KERKNIEUWS. Naarwy vernemen is het gewone jaarlijksche Indult voor de groote Vasten en voor de vastendagen voor de oud Pauselyke Zouaven door Z. H. Paus Pius X wederom voor éen jaar verleend. --- Gasontploffing. Uit Amsterdam meldt men aan de R. K. C. Gistermiddag, omstreeks drie uur, werden de bewoners der Keizersgracht bij de Utrechtschestraat opgeschrikt door het geweld van een zware gasontploffing in de perceelen 774 776. Het eerste huis is onbewoond, maar zou met 1 Maart door de niewe huurders worden betrokken. Daarom waren vandaag de fitters der gemeenteiyke gasfabriek bezig geweest met de plaatsing van een 10 lichtsgasmeter. Tegen den middag verzocht de bewoner van no. 779, de heer P. J. Zaalberg, arts, den werklieden eens bij hem te komen kijken' daar zyn huis vervuld was van een hinderlijke gaslucht. Er werd echter niets ontdekt en de fitters gingen weer aan hun werk, in het andere perceel, na den raad te hebben gegeven geen licht te ontsteken. By hun terugkomst bemerkten zy echter dat de gasleiding van no. 774 lek was gesprongen. Zoo spoedig mogelijk trachtten zy toen de buren te waarschuwen om alle lichten te dooven, maar het was reeds te laat. De ontploffing barstte los in beide huizen, en had zich in een oogwenk een weg naar buiten gebaand. Alle ramen, van boven tot beneden, en vóór zoowel als ach ter, werden — op een paar uitzonderingen na — stukgeslagen. De woning van den hoer Zaalberg heeft echter het ergste geleden. De gesloten voordeur werd — door de kracht der explosie —J in stukken de straat opgeslingerd ; het spreekkamertje, beneden aan de straat, is één puinhoop van gebroken huisraad, neergestorte kalk, enz. Een fiets werd teruggevonden, gebogen in de onmogelijkste vormen. In de gang is een halfsteensmuurtje als gips verbrijzeld en totaal afgebroken. De plafonds zitten — voor zoover ze nog bestaan — vol gaten, en hangen in flarden neer. Ook op de hooger gelegen verdiepingen is de verwoesting enorm. De meubelen zyn voor een groot deel leelyk gehavend, de gordynen en muurversiering omlaag gerukt. Op de tweede verdieping werd een stoel gevonden, die met de vier pooten in het plafond gedreven was, en daarin vastzat. Brand is er niet geweest — het eerste vlammetje was gauw gedoofd — en de ongelukken bleven beperkt tot eene vrij onbe duidende hoofdwond, die een wachtende patiënte opliep. Maar de materieele schade is groot. Vanmiddag werd er in beide huizen een deskundig onderzoek ingesteld door de bouwcommissie, terwyl ook de hoofdcommissaris van politie persoonlyk het tooneel van de ramp bezocht. De gasmeters der beide perceelen en eenige stukken gaspyp werden in beslag genomen, en de huizen zyn voorloopig gesloten. Blijkbaar wordt het onderzoek dus voortgezet. --- Inbraak té Blauwkapel. Èen drietal beruchte personen uit Utrecht zijn Zaterdagavond op heeterdaad betrapt tijdens het binnendringen van een woning onder het dorp Blauwkapel. De bewoner, de melkboer H., pleegt des Zaterdagsavonds gewooniyk naar Utrecht te gaan, het huis geheel zonder toezicht latende. Dit was aan het edele trio blijkbaar bekend en zoo dachten de eedgenooten op gemakkeiyke wyze een goeden slag te kunnen slaan. Maar daarvoor hadden zij buiten den waard gerekend. De politie had de lucht van den voorgenomen diefstal gekregen, — op welke wijze is ons niet bekend. De ryksveldwachter J. Leefland van Maartensdijk had zich met eenige collega's in hinderlaag gesteld, toen de inbrekers in aantocht waren. De genoemde veldwachter begaf zich persoonlijk in de woning om hen tydens hun licht schuwende bezigheden gade te slaan. Aanvankelijk trachtten zy met een valschen sleutel de deur open te steken. Toen dit evenwel niet gelukte werd een der ruiten ingeslagen, de pin van het raam verwijderd en daarna