrijk stuk is, dat waarschijnlijk niet aan de pers, noch aan het Congres/medegedeeld gordenjo6r Maandag. De President heeft tijd noodig om het eerat te bestndeeren. Uit telegrammen van Key West bl.jkt verder, dat het rapport gisteren aan Admiraal Sicard overhandigd is. Door President Mac Kmley moet met den Voorzitter van het Huis van Afgevaardigden beraadslaagd zijn over het beste middel om de opgewondenheid in het Congres te keer te gm_, en een kalme behandeling van de zaak te waarborgen. De Presideat zou alsnn voornemens zijn Maandag aan het Congres een boodschap te zenden over de Cnbaansche quaestie, niet over het rapport der Hij is, laidt het thans, geneigd deze laatste zaak ondergeschikt te maken aan den jammerlijken toestand op Cuba. Daarom zal hij voorstellen onmiddellijk een crediet beschikbaar te stellen tot leniging van den nood der Cubanen. Mac Kinley gelooft, dat de geheele beschaafde wereld in deze quaestie van menschelïjkheid aan zijn zijde za staan; hij zal aan Spanje de verantwoordelijkheid laten om deze tusschenkomat van de Vereenigde Staten als een oorlogsdaad op te vatten, en in dat geval zal hij geweld keeren met geweld. Door deze wending zou clan de Mainequaestie nummer twee worden. Maar of deze interventie in Spanjes zaken daar niet gelijke beroering zou veroorzaken als thans in Amerika over de Maine heerscht, zal dan grootelijks de vraag worden. En kalmeering is toch wat hier aan beide zijden noodig is, om het aanhoudend oorlogsgerommel, erger haast nog dan de oorlog zelf, te doen eindigen. Bij de Fransche Kamer zijn door den Minister van Financiën weer 23 millioen fracns aan aanvullings-credieten voor 1897 aange. vraagd, zoodat deze credieten nu al tot 135 millioen, een ongekend cijfer, zijn gestegen. Van de nu gevraagde 23 millioen zijn 13 voor Oorlog. Het ia eerst heden, dat Minister Hanotaux zitting neemt in de Académie. Gisteren begon in den Duiischen Rijksdag de tweede beraadslaging over de Marine-wet. Namens het Centrum werd verklaard, dat de meerderheid der partij er voor was en slechts eene minderheid er tegen, om redenen, in verband staande met de begrooting. De Oeutrum-leider, Dr. Lieber, beval de Marine-plannen met warmte aan. Keizer Wilhelm moet van zijne voorgenomen reis naar het Oosten hebben afgezien. In het Hongaarsche Volkshuis heeft bij de behandeling der begrootdng Minister-President Banffy verklaard, dat de Eegeering steeds op alle punten getrouw bleef aan haar programma. Overeenkomstig dat programma zullen nu ook in de volgende maand onderscheidene ontwerpen worden 'ingediend, op de verlenging van het vergelijk met Oostenrijk betrekking hebbende. Daarna komen de administratieve hervormingen aan de orde, noodig gemaakt door de Bocialistisohe beweging op landbouwgebied, daar gebleken is, dat deze beweging van eon geheel anderen aard is dan het eigenlijk gezegde socialisme. Bij het_ Oostenrijksch Huis van Afgevaardigden zijn wederom drie voorstellen ingekomen om het vorig Ministerie (dat van Graaf Badeni) in staat van beschuldiging te stellen. De Italiaansche Kamer van Afgevaardigden heeft gisteren in de aangelegenheid van den oud-Minister-President Crispi met 207 tegen 7 stemmen en 6 onthoudingen conform aan bet advies der commissie van vijf besloten. Dat advies (zie ons nummer van 2-2 Maart) •uidde: 10. „dat geen termen bestaau om den Heer C. voor het Hooggerechtshof te dagen", ca 20. „dat het gedrag van den Heer C. uit een staatkundig oogpunt afkeuring verdient" die afkeuring heeft de Kamer derhalve ni\hare