Vierde Blad. BUITENLANDSCH NIEUWS. AMSTERDAM, 21 April. Vrijdagavond nog hebben de Boeren-leiders Pretoria verlaten om met de burgers te velde over de Britsche voorwaarden in overleg te treden. Het eerst vertrok Louis Botha, met De Jaeger, naar het district Dundee gaande. Schalk Burger ging met Lukas Meyer en Reitz naar Balmoral, Steyn en De la Rey keerden terug naar het Klerkdorpsche en De Wet naar den Vrijstaat. Wat beteekent die reis naar de commando's, dat uitlokken van een referendum of volksstemming ? „Dat zij de Britsche voorwaarden onaannemelijk oordcelen, want anders zouden zij ze wel dadelijk hebben aanvaard", hoort men eenerzijds zeggen. En dan wordt aangevoerd, dat de te Pretoria aanwezige leiders een voldoende mate van gezag vertegenwoordigen om ten deze een besluit te nemen. Dat zij de beslissing aan de commando's laten, zou derhalve bewijzen, dat zij er niet voor zijn. Maar aan den anderen kant voert men, misschien met meer recht, aan, dat de gestelde voorwaarden den Boerenleiders zelven niet onaannemelijk kunnen voorkomen, daar bij de vorige gelegenheid immers Generaal Botha weigerde de van Britsche zijde gestelde voorwaarden ook maar over te brengen, toen hij die niet voor aanneming vatbaar oordeelde. Het nu verder raadplegen der commando's strookt geheel met de Republikeinsche gebruiken. De weigering van Botha destijds vond haar grond in de besliste afwijzing van Britsche zijde der verlangde amnestie voor de „rebellen*. Heeft nu misschien van Britsche zijde hier eenige concessie plaats gehad, al was het alleen maar in den vorm — gelijk destijds in Canada is geschied — dat men hier maar liever niets bepaalds gaat formuleeren of zich aan theoriën houdt waar de praktijk wel zal medevallen ? Wij weten er zoo weinig van. De Markies van Salisbury zelf verontschuldigde, zich toen hij Vrijdag aan de Lords mededeelde wat Balf our in het Huis der Gemeenten had gedaan over het „weinig overvloedige" der berichten en de lersche Afgevaardigde O'Kelly, die heden zal vragen om meer van de Britsche voorwaarden te weten, zal waarschijnlijk ook wel teleurgesteld worden afgewezen. Maar er rijn toch zekere aanwijzingen, dunkt ons, dat men van Britsche zijde eenigszins is „afgekomen". Zoo schemert in de berichten door, dat Lord Kitchener de gedelegeerden, toen zij te Klerksdorp beraadslaagden, heeft uitgenoodigd om naar Pretoria te komen onder belofte van betere voorwaarden. En in een bericht van den bekenden Siandard-correspondent te Pretoria van heden, hoe duister ook ingekleed, kan men eene dergelijke aanduiding vinden. De correspondent is vol hoop op eene schikking en gebruikt daarbij de woorden wederkeerig en hartelijk, waar hij gewaagt van een door de Boeren zelven geëffenden weg om tot den vrede te geraken. Deze correspondent bevestigt ook wat reeds te onderstellen viel, namelijk, dat, hoewel geen bepaalde wapenstilstand is gesloten er toch zekere schorsing van vijandelijkheden zal wezen in de streken waar en in de dagen wanneer men weet dat de Boeren-leiders de verschillende commando's bezoeken en waarbij veelal een Britsch escorte hen schijnt te vergezellen. Het zou inderdaad ook al te dwaas geweest zijn, „drijfjachten" te houden in streken door de leiders bezocht of aanvallen te doen op bijeenkomsten waartoe men zelf „faciliteiten" had gegeven! Metterdaad zullen wij derhalve in de eerste weken zooal geen algemeene wapenstilstand, dan toch op sommige gedeelten van hét ooriogstooneel eene