De Koningin van Denemarken.! KOPENHAGEN, 27 Sept. (R. 0.) De toestand der Koningin was heden minder goed. Drie doctoren werden des middags ontboden. De geheele koninklijke familie is op het kasteel Bernstorfi bjjeen. --- Vreemdelingen in Transvaal. PRETORIA, 27 Sept. (_K. 0.) Toen gisteren in den Eersten Volksraad het voorstel behandeld werd om aan personen die geen Tranavaalsch burger zijn, het recht tot uitoefening van het ambt van procureur en advocaat te weigeren, kwam president Kruger juist de vergaderzaal binnen. De president verzocht, dat het voorstel zou worden ingetrokken, daar het in strijd is met de Londensche conventie, die vrijheid van handel en bedrijf voorschrijft voor onderdanen van alle vreemde landen. Het voorstel werd daarop met 19 tegen 6 stemmen verworpen. --- Oranje-Nassautentoonstelling. 111. De tak Nassau-Dietz, afstammend van Jan den Oude en Elisabeth van Leuchtenburg, wordt op de tentoonstelling het eerst vertegenwoordigd door Willem Lodewijk, echtgenoot van Prins Willem's dochter Anna. Wybrand de Geest en Jan van Ravesteyn hebben zijn stoer voorkomen meesterlijk gepenseeld, on uit een dagboek, afgestaan door het Staatsarchief te Wiesbaden, leeren wij zijne werkzaamheden in de Nederlanden kennen. Zijn echt bleef kinderloos, daarom volgde zijn broeder Ernst Casimir hem op, van wien wij de door Wybrand de Geest en Miereveld geschilderde portretten ontmoeten. De hoed met den kogel die hem doorboorde, herinnert aan zijn heldhaftig einde, toen hij in Juni 1632 voor Roermond het leven liet. Zijne gemalin Sophia Hedwig van Brunswijk- Wolfenbüttel beval zichzelf en hare twee zonen na dit droevig ongeval, in een eigenhandig schrijven, bij de Staten van Utrecht aan. Aan beide zonen was geen gelukkig uiteinde beschoren. De oudste, Hendrik Casimir I, sneuvelde voor Hulst den 6 Juni 1640, en daarvan getuigen de doorboorde lederen kolder en het met bloed bevlekte hemd. Van den tweede, Willem Frederik, vinden wij twee pistolen ; het eene nog geladen, met het andere doodde hij zichzelf door een noodlottig toeval in October 1664. Van beiden ontmoeten wij verschillende portretten door Wybrand de Geest. Bijzondere aandacht verdienen twee meesterstukken van schilderkunst, n°. 708 en 709 van den catalogus, onderscheidenlijk door Adriaen Hanneman en Pieter Nason. Uit het huwelijk van Willem Frederik met zijn nicht Albertine Agnes, een dochter van Frederik Hendrik, werd Hendrik Casimir II geboren,^ de strijdgenoot van Willem 111, dien wij in een door Huchtenburgh geschilderd, en door het Mauritshuis ingezonden dock, afgebeeld zien te midden van het strijdgevoel. Zijne vrouw, Henriette Amalia van Auhalt-Dessau, kleindochter van Frederik Hendrik, is vertegenwoordigd door verschillende portretten en door een brief, n°. 735 van den catalogus, waarin zij den staf breekt over den hertog van Mecklenburg, den naderhand van hare dochter Sophia Hedwig gescheiden echtgenoot. Van haar talrijk kroost, waaronder in de eerste plaats voorkomt de bij den Moerdijk noodlottig omgekomen, veelbelovende Johan Willem Friso, vinden wij vele portretten. In velerlei manier zijn de trekken weergegeven van zijn weduwe, de om haar wijs beleid beminde Maria Louise van Hess6n- Kassel door den volksmond Maryke-Meu genoemd. Merkwaardig vooral is de compositie door Philip van Dijk, afkomstig uit het museum te Kassei en vermeld als n°. 752 van den catalogus. Te oordcelen naar de doeken van Van Dijk, Accama Fournier en Fischbein, die Willem IV als krijgsman in volle rusting afgebeeld hebben, zou men gelooven dat deze gedurende zijne korte regeering veel geoorloogd heeft, hetgeen nu juist niet zoo was. Zijn leven verliep kalm, zonder groote momenten; en daarom vinden wij slechts herinneringen aan zijn verheffingen tot Stadhouder van Friesland, tot algemeen Stadhouder en aan zijn huwelijk. Merkwaardig en kostbaar tevens is het kistje waarin hem het Octrooi der toen reeds kwijnende Westindische Compagnie werd aangeboden. Ook de eierschaal met zyn portret, ingezonden door jhr. Van Loon verdient veel attentie. Van zijn gemalin Anna, die eer»t als „gouvernante" eemge beteekems kreeg, treffen wij eenige portretten en miniaturen aan, terwijl ons het meest curieus voorkomt een band met brieven van haar of aan haar en haar gemaal. Een minder aangenaam lot was beschoren aan Willem V en de verzamelde voorwerpen tooneu de rijzing en de daling zijner populariteit. Bij de menigte van bijeengebrachte souvenirs zullen wjj nietjstilstaan, bij dej vele portretten door Bolomey, Haag, Ziesenis, Fischbein, die hem in al de phasen van zjjn weinig voorspoedig leven voorstellen, doch ons slechts ophouden bij die zaken, die teekenend zijn voor den tijd waarin hij leefde. Te recht pruikentijd geheeten : de producten van papiersuijkunst