DE ZUIDERZEEWERKEN. Vluggere uitvoering. Ingediend is een wetsontwerp, om de be» grooting van het Zuiderzeefonds voor het dienstjaar 1928 te verhoogen met ƒ 15.622.000. De aanleg van een gedeelte van den dijk Wieringen—Medemblik vordert zoo snel, da' de werken vermoedelijk reeds dit najaar gereed zullen komen. Verder zal vroeger dan aanvankelijk in v^t§ ornemen lag, wor* den begonnen met I.'"' aaggeren van de voor den Wieringermeerpolder vereischte hoofdkanalen. Het is van belang, dat die hoofdkanalen op de afwerking na gereed zullen zijn telen het tijdstip waaróp met de afmaling kan worden begonnen, d.i. Ver» moedelijk in het najaar van 1929. --- Anti-papisme! De Nieuwe Tilburgsche Ct. oordeelt: Liberalen, Christelijk*Historischen en Socialisten broederlijk te samen. Het gaat altijd tegen ons en omdat Brabant en Limburg katholiek zijn, gaat het practisch ook altijd tegen het Zuiden. Het gescheld over onze Zuidelijke ach* teriijkheid en het nrsgunnen en ont* houden, waar het maar eenigszins kan, van alles wat ons voordeel kan brengen — het Ï6 alles uiting van een en hetzelfde algemeen antipapisme. --- Het gold hier een (liberaal) beginsel. Tenslotte nog een stem uit het Christe* lijk»Historis-he kamp. „De Nederlander" komt in een hoofdartikel nog eens betoogen en bewijzen, dat de C. H. zuiver liberaal denken op 't stuk van subsidieering van het Hooger Onderwijs: Het was voor den Minister geen aange* name ervaring; maar van de Christelijk» historischen kon de Regeering geen an» dere houding verwachten. Het gold hier we! degelijk een beginsel. Indien de Chris» teÜjksh'storiscben zóó inconsequent waren geweest, hunne 6tem aan dezen subsidie» post te geven, waren zij in botsing ge* komen met een der meest*sprekende toe* passingen van hun beginsel, krachtig uit* gesproken in het jongste verkiezing»» manifest der Unie: weerstand bieden tegen steeds verder gaande groepeering des volks naar godsdienstige en kerkelijke onderscheiding. --- Typhus in Arnhem. ARNHEM, 7 Dec. Sedert eenigen tijd komen in Arnhem een aantal typhusgevallen voor. In 't geheel zijn er thans reeds zestien personen. De patiënten worden gedeeltelijk thu"s en gedeeltelijk in de barakken ver* pleegd. --- Vragen van Kamerleden. Stemmen bij volmacht. De heer van den Heuvel wijst Minister Kan erop, dat sommige gemeentebesturen ten aanzien van het verkrijgbaar stellen van formulieren om bij volmacht te stemmen op het standpunt staan, deze formulieren alleen verkrijgbaar te stellen voor de ingezetenen hunner gemeente, terwijl andere gemeente» besturen voor ieder, die een aanvraag doet, deze formulieren verkrijgbaar stellen. Hij vraagt, of de Minister de tweede op» vatting niet de meest juiste acht. --- Inbraken ten plattelands. De heer Deckers heeft den Minister van Justitie gevraagd, of hij bereid is te doen onderzoeken of het groote aantal inbraken, waardoor den laatsten tijd Noordoostelijk Noord* Brabant onveilig wordt gemaakt, het niet noodig doet zijn, dat de in die streek gestationn eerde politiemacht wordt versterkt --- Examens commies der belastingen. Blijkens officieele mededeeling van den Minister van Financiën zal in 1929 geen examen voor kommies der belastingen wor* den gehouden en dat de in 1928 geslaagden ook in 1929 nog voor benoeming in aanmer* king kunnen komen. --- UIT NEDERLANDSCH-INDIë. Aardverschuiving. Dinsdagnacht is door een aardverschui* ving in het spoorwegtraject Bandjar Maos een spoorstremming ontstaan, waardoor de treinen niet kunnen passeeren. De paesa» giers moeten overstappen. Het treinver» keer heeft over de geheele linie vertraging ondervonden. Een aparte middagsneltrein Bandoeng—Weltevreden is Woensdagmid* dag op den gewonen tijd vertrokken. ,De voorloopige duur van de reparaties is op* gegeven als zullende bedragen drie dagen. --- Het moeilijke probleem. 