wapenschorsing hebben. Voor het oogenblik is derhalve de toestand zoo, dat de Boeren-leiders de burgers zijn gaan raadplegen over de voorwaarden, nn van Britsche zijde als ultimatum gesteld, waarbij het voor het oogenblik in het midden moge blijven of zij zelven die voorwaarden aannemeüjk °f onvermij delijk oordcelen al dan niet. Waar zelven niet hebben mogen, kunnen of wil®n beslissen laten zij het woord aan de te ,elue staande burgers zelven, het rationeel» democratische beginsel. Naar the Standard nu met zooveel woorden erzekert is aan de Boerenleiders niet toege- J^n met de in Europa vertoevende hoofden I *fc overleg te treden, aan wie van Britsche bij deze bespreking geen deel of stem worden toegekend. Wat de Regeering tot nu toe heeft medegedeeld omtrent de vredesonderhandelingen 16 Pretoria vindt ook Daily News belangwekkend. Maar, zegt het blad, men wordt er niet veel wijzer door. Uit het feit, dat Lord Kitchener en Lord Jnuner tweemalen een samenkomst hadden met de Boerenaanvoerders blijkt, dat de Bqp- J*n althans geen onoverkomelijke bezwaren nadden tegen eene ontmoeting met Milner en misschien ook niet tegen andere dingen. Maar omtrent hetgeen er verhandeld werd nebben wij nog niets anders dan gissingen. ¦vet weigeren van dea wapenstilstand hoopt het blad, en naar wij boven zagen waarschijnlijk terecht, dat een der technische punten van het spel zal blijken waaraan Lord Kitchener meer in theorie dan in practijk waarde hecht. In het feit van het raadplegen van de commando's echter ziet Daüy ISeios het bewijs, dat men tenminste tot eenige overeenstemming is gekomen. „Wij verkeeren nog wel in duister, maar er is althans een straal van licht in de duisternis." Dat licht ziet het voornamelijk in een verbetering van de stemming welke het aan beide zijden bespeurt. Het schijnt dat er weinig misverstand uit den weg wordt geruimd. In de laatste maand hebben verscheidene gebeurtenissen Britten en Boeren nader tot elkander gebracht. De Britten zijn getroffen door het vrijlaten van Lord Methuen; de Boeren werden verzacht door de vrijspraak van Kritzinger en de strenge straf de Bushveldtkarabiniers. Het groote gevaar voor den vrede dreigt van den kant der niet-strijclenden: van de „ballingen te Utrecht* (meent het blad, niet wetend wellicht, dat die er tot heden bniten werden gehouden), maar vooral van de „loyalen" in de Kaapkolonie. En wanneer de Regeering niet den moed heeft de ontevredenheid dier „loyalen" te trotseeren — gelijk indertijd in Canada werd gedaan — en een amnestie te verleenen,. dan zal het nooit tot een duurzamen vrede in Zuid-Afrika komen. Ook de Westminster Gazette verwacht, wanneer van Britsche zijde in deze al geen bepaalde beloften kunnen gegeven worden, alleen van een niet toepassen v«n de verbannings-proclamatie en van een niet-vervolgen der Afrikaanders, die de zijde der Boeren kozen, vrede en heil. Er zijn gisteren in vele kerken van Engeland gebeden opgezonden voor het welslagen van de vredesonderhandelingen. Ook in Zuid-Afrika is dit reeds vroeger geschied. Uit Pretoria schrijft men daaromtrent van 30 Maart: Dichte scharen van Hollandsche Afrikaanders waren aanwezig bij de diensten, gisterennamiddag in hun kerken zoowel als in het concentratiekamp te Irene gehouden, om gebeden op te zenden voor goddelijke tusschenkomst ten behoeve van vrede. In de voornaamste Ned. Geref. Kerk alhier zeide Ds. Bosman, over den tekst predikende „onze God is een verterend vuur", dat