en porselein-industrie zijn eene afspiegeling daarvan. Vele voorwerpen van huiselijk gebruik, theepotten, bordjes en schotels, versierde meu met het portret van Willem en zijn vrouw, omgeven door mystieke, soms hoogdravende uitingen van Prinsgezindheid, die al even weinig solide bleken te zijn als de voorwerpen waarop ze prakten. De Chineesche wijsgeer Lao Tsz heeft gelijk waar hij zegt: „Zoodra de Staten in vérwarring zijn, komen de getrouwe onderdanen"; en „zoodra zij zich op hun trouw gaan verheffen is dit een bewijs, dat de substantie verdwenen is en alleen de uiterlijke schijn nog bestaat." De smalle gemeente schafte zich deze breekbare voorwerpen aan; de rijkeren lieten de toen onmisbare snuifdoos van goud, zilver of porselein, tooien met de vorstelijke portretten, en we treffen deze artikelen herhaaldelijk in deze collectie aan. Ook het Duitsche stadje Herborn gaf uiting aan de volheid zijner Orangistische gevoelens door tal van „Lob- en Danklieder" bij verschillende occasies. Uit het kinderleven van den Prins hebben wij de aanstelling eu instructio voor zijn gouverneur De 'Joncourt; eenige bladzijden schrift, door hem op zevenjarigen leeftijd geschreven, en eenige producten van zijn teekentalent. Merkwaardig is oen handschrift van Mozart, waarin voorkomt een fuga op het „Wilhelmus", door hem ter gelegenheid van 's Prinsen meerderjarigheid in Den Haag gecomponeerd. Van Willems bezoek aan Amsterdam in 1768, toen nog alles rooskleurig was, vinden wij de sporen in een penning en in een, hem door door de Hoogduitsche Joden bij zijn bezoek aan hun Synagoge, aangeboden gelegenheidsboek. Ook op zyn huwelijk met de kloeke Wilhelmina vinden wij medailles en onder de van haar aanwezige portretten zijn eenige van groote kunstwaarde. Een herinnering aan de voor het doorluchtige paar moeilijke tijden zien we in oen den burgemeester van Schoonhoven geschonken horloge met brillanten, na de geruchtmakende molestatie aan de Goejanverwellersluis, gevolgd door de interventie der bajonetten, die de rust voor een wijle herstelden. Hierop wijst het bij n°. 960 van den catalogus behoorende waterverfportret van den Prins, in afzonderlijke lijst met het onderschrift : //Zie den doorlucht'gen Prins Hersteld, in 't erv'lijk regt ! //Door steun van bondgenoot! door Koninkiykeeehtl" Daarop weinige, maar moeilijke regeeringsjaren en toen de slotscène van dit drama. De Franschen onder Pichegru rukten het land binnen en de oude stam moest voor de nieuwe wereldorde wijken. Niet verzekerd van lijfsbehoud, ontkomen op een visscherspink — biedt niet dit vertrek eene treffende tegenstelling met den terugkeer van zijn zoon op een pink, 18 jaar later, die algemeene jubel in den lande deed opstijgen ? In woord en beeld uitgedrukt is deze heuglijke gebeurtenis, die feitelijk een einde maakte aan de Fransche overheersching. Daarnaast mogen wij wel een gedachte wijden aan den op 25-jarigen leeftijd te Padua overleden Willem George Frederik, die als Oostenrijksch generaal een werkzaam aandeel nam in den stryd tegen Frankrijk, en wiens portret wij herhaaldelijk kunnen aanschouwen in de witte uniform van generaal-veldtuigrueester. Zijne zuster Frederica Louise, gehuwd met den Erfprins van Brunswijk, is door Fischbein afgebeeld (n°. 1084 van den catalogus) met een blad muziek in de hand, waarop eene opdracht is te lezen. Het gelukkige leven van Willem I en zijne gemalin, waarop later de Belgische afscheidingsoorlog een schaduw wierp, is in menig voorwerp afgespiegeld. Hoe zijn niet de tijden veranderd, nu de Belgische Kamer van Volksvertegenwoordiging de buste van zijn eersten koning hier inzond! Naast dezen energieken souverein eene kunstlievende gemalin: men lette slechts op het portret van haar zoon prins Frederik als kind, door haar geschilderd (n°. 1166 van den catalogus). Hier leert men ook het aandeel kennen door Willem II genomen in den algemeenen strijd tegen Frankrijk's overheersching. Aan Hodges en aan Pieneman danken wij doeken die hem in Spanje en bij Waterloo aan de zijde van Wellington afbeelden. Het door een nakomeling van den beroemden Wellington voor de tentoonstelling afgestaan portret (n°. 