instemming betuigd. •Ue Minister van Justitie had zich met het d- TT <ïer c°öimissie vereenigd, er bijvoegend, terli_°°r zi;>Q9 voorgangers in deze op de rechf V overheid geenerlei pressie was geoe- Da°pde zaak smoren. «resident der begrooting^commisaie heeft aan zijne medeleden zijn rapport over het bndget voor 1898 voorgelezen. Daarnit blijkt, dat er een overschot zal wezen van 3 millioen lire. Uit Djeddah komt bericht, dat daar eenige verdachte ziekte-gevallen zijn voorgekomen. Men vreest dat het pestziekte is. De Chineesche Regeering benoemde Li- Hung-Chang tot buitengewoon gevolmachtigde bij de onderhandelingen met Rusland. Men gelooft niet, dat dit zijne eischen zal verminderen. Het „Genootschap voor anthropologie en geographie," te Stockholm, heeft het „Vega-stipendium" (1100 kronen) verleend aan Johann Stadling, als bgdrage in de koßten eener door hem beraamde expeditie naar Noord-Azië, met het doel, den luchtreiziger Andree op te zoeken en hem, zoo noodig, ter hulp te komen. Stadling's expeditie heeft tevens een wetenschappelijk doel, namelijk de planten van die streken te bestudeeren. De gezamenlijke kosten worden geraamd op 10,000 kronen. --- Gemengd Nieuws. In Haarlems omstreken is men weder begonnen met de verzending van afgesneden bloemen, voornamelijk naar Engeland. Daar de bond tot bestrijding daarvan is opgeheven, zal ongetwijfeld deze handel van grootere beteekenis zijn dan vroegere jaren. In het begin van April zullen de bloemen denkelijk op het mooist zijn. Door eene onbekende oorzaak is te Hoofddorp (Haarlemmermeer) afgebrand het koffiehuis „De Nederlanden", met stalling, bewoond door K. By, eigenaar de Heer C. Bos, aldaar. Van den inboedel werd bijna niets gered. Alles was tegen brandschade verzekerd. Op CTrk is te le graphi sch b cri ch t ontvangen, dat de schipper van de Urker visch- Bchuit JNo. 130, Andries Pasterkamp, bq Tmniden overboord is geslagen en verdronken. Hij laat eene weduwe met acht jonge kinderen onverzorgd na. Het lrjk van den sedert langen tijd vermisten F. 8., van Franeker, is in vergevorderden staat van ontbinding gevonden bniten den zeedijk, bij de Friesche gemeente Ferwerderadeel. Te Pella (Jowa, Noord-Amerika) is den 19n Februari in ruim 92-jarigen onderdom overleden Mejuffrouw Hiltje Ankes Sipma, eene Friezin van geboorte en de eenige wellicht nog overgeblevene van de Nederlandsche kolonisten die in 1847, onder Ds. H. P. Scholte, naar dé Vereenigde Staten emigreerden. Zij werd den 7n October 1805 te Bornwerd (Fr.) geboren en huwde in 1828 met Heerske Ypee Viersen, die in 1874, in 70-jarigen ouderdom, overleed. Na diens dood sleet zij het overige harer dagen op hare boerderij bg JPella. Te "Waardenburg ontstond deze week bq den bakker Th. van Stuqvenberg een begin van schoorsteenbrand, hetwelk spoedig, tengevolge van weinig aanwezige hnlp, znlk een omvang kreeg, dat de geheele woning met het rieten dak in lichte laaie stond. Ook het belendende perceel, bewoond door de Weduwe W. van de Sandt, vatte vnnr, zoodat beide perceelen binnen een uur tijds een prooi der vlammen werden, niettegenstaande 4 spuiten aanwezig waren. Gelukkig dat de wind eene andere richting nam, daar anders de. ramp een grooten omvang had kunnen nemen. Van de beide inboedels werd veel gered. Het huis en de inboedel van den bakker v. Sfcoij. venberg waren niet verzekerd. Van de Wed. van de Sandt alleen de woning. Op een der grootste drukkerij en in JBngeland, of mogelijk wel de allergrootste daar te lande, is onlangs een domheid