de kastijdende hand van den Almachtige zwaar op hen zoowel als op hun bestrijders had gedrukt. Er waren bij eiken twist twee partijen, en was het Gods wil dat de Afrikaander natie zich moet onderwerpen, dan moest zij ootmoedig het goddelijk besluit ontvangen en vurig bidden dat de zending hunner vertegenwoordigers eindigen moge door een eervollen vrede. Maar, zeide de prediker, laat er vrede zijn, vrede voor de weduwen en weezen aan beide kanten, en laat Gods verterend vuur ook een zuiverende werking oefenen m de volbrenging van Zijn groot doel. Van den preekstoel werd afgekondigd, dat ook bij de commando's zulke diensten gehouden worden. De jongste Britsche officieele verliezenlijst is vooral daarom merkwaardig, omdat zij onder een veertigtal verliezen een aantal desertie n aanwijst. Van Juli tot October 1901 blijken vijf man van Bethune's bereden voetvolk in de Kaapkolonie gedeserteerd te zijn; op het einde van 1901 twee man van het le Kina's Royal Rifte Corps gedeserteerd en twee „bij ongeluk" gewond ; in den loop van 1901 vier man gedeserteerd van het le Dublin Fuseliers en nog twee man van andere regimenten. Verder blijken in November en December drie man van de Britsch Z.-A. politie te Mafeking te zijn gestorven door onbekende oorzaak ; dan een aantal gesneuveld, gewond of vermist, b.v. te Vrijheid op 6 Juni, te Tweefontein op 27 Juli, te Botha'spas op 27 December, te Mafekrng 26 November, enz.; te Leeuwfontein is den lsn September een dragonder van het 6e gevangen genomen; en zoo voorts. Te Manchester is Vrijdag door den liberalen Lord Tweedmouth aan de Britsche Regeering duchtig de les gelezen. Gedurende de 7 jaren, die zij aan het bewind is, zeide spreker, heeft de Regeering ons in gevaar van oorlog gebracht met niet minder dan vier Mogendheden. Overal heeft zij wantrouwen tegen Engeland gewekt en zij heeft het land gebracht in den grootsten oorlog sedert de oorlogen met Napoleon en gedurende dien tijd al de behoeften des volks op schromelijke wijze verwaarloosd. Thans zet zij de kroon op haar werk door nieuwe dwangmaatregelen voor lerland, door het belasten der eerste levensbehoeften en door eene nieuwe schooltoezicht-regeling, waardoor de opvoeding der kinderen aan het toezicht der natie wordt onttrokken I Een klein voorproefje slechts van wat de Regeering nog te wachten staat, wanneer wij verder in de zitting komen. Te Montbéliard (Pr. dep. Doubs) hebben ernstige verkiezings-ongeregeldheden gedreigd. maar de orde is tijdig hersteld, voornamelijk door het meer beproefde middel van de menigte uiteen te drijven met de brandspuit, wier koude waterstralen de heethoofden wat bekoelden. Te Nimes heeft eene hevige vechtpartij plaata gehad tusschen de vrienden van den nationalistischen en van den Ministerieelen candidaat. President Loubet bracht Zaterdag een bezoek aan de kookkunst-tentoonstelling en hield aan een hem daar aangeboden dejeuner een aardige toespraak over Frankrijk's goeden naam op dit gebied. „Ook de kok," zeide hij daarin, „heeft eene maatschappelijke rol te vervullen en wie zijn spijzen en sausen goed verzorgt, legt daarin een talent aan den dag, dat zijne eer is!" Keizer Wilhelm onthulde gisteren te Hannover een standbeeld van den ruiter-Generaal Von Rosenberg en hield daarbij eene van zijne bekende toespraken, waarin hij, een beeld verder uitwerkend dat onlangs ook door den Rijkskanselier Von Bülow werd gebezigd, het cavalerie-wapen vergeleek bij een stuk graniet, dat