1110 van den catalogus) heeft eene zonderlinge geschiedenis. Als candidaat-echtgenoot van de Engelsche koningsdochter naar Londen getrokken, liet de prins van Oranje dit portret voor zijne uitverkorene vervaardigen. Amor was hem echter niet gunstig en hy vertrok onverrichterzake. Wat moest het Engelsche hof met zijn beeld doen? Men vond eene oplossing en gaf het den Hertog van Wellington, onder wien hy gestreden had, en zoo kwam het hier. Spoedig troostte hij zich, door zijn huwelijk met Anna Paulowna. Bij den intocht der geallieerden te Parijs in 1815 ontmoette hrj Czaar Alexander, die sympathie voor hem opvatte en in hem den geschikten man voor zijne zuster zag. Hier vinden wij ook de militaire muts, waarmee hij vaak afgebeeld is, en op de twee schilderijen, door den Czaar van Rusland ingezonden, vertoont hij zich in Russische uniform. Gelukkig dat zijne „huldiging als Romeinsch Imperator" hoog hangt, want anders zou het critisehe oog de allerzonderlingste combinatie ontdekken van het grootkruis der M. W. O. gehecht op een Roraeinsche toga. Aan Anna Paulowna worden wij herinnerd door verschillende portretten, o. a. een waarop zij is voorgesteld als kind aan de zijde van haar broeder, keizer Nicolaas, door den Czaar ingezonden, e« voorts door eenige autografen. De vrijmetselarij viert hier hoogtij, want ia edel metaal heeft zij bij feestelijke gelegenheden hulde gebracht aan haren Grootmeester nationaal, Prins Frederik, wien zij als rijke jubilee-geschenken hamer en staf vereerde. Ook ziJDe gemalin en dochters, de Prinsessen van Zweden en van Wied, zijn hier niet vergeten. De laatste toonde door hare inzendingen bijzondere belangstelling in de tentoonstelling. Hoe liefelijk komt ons de verschijning voor van Prinses Marianne, vooral op het portret, n°. 1200 van den catalogus. De nagedachtenis van Koning Willem 111, zijne eerste gemalin, zijne zoons en broeder Prins Hendrik wordt hier geëerd door talrijke herinneringen. Treft ons niet de voorstelling van 's Konings hulpbetoon in den watersnood en de aquarel waarop-wij hem zien in eene boerenwoning aan het Udeler meer? Door Pieneman afgebeeld op de valkenjacht toont hij dezelfde liefde voor dat vermaak als ziju oudste zoon. Als gast van Napoleon woonde Koningin Sophie de jachten bij iv hot bosch te Compiègne, waarvan twee doeken door Martinus Kuytenbrouwer getuigen. Van de Prinsen, zijne zoons, zien wij busten, portretten en miniaturen gevat in gouden armbanden. Vooral de beide doeken met de elegante figuur van den Kroonprins, door Pieneman geschilderd, trekken onze aandacht. De afbeelding van zijn eskadertocht in de Middellandsche zee, zijn aan boord van de Bellona opgemaakt middagbestek, een portret als jong luitenant, en een in den blauwen rok der Kon. Ned. Roei- en Zeil-Vereeniging, door Bisschop, herinneren aan Prins Hendrik, die zooveel voor Amsterdams handel gedaan heeft. De zilveren bekers, afkomstig van Prins Alexander, toonen ons diens gehechtheid aan de Leidsche Universiteit. Het portret van de Koningin-Moeder, aan wie Nederland zooveel dank verschuldigd is, prijkt naast dat van hare dochter, door Jossolin de Jong.Het laatste is een liefelijk meisjesportret, enmet welgevallen rust ons oog op de bekoorlijke trekken van deze jongste loot van den ouden Oranjestam. Maar sedert zij zoo werd afgebeeld, heeft zich voor haar een nieuw tijdperk geopend, en in onze herinnering rijst naast dat lieve kopje het beeld op van de Koningin, zooals we ze den 6den September voor ons zagen, beschenen door het zonnelicht dat op haar viel door de ramen der nieuwe Kerk, toen van hare lippen heeft geklonken de plechtige eed, haar voor altijd verbindend aan het trouwe Nederlandsche volk. Aan het einde mijner taak, geloof ik met het volste recht te mogen zeggen, dat de Oranje- Nassau-Tentoonstelling bevat veel schoons en veel merkwaardigs. Om die reden mag ik ouderen zoowel als jongeren aansporen tot een trouw bezoek. Het zal zoovele sluimerende herinneringen uit onze kinderjaren opwekken •n ons op geheel nieuwe wijze een blik geven in de vaak roemrijke geschiedenis van ons vaderland. Dat het bestuur dit begreep, heeft h»t bewezen door de verschillende weesinrichtingen uit te noodigen tot een kosteloos bezoek, daarbij voor de leermeesters de gelegenheid openstellende om zich door eene vroegere kennismaking met de tentoonstelling voor te bereiden, om zoodoende voor de leerlingen het bezoek zooveel vruchtbaarder te maken. EOUARD VAN BIKMA. --- Engelsche Brieven. UIT DE CITY. Londen, 26 Sept. (Part. corr.) Terwijl de voorbereiding voor de ultimorescontre, die heden voor minwaarden en morgen in de andere afdeelingen der beurs een aanvang neemt, als gewoonlijk tot beperking van zaken leidde, was de handel ter beurze heden nog stiller, ten gevolge van de afwezigheid van een groot aantal beursbezoekers wegens den Joodschen feestdag. By gemis aan zaken was de stemming bovendien gedrukt, deels ook onder den invloed van de staatkundige berichten. Tegen het slot verbeterde de stemming evenwel eenigszins, voornamelijk toen het bekend werd, dat het Fransche ministerie besloten had, de revisie van de Dreyfus-zaak te gelasten. Consola bleven per saldo Hi pCt. lager. De meeste Europeesche Staatsfondsen sloten M à H pCts. beneden Zaterdag, maar de diverse Chineesche leeningen daalden % à 1 pCt. Daarentegen waren Zuid-Amerikanen voor het meerendeel vast