DE TOLK DER VRIJHEID. Men heefl den drukker en uitgever van den Groningschenvrij- IteidslGlk J. A. Bolt eens eene kleine proeve van oudnedcrlandsche waakzaamheid in zake van justitie en politie willen geven , door hem, in de nacht van 18 op 19 Mei te Groningen-zelf onvetioachts op (e ligten , met en benevens twee andere personen, allen te Zamen zich , ler gelegenheid van de Kermis , binnen eene Wafelkraam verlustigende deels met het keurig gebak, deels met het discoürereh over en tegen ce Hooge Regering en het Openbaar Gezag ; — zoo tcnminslc leest men in het Handf.lsblad , dat tevens wederom eene som van f 1500, onder stipte geheimhouding, uitlooft aan iemand, die een Burgerman aan een jaarlijksch postje van f 1000 zou weten te helpen , terwijl voor ieder f 100 boven de duizend guldens de belooning ook met f 100 zal verhoogd worden. — Nog prijst hetzelfde Beursblad hoogclijk de eerlijkheid van een Omnibus-conducteur, te Amsterdam , die, per abuis, een vijfgulden sluk voor een dubbellje ontvangen had, en, toen men 'savouds den halven Willem kwam reclameren , ook dadelijk het goud teruggaf. Als zulk eene edele daad nu reeds bij 'smans leven in de Beurs- Courant moet staan, dan zal de Maatschappij tot Nut van 't Algemeen , na zijn duod , er zeker wel een Lofdicht op uitschrijven. — 6 Hollandsehe Irouw, hoe mager ziet het er thans 'met u uit ! ! Ten slotte meldt het nooil genoeg te noemen Ha.ndelsela.d dat de grooie Virtuozen Thalberg en Beriot op dit oogenblik enkel een pleizier togt je door Holland doen, en zich niet zullen lalen hooren vóór den aanstaanden winter. — Behalve de strenge lenlekoü, zal de aanneming der Begrooting hen zeker wel hebben afschrikt; — het wordt in Holland van jaar tol jaar ook hoe langer hoe guurder, en hoc langer hoc kaler. --- De Dichtkunde is Godsdienstig.*). Het is wonderbaar, dat men in een tijd van verlichting, bijna verdedigingen van de laai der dichteren moei aanbieden. De ouden hadden een hoog denkbeeld van deze (aal: zij zeiden, dat het die der Goden was, en wijdden haar aan altijd verheven gebruiken toe; hun had men niet behoeven te toonen, hoe de dichtkunde zich v:,cg.n kon naar den stand der menschen, welke de genie met vcrgroole karakters en uitgelezen zeden, in beweging stelt op verdichte looneelcn. Zij gebruikten natuurlijkerwijze de dichtkunde in al de scheppingen , die de navolging der natuur lot voorwerp hadden; zij gebruikten haar zelfs in den beginne, om de groote gebeurtenissen der geschiedenis te vermelden; de geslachlrollcn der volken waren in leizen geschreven, en de priesicrs der goden bewaarden ze in de tempels. Hierdoor werd le gelijk getoond, dat men een verheven denkbeeld had van het onderwerp der dichtkunde, en een'groolen eerbied voor de herinneringen des vaderlands. lar de dichtkunde, gelijk men weet, diende bijzonder le allen jrjde , om de eer der godheid te vei kondigen; er is in de poëzij eene zekere geestverrukking, die den mensch naar den hemel voert. Zij drukt wonderwel de liefde en dankbaarheid uit; zij bezingt de heerlijkheid en de magt , zij verkondigt de wonderwerken , en God moest zich altijd aan haar vertoonen als hot voornaamste voorwerp, naar hetwelk hare ingevingen zich hel beste konden verheffen. Geen onderwerp zoude haar gelukkiger ontvlamd hebben. Ook zelfs te midden der nicligsle bijgelovigheden des volks, deed hare slem zich aUijd hooren, om dei schepper des heelals te verkondigen Vooral zijn de Hebreeuwsebe lofzangen verheven; het lied van Moses, na den doortogt der Roode zee, is een meesterstuk; de gezangen van David ademen eene' teedere zalving; de geheele oude Bijbel is eeae dichterlijke vervoering van aanbidding en erkentelijkheid. De overige oude talen hebben ons minder