De Onderwïjs-paragraaf, De beraadslagingen over de immer stij- I gende begrootiug voor het openbaar onder- j wÜs hebben op Maandag 11 December dezes jaars gewichtige onthullingen in het Binneuhof aan 't licht gebracht. De heer Van Nispen verklaarde, tegen "jetl heer Lieftinck naar aanleiding van woorden , dat „boven de geschreven Wet staat het: salus publica suprema lex : ''^ openbaar belang is de hoogste wet." Z°olarjg hij nu te doen had met de school- Wet. die slechts eene partijwet en een 'OQr de financiën ruïneereude wet is, moest met alle middelen tegen de wet ijveren, °°k door afstemming van de gevraagde tiltBiven. En dat de schoolwet eene partijwet is , was gebleken uit de laatste rede van den heer Fransen van de Putte ln deze Kamer. . "De schoolwet — zegt spreker verder — !8 gericht tegen al wat hem het heiligst ls' en daarom zal hij er zijne medewerking Qlet aan schenken." °e heer Lieftinck kwam er tegen op, at de schoolwet zouzijn eene partijwet ?!.een onderdrukkingswet. „Neen — zeide ,j — zij is juist gericht tegen onderging van het volk door de onkunde taf bijgeloof. De Onderwijswet strekt ?m het volk daaruit op te heffen. En °* dan de partij maar ondergaan." klinkt als een formeele oorlogs'efUaring , die niets dan ongeluk over ?et vaderland kan brengen. We mogen 1 dus de Katholieken vau België na-2eggen, dat de wet op het openbaar °Qderwiis ook hier is : een ongeluks- en o>wet. . °° ooit, dan is hier de waarschuwing 'et overbodig : Let op het einde. Slechts gracht maakt ecu volk sterk; twee- bederft de beste zaken en voert Cetle Qatie den ondergang te gemoet. ca volk toch is geen agglomeratie van °Ug(%soortige eenlingen , geen samen°eg'Qg van vijandige deelen. 1* is een levend geheel, een zedelijke i6.?^eid. Het heeft een gemeenschappe,f Waan , een gemeenschappelijk leven < e,n breven. ' Het gezag geleidt het tot het 2 °el; zijn voortbestaan als volk in de X&Ste omlijning , die het scheidt van zijne Tah'uren. J \ Flet doel van het gezag , van de reling , is dus in dit opzicht het bevorn en aankweeken van het volksbe, u^zijn , van de zedelijke eenheid , die \? stempel drukt op het volk. Het x , °üd van het bestaan als volk , van de Hl %e eenheid, waarop zich dat bestaan . J°P zijn wortel verheft, is het hoogste J!4 en het hoogste belang van het f >ud. ¦ \\X eenheid en het bewustzijn dier zede>! set eeuheid ziJn de schePPinS der Se' A latl\edenis. Kinderen van een grond, '] o]? , dragen zij lief en leed met (| k. Op de slagvelden staan zij Bt»f l'81 aan borst en besproeien den vader,è bodem met hun bloed. Niets vreeselij kers voor ecu volk , dan dut zijne zonen verschillende vanen verheffen en het gemeenschappelijk doel van geheel het volk uit het oog verliezen. Geschiedt dit , dan wroet een volk in het eigen ingewand van zijn volksleven , dan wordt in het openbaar de eenheid verbroken , die de kracht is en de macht. Met alle middelen heeft de regeering , als zoodanig, zulke strevingen tegen te gaan en onverwrikt moet zij haar doel: het bevestigen en bevorderen der zedelijke eenheid in het oog houden. Vandaar het forsche optreden der katholieke regeeringen in de zestiende eeuw; niets toch verdeelt de geesten meer dan de godsdienstige vraagstukken. Sedert dien tijd echter is er veel veranderd. Het bleek , helaas! onmogelijk de geesten in de godsdienstige eenheid saam te binden en op het hoogste gebied heeft eene onbegrijpelijke verwarring de plaats ingenomen der vroegere heerlijke eenheid. In zulk een ongelukkigen en verderfelijken toestand moesten er bij de volken, waarop de besmetting werd ingeënt, met voorbijgang van de hoogere eenheid welke niet meer te bereiken viel , ten minste die gegevens van vereeniging worden behouden , waarvoor onze tijd nog vatbaar