en konden zich Argentijnen Y% pCt. herstellen. Amerikaansche spoorwegwaarden waren heden eveneens verlaten en de variatiën waren over het algemeen van weinig beteekenis. Met de heden ontvangen mail zijn de verslagen van een aantal maatschappijen, waarbij in Europa een groot belang bestaat, ingekomen. Bij alle blijkt, dat aanzienlijke bedragen aan verbetering van weg en werken is besteed en op de exploitatierekening belast. Zoo wordt o. a. in het verslag van de Atchison vermeld, dat de kosten van onderhoud van weg en rollend materieel met $ 2,106,000 vermeerderden. Het uitzicht bestaat echter, zegt het verslag, dat het thans ingetreden jaar hot einde zal zien van de grootste uitgaven voor verbetering en dat de maatschappij dan in staat zal zijn de kosten van onderhoud te doen dalen tot verre beneden de tegenwoordig zeer hooge cijfers. In het verslag der Erie wordt ook melding gemaakt van zeer groote uitgaven om het rollend materieel aan de wettelijke eischen voor de veiligheid te doen beantwoorden. Ruim % 500,000 werd in het afgeloopen jaar voor dat doel aan luchtdrukremmen enz. besteed en op exploitatie-rekening geboekt. De mijumarkt was heden vrij vast, waartoe ook werd bijgedragen door het feit, dat het bij de rescontre bleek, dat een aantal van de duurdere shares in vaste handen waren overgegaan en er in verschillende soorten stukkengebrek voor continuatie doeleinden was. Geld was heden meer gevraagd voor callmoney en voor korten termijn, in verband met de behoeften voor het einde van het kwartaal. Daarentegen toonden de discontokoersen eerder eene neiging tot reactie en waren driemaands wissels niet ruim aangeboden tot 2% k 2% pCt. £ 40.000 in sovereigns werden heden aan de bank onttrokken, Zilver onveranderd vast op 28.%. d. per on 3. --- De Dreyfus-revisie. Het besluit om de revisie van het proces- Drayfus aanhangig te maken bij het Hof van Cassatie is, naar het schijnt, in den ministerraad van Maandag niet zonder heftigon strijd genomen. De Figaro deelt daaromtrent het volgende mede: In de commissie voor de herziening hebben de drie raadsheeren uit het Hof van Cassatie op juridische gronden tegen de herziening gestemd, de drie directeuren aan het departement van justitie vóór. Door dit „zoo al niet ongunstig dan toch onzijdig" advies dor commissie achtte de minister van justitie Sarrien zich niet voldoende gedekt en hij verklaarde zich in den ministerraad tegen de herziening. Hij wees erop dat bij het scheiden der Kamers ten gevolge van het eenstemmig votum van vertrouwen na de rede van minister Cavaignac feitelijk tusschen de Regeering en de Kamer een stilzwijgende overeenkomst bestond om de gewijsde zaak te eerbiedigen. De bekentenis van kolonel Henry had het ministerie doen besluiten den gewijzigden toestand te onderwerpen aan het oordeel der commissie van herziening. En nu deze in de bekentenis met den daarop gevolgden zelfmoord niet het noodzakelijke element ziet dat een revisie zou wettigen, meende de heer Sarrien dat alleen de Kamer de Regeering zou kunnen machtigen de revisie aanhangig te maken. De minister-president Brisson voerde daartegen aan dat met de bekentenis van kolonel Henry, waaruit de valschheid van het voornaamste bewijsstuk volgde, alles in het niet is verzonken: de rede van den heer Cavaignac, en het aanplakken daarvan en het votum van vertrouwen en ook de gevolgtrekkingen welke de heer Sarrien maakte uit de Kamerzitting van 7 Juli. Het advies van de commissie van herziening was onzijdig en juist deze afwezigheid van advies maakt het der Regeering tot plicht alleen de verantwoordelijkheid van de beslissing te dragen. Verder bestreed de minister-president dat de eerbied voor de gewijsde zaak zou worden geschokt door een procedure in te leiden die in de wet is toegelaten en hij wees er nogmaals met nadruk op, dat de Regeering noodzakelijk de zaak-Dreyfus aan de staatkunde moet onttrekken om haar weder te brengen binnen de wettelijke en juridische perken. Daarom wil hij de Kamers niet bijeenroepen. Later zal de Regeering aan het parlement verantwoording doen van haar houding. De ministers Bourgeois en Delcassé spraken nog in denzelfden geest, terwijl de heer Viger zich bij minister Sarrien aansloot. Ten slotte zou de heer Brisson zelfs tot zijn collega van justitie deze woorden hebben gezegd: „Als gij persoonlijk bezwaren hebt en u niet voldoende gedekt acht om zonder aarzelen de verantwoordelijkheid op v te nemen, behoeft gjj ons daarom niet te verlaten. Ge kunt bij ons big ven zonder den brief van verwijzing naar het Hof van Cassatie te teekenen. Neem de portefeuille van binnenlandsche zaken, ik zal die van justitie nemen en zoo valt de geheele verantwoordelijkheid op mij!" Deze woorden van zijn ouden vriend Brisson zouden den heer Sarrien