Duitschland. De „Reichsanzeiger" meldt dat de bisschop van Munster , Mgr. Brikman, bij een kabinetsorder van 21 dezer gratie heeft gekregen en in zijne waardigheid hersteld is, zullende de Staat, te rekenen van 1 Januari 1884 , weer als vroeger de financieele bijdrage aan het bisdom uitkeeren. Alle diocesen zijn dus nu weder geregeld, met staatserkenning , door hun bisschoppen bezet, behalve Keulen en Posen. De Regeering schijnt daar nog altijd te hopen op de aftreding der aartsbisschoppen of hun feitelijke vervanging door coadjutoren. — De heer Windthorst heeft bij het Pruisische Huis van afgevaardigden een voorstel ingediend tot afschaffing der wet van 22 April 1875, betreffende de intrekking van toelagen uit 's lands kas aan R. K. bisdommen en geestelijken. Het voorstel wordt gedaan met ondersteuning van wege de centrum-partij en de Polen. --- Zwitserland Bij de verkiezing van den raad voor de grondwetsherziening in het Zwitsersche kanton Waadtland zijn 124 radicale en 96 conservatieve afgevaardigden gekozen. Buitendien moeten 16 herstemmingen gehouden worden. --- Frankrijk. In Frankrijks hoofdstad neemt de politieke en sociale agitatie hand over hand toe. 't Zijn niet alleen de braodeloozen, die dreigend hun vuisten ballen , ook de weldoorvoede radicale leiders maken zich gereed om in troebel water te visschen. Verleden Zondag werd op verschillende meetings de sociale revolutie zoo onbewimpeld mogelijk verheerlijkt. Het gemeenteraadslid Michelin hield een lofrede op de revolutie. Bij resolutie werd geprotesteerd tegen de politiek der Regeering en werden Üe republikeinsche afgevaardigden uitgenoodigd , onverwijld de instelling eener Constituante te vorderen, opdat deze de grondwet wijzige. Die vergadering werd bijgewoond door circa 1000 personen; een andere door meer dan 2000. Daar werd besloten tot het organiseeren eener inschrijving ter oprichting van een gedenkteeken voor Delescluze en de andere indertijd terechtgestelde leden der Commune van 1871. Men behoeft niet te vragen , of ook hier de Sociale Revolutie luide werd gehuldigd. — En daarbij komt dan dagelijks de dreigende houding der 150,000 broodelooze werklieden, en telt men de huisgenooten dier werklieden mede, dan verkrijgt men minstens 400,000 menschen, wier nood met eiken dag hooger stijgt en wier ontevredenheid daarmede gelijken tredt houdt. --- België. Uit België wordt de dood bericht van de deken der Kamer van Vertegenwoordiging , den heer Bi-ebuyk, afgevaardigde van Yperen, lid der Rechterzijde. — De Katholieke universiteit van Leuven zal in Mei e. k. hot 50-jarig feest harer reorganisatie vieren. —¦ In de kerkhofquaestie, waarin de burgemeesters van Turnhout en Nijvel betrokken waren, is door het Brusselsche hof van appèl uitspraak gedaan. Beide heeren, Burlet en Hoefnagels , zijn ieder tot 100 francs boete veroordeeld. tjiai>;ii«»fflß«t«wBaMHiii^ --- BINNENLAND. TILBURG, 26 Januari. Ter voorkoming Kif van schade wordt herinnerd dat Woensdag a. s. de laatste dag is dat de koperen centen en halve centen bii *le {üfjksontvangers kunnen worden ingewisseld, na dien datum is het ouil koper. Onder de advertenties in de „Provinciale NBr. en 's Hertogenbossche Ct." ter aanbeveling van den candidaat der liberalen voor den Gemeenteraad , den heer Jan van de Mortel, bevindt er zich één met^iet blazerige opschrift „Geen onrecht" en geteekend d00r?.... den pseudoniem: „Een katholiek , die