begaan, die zeker verdient wereldkundig gemaakt te worden. De bekende tooneelspeler Tree zou optreden in Julius Caesar. Hij liet voor dat doel prachtige affiches vervaardigen, welke de murenvan Londen zouden versieren. Op dit affiche komen ook Romeinsche munten voor, die het jaartal dragen B. O. 48 (Before Christ 48) of in het Hollandsch : het jaar 48 voor Christus' geboorte. De redacteur van het tijdschrift, waarin dit berichtje voorkomt (The Stationer, Printer and fancy trades Register), merkt op, dat B. C. 48 op een Romeinsche munt geen Latijn is, maar zuiver Engelsch, en ook, dat de stempelsnb'ders van Caesars munten geen profeten waren, en dus ook niet wisten, dat Christns, 48 jaren na de regeering van hun keizer, zou geboren worden. (JDe Nederlandsche Boekdrukker.) Te Ha urn ont, bij Avesnes (Fr. dep. Noorden), is in een ijzerklooverij een stoomketel gesprongen. Twee arbeiders werden gedood en negen-en-twintig anderen meer o£ minder zwaar gewond. De kracht van de ontploffing was zoo groot, dat een werktuig van 4000 kilogram tien meter ver werd geslingerd. De stukken van den ketel zelven vond men op een aanmerkelijken afstand. De schade wordt geraamd op 375,000 francs JB en gr oo t aan tal geneeskundigen heeft Maandag te Parijs een feestmaal gegeven ter eere van Dr. Laporte, den geneesheer, die onlangs, van strafbare nalatigheid bij een bevalling beschuldigd, eerst veroordeeld en later vrijgesproken werd. Te Kaiserslautern zijn een kl e e dermaker en zijne vrouw gevangen genomen, onder verdenking van drie vóórzoons van den man, 16, 14 en 12 jaren ond, vergiftigd te hebben. Een der knapen is overleden; de twee anderen zjjn ernstig ziek. Over de viering van het Ibs en feest te Christiania schrijft men ons nog van daar: „De geheele stad was versierd als voor een „Grondwetsfeestf*. Reeds vroeg stroomden de menschen voorbij de woning van den dichter, en den geheelen voormiddag wisselden daar gelukwensohende deputaties en particulieren elkaar af. Een deputatie van het Storting opende de rij. JReeds 's morgens om 7 uur begonnen de telegrammen uit alle landen van Europa, -ja uit Amerika en Australië, te komen. Ook kwamen ontelbare brieven. „De dichter, die den dag verder stil thuis bij zijn familie doorbracht, bad des avonds nog niet meer dan de telegrammen kunnen openen". --- NOORDERLICHT. Onze RusßÏsche correspondent schrijft ons: Dinsdag 3/15 Maart hebben we te St. Peters» burg 's avonds een buitengewoon prachtig noorderlicht gehad, zóo hel en zóo schoon, dat Prof. Kaigorodow nu constateert dat men sinds 1870 zulk een prachtig licht niet gezien heeft. Tegen l{ 9 uur begon aan den horizont een helgroenelichte kleur als op te stijgen. In dsn beginne was de streep zeer smal, maar allengs werd zij breeder en breeder, en steeg al hooger en hooger, van het naar 't Westen. Eenige dezer lichtvloeiingen bereikten de hoogte van het zenith, en al spoedig was de geheele noordelijke helft van den hemel in een prachtigen lichtsluier gehuld, waarvan de hoogste rand de groote beer en de waterman bereikte. Op dit _ licht-helgroene fond bewogen zich hellere lichtzuilen heen en weer. Ongeveer 40 minuten na 9 uur ging de zuilenverschijning in een lintvorm over, waarbij sommige deelen in meerdere rijen over elkander schoven. Van Noord-Oost verhief zich met een nijging naar het Noorden een lange lichtstraal, alsof dio uit een door den horizont bedekte electrische lantaarn met reflector kwam. In dezen straal was het licht onrustig; de lichtgolven vibreerden van onderen naar