hebben bewogen zgn toestemming te geven en na een debat van vier uren werd tot stemming overgegaan. Volgens de Matin werd het bekende besluit genomen met zes stemmen tegen vier en één onthouding. De minister van oorlog stemde vóór. Men vertelt dat de heer Viger den stap der regeering blijft afkeuren en zijn ontslag zal nemen! Hij zou aan een verslaggever van de Soir hebben verteld, dat Brisson zijn wil alleen heeft doorgezet dank zij een zeer sterke pressie op zyn ambtgenooten, door te verklaren dat hij geschandvlekt zou zijn wanneer de revisie werd geweigerd. Nadat de beslissing was gevallen, heeft de minister van justitie den procureur-generaal van het Hof van Cassatie, mr. Manau, ontboden om met hem te eonfereeren. Mr. Manau iq op het oogenblik niet te Parijs, doch zal onverwijld terugkeeren. Overwogen zal worden of er aanleiding bestaat het Hof zonder verwijl bijeen te roepen dan wel of men het einde van de gewone vacantie (15 October) zal afwachten. Over het oordeel van de pers over het genomen besluit kunnen wij kort zijn. Met uitzondering van de anti-semietische en cléricale bladen keuren allen den stap der regeering goed. De bewoordingen waarin zij dit doen geven geen aanleiding tot bijzondere vermelding. Wij stippen slechts aan dat enkelen den eisch voorop stellen dat de verdere af wikkoling der zaak in het volle licht zal geschieden, opdat er geen twijfel kan overblijven. Bij de tegenstanders van de revisie staan wij iets langer stil. De Gaulois, het Journal en het Petit Journal betoogen dat de revisie een politieke en geen juridische daad is. Het eerstgenoemde blad hoopt dat de verantwoordelijkheid van den stap licht zal drukken op de gewetens der minissters. Het Journal vreest dat de beweging zal voortduren, welke ook de beslissing van het Hof van Cassatie zij. Welke „beweging" het blad bedoelt, blijkt niet uit de enkele regels die wij aangehaald vonden. De heer Judet verklaart iv zijn Petit Journal dat de revisie nog te verdedigen was „als zij was voorafgegaan door een onpartijdig onderzoek van de zaak, omringd door alle waarborgen die ons thans ontbreken". De Soir meent dat het kabinet-Brisson steeds verder gaat op den weg van willekeur en onwettigheid. De Eclair valt den heer Sarrien heftig aan en waarschuwt hen dat hij in zulk een ernstige zaak niet een Pontius-Pilatus kan spelen. Drumont geeft zijn woede lucht in keur van scheldwoorden, waaronder de krachtigste gericht zijn aan het adres van den heer Brisson. Een Jordaner zou van zulk een rijkdom versteld staan. Maar de kroon spant Rochef ort. Hij waagt de onderstelling dat Brisson — dien hij uitkrijt voor een ellendeling, een verrader, een ontaard zoou, die door zijn vader vervloekt is en naar zijn moeder, de weduwe, niet omziet — „als zoo vele anderen" zich heeft laten omkoopen door het Syndicaat en gaat dan aldus voort; //Maar het is waarschijnlijk dat de nieuwe vadermoord dien hij aan het Fransche vaderland pleegt, ditmaal niet ongestraft zal blijven. Hij kan vrij op het Hof van Cassatie, dat hij te hulp heeft geroepen, de verantwoordelijkheid werpen van het bloed dat zal vloeien: hij zal den moordenaars den dolk in de hand hebben gegeven; hij zal de Lebel-geweren hebben geladen die uit zichzelf zullen afgaan zonder dat man nog kan weten op welke borsten zij gericht zullen zgn." En verder verdeelt hij de scheldwoorden die hij nog in zijn woordenboek heeft kunnen vinden met eerbiedwekkende onpartijdigheid over Dreyfus, zijn familie en alle voorstanders der herziening. De heer Paul Meyer, directeur van de Ecole des Chartes heeft een brief geschreven aan generaal Zurlinden waarin hij protesteert tegen de vervolging van kolonel Picquart: //Na het noodlottig avontuur van kolonel Henry, dat zoo pijnlijk was voor generaal De Pellieui, had men reden te gelooven dat de generale staf zich een nieuwe bespotting zou bsparen. //Dat was verkeerd en men zal zich, gelijk men reeds gezien heeft dat lieden die zelfs niet de eerste beginselen van de moderne wetenschappelijke methoden kennen, hun meeningen door geweld en op bevel willen opdringen aan de meesters van de critiek. De schrijver herinnert aan zoovele geleerden die gestraft en^ gehoond zijn, omdat z_ een meening durfden uit te spreken en zegt: //Ikzelf, mijnheer de gouverneur, durf er een uit te spreken zonder eenige beperking en ik neem de vrijheid v te lschrijven: kolonel Picquart is onschuldig, gelijk ik reeds gezegd heb: kapitein Dreyfus is onschuldig. //Gij kunt my aanklagen, mij belasteren, mij door het slijk sleuren, ik zal voor mijzelf het gevoel hebben dat ik mijn plicht heb gedaan als vaderlander en goed burger." De Petite République meent dat de Regeering heeft besloten den militairen gouverneur van Parijs te berispen, omdat bij in de zaak- Picquart niet