door opschuiving hiervan toegang verkiegen. Een hunner ging slechts naar binnen, terwijl de beide anderen op den uitkyk bleven. Van uit zyn schuilplaats kon de veldwachter alles waarnemen. Hy zag hoe de inbreker het geheele vertrek doorsnuffelde, een kast open maakte en zich daaruit een som gelds en hetgeen verder van zyn gadiDg was, toeëigende. De veldwachter Leefland achtte daar thans het tijdstip om te voorschijn te komen, doch hij kon zulks niet zoo gauw doen of de betrapte dief had nog wel ac gelegenheid door het geopende raam de vlucht te nemen. Dit baatte hem echter weinig, daar hij pardoes in de armen van de andere zich verdekt opgesteld hebbende politiemannen liep. Ook op de beide handlangers werd jacht gemaakt en het mocht gelukken een hunner onmiddellyk, en den ander in den loop van den avond op te vangen. Geboeid werden zij door de politie-beambten nog dienzelfden avond naar Utrecht gebracht en aan het hoofdbureau van politie op de Ganzemarkt ter beschikking van justitie gesteld, die na verhoor gelastte twee hunner naar het huis van bewaring over te brengen. De derde is voorloopig weder op vrije voeten gesteld. (U. D.) --- Wie snel geeft, geeft dubbel De Duitsche Veldmaarschalk von Moltke, de „veldslagen-denker", hield zich niet alleen met kaarten van den generalen staf, maar ook wel met speelkaarten bezig. Hy was vooral een groot liefhebber van het whist. Bij dat spel had hij dikwyis een knorrigen ouden Geheimraad tot partner, die altijd werd als Moltke, volgens zyne gewoente, zeer langzaam en zorgvuldig de kaarten schudde of rondgaf. Op zekeren avond riep de Geheimraad, die ongelukkig in het spel en daardoor nog wat knorriger dan anders was, luid en driftig: „Maar Excellentie, kunt gij, om 's Hemels wil, niet wat sneller schudden en geven?* „Beter langzaam geven dan verkeerd geven" antwoordde von Moltke bedaard. „Ik geef toch snel en vergis mij nooit," zei de Geheimraai. Maar bij het volgende spel, toen hy moest goven en dit natuuiiyk zoo snel mogelyk deed vergiste hy ztch toch, tot groot vermaak van zijne medespelers, en moest het over doen. 9Bis dat, qui citodat-(mv snel geeft, geeft dubbel, of tweemaal), waarde Geheimraad," zei toen von Molfke, die, al was hij vermaard om zijn „zwygen in zeven talen," zeer aardig iets zeggen kon — en het klassieke woord was misschien nog nooit in zulk een modernen zin verdraaid. --- Telegrammen. LONDEN, 3 Febr. De Daily Telegraph ontving uit Petersburg bericht dat het officieele antwoord van Rusland aan Japan is vervat in hoffelijke bewoordingen. De voorstellen welke het bevat werden Dinsdag door den hoogsten Raad eenstemmig aangenomen en gelijktijdig verzonden aan Vorst Alexleff en baron Rosen. Er wordt geer. melding in het antwoord gemaakt van Mantjoerije aangezien Ruslands meening hieromtrent voldoende bekend is. — --- SPORT. Schaatsenrijden. Wereldkampioenschap In overleg met het bestuur van den Nederl. Schaatsenrijdersbond en de ijsvereeniging Groningen is bepaald, dat het amateur-wei eldkampioenschap op 6 en 7 dezer te Christiania zal worden verreden. Mogelijk worden nu deze wedstrijden het volgend jaar in ons and gehouden. --- RECHTZAKEN In ons blad van jongstleden Zaterdag meldden wy : Voor de Bredasche rechtbank stond o, m. terecht: Wilh. v. d. W. bierhuishoudster te Tilburg, heeft sterke drank getapt zonder daartoe vergunning te hebben en werd daarom door den kantonrechter te Tilburg veroordeeld tot f 5 boete of twee dagen hechtenis. De ambt. van het O. M. is van dit vonnis in hooger beroep gekomen. Eisch vernietiging van het vonnis en veroordeeling tot f 25 boete of tien dagen hechtenis. Dat vond de bierhuishoudster veel te veel, Geld om te betalen hegft ze niet en er voor te gaan zitten kan ook niet, of ze zou haar 