tevens recht wil". We kennen dat volkje in Den Bosch van nabij. Dat masker verbergt maar al te vaak geheel iets anders dan „een Katholiek". Onder dat huichelmom treden in Den Bosch op , ja , katholiek gedoopten , maar die sinds al de doopbeloften verleerd hebben , of wel liberalen pur sang , of ook dikwerf logemannen. Dit in het voorbijgaan; we zouden er zelfs niet van gerept hebben, als de zich noemende „katholiek , die tevens recht wil" de „Tilburgsche Courant" er niet had bijgesleept en haar aan het publiek voorgesteld als een vijand en tegenvoeter der Kiezersvereeniging „Noord-Brabant". Wat de partijhaat toch verblindt! De Bossche gemeenteraad immers is geen kiezersvereeniging, en de meerderheid van dien raad niet de kiezers-vereeniging „Noord- Brabant", evenzoomin het College van Regenten over den algemeenen arme. De zich noemende „katholiek" haspelt zoo op slinksche wijze aües dooreen en laat ons zeggen wat nimmer in ons is opgekomen. integendeel,'t is onze stelregel de candidaten der kiezers-vereeniging „Noord-Brabant" te steunen , overtuigd als wij zijn , dat zij ons geen liberale candidaten zal presenteeren. Bovendien en juist daarom steunen we, uit volle overtuiging, haren candidaat, den heer Mr. Alphonse van Rijckevorsel , den waardigen afstammeling van een eerbiedwaardig geslacht, een jeugdigen, 't is waar, maar beginselvasten rechtsgeleerde , die wil wat recht is , en wien we dus dringend aanbevelen aan den zich noemenden „katholiek, die tevens recht wil". De stormwind uit het westen en noordwesten in den nacht van Woensdag op Donderdag heeft hier te lande zoowel te water als op het droge geducht huisgehouden. In onze stad zijn we er zeer goed afgekomen : hier en daar een schoorsteen omgeworpen, wat dakpannen te pletter gesmeten en zoo meer. Op het tentoonstellingsterrein te Amsterdam heeft de storm zijne diensten gratis verleend aan het afbreken der gebouwen. Omtrent wijlen Jhr. Klerck wordt nog het volgende meegedeeld : Jhr. Guilleaume Jean Gerard Klerck was geboren te Luik 13 Februari 1825, en zoon van Z.Ex. Jhr. Reinhold Antonie Klerck, luitenant-generaal , chef van het Militaire Huis des Konings, en Jonkvrouwe Isabella Jacoba van Citters. Hij huwde de eerste maal te Arnhem, 19 Oet. 1848, Joukvrouwe Cornelia Maria Des Tombe, geboren 15 September 1824 , overleden te 's Hage 17 December 1873. Uit dat huwelijk sproot slechts één zoon , Jhr. Mr. Reinhold Antonie Klerck, geboren te Amersfoort 3 Mei 1852. — Hij huwde ten 2en male te 's Hage, 23 Augustus 1883 , Jonkvrouwe Cécile Henriette Des Tombe , geboren te Tilburg 13 November 1844. De postbodeloop van Waalwijk via Kapelle naar Waspik v. v. wordt met 1 Februari opgeheven en vervangen door een dergohjken loop van Raamsdonk via Waspik naar Kapelle tweemaal daags. Hierdoor zullen wel is waar de Hollandsche brieven eenigszins vroeger aankomen , maar de correspondentie met. Waalwijk , Sprang en de geheele Langstraat tot en met 's Bosch zal, integendeel, veel minder geregeld zijn , zoodat wat met het een wordt gewonnen , door het andere ruimschoots wordt verloren. Tot stationschef te Dordrecht is benoemd de heer A, de Looy, thans te Breda. Als stationschef te Breda zal hem opvolgen de heer Snijder, thans stationchef te Rotterdam (Beurs.) Wij ontvingen een geruststellende tijding omtrent den toestand van het kamerlid mr. Van Baar. Het telegram luidt; Toestand verbeterd ; naar omstandigheden goed. (D. v. Z.