de instructies van den ministerraad heeft gevolgd. De Fronde meldt onder voorbehoud dat generaal Zurlinden uit zijn dienst zal worden ontzet en kolonel Picquart in vrijheid gesteld. De Daily News bevat een verhaal van iemand die beweert achter de schermen van de Dreyfus-zaak te hebben gekeken. In December 1894, vertelt hij, zond de Duitsche gezant te Parijs, graaf Mtiuster, een uitvoerig verslag van het Dreyfus-proces aan den Keizer. Het verslag werd toevertrouwd aan een koerier van het gezantschap, maar werd, voordat deze de grens bereikte, gestolen en gephotographeerd en vervolgens als onaangeroerd doorgezonden. De regeering van het Duitsche rijk kwam dat te weten en gelastte graaf Munster zijn paspoort te vragen. Het uitbreken van een oorlog tusschen Frankrijk en Duitschland werd destijds alleen voorkomen door de zelfopoffering van president Casimir Perier, die besloot af te treden, nadat een tweede verslag van den gezant eveneens onderweg naar Berlijn gestolen en gephotographeerd en daarna doorgezonden was. Perier keurde hetgeen gebeurd was onvoorwaardelijk af, en daarin zat de ware reden voor zijn ontslag. Deze geschiedenis is, zegt de schrijver, naast reeds genoemde personen ook bekend aan oud-minister Hanotaux, de generaals Mercier en Boisdeffre, majoor Von Schwartzkoppen, kolonel Sandherr en kolonel Henry (die beiden overleden zijn) en majoor Esterhazy. Daar Zola de schadevergoeding van 30,000 francs aan de sehriftkundigen Belhomme, Couard en Varinard, waartoe hij veroordeeld is, niet betaald heeft, is de gerechtelijke verkoop van zijn huis en inboedel aan de Rue de Bruxelles tegen 11 October aangekondigd. --- TELEGRAMMEN. De beweging tegen de revisie. PARIJS, 27 Sept. (R, O.) De groepen der rechterzijde, vergaderd in de rue Bourgogne, hebben moties aangenomen waarin geprotesteerd wordt tegen de anti-patriottische, onwettige handelingen van het ministerie dat de revisie van het Dreyfus-proces aanhangig heeft gemaakt. In do moties wordt voorts de bijeenroeping van de Kamers verlangd en formeel verzet aangeteekend tegen een langere uitoefening van het bewind zonder contrôle van het Parlement. PARIJS, 27 Sept. (R. 0.) De afgevaardigden der rechterzijde, bijeengeroepen door het Kamerlid De Ranel, vereenigd met Nationalisten, bijeengeroepen door Berry, hebben een tweede motie aangenomen, waarin zjj, zeggende gedelegeerd te zijn door 130 collega's, verlangen dat de president der Republiek onmiddellijk het Parlement zal bijeenroepen. Een deputatie van 12 leden begaf zich terstond naar het Elysée, maar de heer Faure weigerde haar to ontvangen, wegens het inconstitutioneel karakter der deputatie. --- De mogendheden en de Sultan. PARIJS, 27 Sept. (_ff. 0.) Uit bijzondere bron vernemen wij, dat Engeland, Frankrijk, Rusland en Italië de termen hebben vastgesteld van het ultimatum, aan den Sultan te richten ten opzichte van Kreta. Het ultimatum zal binnen 24 uur worden gezonden. --- BINNENLAND. TWEEDE KAMER. Overzicht. Zeer gracieus tegenover de Koningin scheen ons het ontwerp-Adres van Antwoord niet. De Koningin had in de Troonrede gezegd, dat bij gelegenheid van de beëediging en inhuldiging tallooze bewijzen gegeven waren „van vaderlandsliefde en gehechtheid aan Mijn Stamhuis". De Koningin sprak dus niet van blijken van gehechtheid aan haar persoon, en dat viel als eene bescheidenheid harerzijds voorzeker te waardeeren. Maar moest de Kamer in haar antwoord dezen weg nu volgen ? In het ontworpen — en aangenomen — Adres van Antw. wordt gezegd, dat de inhuldiging van Hare Majesteit de aanleiding was tot eene indrukwekkende openbaring van de gevoelens van vaderlandsliefde en gehechtheid aan het Huis van Oranje, welke het Nederlandsche volk bezielen. De commissie heeft het natuurlijk zóó niet bedoeld, doch zij cijfert op deze wijze de Koningin zelve geheel weg. Zij zegt dat de inhuldiging voor liet volk de aanleiding was om uiting te geven aan vaderlandsliefde en gehechtheid aan het Huis van Oranje, alsof niet de feestvreugde en de sympathieke gevoelens, waarvan het Nederlandsche volk in deze dagen blijk gaf, wel degelijk golden ook de Koningin persoonlijk, die zich reeds zoozeer een plaats in het hart des volks veroverd heeft. Eveneens waar de wensch wordt uitgesproken, dat de regeering van Hare Majesteit, onder Gods zegen, moge strekken tot heil van het koninkrijk, was de Troonrede te zeer op den voet gevolgd, en had er wel aan toegevoegd mogen worden, dat het zou zijn tot voldoening voor de Koningin zelve. Intusschen, de bedoeling was goed en dat zal de Koningin ook wel begrijpen. De door ons hier geschetste bezwaren gaven geen aanleiding tot debat. Behoudens enkele opmerkingen van de heeren Ferf en Lieftinck over de openstelling van de Belgische grenzen voor ons rundvee, bepaalde