iemand die er in bijt (sic) de tanden doet verliezen! De Erfprins van Saksen-Meiningen, zwager van den Keizer, heeft als bevelhebber van het zesde Pruisische legerkorps een order uitgevaardigd, waarbij het gebruik van alcoholische dranken gedurende marschen en oefeningen verboden is en de drankverkoop in de cantines wordt beperkt. Uit Greiz komt bericht, dat Hendrik XXH, Vorst van Reusz oudere linie, bekend als hevig anti Pruis, groot muziekvriend en in den laatsten tijd door allerlei zonderlinge inmengingen in de schooltucht, is overleden. Hij laat eenen zoon na, die krankzinnig is, zoodat een Regentschap zal moeten worden ingesteld. In België schijnt de rust nu geheel hersteld en zal Dinsdag waarschijnlijk de Kamerzitting ongestoord kunnen hervat worden. Wat de algemeene werkstaking betreft, zoo besloot de Raad der arbeiderspartij in het belang der werklieden die heden te doen eindigen. Dat besluit is genomen na vele uren beraadslagens, waarin herhaaldelijk verklaard werd, dat het doel zoowel der betoogingen als van de werkstaking, namelijk om te toonen dat het volk het algemeen stemrecht verlangt, bereikt mag heeten. Nu, wat men bereikt noemt! Heden waarschijnlijk reeds zal het werk worden hervat. Van eene gerechtelijke vervolging van eenige leiders der arbeiders-partij, waarvan men hoort verluiden, zal waarschijnlijk even weinig komen als van een onderzoek naar de omstandigheden, waaronder te Leuven het hardhandig optreden der schutterij heeft plaatsgevonden, waarbij 6 menschen gedood zijn en 15 gewond. Voor den terugkeer der rust is een tijdperk van zwijgen over sommige zaken in de eerste dagen onontbeerlijk. Ja het Zuid-Oosten van Rusland is een kasteel, toebehoorend aan den Hertog van Mecklenburg — de plaats wordt niet nader aangewezen — door oproerlingen geplunderd en vernield. De Russische studenten, die bij de jongste ongeregeldheden te Moskau werden gevat en die onlangs in de gevangenis besloten alle voedsel te weigeren, zijn nu met geweld op kunstmatige wijze gevoed. Een van hen heeft zich in de gevangenis opgehangen. Uit Rusland wordt overigens weder van een politieken moord bericht. De Staatssecretaris Skinop moet te Minsk zijn doodgeschoten door een student der Universiteit te Warschau. De moordenaar vluchtte, maar hij werd te Zeglow gevat. Te Schemacha, in den Kaukasus, zijn opnieuw schokken van aardbeving gevoeld. In de geheele Altaï-streek, vroeger bekend als de voornaamste graanstreek van Siberië, blijkt gedurende den afgeloopen winter in meer of minder ernstige mate hongersnood te hebben geheerscht. De noodlijdende bevolking heeft niet alleen het laatste overschot van het voor voedsel bestemde koren, maar ook het zaaigraan opgeteerd en er is geen voorjaarskoren gezaaid. De Russische Regeering heeft weder 100,000 pud levensmiddelen naar de noodlijdenden gezonden. Uit de particuliere middelen van den Czar werd hun 200,000 roebel verstrekt. Voorts werd hun het grootste deel der achterstallige belastingen kwijtgescholden en de boeren kregen vergunning, zich uit de Keizerlijke bosschen van brandhout te voorzien. Het Roode Kruis verschaft kosteloos voedsel aan noodlijdenden en geneeskundige hulp, welke zeer noodig is, daar er honger, typhus en scheurbuik heerschen. _De Deensche Stoomvaart-reederij-vereeniging heeft besloten geen leden van vakvereenigingen meer onder haar personeel toe te laten. In Spanje doen de aanstaande Kroningsfeesten de prijzen der levensmiddelen derwijze