getrouw hunne vrome lofzangen bewaard. Evenwel zijn de oden van Pindarus een schoon toonbeeld der liederen, die op de plegtige feestdagen in de tempels weergalmde!:. Het Chnslcndommel zijne zoo zuivere en zoo verheven denkbeelden heeft onder zijne dichteren eene meer wondervolle ingeving moeien onderhouden. Zijne gezangen zijn met liefde vervuld. Zijne geheimen voeren, terwijl zij de rede doen verlegen slaan, de genie let in het diepst der hemelen ; zijne lyrische bewegingen verheffen de gedachle lot in de eeuwigheid : het maakt God zigtbaar voor de i*.j Oaticcnd ui: het Magazijn voor R..C ;\l Ja„. «,„, _ lg-10. geloovigen , liet openbaart hun zijne oneindigheid, het doet hun de eenstemmige liederen der engelen hooren , het verbaast, verblindt hen; het leenl zijnen luister aan zijne dichtkunde; het onlsluit deigenie zijne geheimen, het loont den dichter zijne hoop, vervuil hem met zijne schrikbeelden ; aldus maakt hel de pnëzij levend en ontvlamd , en de onbeschaafde zoowel als de verheven geeslen onlvangen gelijkelijk hare diepe indrukken. Hare geestdrift is algemeen hare gezangen verrukken hel oor des geleerden, en brengen het geloof der menigte in vervoering. Niets Was ooit gelijk aan de majesteit van het Christenvolk, als het, in zjne tempels vereenigd, in eene ongekende taal nog minder gekende geheimen viert; de zegepraal der dichtkunde is, al deze zielen mei dezelfde ingevingen te vervullen en ze le gelijk lot aau de voelen des Allerhoogsleu op le voeren. De dichtkunde is niet altijd gebfzigd ler behandeling van zulke heilige en vrome onderwerpen. Dikwerf integendeel is zij door schandelijke onderwerpen ontheiligd en heeft zij hare slem geleend aan de innige hartstogten en het ijlen der goddeloosheid. Droevig voorregt van den mensch, de gaven, die hij van den hemel heefl onlvangen , tot zulke tegenstrijdige doeleinden te doen dienen ! En toch maakt deze vrijheid zijnen roem uit ; want wat zou het hem balen , de rijkdommen van zijn verstand niel naar goeddunken le kunnen gebruiken ? In waarheid , hij bederft ze door het misbruik, dat hij er van maakt; doch ook is het zijn roem , gelrouw te blijven aan het voorwerp , dal bun eigen is en hij loonl daardoor , dat hij niet blindelings zijne beslemming vofg' dewijl hij vrij zoude zijn , om daarvan af le wijken. Men moet noglans opmerken, dat de dichtkunde, welke de mensch aldus doet dienen tol ondeugden , die tegenstrijdig zijn met de oorspronkelijke heiligheid van haal' onderwerp, door haar karakter te verliezen , ook hare schoonheid verliest; zij houdt op levend en bezield le zijn , zoodra zij zich aan grove onderwerpen hecht. De heilige geestdrift wordt niet uit den schoot van hel stof geboren. De dichtkunde, wil zij verheven zijn, moet godsdienstig wezen, en het is alleen eene natuur, die vol is van God, welke haar ingevingen kan aanbrengen. Ook vindt men geen voorbeeld van eene godlooehcnen.de dichtkunde. Een dichter, die het ongeluk zoude hebb?n , aan God niet le gelooven, zou zich weldra een dichterlijken God scheppen, om zijne verdichtselen te bezielen. Alles sterft iv het heelal , zoo God er niet meer is. Zie dan ook de zorg der dichteren, om overal de Godheid le plaatsen. Zij vervult de geestige, de eenvoudige fabelen van Homerus; zij geeft het leven aan de handelingen van he1 heldendicht, en aan de tooneelen van hel Irenrspel, men vindt haar in de vrome verhalen van den zanger van Aencas, en iv de treffende schilderingen van Racine, in de wonderen van Tasso en in de vindingen der Henriade, in de goede stukken en in de hedendaagsehe verdichtselen , en , schoon zij zich wijzige volgens het genie der dichlcrcn, toch is zij overal ouder verschillende benamingen tegenwoordig. Lucrelius , die geene