WOGNUM, den 25. Julij. Onlangs hield het Departement der Maatschappij: Tot Nut van '< , alhier eene openlijke zamenkotrist ten behoeve der noodlijdenden door den watersnood. —In Sj-rokkelmaand was, door den treurigen toestand der omliggende landen , de Vrouwen-avond uitgesteld —• Thans werd voor eene geringe bijdrage ieder toegelaten. De regering, de kerkeinaad der Hervormden , die gunstig deszelfs kerkgebouw tol dit oogmei k had afgestaan, bet departements bestuur en de redenaar zijnd» binnengeleid, begon h*. zangkoor, onder de leiding van den onderwrjeer Kwast, hetwelk alleen uit dorpelingen is zamengesteld; doch bij lietwclk zich eemge kundige leden ,van het schoolonderwijzeri-gezelse) ap te Beunenlnoek, benevens nog een onderwijzer nit den omtrek, «ich gaarne hadden willen voegen , eene cantate , in welke koren , eene trio, duo, solo en recitatief, dnor het orgel geaccompagneerd, ïich afwisselden, welk alles de goedkeuring van kunstkundigen, uit Hoorn en alle de ommestrek n zamengevloeid, wegdroeg. De Hoornsche rector en lector, de heer J. S. Swaan, hield eene redevoering, ten onderwerp hebbende: suGod was in den orkaan," De talrijk vergaderde menigte verliet uiterst 'voldaan het kerkgebouw, en vond zicb in de vergaderzaal des depaitements op nieuw vergast op wang, door aanspraken afgewisseld. Ook deze poging mogt nog eene som van ƒ n5:8o ten behoeve der nood'ijden den bijdragen, waaronder eene aanzienlijke gift van eenen onbekenden mensebenvriend. --- Mengelwerk. MILITAIRE COLONISATIE IN RUSLAND. Wij hebben over deze nieuwe inrigting, voor eenigen tijd, in het Mengelwerk dezer Courant, een zeer belangrijk berigt ontvangen, hetwelk ons vooral de onlzettende magt deed opmerken, waarover Rusland, ten gevolge vau dezen maatregel, zou kunnen besebikken. Msar dit plan is ook in andere opzigten hoogst gewigtig, »n biedt ons uitzigten aan van zedelijken en staatkundigen aard, die wel verdienen , dat wij er eenige oogenblikken bij stilstaan. Men weet, dat de bezoldiging en het in stand honden van staande legers van de lijden der onlusten dagteekenen, die tot het oprigten van den keizerlijken troon in Rome aanleiding gaven. Van dat oogenblik werd het leger een bijzonder werktuig in de hand van den Vorst 5 e«n werktuig, dat de vreedzame gezindheid van bet hoofd de» Rijks in rust lief, of dat op zijne oorlogzuchtige bevelen de wereld verwoestte, en de zegeningen des vredes van het verledene en de toekomst voor langen tijd deed verloren gaan. Deze inrigting werd in lateren tijd wel behouden en opvolgelijk i« onderscheidene landen ingevoerd; maar gebrek aan geld (de Vorsten hadden toen nog geene bankiers) was oorzaak, dat men alleen in tijden van oorlog groote legers op de been hield; terwijl zij, onmiddelijk na tiet bei-stel des vredes, voor een groot gedeelte werden afgedankt. Frankrgk was onder de nieuwe Stalen de eersie , waarin ook bij vredestijd pronte legers in dienst werden gehouden. Door den natuurlijken rijkdom van dit land, door de volstrekte magt van __odewy__ XIV., eene vrucht der lislige kunstgrepen van (wee befaamde Priesteis, werd het dezen Vorst mogelijk, om ook in vredestijd zijne legers op den veel van oorlog te houden ; terwijl zijne naburen verpügl waren hunne krijgsbenden, na het hersiel dcs vredes, dadelijk te vsiminderen, ten einde hunne uitgeputte landen eenige veiademing le schenken. Een gewigtig gevolg van dezen slaat van zaken bestond daarin., dat frankrijk, bij bet uilbarsten van eiken nieuwen krijg, dadelijk talrijke en geoeiende legers gereed had, terwijl deszelfs vijanden hunne b.nden nog eerst moesten aanwerven; het behaalde hierdoor, in den eersten veldtogt, doorgaans zulke gewi.tige voordcelen , dat zijne tegenpartij ¦verscheidene gelukkige veldtogten noodig had. om deze voordcelen we der uit deszelfs handen te rukken, en het had dan ook hieraan, in de wc.ste gevallen, het verkrijgen vau aanzienelqka aanwinsten,' bij bet sluiten des vredes, le danken. Aan de eene zijde dus moesten oorlogzuchtige Vorsten en Volken, .oor het aanhoudend bezit van zulke talrijke legers, tot krij<; en verovering werden uitgelokt; terwijl bunne naburen even daardoor in de noodzakelijkheid werden gebragt, hunne legers mede zoo talrijk, gedurende den vrede, te doen blijven, om aldus steeds tegen eiken asnval gereed le zijn. Het Stelsel der geldleen