-R.) Bij de herstemming tusschen de heeren A. J. M. Brogtrop en J. R. De Plönnies te Bergen-op-Zoom is eerstgenoemde tot lid van den gemeenteraad gekozen. De Vereeniging van Breda's R. K. Jongelingschap is voornemens in het begin der volgende maand in haar lokaal in de St. Janstraat het Kerstfeest-oratorium uit te voeren met daaraan verbonden tableaux-vivants. Behalve voor de geïnviteerden zal de Vergadering ook een avond voor het publiek optreden, en men verwacht dat daarvan een ruim gebruik zal worden gemaakt. Deze week zijn de werkzaamheden in de fabriek der heeren Merkelbach & Co te Moerdijk hervat. Zooals men zich nog zal herinneren brandde die fabriek op 31 Dec. 1882 af. Ruim een jaar is dus aan den wederopbouw besteed. De inspecteur van het geneeskundig staatstoezicht in Noord-Brabant heeft het lokaal der openbare school te Heusden als schadelijk voor de gezondheid afgekeurd. Verleden Maandag had op den straatweg tusschen Oosterhout en Geertruidenberg, nabij de Kreeksluis , een droevig voorval plaats, doordien een paard, geschrokken van den stroomtram , zijn geleider op de rails wierp. Ofschoon onmiddellijk werd gestopt werd de ongelukkige, zekere V. S. , bouwman te Raamsdonk, deerlijk gewond opgenomen. De politie heeft zich de ztfak aangetrokken en doet onderzoek. V. S. is inmiddels aan de gevolgen over' In den nacht van 22 op 23 Januari is een der twee wipwat.ermolens van 't waterschap het Noordvvold onder Dussen, die eene vlucht had van circa 28 M., totaal afgebrand. Door den zachten winter zijn de landbouwers in de omstreken van Sprang in de gelegenheid hun zaaikoren vroeg aan den akker te kunnen toevertrouwen , hetgeen gewoonlijk een beteren oogst belooft, dan indien dit eerst in den laten winter kan worden uitgezaaid. Door een onbekende oorzaak ontstond Dinsdag-avond te 's Hertogenbosch brand in | het manufacturon-magazijn van den heer | Jos. J. Van de Ven. Door spoedig opgo- I daagde hulp was men den brand weldra ! meester. Desniettegenstaande is de schade j vrij aanzienlijk. Tot kapelmeester bij de stafmuziek der marine te Willemsoord zal worden benoemd | de heer De Koning, onder-kapelmeester bij het reg. inf. te Breda. De 20-jarige zoon van den landbouwer v. d. H. te Nunen werd Zondag met zooveel kracht door een jong paard afgeworpen, dat men hem voor dood naar de ouderlijke woning bracht. Zijn toestand is hoogst bedenkelijk. Zondag is te 's Bosch overleden zekere vrouw 8., die reeds jaren misbruik maakte van sterken drank , doch zich dezer dagen zóó had bedronken, dat zij in een toestand van verdooving geraakte, die, niettegenstaande geneeskundige hulp werd ingeroepen met den dood eindigde. Donderdag avond had een gebrekkige tachtigjarige grijsaard te Empel, waarschijnlijk door de duisternis misleid , het ongeluk in een sloot te vallen en te verdrinken. ! Men deelt ons mede, dat thans officieel de datum bepaald is der trekking van de Tunisloterij. Den 17 Juli e. k. zullen de belangrijke prijzen tot een gezamenlijk bedrag van een millioen franos worden uitgeloot. Door wijlen den heer H. Wieland is aan het R. K. Kerkbestuur te Bemmel eene erfstelling vermaakt ter waarde van ongeveer f 7000. Met het oog op het aanstaand bezoek van HH. MM. Koning Willem en Koningin Emma aan Brussel wordt aldaar een vleugel van het paleis prachtig in orde gemaakt. Men i vertelt wonderen van de salons, die de Nederlandsche Koning bewonen zal. Ze zijn onder anderen, versierd met de schoonste schilderijen der Hollandsche school, die in de galerij van Koning Leopold voorhanden zijn De Minister van Binnenlandsche Zaken heeft bepaald , dat, ter vervulling der plaats ; in de Tweede Kamer, opengevallen door de benoeming van den heer 0. van Rees tot gouverneur-generaal van Ned.