boven. Allengs begon de geheele lichtverschqning als* te golven, en nu weerscheen de hemel van een bleek-groenen schijn. Dit oogenblik was van een ontzettende schoonheid. Tegen 9 uur werd het licht rustiger, en om 10 uur ging tineenboowlickt over. waaruit nu stralen schoten, zoo hel als het maanlicht; deze stralen bewogen zich langzaam van reohts naar links. Op dit oogenblik zag men in het Zuiden een groote licht-corona. Den geheelen nacht duurde het liohten voorts het was zóo klaar, dat het als maanlicht in mijn donkere kamer scheen. Het was onvergelijkelijk schoon en heeft in schoonheid het beroemde Noorderlicht van 1870, toen de lichtstralen, zuilen en golven bloedrood gekleurd waren, nog overtroffen. --- Binnenlandsch Nieuws. — 24 Maart.— In Suriname zijn in de volgende maand aan de beurt van aftreding ala leden van de Koloniale Staten de h.h. Mr. C. J. Heylidy, J. R. C. Gonggrijp en T. Libertador Ellis. De Heer Heylidy is lid van dat college sedert 1868, Zooala men weet, maken de Koloniale Staten het vertegenwoordigende lichaam der Kolonie uit. Vier der leden worden jaarlijks door den Gouverneur benoemd en de overige leden door de kiezers rechtstreeks gekozen, in verhouding van één op de 200 kiezers, doch nooit in milderen getale dan negen. Om de twee jaren treedt een derde hunner af. --- PROVINCIALE STATEN FRIESLAND. Woensdagmiddag is — gelijk reeds kortelijk werd gemeid — tot lid van Gedep. Staten, in de plaats van wglen den Heer D. Fontein de Jong, benoemd" de Heer P. Peereboom (lib.), burgemeester van Bolsward. Hü verkreeg 28 van de 42 geldige stommen. De Heer Pollema (antir.), hoofd der chr. nat. school te Nijland, gem. Wijrnbritseradeel, verkreeg 13 stemmen. Andere zaken kwamen, ala nog niet voldoende voorbereid, niet aan de orde. Op voorstel van den Voorzitter werd besloten, de zitting te verdagen tot Dinsdag 5 April a. s„ ala wanneer het eerst aan de orde zal worden gesteld het voorstel van Gedep. Staten, om te garandeeren de rentebelasting en aflossing der leening, door het Watersohap der „Vijfdeelen Zeedijken Buitendijks" aan te gaan voor de buiten- , gewone werken aan de zeewering. In die zitting zullen dan mede in behandeling komen de punten, waarover door de afdeelingen de rapporten zijn ingezonden. Naar aanleiding van de weigering van Haarlems Gemeentebestuur om ook door den Koninginneweg een buis voor de waterleiding te leggen, aangezien het dezen grond niet ala gemeentegrond beschouwt, verzoekt Mr. A. Waßzink, te Hilversum, namens de Bouwmaatschappij Hilversum aan den Gemeenteraad eene rechtsgeleerde commissie uit zgn midden te benoemen, om, na gehouden bespreking en toeliohting van de zijde der bouwmaatschappij, den Raad van advies te dienen in zake de verplichtingen, welke op de gemeente Haarlem en de bouwmaatschappij rusten, ten einde op zoodanige wijze eene minnelijke oplossing mogelijk te maken. Bij gemotiveerd adres voert de adressant aan, dat de Koninginneweg door de rioleering en bestrating van gemeentewege en door het heffen van recognities ala gemeentegrond besohonwd moet worden, en dat eene procedure, die de bouwmaatschappij tegenover den Heer G. C. van Meeu wen als mede-eigenaar van den grond voerende is, enkel nakoming van diens verplichtingen beoogt en adressant daarom ten sterkste moet protesteeren tegen inmenging van de zgde der afdeeling Publieke werken in dit geschil- Te Haarlem bedraagt, volgens de vastgestelde kiezerslijst, het getal kiezers voor de Tweede Kamer 4760, tegen 4794 in 1897. Het getal voor de Prov. Staten