godheid schijnt aan le nemen , maakt van de geheele natuur een God, en begint, om bekoorlijkheid aan zijn gedichl te geven , met Venus , de moeder der goden en menschen , aan te roepen. Toen de dichtkunde der hedendaagsehe lijden ongcloovig is geweest, heeft zij de herinneringen der oude tijden ingeroepen, en om den God der Christenen niet te bezingen, heeft zij aan den Olympus de godheden vau Homerus ontleend. Er is geene dichtkunde , zelfs die niet , welke der Liefde is toegewijd , die niet getuigt , hoezeer de dichter de godheid behoeft, om zijne zangen le bezielen. Voor deze soort van poézij is de Liefde-zelve een God , de schoonheid een hemelsch wezen. Wat ronde er van de geestvervoering des dichters overblijven, indien hij beproefde , godloochenaar te zijn in zijne verdichlselen ? De schoonheid .de deugd , de liefde, alles verdwijnt met de godverzaking. Eu zelfs dalgene, wat men in de kunsten het ideaal schoon noemt , ontslaat klaarblijkelijk uit bet denkbeeld, dal. de genie met eene volmaaktheid denkt , die boven de mensehelijke natuur verheven is. De godverzaking sluit dau deze volmaaktheid der dichtkunde uil , want zij veroordeelt de kunsten gehecht om le blijven aan de aarde, zij-verbiedt de geniën lot de hemelen op le stijgen ; zij sluit voor hen de bronnen der heilige verrukking. Wie zal al de verwoestingen opnoemen , die zij inden geest des menschen aanrigli' Zij scbendl al wat zij aanraakt', zij onteert de kunsten, tn ontneemt aan dezelve hare bekoorlijkheid. Di: moet men den jongen dichteren altijd nantoonen, opdat zü' niet bekoord worden, ingevingen te zoeken aan de bron, waar zich het talent «aal uildooveu. --- Een Vingschrift, te Gent uitgegeven. Onder deu volgenden litc! is , te Gent, eene brochure , bij J. B. Hekm.\ns , Boekhandelaar, in hel licht verschenen: Brief uit Holland over de tegenwoordige oppositie ran de Tweede Kamer der Staten-Generaal. Naar aanleiding onzer in Nr. (J 2 gedane belofte, geven wij er hier eenige uittreksels van: --- WAARDE VRIEND. Hoc weinig men op de berigfea, dia de nieuwsbladeren hunnen lezers uil v..et«. de landen mededeelen, vertrouwen kan, blijkt uit die, welke zij omtrent A«n staatkundigen eu burgerlykcn toestand vau Holland sedert eenigen tijd gegeven beibeu , het was als of geheel het land door een waarlijk vryiinni{,e.i geest bezield was, en als of de leden onzer tweede kamer niets vuriger verlangden, dan eeae melden tijdgeest overee«stemii»ende en der burgeren vrijheid waarborgende grondwet. Begrijpelijk evenwel iq deze dwaling bij de schrijvers der dagbladen van verder afgelegene oorden ; maar dat men ook in onze buurt, in Belgiö, waar men toch de Hollander» en onze tweede kamer heeft leeren kennen, veelal ook zoo vetkeerd onzen loestand beoordeelt, dat bevreemt. De eenige reden, die ik hiervan weet te geven it , dat men len uwent meestal ep de berigten onzer dagbladen , zonder den geest derzelven te kennen, voortgaat, en alzoo, zonder het le vermoeden , misleid wordt Onze dagbladen , vooral de meest verspreide , zoo als het Amsterdamsche Handels, blad schrijven niet gelijk de zaken ziju , noch zoo als zij daarover denken , neen ; sg «chrijven gelijk zij gaarne dezelve door de menigte geloofd zouden zien. De waarheid verbergen , de menigte beguichelen en misleiden, dat is hun staatkundig lijsteem : en onder die bekleedt het Handelsblad den eersten rang, Neen mijnheer, onze tweede kamer (ik bedoel steeds de meerderheid dezelve. wS geen vrijzinnige grondwet, zij wil der burgeren vrijheid niet gewaarborgd heb bon. Haar geest en daardoor gedreven wil is nog dezelfde , die zij van de oprigting des koningrijks af gehad heeft, of liever die onze HoUandsehe afgevaardigden altijd geopenbaard hebban. Dien