-Indië , de ver' kiezing in het hoofdkiesdistricfc Rotterdam | zal plaats hebben op Dinsdag 12 Februari , | en herstemming , zoo noodig, op 26 Februari. Staatsblad No 8 behelst het kon. besluit 1 van den 21 Januari 1884 tot invoering van i een algemeenen regel voor de berekening ! over gebroken tijdvakken van traktementen en verdere jaarlijksche vergoedingen aan bur- I gerlijke en militaire landsdienaren toegekend. Het luidt: Art. 1. In de gevallen, waarin een aan burgerlijke of militaire landsdienaren toei gekend traktement, wachtgeld, pensioen, toelage of andere belooniug over een gedeelte van een jaar moet berekend worden , geschiedt die berekening in dier voege, dat steeds het jaar op 360 on de maand op 30 dagen wordt gesteld. Dientengevolge zal ten aanzien van kalender-maanden van 31 dagen de laatste dag verwaarloosd worden , terwijl aan de maand Februari twee of, wanneer het een schrikkeljaar geldt, één dag worden bijgevoegd. . Art. 2. Deze bepaling treedt in werking op den eersten Februari 1884. De posterijen en telegraphie, die tot nog toe aan het Ministerie van Waterstaat twee afzonderlijke takken van dienst vormen , zullen binnenkort onder één hoofd vereenigd I worden. Donderdag ten 1 ure werden de leden der ¦ Eerste Kamer, in ambtskostuum, door Z. M. den Koning in audiëntie ontvangen. De minister van Koloniën deelde Donderi dag aan de eerste Kamer mede een Indisch regeeringstelegram van 22 Jannari, waaruit blijkt, dat den 7 Jannari, de troepen te Tonom zijn geland , de Gelei, Padang, Kling euz. hebben platgeschoten en getuchtigd en vervolgens naar Kotta Radja zijn teruggekeerd. Bij die expeditie zijn gesneuveld luitenant Snijder en twee mindere militairen , vermist twee minderen en verwond vier minderen , waaronder drie van de marine. De Radjah trok met de gevangenen van de „Nisero" landwaarts in. (De positie dezer gevangenen wordt er te hachelijker door.) De St.-Ct. bevat het programma voor het examen van toelating tot de Rijkskweekscholen voor onderwijzers en onderwijzeressen, bedoeld in art. 24 der wet van 17 Augustus 1878 (Stbl. No 127). Het luid aldus : a. Nauwkeurig en natuurlijk lezen van een niet te moeielijk stuk proza of poëzie. Hierbij zal gelet worden op eene zuivere uitspraak en het verstaan van het gelezene. b. Het vervaardigen van een schoonschrift, middelsoort en klein, op papier zonder lijnen. Uit het schoonschrift en uit het andere schriftelijk werk moet blijken, dat de aspirant duidelijk , net en regelmatig schrijft. c. Een juist begrip van het tientallig stelsel , van de hoofdbewerkingen met geheele en gebroken getallen, van het metriek stelsel en vaardigheid in het beredeneerd oplossen van eenvoudige rekenkundige vraagstukken , zoowel uit het hoofd als op schrift. d. Eenige kennis van vlakke figuren en meetkundige lichamen, voor zooverre die voor aanschouwing te verkrijgen is. e. Kennis van de hoofdzaken uit de spraakkunst en de zinsontleding, van de beteekenis van woorden en uitdrukkingen , benevens eenige vaardigheid om zich zoowel mondeling als schriftelijk juist en gemakkelijk