stijgen, dat de Regeering besloot de invoerrechten op vee gedurende een halfjaar, benevens de vrachtprijzen van het spoorwegvervoer aanmerkelijk te verminderen. Ook zullen maatregelen worden genomen om sommige openbare gebouwen in te richten tot huisvesting van lieden, die tijdens de feesten geen onderkomen mochten kunnen vinden. Te Maniia staat nu weder een Amerikaansch officier, luitenant Day, terecht onder beschuldiging van wreedheden tegen Filipinos. Een der getuigen in dit proces is majoor Waller, die onlangs, van dergelijke misdrijven beschuldigd, terecht stond, maar vrijgesproken werd. Het proces tegen een derden officier, luit, Cook, zal eerstdaags beginnen. Op de Phüippijnen heerscht de cholera nog steeds in hevige mate. Te Maniia kwamen 332 gevallen van die ziekte voor, van welke 253 een doodelijken afloop hadden en elders op de eilanden kwamen 551 ziekte- en 430 sterfgevallen van cholera vooe Uit Washington komt bericht, dat het rapport betreffende het Chalmette-kamp gereed is en eerlang zal verschijnen. Ter zake van dit kamp is door een bekend Amerikaansch Boeren-vriend, de Heer Van Vlissingen, tot President Roosevelt een open. brief gericht waarin de schrijver betoogt, hoe het verdrag van Washington (van 1871 tosschen Engeland en de Vereenigde Staten) bepaalt, dat een onzijdige Regeering aan.ooriogvoerenden niet mag veroorloven haar havens of wateren tot basis van maritieme operaties te maken of te doen strekken tot hernieuwing of aanvulling van oorlogsmaterieel, wapenen of recruten. Aangezien echter bedoeld artikel van het verdrag uitsluitend betrekking heeft op het uitrusten van oorlogsschepen, zal de Regeering ook op dit protest niet ingaan. Bij een stoombootongeluk in Amerika, als altijd helaas! grootscheeps, hebben 75 menschen het leven verloren. (Ze telegram/. Volgens een bericht uit Nicaragua aan den New-lork Herald hebben leden ¦xtc conservatieve partij, die President Zela bestrijdt, te Managua een kazerne in de lucht laten springen. Ongeveer 100 man moeten daarbij zijn gedood. r - , v. *- '' f In eenig©, vooraf aan Sommige coörahlen medegedeelde bladen van een eerlang verschijnend werk van Michael Davitt, over de Boeren: „The Boer fight for Freedom", wordt de volgende levensschets van Generaal De lal Rey gegeven. Jacob Hendrik De la Rey, dié de eersfe overwinning behaalde ïn den oorlog, werd 54 jaren geleden in het district lichtenburg geboren. Zijn vader, van Hugenootsche afkomst, werd in den Oranje-Vrijstaat geboren. Hij hielp Pretorius de Engelschen uit Bloemfontein verdrijf ven in 1848 en zijn hoeve en verdere bezittingen Werden verbeurd verklaard, toen Sir Harry Smith de kans deed keeren en den ouden Boe-i renkrijgsman terugdreef over de Vaal. De De la Bey's zochten toen een nieuw tehuis in het Westen van Transvaal en daar bracht Jacob Hendrik zijn jeugd door. De Generaal is een man van meer dan middelbare lengte, stevig gebouwd en bijzonder kalm en waardig in rijn wijze van doen. Hij heeft diepliggende, donkere oogen, een grooten Romeinschen neus en een langen, donkerbruinen baard, Welke hem een krachtig, knap; en deftig voorkomen geeft. Hij stamt af van een strijdbaar geslacht en hij heeft zelf het strijden geleerd in gevechten met vijandige Kafferstammen. Het eerste bevel voerde hij in den oorlog van de Basuto's tegen den Vrijstaat, welke door de Engelschen was aangestookt. Hij was toen nog zeer jong. Door zijn ervaring en zijn bekwaamheden' maakte hij zich naam als aanvoerder, en toen de oorlog uitbrak, werd hij met algemeene stemmen gekozen tot aanvoerder van de Lichtenburgsche burgers, welke deel uitmaakten van Cronjé's leger in het Westen. Tien jaren vertegenwoordigde hij*' zijn geboorte-district in den Volksraad, en daar was hij een ijverig aanhanger, van Joubert tegenover Kruger. Hij Wasi vóór een ruime concessie betreffende het stemrecht der Ditlanders, als middel om een strijd met Engeland te voorkomen.