ingen werd ingevoerd, en boo ¦werd bet volgen van deze maatregelen algemeen mogelijk gemaakt. £«n treurige zamenloop van omstandigheden voorwaar! Het op de been houden vari talrijke leg.rs in vredestijd, werd, zoo als wij zagen, «en verleidend lokaas, om krijg te voeren , en verslond, daarenboven, de welvaart des vreedzamen Bur^eis, ook in de dagen waarin het zwaaid rustte; of wil men liever, het vestigde deze welvaart op eene mijn, die donr het ophoopen der staatsschulden vroeger ol later eene nationale bankbreuk veroorzaken moest; geluk zulks dan ook reeds bij velschillende Voik':n het geval is geweest. Bezoedelden dus^odsdiensthaat en bijgeloof en gewetensdwang de jaar£r*, 0 uder zeB,mlt,e en vatl de eerste Mit der zeventiende eeuw met fcloed; het laaisie gedeelte dezer eeuw en het begin der achttiende werden zoo mogelijk rug Moediger, door het instand houden van talrijke legers in vredestijd , a|B waardoor het zaad des oorloos steeds gereed bied irjne v-rderlelijke loten op meuw Ie ooen uitkomen. Deze legers bestond, n geheel uit huurlingen, die men door eene vrijwillige werving aannam; men riglte in ujJ van nood bier en daar wel eene landmihtie op; deze was echter doorgaans een voorwerp van bespotting , meer dsn van vrees; de Miquslets der zeveutiende eeuw waren de Guerrilla s van mina niet. Daar da soldaat met dm slok werd geregeerd, zoo begreep men ook vreemdelingen in zijnen dienst le kunnen nemen, wijl deze hiertoe zoo goed als de inboorlingen geschikt waren. Ia dea Spaanschea successieo_r!ög, had de kteine staat der Vereenigden Nederlanden 100,000 man landlioepen in dienst, waarvan zekerde grootste helft uit vreemdelingen bestond ;— en frederik de groole ligite voor zijnen dienst, gedurende den zevenjarigen oorlog, 60,000 man in de landen zijner vijanden, en stelde bet geheele Saksische leger , door bern bij Pirna gevangen genomen , in de gelederen der Pruissische soldaten, Zuo was dus zelfs eene geringe of uitgeputte bevolking geen beletsel meer om den oorlog te kunnen voeren. Aldus slonden de zaken, toen de omwenteling uitbrak en de militaire conscriptie, eerst in Frankrijk, later ook elders , werd ingevoerd. De conscriptie bad den gewigfigsten invloed op de zamenstelling der legers. Vóór dezelve bestonden zij uit vrijwilligers, meestal uit de ftelfe des volks, dikwijls uit vreemdelingen, uit» menschen met een woord, die voor een groot gedeelte vaderland noch altaar hadden. De opscbrijving tot den krijgsdienst bragt daarentegen menschen uit alle slanden onder de vanen bijeen, en onder deze menschen waren er vele met hart en ziel aan huis en altaar en bloedverwanten verkleefd; met tegenzin ontrukten zij zich aan hunne geliefde betrekkinnen, om eene zaak te dienen , die alleen in schijn de verdediging des vaderlands verbeeldde, en doorgaans de bloedige plannen der ouverzadeiükste heerscbzucbt len doel had. Men bad nu wel tot aanwerving der legers niet meer zulke groole sommen noodig, men behoefde minder voor gebrek aan soldaten te vreezen, daar men eene geheele bevolking tot zijne beschikking had: maar er ontstond eene nieuwe zwarigheid, welke bij een zoo wantrouwend en achterdochtig b-stuur, als dat, onder hetwelk de conscriptie eerst werd ingevoerd , niet nalaten kon de levendigste ongeiustbeid le verwekken. Men moest namelijk duchten , dat menschen, die met geweld en zonder hunne keuze aan hunne buisselrjke betrekkingen waren ontrukt en in bet gewoel der legerkampen geworpen, door een aanhoudend en Vriendelijk verkeer in de huisgezinnen der vree Izame burgers hun vorig leven met nieuwe sterkte terug zouden wensch-n, gev_aHijke verbindtenissen aanknoopen, en voor dien slaat vau verwildering ongeschikt worden, waarin men hen als in eenen maalstroom wensebte te houden. Hel Fransche Bestuur trachtte dus dezen staat van verwildering bij den soldaat te doen voortduren ; onder den naam van pétin moest hij al wat tot den burgerstand behoorde leeren verachten; het hu:s_e!ijk leven moest hem eene nietswaardige beuzeling zijn , alleen voor zwakhoofden geschikt, en waarboven inj verre verheven was; was bij bij ïijtie landgenooten of bij den vreemdeling gobwsvest , zoo deed men hem zeer dikwijls van verbliif veranderen , opdat hij zich aan niemand bijzonder hechten zoude; ook in tijden van vrede (rok hij telkens van d« eene stad naar de andere, en kon dus letterlqk zeggen, dat hij geene blijvende plaats had; het huwelijk wa 9 hem onmogelijk; ontslag uit den dienst was niet te voorzien; zijne neiging tol wellust en buite.nsporigheid werd zoo veel mogelijk bevredigd; en door alle deze middelen meende.men zijn doel Ie zullen bereiken: want een fejjer, uit zulke mensclK n zamengesteld , kon alleen de oogmerken van eenen ,¦ eweldenaar dienen, voor wiens verovermgszuciit de wereld vomz.