uit te drukken. f. Kennis van de hoofdgebeurtenissen uit de geschiedenis des vaderlands. g. Kennis van de natuurkundige en staatkundige aardrijkskunde van Nederland, eene voorstelling van de kaart van Europa en van de onderlinge ligging der werelddeelen en wereldzeeën. h. Eene voorstelling van algemeen bekende dieren , planten en delfstoffen. i. Aanleg voor den zang. Volgens de onlangs vastgestelde reglementen op het geneeskundig onderzoek omtrent de geschiktheid voor den dienst bij de zeeën landmacht en schutterijen , bestaan er 327 ziekten en gebreken, die geacht worden ongeneeslijk te zijn en tot den wapenhandel blijvend buiten staat te stellen. Bij de lezing van het Verslag der jongste zitting van de Eerste Kamer trok onder meerdere mededeelingen deze de bijzondere aandacht: De lijfstraffen — zeide de minister van Justitie Du Tour — zullen in de gevangenissen weder worden ingevoerd voor de gevangenen, die langer dan vijf jaren in de gevangenis moeten doorbrengen ; terwijl ook het stelsel van water en brood weder zal worden ingevoerd. De resultaten, welke men vroeger van een meer „humane" behandeling der gevangenen, van volstrekte afzondering, doelmatige inrichting der gevangenissen enz. voorspelde, schijnen dus ook al niet uit te komen ! Nog zijn de prachtige gevangenissen, waarvoor zoovele millioenen gevraagd werden en waarvan men zooveel heil verwachtte, slechts voor een gedeelte gereed, nog is het meest moderne stelsel van gevangenen-verpleging slechts ten halve op de veroordeelden toegepast, of reeds begint men te bemerken, dat het zonder den stok en zonder gevoelige straffen toch niet gaat. De minister;, in vele zaken iets minder weekhartig dan zijn voorganger, heeft, naar onze bescheiden meening, volkomen gelijk , wanneer hij weder tot de oude tuchtmiddelen terugkeert. Dat dit noodzakelijk is geworden geeft echter weinig vertrouwen in het nieuwe strafstelsel, waarvan de geest aan dergelijke middelen volstrekt vijandig is. Na de aflevering der nieuwe halve centen ten bedrage van f 20,000, is men opnieuw aan 's Rijks munt bezig met den aanmaak van nog f 10,000 dier pasmunt. Mr. K. A. Meeussen, oud-lid der Tweede Kamer, voormalig Minister van R. K. Eere- j dienst en vroeger lid van den Raad van State, tevens zitting hebbende in de afdeeling voor de bestuursgeschillen, is te 's Gravenhage op 69-jarigen leeftijd overleden. Donderdag namiddag is te 's Gravenhage, na eene vrij langdurige ongesteldheid , op 68-jarigen leeftijd overleden de heer F. N. De Charro, sedert lange jaren hoofd der alom bekende firma De Charro en Zonen en gedurende langen tijd lid van den gemeenteraad dier stad.' De overledene was een man, die om zijne practische kennis , groote minzaamheid, noeste werkzaamheid, gepaard aan eenvoud en burgerlijken zin, alom was geacht en gewaardeerd. Behalve in zijne betrekking als gemeenteraadslid telkens met groote meerderheid herkozen , toonde hij hart en belangstelling voor menige zaak van publiek nut, en verschafte hij menigmaal advies of voorlichting bij het tot stand brengen van hetgeen goed en nuttig was , speciaal ook met het oog op zijne hom zoo dierbare geboorte- en woonplaats en het naburig Scbeveningen , of in zijne betrekking tot instellingen van liefdadigheid. Wederom heeft een oud-strijder den tol aan de natuur betaald. Donderdag is te Amersfoort overleden de aldaar geboren en gevestigde heer Wouter Morre, die versierd