dat debat zich tot eene uiteenzetting van den heer Troelstra waarom hij en zijne partijgenooten niet tegenwoordig zijn geweest bij do plechtigheid in de Nieuwe Kerk te Amsterdam. Of liever, de heor Troelstra heeft trachten uiteen te zetten waarom hij niet Oranjegezind is, althans niet meer is, en waarom hij zich verre houdt van waar Oranje wordt toegejuicht. Wij zullen allerminst ontkennen dat de heer Troelstra zijn standpunt met kalmte en gematigdheid hoeft uiteengezet; evenmin dat sommige zijner historische en staatsrechtelijke beschouwingen van ernstige studie en nadenken getuigen. Maar toch scheen het een woordje op zijn pas toen de heer Klerk zeide: „Gij die te Amsterdam zjjt weggebleven, hadt verstandiger gedaan ook nog maar weg te blijven heden bij de vaststelling van dit adres". De beschouwingen van den afgevaardigde uit Tietjerksteradeel giugeu toch grootendeels buiten de quaestie om en gaven te zeer deu indruk, dat alleen en altijd gelegenheid wordt gezocht om den klassenstrijd aan te blazen en de grieven tegen de bourgeoisie te luchten. Immers dat de heer Troelstra niet koningsgezind en niet Oranjegezind is, dat is zijn volle onbetwistbaar en onbetwist recht. Maar wat heeft dit to maken met do inhuldiging der Koningin ? Of de heer Troelstra al of niet wilde deelnemen aan de feesten, dat moest hij natuurlijk zelf weten. Doch niet meester was hij over het al of niet deelnemen aan de plechtigheid vau de inhuldiging. De aanvaarding der regeering is door de Koningin volkomen wettig geschied. Daarop moet volgens de Grondwet de inhuldiging volgen. De daarbij voorgeschreven eed of belofte moet door alle leden van de Staten- Generaal worden afgelegd. Die zich aan dezen plicht zonder force majeure onttrekt, schendt voor zich de Grondwet, waaraan hij trouw beloofd heeft bij de aanvaarding zijner betrekking. Dit volgt volkomen duidelyk uit de onderstelling dat de meerderheid de gevoelens van den heer Troelstra eens mocht deelen. Dan had, in strijd met de Grondwet, de inhuldiging niet kunnen plaats hebben. Nog eens, de inhuldiging is een grondwettig voorschrift, een plicht aan de leden van de Stateo-Generaal opgelegd, dien zij moeten vervullen, ook al vinden enkelen die vervulling niet aangenaam. De heeren Pijnappel en Van Karnebeek hadden groot gelijk, toen zij den heer Troelstra zyn verzuim onder het oog brachten. Maar zooals wij zeiden, de heer Troel str a houdt niet van Oranje, is tegen het koningschap; daarom vergat hij zijn grondwettigen plicht te doen. Doch waarom is de heer Troelstra tegen het koningschap, tegeu Oranje? In het kort kwam de redeneering hierop neder: Sedert 1848 is Oranje hier te lande slechts een werktuig in de handen der bourgeoisie, ten einde het volk dat veel voelt voor uiterlijke praal en persoonsvereering, beter te kunnen beheerschen dan met de middelen die der bourgeoisie zelve ten dieuste staan en niet spreken tot het volk. Volgens den afgevaardigde vit Tietjerksteradeel vervult de Koning hier te lande geen andere rol dan de hoofden der inlandsche bevolking in Indië. Het volk heeft den indruk dat het door zijn eigen hoofden geregeerd wordt, maar hier als in Indië zijn het de kapitalisten die de koorden in de hand houden. Volgens den heer Troelstra is Oranje, door er in 1848 in toe te stemmen deze rol ten bate der werkelijk regeertnde klassen te vervullen, ontrouw geworden aan zijn traditie, dat het namelijk altijd gestaan heeft aan het hoofd der niet-bezittende klassen tegenover de regentenfamiliën. De oude leuze „Oranje boven" wilde in hoofdzaak zeggen: Haat tegen de regenten. „Oranje boven" was historisch de anti-kapitalistische leuze, doch is dat sedart 1848, toen Willem II verklaarde in 24 uur van conservatief liberaal te zyn geworden, niet meer. Het is natuurlijk moeilijk, naar aanleiding eener rede als gisteren door den heer Troelstra uitgesproken, de historische plaats, die Oranje in den strijd der voormalige staatspartijen in onze oude republiek innam, te bespreken. De heer P ij napp e 1, die namens de commissie voor het adres het woord deed, is den heer Troelstra op dien weg niet gevolgd ; de minister Pier s o n deed het ook niet. Hoe gewichtig ook, heeft deze vraag, naar het ons voorkomt, alleen nog een historisch-wetensohappelijke beteekenis, doch is gelukkig van geen practisoh belang meer. Oranje — en dat is juist zijn kracht en onze kracht — is niet meer het hoofd eener party, staat veel minder in dienst van eenige partij of maatschappelijke klasse. De heer Tr o e 1-. str a, die altijd droomt van klassen^ryrf, doet een onmogelijk werk, wanneer hij tracht ons Vorstenhuis in dien strijd te betrekken. De minister van financiën heeft het zoo goed gezegd, dat het verhevene in de gevierde feesten juist hierin bestaat, dat wij ons