ïb 4756 en voor den Gemeenteraad 4630. Te's-Gravenhageheeftdevrijzinnige werklieden-kiesvereeniging „Ontwikkeling" voor den Gemeenteraad candidaat gesteld: voor het Ie district den Heer A. Heijer, timmerman; — voor het IIIe district den Heer P. Eecourt; - terwijl besloten is in het He dißtriot de candidatuur van den Heer E. M. S. van Santen krachtig te steunen. De veréeniging „Scheveningens Belang" heeft voor de aanstaande Gemeenteraadsverkiezing te 's-Gravenhage candidaat gesteld den Heer B.Janae, oud-officier van administratie bg de marine. Door de liberale kiesvereeniging Sloohteren—Sohildwolde zijn voor de aanstaande verkiezing van leden der Prov. Staten van Groningen gekozen de aftredende leden : Dr. T. Folmer Reddingius, J. "Westerdijk en L. Coolman, en in de plaats van den Heer T. J. Huisman, die zich niet weder verkiesbaar wensoht te stellen, de Heer H. Broekema, burgemeester van Slochteren. Tot voorzitter van den Pr ovinoialen Bond van R. Kath. kiesvereenigingen in Gelderland is, in de plaats van Mr. W. C. I. J. Cremers — die als zoodanig ontslag had genomen — benoemd de Heer S. M. van Wijck, lid der Provinciale Staten voor het district Eist, te Renkum. De Heer J. J. Knneman, gemeentesecretaris te Weesp, herdenkt den 27n Maart a.s. zijne 25-jarige ambtsvervulling in die gemeente. Tot voorzitter van he t best uu r va n den Inlaagpolder, onder Haarlemmerliede, is gekozen de Heer Mr. H. S. van Lennep, te Amsterdam. De kiesvereeniging „Harenkarspel", van wier adres aan de Hollandsehe Spoorwegmaatschappij onlangs in dit blad werd melding gemaakt, heeft daarop ten antwoord ontvangen, dat, zoodra de nieuwe lijn Alkmaar—Hoorn gereed zal zgn, bjj de regeling vau den treinenloop op haar verzoek zal gelet worden. Te Kampen heeft de Gemeenteraad vastgesteld de wgze van verpachting van stadserven, zoomede de voorwaarden voor de verpaohting van 24 uit de pacht komende erven op 't Kampereiland. Op voorstel van B. en W. werd besloten deze ervan __t de thans opwonenden ondershanda on tegen taxatie te verpachten voor den tijd van 2 jaren, mits het gemeentebelang niet vordert, dat zij van de verpachting worden buitengesloten, ZQ. dia het laatste pachtjaar nog schuldig zijn, maar daarvoor goede borgstelling kunnen geven, -worden niet buitengesloten Aangenomen werd het voorstel tot vaststelling van de verkaveling en de voorwaarden van verkoop van gTond aan den Noordweg, te Bmnnepe, Dit terrein aal door de gemeente worden verkocht als bouwterrein, geschikt voor 33 arbeiderswoningen, te bouwen naar het voorgeschreven ontwerp. Gedeputeerde Staten van Zeeland babben thans vergunning verleend tot het aanleggen, ter vervanging van het Sas, van een dam met uitwateringaluis in het djjkwater even ten noord-oosten van bet Zierikseesohe Sas. Hierdoor is thana het laatste bezwaar, dat den ii'ftuiannleg Brouwershaven—Zieriksee—Steenbergen v;p\t stond, opgeheven en zullen, naar wij vernemen. 4e kunstwerken en de bovenbouw weldra wordeu aanbesteed. Het Comité van de N oor d- Fr ie echo ttschappij heeft aan de Provinciale Stoten vs.u Friesland een tweede adres ingezonden, waarin wordt verzocht: I°. Het subsidie der provinoie voor den aan te loggen loeaalspoorweg Leeuwarden—Stiens—Oost- zoodanig te verhoogoo, dat bet Rijk bereid. zal worden > H» van f 863,00» als renteloos voorschot ta verstrekken* 2", om, indien de vergadering goedvindt de richting rter lijn te hepalen van St. Jacobi-Puroohie naar HftrKngeu, daaraan de voorwaarde te verbinden, dat Franeker met eene zijlijn