- Maar hij zag spoedig in, dat de staatkundige hervormingseisch alleen maar een voorwendsel was om een oorlog te verhaasten. En toen Engeland de Republiek dwong de toevlucht tot de wapenen tic nemen, was hij! voorstander, van een aanvallende taktiek. Evenals Cronjé, draagt De la Rey geen wapenen in het veld. Maar zijn verrekijker, zijn houten pijp en vooral ook zrjn Bijbel, heeft' hij altijd bij zich. Hij is algemeen bemind bij de burgers der beide Republieken, en hij weet zijn manschappen groot vertrouwen in te boezemen door zijn haast onfeilbaar krijgsmansdoorzicht, zijn bewonderenswaardig beleid, zijn heldenmoed, zijn taaie volharding bij het streven naar een doel, en zijn onuitputtelijke vindingrijkheid in het verzinnen van allerhande listen. Hij weet merkwaardig zichzelven te beheerschen bij al zijn doen. Nooit wordt hij opgewonden, zelfs niet in 't heetst van den strijd. Hij blijft altijd kalm, voorzichtig, en bij de hand. Onder de onlangs door Gen. lan Hamilton gevangen gemaakte Boeren zijn ook Generaal De Wets's adjudant Hennep en de ex-commandant Douthwaithe. De Brusselsche advocaat Spaak, die als schutter weigerde scherpe patronen aan te nemen, omdat hij1 niet op het 'volfc zou willen schieten, is door den Baad van Discipline veroordeeld tot 14 dagen gevangenisstraf en fr. 50 boete-. Er zal ook een ander schutter, uit Ixelles, terechtstaan, die hetzelfde weigerde, „omdat zijne beginselen als vegetariër hem verbieden den dood van eenig levend wezen te veroor-, zaken." Het bestuur der Zweedsche Staatsspoorwegen heaft een taaionderwijzer aangesteld om aan het treinpersoneel les te geven in het Duitsch,-ten gemakke voor de vele vreemde passagier^ die geen Zweedsch verstaan* Te Brüx, in Oostenrijk, is men nu verleden1 Zaterdag eerst kunnen beginnen met het te voorschijn brengen yan de 40 arbeiders, die in Januari in de Jupitermijn verongelukt zijn. De tot dusverre gevonden lichamen zijn goed bewaard gebleven en gemakkelijk te herkennen. lt" Dé nieuwe Duitsche spelling, welke vele vereenvoudigingen bevat — ofschoon naar veler zin nog lang niet genoeg — zal bij het begin van het leerjaar 1903—1901 op de Duitsche scholen jvorden ingevoerd. •' Te Keulen heeft een 16-jarige knaap uit Heimerzheim terechtgestaan wegens twee moorden en verscheidene roofaanslagen op meisjes. De jonge boosdoener is tot 15 jaren gevangenisstraf veroordeeld. - è " Vrijdag zijn te Londen 42 nieuwe gevallen van pokken voorgekomen. 1 Ta Hackney, een volkrijke voorstad van Londen, zijn bij een nachtelijken brand 7 personen omgekomen. ¦ —" o* ** ¦ £ ' Te Nancy is de fabriek van accumulators 3er Algemeene Electriciteits-maatschappij1 door brand vernield. De schade wordt geschat op 500,000 francs. Daar de fabriek aan den spoorweg was gelegen, ondervond het treinenverkeer aanmerkelijke schade. : Behalve aan den Heer Cartwrignt van „the South African News" is ook den Heer Leepoldt, aan hetzelfde blad verbonden, verlof geweigerd om uit Zuid-Afrika naar Engeland te vertrekken. ' ---