was met het Metalen Kruis, hebbande hij den Tiendaagschen veldtocht medegemaakt, en van wien Engelbert Gerrits in 1833 schreef, dat hij met roem al de krijgsverrichtingen tegen de Belgen heeft bijgewoond. Hij was broeder van Goose Morre , mede te Amersfoort geboren, die op de Citadel van Antwerpen zijp rechterarm en linkerhand verloor en bovendien door een aantal bajonetsteken gewond word, toen hij onverschrokken ' op zijn post bleef in de lunet St. Laurent, te midden van de overmacht der aangerukte Franschen, die zijn moed bewonderden. Ook toen hem de linkerhand en rechterarm door een Franseh officier van gezondheid werden afgezet, bleef hij moedig en kalm , zoodat de Franschen uitriepen: C'est vn brave ! Beide broeders waren neven van Van Spcijk. i De machinist Suick, die verscheiden jaren op de lijn Venloo—Gladbach dienst deed en nu pas tot opzichter-machinist aan dit laatste station bevorderd was , is door een trein uit Dusseldorp overreden en geheel vermorzeld. Volgens het Vad. heeft het uitvoerend comité voor de oprichting te Delft van een standbeeld voor Hugo de Groot, overeenkomstig het eenparig advies van de commissie van deskundigen, den eersten prijs toegekend aan het onder het motto „Florebit" ingezonden ontwerp , zijnde dat van den heer F. L. Strackó Jz., beeldhouwer te Haarlem, en den tweeden aan het ontwerp , onder het motto „wijsheid", waarvan bij opening van het biljet de vervaardigers bleken te zijn de heeren H. Pickery te Brugge en J. Naert te Brussel. De inzenders der overige ontwerpen worden uitgenoodigd deze vóór don ln Maart a. s. te doen terughalen. De student J. I). 8., candidaat in de medicijnen, is wegens de op 16 Nov. 11. te Baarn gepleegde feiten veroordeeld tot 8 dagen cellulaire gevangenisstraf. Naar men verneemt, za! de uitreiking van de bewijzen aan de Nederlandsche inzenders, die op de Internationale Tentoonstelling bekroond zijn, niet voor half Februari kunnen geschieden. De volgorde van de verschillende landen is zóó genomen, dat zij, die het minst ingezonden hadden, voorgaan, zoodat Nederland onder de laatsten behoort, die aan de beurt komen. De Algemeene Maatschappij van Levensverzekering en Lijfrente te Amsterdam heeft het voorbeeld gevolgd van een buitenlandsche maatschappij , maar nog sierlijker en practischer. Haar portefeuille-Almanak nl. is een uiterst net, handig, bruikbaar en volledig boekje, dat men haast in een vestzakje kan bewaren. Door de Leidsche politie zijn twee personen aangehouden, die liedjes rond ventten, welke betrekking hadden op de beruchte Leidsche giftmengster, zonder daartoe van den burgemeester vergunning te hebben bekomen , terwijl eveneens tegen den drukker dier liedjes proces-verbaal is opgemaakt , omdat noch de naam van den drukker noch die van den schrijver op de liedjes voorkwamen, en de beide aangehouden personen den drukker hadden genoemd. De kwaliteit der boter laat tegenwoordig op vele plaatsen veel te wenschen over. De oorzaak is, zegt men, het slechte groene voeder, hetwelk de veehouders , in plaats van lijnkoeken en hooi, aan het vee geven. Men leest in het Evangelisch Zondagsblad : „De predikant Van Bolhuis, te Delftshaven, die onlangs den doop van een kind weigerde, omdat de ouders niet konden beloven , zich yan alle Zondagwerk te onthouden (de man was tram-conducteur) , heeft nu een schip gedoopt, de Rutland. Is daarbij ook aan de reederij vooraf de belofte gevraagd , dat het schip op Zondag niet zal varen ? Of bestaat er ook bij hem gelegenheid tot ' „schipperen"?" De Kerkeraad te Groote Lindt heeft bij het 'verhuren van do plaatsen in de kerk de bepaling gemaakt, dat van de plaats, aan de „vrouw" of de „juffrouw" verhuurd, geen gebruik mag worden gemaakt door de „meid." In den avond van den 22n dezer kwam de gemengde trein, welke tusschen Budel en Roermond loopt, te station Baaksem aan met slechts 9 van de 50 wagens. Het bleek dat een der aansluithaken gebroken was. Halfweg Baaksem Weert vond men de rest van den trein. Ongelukken hadden er niet plaats, doch door eenige personen werd de aansluiting te Roermond gemist. De Hoofdonderwijzer te Oostbiernm vertrok naar Hoorn, dertien zijner leerlingen j bleven weg of gingen naar de Chr. school over, en toen den 2 Januari de nieuwbenoemde waarnemende hoofdonderwijzer de school binnentrad, kon hij wel banken maar geen leerlingen vinden. Wat onze natie toch aan de openbare neutrale school gehecht is! (Standaard.) Het verplichte onderwijs schijnt niet voor- ; deelig te zijn voorde gezondheid. In Pruisen, waar het verplichte onderwijs bestaat, heeft men bespeurd , dat van de 100 afgekeurde jongelingen voor den krijgsdienst, er 90 zijn, die de lichamelijke gebreken ter schole heb- | ben bekomen, en dat het grootste deel der bijziende en zwakke personen deze kwalen insgelijks door hot schoolgaan bekwamen. Het Journal de Rome hoeft berekend hoe groot het getal der Katholieken moet zijn geweest in elke eeuw van het Christendom. De uitkomst is als volgt: lste eeuw 500,000 2de „ 2,000,000 3de „ 5,000,000 4de „ 10,000,000 sde „ 15,000,000 6de „ 20,000,000 7de „ 25,000,000 Bste „ 30,000,000 9de „ 40,000,000 10de „ 56,000,000 11de „ 70,000,000 12de „ 80,000,000 13de „ 85,000,000 14de » „ 90,000,000 15de „ 100,000,000 I,6de „ 125,000,000 17de „ 185,000,000 18de „ 250,000,000 19de „ 260,000,000 Hierop teekent het Leidsch Weekblad aan : „Deze cijfers wijzen aan, dat de Katholieke Kerk het krachtigst is vooruitgegaan gedurende de tijden, waarin de vervolgingen het hevigst waren. Het laatste cijfer 260 millioen is de uitkomst der statistieken van het jaar 1876, en het is bekend dat het Katholicisme in de laatste tien jaar verbazende vorderingen gemaakt heeft. Misschien zijnde vervolgingen der Kerk nog nooit zoo algemeen geweest als in deze eeuw; waarschijnlijk zal de volgende eeuw aanwijzen, dat de vooruitgang van het aantal Katholieken nog nooit zoo groot was als in dienzolfden tijd". Misschien zal iemand beweren, dat die cijfers niet juist kunnen ?ijn, omdat de statistiek slechts eene wetenschap van deze eeuw is, en het vroeger zeer bezwaarlijk viel zulke cijfers te verzamelen. Wij geven toe , dat men de gegeven getallen als ronde moet beschouwen, waarbij zelfs een niet onbelangrijk verschil met de werkelijkheid kan bestaan. Maar niettemin is het waar, dat volkstellingen ten allen tijde zijn gehouden, en dat de Kerk door hare missionarissen steeds op de hoogte bleef van do cijfers dor bekeerlingen. Het was dus in alle tijdperken mogelijk met groote juistheid het getal der Katholieken te bepalen. Overigens komen alle ernstige geschiedschrijvers hierin overeen, dat het getal der Katholieken nooit verminderd maar altijd vermeerderd is. Zelfs het tijdvak der Hervoming maakte hierop geen uitzondering. Toen werden in Amerika on China meer geloovigen gowonnen dan in Europa verloren. ---