weder zoo duidelijk herinnerden, hetgeen wij in de kunstmatige opwinding van den partijstrijd wel eens wat veol uit het oog verliezen: dat wij toch vóór alles Nederlanders zijn. Van die eenheid is Oranje bij uitnemendheid het symbool. Die deze eenheid niet wil, die altijd en overal niets wil zien dan klassenstrijd en ptrtijstrijd, ja, hij moet Oranje wel bitter haten, want hij vindt tegen zijn onzalig drijven geen krachtiger tegenstander dan de liefde van ons volk voor het regeerend Stamhuis in ket algemeen en voor our gracions Queen in het bijzonder. De voorstelling, dat Oranje in het jaar 1848 zou hebben prijs gegeven de historische traditie van te staan aan het hoofd der antikapitalistische partij, is zeker al heel scheef. Voorzeker heeft koning Willem II in 1848 het een en ander prijsgegeven van de rechten in 1814 en 1815 den Koning toegekend. Wij moeten het echter ernstig betwijfelen, of de heer Troelstra bij nader inzien wel bij de meening zal blijven dat die rechten nu juist dienden ter bescherming van den kleinen man tegen de meer bezittende klassen. Eene vergelijking van onze staatkunde vóór en nà 1848 zal hierover licht verspreiden. Men denke eens* gemaalbelastiug — vermogensbelasting; beschermende rechten — vrijheid van handel en bedrijf; verbod van coalitie voor arbeiders — vrijheid van vereeniging en vergadering voor allen. Da lijst zou zeer lang te maken zijn. Voorzeker werd in 1848 de macht t-an de volksvertegenwoordiging grooter, en misschien liet zich daardoor des te meer gevoelen dat geheele klassen der bevolking niet vertegenwoordigd waron. Doch dit alles is met medewerking van het koningschap veranderd. De aanzienlijke rechten door de volksvertegenwoordiging in 1848 veroverd, zijn aan de klassen der bevolking, die in 1888 en 1897 voor het eerst het kiesrecht uitoefenden, in den vollen omgang ten goede gekomen. De macht van deu Koning, voor zoover die in 1848 verminderd is, beteek ent vermeerdering van de macht ook der lagere klassen, die thans het kiesrecht hebben. Het is bespottelijk thans te spreken van eene overheersching van de bourgeoisie. Wat Oranje dan vroeger voor het niet vertegenwoordigde volk moest doen, doet het volk nu zelf. Bovendien is het allervreemdst waarom de heer Troelstra er een grief tegen Oranja van maakt, dat in 1848 de macht van het Vorstenhuis verminderd is. Hij zelf beweerde immers dat het historisch vertrouwen van het volk in Oranje toch steeds werd beschaamd, dat Oranje dus feitelijk nimmer is geweest hetgeen het volk dacht en hetgeen de heer Troelstra zelf vooropstelt: de beschermer vtin den kleinen man. Gelukkig kunnen wij zeggen dat de Kroon thans de natuurlijke beschermster is van de rechten van alle klassen van de maatschappij, een bolwerk tegen machtsoverschrijding vau wie of wat ook. Over de feesten was de heer Troelstra ook niet tevreden. Hij verhaalde, aan de hand van enkele buitenland_tche bladen, van ruwe tooneelen, die zouden zijn voorgekomen. Over die beschuldiging hebben een paar Amsterdamsche en Rotterdamsehe afgevaardigden behoorlijk recht gedaan. Dat er enkele ruwe tooneeleu hebben plaats gehad, wien kan dit verwonderen bij een feest, waaraan het geheele volk deelnam; doch dat doet niets te kort aan het feit dat, in het geheel genomen, Nederland een feest gevierd heeft in een eendracht en ordelijkheid als nimmer te voren. Dat is onaangenaam voor mannen als de heer Troelstra, die zich bij uitnemendheid volksmannen noemen, doch het niet zijn; maar het feit is niet te loochenen. Het verdere debat over het Adres van Antwoord beteekende niet heel veel. Deu heer De Visser is op een desbetreffende vraag door de Regeering geantwoord, dat bij het aangekondigde wetsontwerp tot het tegengexau van overmatigen arbeid van volwassen matmen iv fabrieken en werkplaatsen, het vraagstuk van de Zondagsrust niet uit het oog zou worden verloren. De heeren Fe r f en Lieftinck konden ziuh verheugen met do mededeoling van den minister van buitenlandsche zaken dat, naar officieuse berichten, do openstelling aau de Belgische grenzen voor ons rundvee in de maand Oct. a.s. kan worden te gemoet gezien. De heer Lieftinck was echter nog wat sceptisch ten aanzien van den goeden wil der Belgische regeering op dit stuk. Het othwerp-Adres van Antwoord werd met 65 tegen 1 stem (die van den heer Van Kol) aangenomen. Bij do stemming was de heer T roe Ist r a afwezig; de heer Van derZwaag had de vergadering in het geheel niet bijgewoond. De herbenoeming van de leden der huishoudelijke commissie en die van de gemengde commissie voor de sténographie vulden den namiddag eenigszins aan. Heden is er afdeelingsonderzoek, morgen om twee uur benoeming van een commies-griffier. In de volgende week onderzoek van de Indische begrooting in de afdeelingen. ---