geest moet Gij ü wel herrinneren: Gij weet dat zij den gang van de uitvoerende magt naar het eigendunkelijke altijd ondersteund} elke willekeurige maatregel verdedigd en alle aanranding van een grondwettig-gewaarborgd regt goedgevonden hebben. Al hel' ongrondweltige en willekeurige , waarbij zij berust of dat zij voorgestaan licbhen , optesommen , is mij onmogelijk en voor dezen brief onnoodig; genoeg dat het bij- alle lakken van bestuur voor aller oogen was. Een en ander moet iii in uw geheugen brengen en doen opmerken, om den waren geest onze rafgevaardigden te kenschetsen. Let eens op de beraadslagingen over het voorstel van Ch. De Brouckere, om het besluit zoo ik meen in April 1815, tijdens Nupoleons terugkomst van Elba genomen afteschaifen: een zoo sterk , zoo vaag , een in buitengewoone omstandigheid en daarvoor alleen genomen besluit, zou , bij het ophouden van den buitengewoo»en toestand, bij e.k ordenlijk gouvernement geacht zijn geworden, van z elf vervallen te zijn: het tegendeel had bij ons plaats; men liet het als eene vaststaande •u volgens den constitutionelen vorm genomen wet gelden . en maakte er een ruim gebruik van , vooral legen de drukpers , waar tegen bet, om de onbepaalde te rmen daar het iv vervat was, hoogst geschikt was, kunnende op al wat men wilde, toegepast worden. Te Brouckere stelde de klaarblijkelijke Ongrondwettigheid er van voor, en schilderde de schrikkelijke veroordelingen , die men krachtens hetzelve gedaan had; andere Belgische leden spraken in donzelfden geest. De Hollandsehe afgevaardigden wilden de afschaffing niet: maar de ongrondwettigheid van bet besluit en het misbruik er van gemaakt, waren te duidelijk en te groot om geloochend te kunnen worden ; en evenwel was het besluit zoo geschikt en beproefd om yan eenen kant al te laten zeggen, schrijven, verwijten en aantijgen wat men wilde, ca van den anderen in den kerker te doen zwijgen ! De toestand was moeijelijk. Wel nu; de Hollandsehe Afgevaardigden oordeelden of liever zij zeiden te oordcelen , dat de afschaffing ontijdig was. Ontijdig, de grendwet niet langer te schenden! Ontijdig, om aan den afgelegdeu eed getronw te worde» •' Daarin straalt een hoofd karakter-trek onzer leden der tweede kamer door ; trou. wens zij hebben het er altijd voorgehouden , dat het van hunne zijde voldoende is , deze of gene reden voorlewcnden , om een of ander constitutioneel regt le schenden of krachteloos te maken. Bij die gelegenheid [het is der moeite waard het te heri. ncrenj stond de Minister van Muanen op , nam het woord en sprak , zonder een woord te reppen vau de behandeld wordende en tot zijn departement behoorende zaak fhij achtedc zulks beneden zich], van de ministeriele verantwoordelijkheid; er i* zeide bij geen generaal denkbeeld vau ecu constitutioneel bewind; jiu den "eest van den Heere Van Maanen was derhalve geen verschil tusschen een constitutioneel gouvernement en dat van den Sultan]; alles, ging hij voort, moet letterlijk in de constitutie uitgedrukt zijn , [mitsdien ook dat zij nagekomen worden , en voor elkeen verbindende kracht hebben moetj. Hij eindigde met le zeggen , dat hij alleen aan zijnen Meester verantwoording schuldig was; hij beschouwde dan weder ons land als Turkije, en achtede zich gelijk aau een satraap. Op deze zoo ridderlijke verklaring antwoordde geen een Hollandsehe afgevaardigde ; allen loonden zich te vreden, alleen het Belgisch lid de Gerlache sprak den Mi uister tegeu , bewerende dat de ministeriele verantwoordelijkheid uit het wezen eener • constitutie voortvloeit. Deze onderwerping aan 's Ministers stoute bewering in de boodschap van 11 December, destijds het manifest van dwingelandij genaamd,' bewijst ontegensprekelijk dat oni&e afgevaardigden de grondslag van een willekeurig bestuur aangenomen en van de grondwet eene speelpop gemaakt bebben; want Wat anders is eene grondwet die men naar welgevallen al of niet nakomen, vrij , zonder strafbaar te zijn, overtreden kan , len ware dat men aan de zijde des volks het regt van opstand erkennen wilde I' Immers of de Koning moet schendbaar , of de Minisiers moeten verantwoordelijk zjjn, of liet volk moet het regt Van opstand hebbeu , of men moet toestemmen dat de .