-ker te klein was; maar zulk «en leger stelde i„ het midden der beschaving «ene schrikverwekkende m.ssa daar, die de tijden der midd.-leenwen moest terugroepen; het was eene dreigende onweerswolk die alles in eenen nacht hulde, waaruit in langen tijd geen weldad.g ucht veir{j_, zen zou. De geweldenaar viel; de vrede van Europa was hersteld; het Heilig Verbond werd gesloten. —. De uitgeputte en verarmde Volken boop'eu nu, dat er geene zoo talrijke legers meer zouden blijven bestaan; v.r-geefsche hoop 1 ijdele verwachting! Men was van alle zijden in vrede; maar er bestond geen opregt vertrouwen , men bad geene onderlinge waarborgen voor de toekomst, en Europa bleef bedekt met legers, talrijker dan de vorige eeuw die immer in de hevigste oorlogen had gezien. De belastingen weiden dus met verminderd; het lokaas, lot het voeren van den krijg, bleef bestaan, en millioenen banden werden voortdurend aan landbouw, handel e 0 eij verbeid onttrokken. Er bestond geen uitsigt, dat di! bezwaar op eene regtstreeksche wijze opgeheven r.Oll worden; wij i_ic«n.n echter op go^de gronden le mogen aannemen, dal de Militaire Coionisatie in Rusland, tot dat geweuschle einde een belangrijk middel Zal worden, en beschouwen dezelve als eene gunstige beschikking , waardoor de goede Voorzienigheid aan het langdurig lijden der volkeo paal en perken zett- n wilde. Door deze nieuwe iuriglmg toch, wor.li de krijgsman op nieuw in nadere betrekking met den burger gebragt; hij leelt, in den huisse'ij ken kring van dezen, deelt in j_gne werkzaamheden eu in zijne vermaken; terwijl de landbouw aldus de armen terug ontvangt, waarvan de gewoonte , om groote leg,rs o][) de been te houden, donz.lven beroofd had. Het leger wordt met de bevolking (men houde ons d.ze tutdrukklDg ten goede; geamalgameerd, en stelt niet meer een afgescheiden gevaarte daar, dat landgenooten en vreemdelingen door zijne zwaarte dreigt le verpletten. Ook levert deze inrigting belangrijke staatkundige gevolg .n op die wij nog in een paar trekken out wikkelen moeten. Na den val van bonaparte, was de veroveringszucht van Frankrgk niet meer te vreezen: doch nu wendden zich aller oogen naar Rusland. Daar zag men eenen Monarch, met onbeperkte magt b kleed en een leger van 800,000 dappere soldaten, gereed op zijnen wenk all s te ondernemen. De vredttlievendh-id van alexander was geen noodzakelijk erfdeel zijner opvolgers. Europa moest dus, zoo redeneerde men, Rusland bestendig vreezen. Men sloeg een oog op de middelen van verdediging, plaatste Oostenrijk, Pruissen, en de kleinere Duitsehe Staten in de eersle linie, en Frankrgk, de Nederlanden en Spanje in reserve; zoo meende men uu wel een genoegzaam tegenwigt gevonden te hebben; maar de enkele gedachte aan eene botsing van zulke kolossen moest reeds, zonder op den uitslag le lellen, het hart van den menschenvriend mef angst en killen schrik vervullen. Deze vrees voor Ruslnnd's overmagt wordt, naarons inzien, door de militaire colonisaUe aanmerkelijk verminderd. De Russische soldaat zal in even die mate geschikter worden , om zijn vaderland te verdedigen, waarin hij meer aan het burgerlijke leven en aan bet huissehjK genoegen gehecht wordt; maar door deze zelfde oorzaken wordl het Russjsche leger een minder geschikt werktuig , otn vreemde volken aate vallen; en zoo een veroveraar den Russischen troon beklom, zou bij voorzeker min gereedebjk aau zijne oorlogzuchtige neiging voldoen, da» wanneer dit leger, in kampen vereenigd , eene afzonderlijke massa daa-* stelde, gereed, op den eersten wenk, naar de verwijderste oorden ,e marscheren. Wij mogen bg zulk «ene inrigting, ook in andere landen gevolgd met grond hopen, dat bet oog der Vorsten, langzamerhand, van kri|fi»' evolutien, militaire pracht en bloedige zegepraleualgewend zal worde»' en op het stil en ongestoord buisseüjk geluk, dat bunne onderdaken gemelen, met welgevallen zal blijven rusten. ---