7 kinderen moeten meebrengen. Wij vernemen nu, dat vorenstaand bericht voor een heel klein gedeelte onjuist is. Genoemde vrouw Wilh. v. d. JW. heeft niet over het medebrengen van hare 7 kinderen gesproken. Deze uitdrukking werd gebezigd v daar een andere vrouw die denzelfden morgen voor eenzelfde feit terecht stond. --- Binnenland. TILBURG, 3 Febr. H. M. de Koningin heeft f 100 geschonken ten behoeve der verpleg ng van een aan een spraakgebrek lijdend jongentje by Heeren veen dat in de inrichting van den heer Kingma te Amsterdam zal geplaatst worden. Uit Hoensbroek meldt men aan de Limb. Koer.: De geruchten omtrent de tweede staatsmijn beginnen vasten vorm te krijgen zachtjes aan. Het schijnt nu vast te staan dat de tweede mijn zal komen in onze gemeente by den zoogenaamde Heisterberg in de buurt van de Akerstraat. Vanwege de directie der staatsmijnen te Heerlen werd alhier geïnformeerd naai den prys van den grond. Ook is by Amstenrade, in 't Maroböschke, geboord door den ploeg der arbeideis, werkzaam by de toekomstige staatsmijn te Terwinseiin; dit boren geschiedde met de hand en behoefde maar te geschieden naar verluidt tot op den steen, terwijl van de ver schillende grondsoorten, welke men aantrof monsters moesten bewaard en opgezonden worden. Te Terwinselen zelf denkt men binnenkort met de werkzaamheden aan de schacht te beginnen, de grondboringen worden aldaar onverpoosd voortgezet. Of de grondboring te Amstenrade in verband staat met de toekomstige mijn te Hoensbroek, dan of ze op zich zelf staat voor nummer drie der staatsmijnen, daarover is nog niets bekend. --- Correctie. „Meheer de havetensie die Ik, bij u geblaas, heb staa foi foute en me neev zeg dat er, geenen teeke op se plaats staa. As uwes nie beter kandruuken, waarom dr uu kt uwes dan." (Zutph. Ct.) Te Veenhuizen is het bestaan van een heimelyken klompenhandel op de Smilde ontdekt- Verpleegden, die dagelyks turf uit het veen haalden, wisten klompen uit's rijks voorraad te bemachtigen, en over te dragen aan iemand die voor het transport, naar Smilde zorgde, Reeds werd, in verband hiermede, iemand gevangen genomen. Een waarschuwend voorbeeld voor anderen, wien door de verpleegden iet» te koop wordt aangeboden. Uit Dodewaard meldt reen: Hedenmiddag is aan het station alhier een hoofdconducteur, terwyl hij de rails wilde oversteken, door een passeerende goederentrein aangereden. Met zwaar gekwetsten arm is hij, nadat een voorloopig verband gelegd was, naar het ziekenhuis te Arnhem vervoerd. Waarsehyniyk zal de arm geamputeerd moeten worden. Uit Stadskanaal wordt gemeldt: Zondagochtend keerde de landbouwer Detmers, wonende in den Boerv.-mond, per rytuig van de kerk huiswaarts. In het rijtuig zat behalve D. en diens echtgenoote, de vrouw van den arbeider Manrho. Even voorby de brug naar den Boerv.mond geraakte de wagen te water en hoewel spoedig hulp werd geboden, mocht men er niet in slagen de echtgenoote van Manrho te redden. De rechter-commissaris te Heerenveen heeft na verhoor de gevangenhouding gelast van de ruim 30-jarige vrouw J. B. uit Bakkeveen beschuldigd van diefstal ten nadtele van den bejaarden L, aldaar, Tijdens zijne afwezigheid ging zy zijne woning binnen en nam circa fl3O uit een kast weg. De vrouw is gehuwd en moeder van drie kinderen. Armoede kan niet als oorzaak der daad aangemerkt worden, want haar man is arbeider-keuterboer en houdt een paar koeien. Wy vernemen, dat de vrouw reeds bekend heeft. Maandagavond had een jonkman op den Singel te Amsterdam woorden met zijn meisje. De twist liep zoo hoog, dat het meisje in een oogenblik van opwinding te water sprong. De jonkman sprong haar na, doch kon het meisje niet te pakken krijgen. Voorbijgangers brachten hem op het droge en eenigen tijd later werd