-.institutie een onding is, zoo dat ons gouvernement zelfs het fondament vau den Belgischen opstand gelegd , ca dien gewettigd heeft. Maar, zegt men hier tegen, de Koning en zijne Ministers hebben de grondwet ',1e 'tig' bezworen , zij zijn alzoo er aan gehoudcu , en daarvoor verantwoordelijk n;.u Col. Ik'erken geheel die waarheid, maar zeg, dat de verantwoordelijkheid aau God eene waarborg voor de 'aadere wereld is , die aan do magt, van in deze alles I- verbreken, niels ontneemt, gelijk de treurige ondervinding ons ten duidelijkste bewezen heeft. Uet aangehaalde zij genoeg, om te laten zien, dat onze leden der tweede kamerrok voor de scheuring des rijks de beginsels van willekeur en erkend, aangenomen en ondersteund hebben. ledereen weet bovendien, dat het gouvernement toen reeds zijne geproclameerde beginsels onbeschaamd uitvoerde en , altijd bij onze afgevaardigden trouwe verdedigers vond. — Laat ik dan trachten U ccuigemiale bekend te maken met onzen toestand sedert deu Belgischen opstand , eu aau uw verlangen te voldoen, door optegeven, waaruit de oppositie oa;c tweede tamer eensklaps is ontstaan, en wat zij nu wil. Ik zeg eenigermate; want in geeue meerdere Betrekking, dan elk burger, lot het gouvernement staande, beu ik weinig me' den staatkundigen gang der zak°u bekend. Ik wil ü evenwel wat ik weet, ca my hij het vlugtig Schrijven dezes bijvalt, mededeelen. Toen Brussel nog alleen iv oproer was, teen sleclits een klein gedeelte d;erstaJ er dc;l aan naai, toen bedaardheid eu wijze raad zoo gemakkelijk de ómwentelinj ha-iden kunnen vporkOmen, toen de Belgische ledeu , voor de kalste reis in de ver" gadering t* 's Hagé tegenwoordig, daar op zoo vurig aandrongen , toen steeg uit het midden der Hollandsehe leden de kreet: het sivaard, het zwaard] op. ca daarmede werd het sein tot omwenteling, het bevel tot burger—oorlog gegeven.-— Gij weet dit ; doch het kan niet te dikwijls herhaald worden, dat de aandiang tot den burger-oorlog door de vertegenwoordigers des volks gegeven is. Dat men het zoo wilde , bleek uil den aanval met de militaire magt op Brussel; velen hebben voorgegeven , dat die aanval een misslag van bet Gouvernement was ; een misslag voor zeker ; want bij heeft eene schrikkelijke en onverwachte uitkomst gehad , doch niet in den zin, gelijk men het wil doen voorkomen: men wist zeer goed, dat Brussel zonder brand stichten en bloed vergieten wel'tot rust en orde te brengen was: voldoende daartoe was het geweest, de toegangen der stad te bezetten: maar wraak moest er wezen: België moest overwonnen zijn, dan kon men daar met stokken [1] regeren, en er vervolgens eene zeer pruductive kolonie van maken ? Dat kort nadien in Holland alles te wapen liep, weet Gij; die drift werd Zeer geprezen, geroemd, in dichtregelen bezongen als eene vaderlandsliefde, waarvan alleen bij hunne voorvaders een voorbeeld te vinden was. Maar wat Gij minder weet is, dat die zoo hoog opgevijzelde vaderlands-liefde bij de menigte niet ander.l dan dolzinnige uitbarsting van religie-haat was; in hoon, smaad en verachting tegen de katholijken, drukte zich die alom uit; menig braaf eu rustig katbolijk huisgezin bevond zich in Holland in grooten angst. 