bleek. Want het volksleven kan toch niet zonder grondslag, zonder vasten bodem onder de voeten. Onderwijl kwam het liberalisme. Het hield zijnen intocht iv de wereld , en al tanen tegenwoordig zijne glanzen, het behoeft niet ontkend te worden, dat het een triomftocht heeft beleefd. Het deed zich voor alsof het vrede bracht, alsof het 't beginsel van het suum cuique, aan ieder het zijne , in toepassing wilde brengen eu alsof het in zijne verdraagzaamheid het heuluiiddel wist tegen de verwarring en het uiteenvallen der geesten , waaraan de volkeren sterven. Doch weldra bleek het bedrog. Jaren en jaren heeft het iv ons land zoowel als elders geregeerd en het heeft de hopelooze verwarring nog hopeloozer gemaakt. Het is onverdraagzaam gebleken in den hoogsten graad. De Kamerdebatten van 11 en 12 December hebben het voor de zooveelste maal bewezen. Het heeft zijne onverschilligheid willen inenten in ons volk door middel der neutrale school, en nu het ziet dat de natie daarmee niet gediend is, heeft zijne verdraagzaamheid plaats gemaakt voor een heete vijandschap tegen de waarheid. Voor zichzelf en voor zijne onbeduidendheid , die niet verder ziet dan van de wieg tot het graf, die het oog gesloten houdt voor de groote vragen van het: „van waar 't en waarheen t" welke altijd den mensch tot iv de vezelen van zijn wezen hebben aangegrepen, heeft het liberalisme al het zonlicht en al de lucht van Gods schepping gevorderd. In zijn stelsel, dat verleden en toekomst buiten rekening laat en zelfs het tegenwoordige leven binnen een onwaren gezichteinder bannen wil , tracht het allen te wringen , al moet bij die geweldige kunstbewerking ook het beste, het innigste leven uit de ziel gedrukt worden. Het liberalisme wil door zijn zoogenaamde neutrale scholen — welke Chesnelong in den Franschen Senaat stempelde met den naam : scholen tegen God — een kunstmatige eenheid scheppen ; de onzekerheid de plaats doen innemen eener goddelijke zekerheid ; den werkkring en het streven van den mensch tot dit ondermaansche bepalen en aan den mensch leeren om verachtend zijne schouders op te halen over het verleden en de toekomst beide. Jaren lang heeft het aan die taak besteed en nadat het jaren de macht gehad heeft en de gelegenheid om in bijna alle landen van Europa zijn stelsel tot de levenswet der volkeren te verheffen, blijkt het, dat het er enkel in geslaagd is om de geesten nog meer te verdeelen , om de oneenigheid nog grooter verhoudingen te doen aannemen , van de zedelijke eenheid der volkeren een hersenschim te maken en den strijd een ongekende innigheid te doen bereiken. In de plaats van éénheid bracht het strijd , in de plaats van vrede verwarring, in stede van eensgezindheid vijandschap en haat. Zoo teerde het op de beste sappen van het volksleven, doet het bloeden uit tallooze wonden en voert het den dood te gemoet. Al hadde het geen andere misdrijven te boeten , dan was deze vernieling van de éénheid der volkeren als volk genoeg, om het liberalisme tg doen vermaledijden tot het einde der tijden. Met zoo vele andere hoogere begrippen, heeft het 't begrip vaderland in de hoofden en harten vernietigd. --- BUITENLAND. Amerika. Men leest in de New-Yorker Handelscourant : „Een sekte in Massachussets verwacht nog in dit jaar een zondvloed. Het hoofd der sekte is daarom van plan een maatschappij op te richten tot het bouwen van een reuzen-arke; aandeelen van 20 dollars geven recht op een plaats op het dek, die van 50 dollars op een plaats in de le kajuit. Voor dieren moet afzonderlijk worden betaald"!! --- Spanje De fepaansche Senaat heelt met 118 stemmen , overeenkomstig het verlangen der Regeering , tot ontij digverklaring eener grondwetsherziening besloten. --- Oostenrijk. Te Weenen is 't weder onrustig