ook het meisje met de dreg opgehaald. Zij werd in een tapperij binnengebracht, waar een inmiddels geroepen arts slechts den dood kon vaststellen. Maandagmiddag zag te Amsterdam een rechercheur dat een hem bekende zakkenroller een huis aan de Oosterburgergracht binnensloop, terwijl een handlanger op den uitkyk bleef staan. Ongeveer tien minuten later kwam de eerste terug, en nam de tweede op zijn beurt een kykje in de woning, waar hij circa een kwartier vertoefde. Het gelukte toen den politiebeambte een der beide mannen in hechtenis te nemen en in bewaring te stellen, en bij de daarop volgende fouilleering bleek men een goede vangst te hebben gedaan, want de insluiper werd in het bezit bevonden van 4 rijksdaalders, een gulden, een zilveren medaille van 24 jarigen dienst een expeditiekruis, een gouden halsketting en een fantasiebroche, al welke voorwerpen hij bekende te hebben weggenomen uit de door hem bezochte woning. De tweede verdachte werd korten tijd later gearresteerd. --- Tilburgsche Berichten. Gisterenavond omstreeks 6 uur is zekere van de H. wonende in Broekhoven alhier door een onbekend manspersoon in de Heineke-straat ' aangevallen en van zyn portemonnaie en horloge beroofd. By de gemeente-politie is hiervan aangifte gedaan. Naar wy vernemen is aan den agent van politie A. Westenburger alhier van wege den algemeenen Ned. politiebond een zilveren medaille toegekend voor 20 jarigen trouwen dienst. Deze medaille werd hem Maandagmorgen door den Commissaris van Pol. den heer Caarls, onder een hartelyke toespraak en in het by zijn van vele politieagenten overhandigd, Naar wy vernemen heeft onze stadgenoot de WelEerw. heer J. H. Binnema beroep ontvangen naar Baarland (prov. Zeeland) en naar Arüm (prov. Friesland.) Wy vernemen, dat de statuten der schiet(weerbaarheids) vereeniging „Prins Hendrik" alhier by koninkiyk besluit zyn goedgekeurd. Maandagmorgen werd in den Gildenbond eene vergadering gehouden van crediteuren in het faillissement der Tilburgsche bank, welke door een paar honderd belanghebbenden, waaronder vele buitenlui, werd by'gewoond. Het doel dezer vergadering was, aan den rechter-commissaris in dit faillissement een adres te richten, waarin verzocht werd om eene eerste uitkeering te doen plaats hebben. De heer Koothaert opende de vergadering en zeide, dat sinds de uitschry ving dezer vergadering was geschied, uit eene circulaire van de curatoren was bekend geworden dat de rechter-commissaris de eerste uitdeelingslyst had goedgekeurd, in zooverre was de vergadering dus overbodig geworden, spr. wees er echter op, dat in de circulaire niet vermeld was, wanneer deze eerste uitkeering zou geschieden en waar ze zou geschieden. Dienstig werd het daarom geacht aan deD rechter-commissaris een verzoekschrift te richten om de uitkeering zoo spoedig mogelijk ..te doen plaats hebben en ook om deze te Tilburg te doen geschieden. Dit adres, dat door ongeveer 150 belanghebbenden werd onderteekend, was van den volgenden inhoud:. Ondergeteekenden, crediteuren in het faillissement „de Tilb. Bank," brengen met verschuldigden eerbied het volgende onder uwe aandacht: dat onder de crediteuren in dit faillisement o.a. behooren een aantal gewone burgerlieden weduwen, weezen en ouden van dagen, die van hun dikwijls zuur verdiende gelden en bespaarde penningen sinds 4 Sept. 1902 verstoken zijn, dat velen van hen door het lang uitblijven van eenige uitkeering in pynlyke flnancieele moeilijkheden verkeeren, dat sommigen hunner in eene positie zyn gebracht, die werkeïyk hoogst onaangenaam is; dat allen met ongeduld reikhalzend uitzien naar eene eerste uitkeering; dat zy daarom U HEdelgeatr. met allen eerbied, maar met den meesten aandrang verzoeken, de in uitzicht gestelde uitkeering met den meesten spoed te laten volgen en dat U H.Edelgestr. moge goedvinden deze uitkeering in Tilburg te doen geschieden, aangezien een massa crediteuren in en om Tilburg wonen. 