'Dat de katholijken mede aan de oproeping van het gouvernement beantwoordden, kon hen aanvankelijk niet beveiligen; zij moesten met hunne opoffering ,' de bespotting eu versmading zich laten welgevallen. Be tiendaagschc veldtogt was vruchteloos afgeloopen , de sommen gelds , die lij gekost had, waren verspild; men vergenoegde zich toen, dat in een menigte g edicht les, met alle mogelijke poëtische verheffing, de hooge wapenfeiten, door onze helden in dien logt uitgevoerd, tot eeuwig aandenken vermeld werden. Het gouvernement deed intusschen ontzaggelijke uitgaven; de armee werd opeen» sterkte gehouden buiten alle evenredigheid der bevolking, en veel te kostbaar «in door de inkomsten te kunnen gedekt worden. De hooge belastingen stegen van jas,-tot jaar; alle levensbehoeften, en daaronder alle elementen (het water, waarvan men de fraude niet kan voorkomen, uitgezonderd), werden belast Hoe groot de afgeperste schatten ook waren, de uitgaven konden er niet mede gedekt worden. Men deed geldleening op geldleeniug, die telkens de uitgaven verhoogden ; de kassen der ingezetenen werden ledig, en daardoor hunne hoofden meer bedaard. o[dat oogenblik riep men in de kamer, waar de kreet het zwaard] was opgegaan, VCIIIABEES ! VOIHAKDIHI Onze E. 31. Heeren gaven wederom het wachtwoord , en alle officieren der armee , alle ambtenaren en'dagbladsectors naaien het op, en ieder burger, die hel. niet herhaalde, werd als muiter gebrandmerkt. Het is ongeloofeüjk bij wat al ge legenheid men dat woord toegepast heeft: niet alleen eene geuite gedachte tegen willekeur en voor burgerlijke vrijheid, was muiterij; maar ieder, die het willekeurige met toejuichte, die zweeg, was muiter. Middelerwijl ging bet gouvernement, met het doen van het vermogen der schatkist oveitreirende uitgaven niet alleen voort, maar vermeerderde dezelve, als ware "s lands kas onuitputbaar, ol' als zoude zij door het verhoogen der plaats hebbend* belastingen, hel creëren van nieuwe, en geldleeningen, steeds volgehouden worden. De ambtenaren werden van dag tot d«g iv derzelver traktementen verhoogd; de bedienaars Van den fiscus, die het meest den belastingschuldigen Afpersten bekwamen'voor hunnen betoonden ijver gratiheatien ; de fiscale wetten , ho* hard en drukkend ook, niet genoeg en allijd niet genoeg opbrengende , werden door ministeriele dispositieu vervangen. Men waagde het niet meer om volgens de wet over te hoogen aanslag te klagen; men had bij ondervinding geleerd, dat de dispositie op dcedanc klagte eene verhooging des aauslags was, Hoe weinig belang de Hollander moge stellen in de zedelijke belangen der maatschappij hoe zwak hij het verband gevoele tusschen de morele en materiele i.-e---laniren van den staat, en juist om dat hij de waarde van elke zaak, naai 't geldt dat zij aanbrengt, gewoon is te beiekenen , hij begon meer en meergemelijk te worden , dat hij hoe langer hoe meer werd afgezet. De ministers en de leden der kamers beroemden zich bij alle gelegenheid ove:- 1:1---volmaakte eenstemmigheid die tusschen her. heerschte ; het leger der rijk-betaald, ambtenaren, de sinecuristen, gegratificeerde, gepensioneerde, op wachtgeld staande enz., zwaaiden onophoudelijk het gouvernement , wat het ook deed, den uitbundigsten lof toe: niets was zoo willekeurig dat niet toegejuichd wierde: want dit was de bedoeling van het gouvernement met het overvloedig daarstellen van ambten en bedieningen, ca het bovenmate bezoldigen derzelve, gelijk mede bij de verschillende milde tflelagen aan de officieren , vooral de hoogere, der armee. Tot hetzelfde einde had het gouvernement buitenlands alom agenten, om het iv de openbare papieren te doen prijzen, onzen waren toestand te verbergen, eu door het overnemen dier stukken in onze dagbladen, hier het volk te