geweest. De vorige week kwamen 250 zonder dak zijnde personen , meest zwervers, in oproer, welke, door de politie ia verzekerde bewaring genomen zijnde , met kost en huisvesting ontevreden waren. De politie, die de wacht hield, moest zich met de wapenen in de hand verdedigen en tien wachtkamers versperren. Daarop staken de gevangenen het huis in brand, waarop de brandweer en politie van buiten af te hulp geroepen werden , die het oproer onderdrukten. Veertig belhamels zijn gevangen genomen. --- Italië. Het bericht van den Univers , als zou de H. Vader aanstaanden Zaterdag zijn 60-jarig priesterfeest vieren , blijkt voorbarig te zijn geweest. Eerst over vijf jaar zal dat jubilé van Z. H. , zoo God hem het leven spaart , de katholieke wereld verheugen. — Men verwacht binnenkort een geduchte uitbarsting van de Etna. Gedurende twee jaren ongeveer is bij dezen vulkaan allengs heviger werkzaamheid te bespeuren , en sedert eenige weken is het zieden en koken in zijn ingewanden dermate toegenomen, dat een schrikkelijke uitbarsting wordt te gemoet gezien. Slechts tweemalen in deze eeuw heeft men bij dezen vulkaan eene zoo vreeselijke werking opgemerkt. — Italië heeft zich een hachelijke zaak op den hals gehaald. Indertijd werden in de pers de verschillende voorvallen meegedeeld , welke te Triest hebben plaats gehad bij gelegenheid van den aanslag op den keizer van Oostenrijk. De schuldige, een zekere Oberdank , is gevangen genomen en veroordeeld , maar twee zijner medeplichtigen zijn naar Venetië gevlucht en daar door de Italiaansche politie aangehouden en achter slot gebracht. Nu heeft Oostenrijk hunne uitlevering gevraagd , en opdat die niet geweigerd zou worden, vermits zij volgens het verdrag niet wordt toegestaan voor politieke misdadigers, hebben de -rechtbanken te Triest de twee vluchtelingen schuldig verklaard aan een gemeene misdaad. En inderdaad zijn er twee personen gedood en twee anderen gekwetst. Nu heeft de Italiaansche justitie niet alleen den eisch om uitlevering van de hand gewezen, maar de twee misdadigers vrijgesproken en op vrije voeten gesteld. Daarop heeft Oostenrijk zijn eisch herhaald , en het Italiaansche gouvernement heeft den Staatsraad over de quaestie geraadpleegd. Deze van zijnen kant. die geheel onder de plak der Italiaanscho sekte zit, oordeelde dat er geen termen bestonden, om do uitlevering toe te staan. Wat zal nu het Kabinet van den heer Depretis doen ? Men weet het niet. Maar het is gemakkelijk de ontevredenheid te begrijpen van Oostenrijk en den meer dan neteligen toestand van don Italiaanschen gezant te Weenen. — Het wetsvoorstel der regeering, waarbij bepaald wordt dat een afgevaardigde, die den eed weigert, of binnen twee maanden na zijne verkiezing, zonder wettige redenen van verhindering , den eed niet afgelegd heeft, van zijn mandaat vervallen wordt verklaard , is in de Kamer aan eene commissie verzonden, wier leden alle ten gunste van hot ontwerp zijn. --- Duitschland. De Rijksdag heeft andermaal den Kanselier een nederlaag bezorgd, door bij de behandeling der Staatsbegrooting het stelsel van tweejarige begrootingen niet aan te nemen. De Regeeriug had nl. de begrootingen van 1883 en 1884 ingediend , in de hoop , dat beide ontwerpen nu wel achter elkander zouden worden behandeld. De Rijksdag verzond evenwel een der ontworpen naar de commissie van rapporteurs. Het laat zich denken hoe ontstemd de Rijks kanselier over dezen uitslag is , te meer , daar dit voorstel slechts eene herhaling was van vroeger in het werk gestelde pogingen om de tweejarige begrooting in te voeren. — De Nordd. Allg. Zeit. verneemt het volgende : Naar aanleiding van de feiten, die van versckillende zijden zijn medegedeeld, en waaruit blijkt, dat de Franschen zich no" altoos