't Welk doende enz. In de zaal der sociëteit „Orpheus" had Zondagavond een algemeene vergadering plaats der St. Paulusvereeniging tot bestrijding van drankmisbruik, afdeeling 't Goirke, Hasselt en Heikant. De zaal was geheel gevuld met leden en belangstellenden. Te ruim 6 uur opent de president, de heer H. Eras, de vergadering en leest de secretaris, de heer L. de Beer, de notulen, welke worden goedgekeurd. Hierna wordt verslag uitgebracht over de uitgaven en inkomsten en blijkt, dat de vereeniging dit jaar voor een nadeelig saldo van plus minus 15 gulden staat. De heer L. de Beer wenscht vervolgens den president geluk, omdat deze reeds zooverre van zijne ziekte hersteld is, dat hy deze vergadering kan by wonen. Op verlangen van den president zal de heer L. de Beer dezen avond evenwel nog als waarnemend president optreden. Na het gezamenlyk zingen van het bondslied, begeeft de WelEerw. Zeer Gel. heer Dr. de Wit zich naar voren tot het houden eener korte toespraak. De Eerw. spreker betoogt, dat in ons land veel en hard wordt gewerkt, om het drankmisbruik te keeren. Er zyn toch in Nederland reeds circa 40000 personen toegetreden tot den een of anderen bond, welke ieder op zyne wijze het drankmisbruik bestrydt. Desniettegenstaande wijzen de officieele statistieken van 1866 tot 1901 op toename van drankmisbruik. In 1866 immers gebruikte men in ons land 71/,3 liter en in 1901 gemiddeld acht en een vierde liter per hoofd Ofschoon dit niet op vooruitgang wijst, ryst in spreker toch geen zweem vaL gedachte, om den stryd tegen het drankmisbruik op te geven. Als oorzaken van het drankgebruik noemt de Eerw. spreker o. m. het drinken als n idool om zijne zinnen te verzetten, om leedgevoel te doen verminderen en eens vroolijk te zijn. Dit middel is een man onwaardig, laf en meestal erger dan de kwaal. Een andere oorzaak is de drinkgewoonte, welke in ons land als 't ware is ingeburgerd. Men kan geen samenkomst laten voorbijgaan of er moet drank worden gebruikt. Deze drinkgewoonte is een maatschappelijk euvel waaruit veel kwaad wordt geboren. Verder wijst de gewyde redenaar nog eenige gevolgen van het drankgebruik aan. Hij noemt o. a. ziekte en vroegtijdige dood ; tal van ziekten eindigen met den dood, omdat de alcohol het lichaam ondermynde en het weerstandsvermogen brak. 3»üês Uit statistieken biykt, dat'het percentage van ziekte en sterfgevallen by geheelonthouders veel minder is dan by drankgebruikers. Ontzettende verwoestingen brengt ' het drankmisbruik ook in den menscheiyken geest. Hiervan getuigen de gestichten v«or krankzinnigen en gevangenissen. Dan nog wordt vooral bij dronkaards bewaarheid, dat de zonden der ouders komen over de kinderen tot in het vierde geslacht Aan drank verslaafde ouders hebben zeer dikwyis ongelukkige kinderen, die ofwel vroegtydig sterven, ofwel een kwynend bestaan lyden als idioten en dergelyke ongelukkigeü' % Ten slotte toont Dr. de wit nog aan, hoe het drankgebruik kolossale sommen gelds verslindt en dit tot gevolg heeft, dat talloozen slecht gevoed en slecht gekleed zyn; en het meest ïydt hieronder veelal de vrouw die naast peraooniyke ellende bovendien nog den rampzaligen toestand , harer kinderen moet aanschouWefl. De Eerw. spreker gelooft, dat strafbepalingen tegen drankmisbruik niet veel zullen uithalen en dat verhooging van drankaccijns alleen de inkomsten derjschatkist zullen verhoogt» !¦''¦«. Evenmin koestert hij hooge verWaohtiugcn van de toekomstige drankwet, doch wei verwacht hy voor de toekomst veel van vereenigingen tot bestryding van drankmisbruik, waar men leert den borrel uit vryen wil te laten staan, omdat men daar wordt oVeftuigd, dat alcohol zoo nadeelig is en zooveel ellende na zich sleept, !'