misleiden. Dat alles beJed 'ede niet, dat mcv begon te mon-en ; ieder zag dat die toestand niet kon bonden worden. liet gemor werd evenwel gemakkelijk bedwongen, doordien onze gedienstige Staten een voorstel van strafwet hadden aangenomen , met iegen de -woetin naamd. ee'pe wét in zoo onbepaalde termen vervat, dat zij volgens de getuigen!, der leden vau de kamer-zelve op alles kon toegepast Worden, » Ja, tot op il.? woorden welke ik thans iv deze vergadering spreek » zeidj het lid Schimmelprn ninck. — Sterker kon voorwaar de gedienstige kamer bet gouvernement niet ni'rusten om ziju despolick bestuur door le voeren, dau met eene v,ct, waarmi alle woorden en daden, uaaj welgevallen tv? misdaden, maken eu sticiig siraffeu kou. Cis wet was slech: s i oor een jaar gegeven; doch jaarlijks vroegen do Ministers de-vi ring, welke telkens door de kamer geredelijk werd toegestaan. Die wet sprak geenszins bepaaldelijk over woelingen of opschuddingen, wou/door d-J orde dt>' maatschappij zou kunnen geslootd worden ; daarom ook was zij niel gevraagd en gegeven: de natie, immeis een groot gedeelte er van, was in ecu tlaapwande(l) l) De Arnhemsche Courant schreef voor de omwenteling dat de Koning de Walen met slokken icgeicn moest; dat zy niet beter waaid waren. Ik acht mij eekler verpligt hier bij'a.mlcmerksn , dat gezegd blad, hoogst waarschijnlijk '¦<" r ™ auiere redactie opgesteld , tegenwoordig naar mijn oordeel een waarheidlievend en \i.ai de publieke zaak zeer verdienstelijk blad is, dat onlangs over den door oi,:e afgevaardigden geioondeu sekteu-geest zich edelmoedig verklaard heeft; waarom het mtj spijt, dat het daarover uaar mijn oordcel ten onregte i» aangcvaUen. lende toestand; wel werd er geklaagd en gemord over de knellende belastingen , maar men betaalde , en geloofde dat het gouvernement van den Goedeic VaSIB genoodzaakt was zoo veel ran hen te nemen , alleen om hunne vrijheid en Godsdienst te verdedigen. Dezen toestand wilde men zoo lang mogelijk onderhouden; men vreesde dat deze of gene, de slapen mogt opwekken, hun de oogen openen ,en den waren toestand der zaken voorstellen zou; dit moet voorge komen worden ; men moest, behalve dat men lofzangera bezoldigde, nog bovendien eiken wakende doen zwijgen , en daartoe was de wet geschikt. Om aan de diensten der weede kamer een glim van nationale goedkeuring te geven , noemde het gouvernement nu de leden der tweede kamer vertegenwoordigers des volks ; ik zeg nu , om dat vóór de omwenteling een Minister des Konings involle vergadering gezegd had: gij zijt geene vertegenwoordigers des volks, zon der dat een enkel lid he t gewaagd beeft daar op te antwoorden , of op die hoe danigheid aanspraak durven te maken : toen lieten zij zich verachtelijk wegzetten , Bv openlijk bespotten , .wegzetten en bespotten hebben zij zich altijd geduldig laten doen. Eenige staaltjes heb ik reeds aangehaald : dergelijke zijn nog de openbare versmading die zij ondergingen betrekkelijk hun genomen besluit over de keus van Brugmans , en, wat van meer belang is, het eenvoudig verbod van alle cfficiele communicatie met de kamer door den Koning aan zijne Ministers gedaan . als zij eenige genegenheid toonde , om een of ander haar toegezonde Petitie aan een of ander Minister te verzenden; met de nederigste ondewerping besloot de kamer voortaan alle petitien eenvoudig op de griffie te begraven [1] ; doch het is te dikwijls gebleken hoe zij zich in dit opzigt heeft gedragen, dan dat bet noodig zou zijn daarvan meer aan te balen: baar gedrag hewees telkens dat zij de verachting verdiende , waarmee zij behandeld werd. Het zou inderdaad schande voor de natie xijn, indien zulke menschen wezenlijk hare Vertegenwoordigers waren; doch , hoewel zij zich