zooveel mogelijk ongeneigd betoouen om voortbrengselen der Duitsche industrie te koopen, bestaat thans het voorneraou tegenover Frankrijk niet de tegenwoordige matige schaal van tolrechten te handhaven, maar in het bijzonder de mousseerende wijnen en zoogenaamde articles de Paris aan een hooger invoerrecht te onderwerpen. — De Westf. Merkur deelt mede: Niet geringe verrassing brengt in belangstellende kringen het bericht te weeg, dat de gerechtsassessor Max Windthorst, te Duisburg, luitenant der reserve bij het 13 Westfaalsche infanterie-regiment, den Staatsdienst verlaten heelt en zich in het seminarie te Eichstadt tot den geestelijken stand wenseht voor te bereiden. Windthorst is iemand, die zich èn als man der wetenschap èn als een zeer vroom Katholiek van onberispelijk voorbeeldig gedrag onderscheidde, doch tevens een zeldzame levenslustigheid en humor bezit, die levendig aan zijn vermaarden oom, den afgevaardigde van Meppen, herinneren. Onder zijn collega's mocht Windthorst zich verheugen over een groote populariteit wegens zijn fideel gemoed en zijn takt om gezelschappen op te vroolijken. — Het aantal jonge juristen in Duitschland wordt zoo groot en overtreft zoodanig de behoefte, dat in de justitieele kringen ernstig de vraag wordt overwogen, welke maatregelen genomen moeten worden om dit tegen te gaan. — De Reichsanzeiger meldt, dat de Keizer wegens een lichte verkoudheid de hofjacht van Zaterdag niet heeft bijgewoond en waarschijnlijk eenige dagen zijn kamer zal moeten houden. — De Donauconferentie komt in den aanvang van Januari te Londen bijeen. — Het aantal gevangenen in Pruisen is in den tijd van 8 jaar juist verdubbeld. Zag 1874 nog 16000 misdadigers in de verschillende gevangenissen, thans herbergen er 32.000. Uit deze cijfers kan men eenigszins de gevolgen van den met beklagenswaardige volharding voortgezetten Cultuurkamp afleiden. — Den 30sten December a. s. zal het 30 jaren zijn geleden, dat de Katholieken in Pruisen eene bepaalde fractie in het parlement hadden. Op dien dag van het jaar 1852 teekenden 53 leden de statuten der katholieke fractie. Aldus werd zij genoemd tot 1858. Eerst bij de opening van den Landdag, den 12 Jan. 1859, namen de Katholieken de plaats van het Centrum in, en den 17e dierzelfde maand namen zij op voorstel van den heer Malinckroth ook den naam daarvan aan. Van 1859—1866 was het aantal leden van het Centrum zeer gering. Eerst in 1870, bij den aanvang van den Cultuurkamp , verkreeg het den grooten invloed , dien het nu nog bezit. Wat al groote mannen hebben zich in dien strijd ontwikkeld en gevormd! De gebroeders August en Peter Reichensperger behoorden met de heeren Osterrath enßhoden onder de eerste ledeD. De beiden laatsten werden reeds in 1871 aan hun nuttige werkkring ontrukt, terwijl drie jaren later, in 1874, ook het hoofd en de ziel der fractie, de onvergetelijke Von Malinckroth, ten grave werd gedragen. Gelukkig werden hunne plaatsen wederom ingenomen door mannen als Windthorst, Von Schorlemer-Alst en zoovele anderen, die door hunne onvermoeide pogingen het Centrum zoozeer in aanzien hebben gebracht, dat het zelfs de bewondering zijner tegenstanders heeft gewekt en door Von Bismarck een onverminnelijke toren werd genoemd. Onder de oudste leden van het Centrum, die nu nog in leven zijn, behooren de heeren August en Peter Reichensperger, Krebs , Weber , Von Kleinsorgen , De Syo, Mnenzer, Haanen, Hueffer, Sarrazu en Lintgens. — Volgens een depêche uit Berlijn, aan den Standard gericht, is de verlenging van het verbond tusschen Duitschland enOostenrijk, door de Köln. Zgt. als hoogstwaarschijnlijk beschouwd, thans een feit geworden. Beide Mogendheden moeten het tractaat wederom voor den tijd van 10 jaren gesloten hebben. ---