vsn Tjummarum eveneens in het net worde opgenomen. Voor een grootpubliakisMr. Troelstra te Beetgum opgetreden, waar hij sprak over de zaak der gebroeders Hoogerhuis. Na afloop worden verschillende getuigen door hem gehoord. Do ambtenaar Ie klasse _ _ den actievan dienst vau 's Rgka belastingen E. Koersen, te Amsterdam, «n p- R- Baseer, te Hoorn, worden vsrplaawt respectievelijk naar Kneuen en Amsterdam. Te Huisternoord (Fr,) heeft ïioh eene cornmi-''"''l gèvóïmd tot het oprichten van eene ooöiieve ïuivelffthriefc Zü bestaat uit de hi'eren S. Lofma, H. de Bruin en P. Oostanbnrg. De melk van 400 koeien is reeds toegezegd. In Twente is een subcommissie gevormd voor het plan in Nederland Yolkssauatoria op ta riohten voor teringlijders. Loden dezer commissie ztjn, 'l 6 beereu: De Vlieger, te Almeloo; De Vries, to Oldenzaal; Kosters, t,a Eoschedé; Oeluk, te Hengeloo (O), en Immink, te Kassen, allen doctoren. De Lutter-, Hnarler- en Holterberg worden als de meest gesohikte plaatsen voor het stichten van een sanatorium aangemerkt. Go dep. Staten van Gelderland hebben, tot nader te bepalen t'rjdstip, de voortduring gelast van de afsluiting voor rij- en voertuigen van den grindweg van Zutphen naar Emmerik, wat b de daitriri, nabij a Heersaberg, over het grensknuaal gelegen brug. De paardentram Tenloo—Tege 1 en— Steijl zal in een eleotrïsche tram veranderd worden. Tevens zal uitbreiding aan de lijn worden gegeven, door voortaan de tram door de stad Venloo te laten rijden. --- PAARDEN. Te Groningen zön in eene buitengewone, verplichte provinoiale hengstenkeuring op cornage goedgekeurd: Vrijbuiter van B. Perdok, te Westerwütwerd; Labori van H. K. Glas, te Loppersnm; Zola van J. Modeina, te Meedhuizen j Lucas van J. Hegge, te Kloosterburen; Young Nord van de veréeniging te Garmerwolde; Monarch, Adaïbert, Adam en Admiraal van B. Ridder, te Harkstede. Van de 1 hengsten voor het paardenstamboek werd alleen Adam goedgekeurd. -schapen. Gedurende de maanden April tot Jnli zal op eiken Maandag op het terrein der Veemarkt te Groningen markt worden gehouden van schapen en lammeren, welke markt zal aanvangen 's nam. te 3 uur en eindigen in April te . in Mei en Juni des avonds te 1)4 uur. Aan het Departement van "Waterstaat, Handel en Nijverheid is aanbesteed : het uitvoeren vau baggerwerk in het Aardappelgat, behoorende tot de werken van het Hollandsche Diep en Haringvliet. Minste insohrijving was van den Heer C. L. Kalis Wzn., te Sliedrecht, voor 94/io oent per M*. --- LANGEDIJK. Dat het groentenvervoer uit deze streek in den laatsten tijd zeer belangrijk ia, kan hieruit blijken, dat de vorige week, van 13 tot 19 Maart, vau het station Heer-Hugowaard 55 en van het station Noord-Scharwoude 52 waggons groenten, to zamen alzoo 107 waggons, werden verzonden met bestemming naar het buitenland. In hetzelfde tijdvak van het vorig jaar bedroeg dit getal bij Noord-Scharwoude2B. De handel in kool is vlug, en er worden hooge prijzen besteed. In bovengenoemde week werd voor gele kool van ƒ 8 tot ƒ 13 en voor Uitersche kool f 8 tot f 13.25 per 100 stuks besteed. Ook de prija van uien is hoog : ƒ 4 tot ƒ 4,25 per baal. Bieten golden ƒ 4 tot ƒ 6 per 1000 stuks en wortelen ƒ 0.60 per baal. Eene plaag in deze streek zgn de ratten, zoodat dan ook de „Landbouw- en Handelsvereeniging", te Broek-op-Langedijk, per advertentie prijsopgaaf vraagt van 1000 rattenknippen. Men hoopt nu, dat deze goed werken, opdat men hier spoedig van deze schade veroorzakende knaagdieren verlost moge worden. ---