?*rWsftßi Spreker eindigt met een gloedvolle aansporing, om ter wille Gods en uit naastenliefde toe te treden, al zou ook het offer voor velen wat groot zyn, daarby dan bedenkende dat de geestelyke aalmoes hooger staat dan de lichameiyke. (Luid applaus.) Door den waarn. president wordt hierna den ZeerEerw. Zeer Gel. heer Dr. de Wit dank gebracht voor zyne aanmoedigende toespraak;; IÜT33 'SÊSM Alsnu is aan de orde verkiezing van twee bestuursleden wegens periodieke aftreding der heèren J. Claessen en W. Hozemans. Gekozen worden de heèren A van Beurden met 154 en J. Claessen met 152 stemmen. De heer Adr. Vermeer verkrijgt 71 stemmen, verwyl de heer W. Hozemans 66 stemmen op zich vereenigt. Tot slot worden nog onder onophoudeiyk gejuich een 60 tal praktische pryzen verloot, waarna de vergadering op de gebruikeiyke wyze wordt gesloten. Voor een druk bezette zaal gaf de Liedertafel Leo's Mannenkoor en hare dillettanten gisterenmorgen eene uitvoering. Er werd vrij goed gezongen en dezie zangers geven teeltenen, van vooruitgang; „Hollands glorie" bleek voor hen nog wat zwaars toch brachten ze het er tamelijk goed af. 't Was voor de aam-weagea wel een kleine teleurstelling, dat de beer v. L, wegens verkoudheid niet alle voordrachten kon geven, welke op het programma, vernield wia^ ren. Met „Het gemopste Goudentientje" behaalden de spelers veel succes, da rollen werden goed weergegeven en er werd dapper gelachen en daarom is het toch maar te doen. ! De president van den Gildenbond maakte den zangers zijn compliment en elprak hen voor de toekomst woorden van irJoed toe. I Te bijna half drie eindigde het matinee. Wanneer men in het vervolg de verschillende pauzen wat minder lang trok zouden'de matinee^ wat vroeger afgeloopen zijn, hetgeen door vele leden zou worden op [prijs gesteld. Gisterenavond had in de zaal van café „Villa Nova" alhier eene openbare vergadering plaats van de afdeeling Tilburg van het Nederlandsch werkliedenverbond Patrimonium. De zaal was tot in alle hoeken bezet. Precies te 7,5 uur wordt de vergadering geopend door den president, den heer Brand, dïe alle leden en belangstellenden welkom' heet en vervolgens het woord geeft aan den heer W. C. Uittenbroek. onderwijzer te Rotterdam. Dteze, die zal spreken over „de christen werkman en Ide klassen- of belangenstrijd w'enscht zijn onderwerp in twee hoofddoelen te splitsen en wel: de christen werkman en de Jdassen- of belangenstrijd. ( In zijn eerste gedeelte gaat hij na,: hoe mien den werkman in het kamp der tegenpartij! schetst en hoe hij is en handelt. Volgens sommigen zijn de christen arbeiders, zegt spreker ongeveer, menschen, die alles goed' vinden, die behoudend zijn in hart en nieren, 't zijn onbeholpen lui, 't zijn stumpers, die alleen in praatjes heil zoeken en zich blind staren opl het gezag, 't zijn in één woord vervelende individuen, welke de machten, die boven hen staan erkennen. En hoe is en handelt nu die christen arbeider? De christen werkman is ook een mensch, die, evenals zijn tegenstander gruwt van al wat christelijk is, wederkeerig gruwt van al wat neutraal is. Hij is werkelijk een stijfkop wanneer 't aankomt op zijn geloof, wat hem belet geregeld samen te gaan met zijn overigens als mensch vaak uitnemende confrater, in vereenigingszaken. Daardoor staat hij _ vaak niet afe een uitgeworpene, doch als een uitgetreden*, onH evenwel met een schaar van trouwe vrienden op te trekken, teneinde zijne vakbelangen te bsspreken en door woord en daad te verbeteren, 't Is den christen werkman vooral en bovenal te doen, om het möreele; voor hem geldt steeecis het woord van den grooten Meester : „zoekt eerst het rijk Gods en al het overige zal u wor-i den toegeworpen, i. Wij komen, vervolgt de heer Uittenbroek, mie* het zedelijke voorop en 't staat vast, dat wanneer een persoon, een volk, moreel beter wordt, zijn materieéle verhoudingen in oeconomischen en politieken zin eveneens beter moeten worden. D|3 christen werkman erkent verder het privaat bezit en handelt derhalve in over eenstemming met het geopenbaarde woord vari God 'én hij kan, mag en wil niet medewerken met hen, die zich verliezen in den zoogenaamden klassenstrijd welken strijd hij niet erkent. Hierna stelt spreker in het licht, dat men het niet eens is over het privaat bezit, of dat al of niet recht van bestaan heeft, dat men het verder" niet eens is over het tijdstip van het ontstaan van den klassenstrijd en dat men gtevolgelijk niet kan ontkennen, dat dit oeconomisoh probïeëmi nog niet gekbmien fe, ïn e©h stadiumV waarin men zich het recht mag aanmatigen het als voldongen feit vast te stellen. Het privaat bezit, zegt spreker, dat recht van bestaan heeft, is niet de oorzaak van den SS, g, klassenstrijd, doch wel de prediking der èntëvfedenheid. Betreffende hêt ontstaan Vanden klassenstrijd is de heer Uittenbroek vtó oordeel, dat deze niet uit de 19de eeuw dateert en hij wijst erop, dat reedis in 1337 de Londen-i sche marokkJjnbewerkers en 9 jaren later de zadelmakersknechts enz. zich vereenigden tot een blijvend broederschap, met het doel de loonen ie doen stijgen. Een klassenstrijd bestaat dan ook Iniet; 't is alleen een botsing van belangen. Spreker eindigt zijn keurige rede, welke ruimi 1,5 uur duurde, niet een opwekking tot de christen arbeiders, dm steeds vredelievend, ta blijven, terwijl hij de patroons aanspoort hunne werklieden altijd liefdevol te behandelen m hij hoopt, dat deze avond een stoot moge geven tot deze heerlijke uitkomst. (Appfaus.) Hierna treedt in debat de heer Smits, lid van Sen raad der gemeente Dordrecht. Deze, diief ongeveer één uur spreekt, is van oordeel, dat klassenstrijd werkelijk bestaat en dagteekent Van de opkomst der groot-industrie. Verder meent hij, dat het privaat bezit wel degelijk als oorzaak van den klassenstrijd moet worden beschouwd. Wat betreft de vooropstelling van het geestelijke, vervolgt dë heer Smits, wij socialisten willen korter arbeidsdag, opdat de werkman zijn geestelijke rijkdom kunne vergrooten en daarom strijden wij ook voor beter onderwijs. Ook wijst hij erop, dat met gemieenschappelijk! bezit door de socialisten alleen wordt bedoeld, een gemeenschappelijk bezit van den grond, van de grondstoffen, van de machines enz. doch niet van de kleeren, welke men draagt. Wat vervolgens aangaat, dat men in alles gefoovig! moet zijn en een God kennen dan kan hij zich niet verklaren, hoe dan Transvaal het aflegde voor de brute macht der Engelschen,. Nog zegt de heer Smits, dat ook de socialisten geen onredelijk© eischen ©tellen en niet zulftien doordrijven, wanneer de patroon door het uit-, keeren van hooger loon gedwongen wordt zijne zaak te sluiten ; ook wij, vervolgt hij, zullen de kip niet slachten voor het gouden ei gelegd is en is eenmaal het ei gelegd, dan zal zij' daar misschien niets tegen hebben. Verder vraagt hiji of in Krimmitschau de patroons zich niet allen aaneengesloten en gezamenlijk positie tegen de arbeiders maakten en of dit niet met recht een klassenstrijd mag word-on genoemd. Hierna stelt spreker in het licht, dat de socialisten bijzonder veel voor hun beginselen over hebben en dikwijls een groot gedeelte van hun karig loon afstaan. En ten slotte wijzend op dit christelijk ministerie, meent hij, dat dit niet geeft, wat daarvan werd verwacht en hijl eindigt met de meening te uiten, dat relijieuie gevoelens niets mat maatschappelijke \ erk e leringen, hebben te maken. (Applaus.) 