nn zóó door het gouvernement laten begroeten, en hoezeer zij zich door de organen Van hunnen aanhang zoo laten voorstellen, is het klaarblijkelijk dat zij gezegde kwaliteit missen ; immers daartoe zouden zij door de uatie moeten gekozen zijn; en het volk heeft geen aandeel aan hunne keus gehad. Zij zjjn, als 't ware , door de provinciale Staten gekozen; als 't ware ja, want de edel-groot-achtbare Heeren der provinciale Staten, bijna alle ambtenaren of ambts-sollicitanten , vernemen Tan dan Heer Gouverneur der provincie, wien zij te kiezen hebben, op eene poene van verlies van hun post of de aanspraak om er een te bekomen. Om te toonen hoe ruw en onbeschaamd men soms de edel-groot-achtbare Heeren behandelt, zou ik een Gouverneur kunnen noemen , die tot een lid, welk zich nog wilde bedenken alvorens ziek te verbinden tot de gevraagde keus, zeide : neen , aanstonds toestemmen oi uw post verlaten ï zoo dat de Gouverneurs de grootste kiezers zijn of liever de Ministers zelve, dewijl de Gouverneurs op hunne beurt den over te geven last van de Ministers ontvangen; zoodat de leden der tweede kamer krr.chtens hunne benoenvng veeleer de vertegenwoordigers des Gouvernements dan des volks zijn. Het Gouvernement over ambten, bedieningen en 's lsnds kas naar welgevallen beschikkende, heeft in de meeste gevallen weinig moeite om van 40 k 50 stemmen de meerderheid te bekomen; want een groot gedeelte der proviuciale Staten om hunnen stand of belang, van zelve mannen des bewinds zijnde, behoeft het slechts tenigo weinigen te dreigen of om te koopen, om de noodige meerderheid te hebben. Als men in Frankrijk met 180,000 kiezers dit kan uitvoeren, gelijk de ondervinding geleerd heeft, hoe kan het dan onzen ministers moeijelijk zijn om van Ongeveer 400 meestal afhankelijke leden de meerderheid te bekomenP Het is waar , de ministers in Frankrijk beschikken te dien einde , over de hun toegestane geheime fondsen; maar bij ons beschikt men over de geheele kas, zoo als men goedvindt. In alle gevallen gelukt het den Ministers niet hunnen candidaat te doen doorgaan , of een ander te weren; in enkele gevallen is de tegenwerking sterk , en ook de Gouverneurs kunnen niet altijd en overal even stout voortgaan. Van hier , dat er ook altijd eenige onafhankelijke stemmen in de tweede kamer gehoord worden; doch de doorgaande regel is en blijft, dat het meerendeel der kamer gekozenen van het Gouvernement zijn. Met nog op te merken, dat de leden der provinciale Staten door de stedelijke besturen, de ridderschappen en eenige landelijke kiezers benoemd worden, dat de leden der stedelijke besturen , voor hun leven, door kiezers , deze door stemgeregtigden benoemd worden, zal het meer dan voldoende blijken dat ons kies-sijsteem eene schandelijke bespotting is , dat het volk geen deel aan de keus der leden van de tweede kamer heeft, e» tij mitsdien geene vertegenwoordigers der natie zijn. (2) Eene bespotting ja, is ons kies-sijsteem; maar bovendien tevens listig, bedriegeüjk en onregtvaardig uitgedacht, om een groot gedeelte der natie van vertegenwoordiging le beroovcn , gelijk ik aanstonds zal toonen. 1) Ergerend was het, dat de. minisiers op 't felste der menigvuldige straffen waar mede de bemcl het vaderland bezocht, den Koning , in zijne aanspraak bij de opening der Slaten-vcrgadering , deden zeggen, dat de ingezetenen de goede Voorzienigheid te danken hadden voor de milde zegeningen over het vaderland uitgestort. Deze schijnheilige bespotting namen onze E. M. HH. eerbiedig aan en beantwoordden ze in denzelfden geest. (2) Het volk liet daarom zien er ook niet aangelegen liggen ; men wist niel, men hoorde niet, men vroeg niet wie gekozen was. Zoo onverschillig werd het in 't algomeen geacht. ---