'S' Die heer Uittenbroek, die nu weder aan het woord komt en ruim één uur spreekt, complimenteert den heer Smits, omdat deze te kennen gaf, niet de geheele huidig© maatschappelijke orde te willen omverwerpen ; even(wel vindt hij de anarchisten eerlijker omdat deze rond voor hunne meening uitkomen. Op. het gezegde van den heer Smits, dat dit ministerie niet aan de verwachtingen beantwoordt, verwijst de heer Uittenbroek naar de hrvaliditeitswet, de pensioenswet, de onderwijswetten ©na. waaruit blijkt, dat het christelijk ministerie materieel en moreel heeit gewerkt en nog werkt. En indien het niet meer voortbracht, ligt de schuld daarvan aan de socialisten, die meti het oog op de verkiezingen van 1905 remmen zooveel zü kunnen. Verder, vervolgt spreker heeit de heeir Smits niet aangetoond, dat Wet privaat'bezit' de oom zaak is van den z. g. klassenstrijd. Dan zeide de heer Smits dat ook de socialisten het geestelijke vooropstellen, maai- dan zou spreker dit wel beter willen beJWezen zien, of. Vraagt hij' zich af, beschouwen de socialisten sommige onzedelijke praktijken, (en hier haalt spreker er eenige aan) ala geestelijke vooruitgang. \ ' Aangaanden den oorlog tusschen Transvaal en Engeland antwoordt de heer Uittenbroek, dat de socialisten niet weten, of het kapitaal daar sterker was dan het geloof. Ook hier riep men bij de vlucht van Willem' van Oranje, daar ligt onze hoop en op dit oogenblik zijn wij een klein doch vrh" land en worden zelfs! in het buitenland door het optreden van onzen minister-Jptre-i sident druk besproken : Gods raadsbesluiten zijn niet te doorgronden. Betreffende de kip, die er wellicht niets tegen zou hebben te worden geslacht na hare gouden eieren te hebben gelegd, noemt spreker onze Oost-Indische bezittingen de kip, die geen gouden eieren meer legt en welks de: isocialistail daarom willen verkoopën, wat hij als onvader-J landslievend brandmerkt. :'. ' '¦ ! > ! Die heer Uittenbroek'erkent, dat ook onder de christenen er worden gevonden, die niet altijd! even christelijk handelen en van wie men niet begrijpen kan, hoe. zij den naam Christus opi dö lippen durven nemen,, doch dergelijke uitzonderingen bewijzen niets tegen de ware christetnen. want zij noemen zich christenen, doch zijn het niet. In verband hiermede wijst spreker olrj den bekenden twist-tusschen Petter en O.udegeest, waaruit blijkt dat ook onder de sociaMs-1 ten niet alles rozengeur. is. IDe werkstaking te Krimnjjitschau besprekend, zegt sfereker, _ dat! daar het recht-niet aan de zijde der arbeiders! was. ¦.-.'! D|e heer Uittenbroek geeft toe, dat de socialaah ten veel voor hun beginsel overhebben, doch hierin staan de christenen niet bö hen ten achteren ; ook zij gêvên duizenden aan hunne organisatie, waarbij^ nog komt de ontzaggelijke sommen welke zij aan hun onderwijs ten koste leggen ; en ook wij' onderwijzers van bijzondere scholen vervolgt hij', verkeeren wat inkomen aangaat, in veel ongunstiger toestanden dan de onderwijzers van openbare scholen, doöh dit hebbeu wij over voor on-sl beginsel. (Luidi applaus.) Beide heèren komen hierna ieder nogmaals aan het^woord, (gebrek aan plaateruimte belet ons uitvoeriger te Zijn) waarna de éèrevoorzitter, de ZeerEerw. heer H. J. Binnema, onder bijval der aanwezigen dank brengt aan de sprekers van dezen avond en verder constateert dat w«h derom is gebleken, hoe de beginselen van christenen en socialisten elkander uitsluiten, omdat daartusschen niet gradueel, doch een reëel! verschil bestaat. Die Eerw. spreker geeft vervolgens nog te kennen, dat hij zelf in Zijn hart democraat is. maar niet sociaal-democraat en gluit eindelijk de vergadering met den wensch dat allen zich in alles christelijk mogen tc«r.en. ---