't Was te verwachten, dat de Minister van Waterstaat bij de behandeling van zijn begrooting 't een en andei te hooren zou krijgen over de beslissingen inzake autobus* kwest-.es. In vele plaatsen van den ,ande is daar» over ontstemming gerezen, zoo in Zuid» Limburg en on'angs nog te Utrecht. _ Nu zijn dit kwe6t-.es, waarbij een beslis* sing wei altijd ontstemming moet geven naar den eenenot den anderen kant, zoo* dat men niet kan zeggen, dat de Minister in al deze gevallen heeït m:sgetast. 't Is bovenci-.en een materie, waarvan Ministers van Waterstaat tien jaar geleden nog geen lasl hadden; op vrijwel onont* gonnen terre n werken valt niet mee. De ontzaglijke toenemng van het auto» busverkeer in een betrekkelijk korte pc» riode was door bijna niemand voorzien en heeft menigeen verrast. Ook de Directie der Nederlandsche Spoorwegen en de beheerders van de «toomtramlijnen in ons land hebben 't con» currentiegevaar van de autobussen in den beginne licht geteld. Ze lieten de menschen, die een Fordje kochten en dat op min of meer primitieve manier tot een „bus" ombouwden, rustig rijden.... het publiek zou die benauwde, rammelende veh'kels toch wel spoedig leeg laten loopen. De hooge heeren hebben m'sgedacht. De autobus werd popuVr, n.et in 't minst doordat ze bij de menschen m de . dorpen als 't ware voor de deur stilhield en tevens van aiie communicatie verstoken streken en plaatsen uit hun isolement haaide. Door de snel gewonnen popu'ariteit kon* den de ondernemers hun bussen gaan ver* beteren. Maar natuurlijk kwam ook een wilde concurrente op met allerlei onver* kwikkelijks van passagiers»a_vangerij en elkaar in de wielen rijden. Voor de zoovee'ste maal was weer een 3 bewezen, dat 't vrij spel laten aan de maat» schappelijke krachten op den duur tot chaos moet leiden, dat dus de Overheid een regelende en zco noodig voorziencnde taak op zich meet gaan nemen. We hebben dan ook het ste'sel van ooncess'e*verleening door Gedeputeerde Staten verkregen met hooger beroep bij den Raad van State. Niemand wil meer te* rug naar de bandeïooze vrijheid van vroeger. Niettem n, er is herhaaldelijk ontevreden* heid gewekt door besl:ssingen, omdat ze erop gericht waren bestaande spoor» èn tramdiensten te beschermen teten autobus* concurrentie. En nog meer ontevredenheid ontstond, toen ook de Nederlandsche Spoor» wegen te elfder ure een autobusmaatschappij gingen oprichten en met een heèle reeks concessieaanvragen op de drukke markt verschenen. We zeiden: te elfder ure. Want inderdaad heeft 't wel heel lang geduurd, eer bij de spoorwegleiders te Utrecht het besef was doorgedrongen, dat ze het feit van het toenemend autobusverkeer dienden te aanvaarden en er nog zooveel mogelijk profijt van moesten trekken voor de Spoor» wegen. 't Is zeer te betreuren, dat dit besef zoo laat kwam. Als men met waarlijk geniale vooruitziendheid de ontwikkeling van het autobusverkeer had vermoed, dan zouden de Nederlandsche Spoorwegen' zoo voor» treffelijk werk hebben kunnen doen door Over het geheele land een autobus6ennet te ontwerpen en te bezetten met prima materiaal, waardoor een prachtig comple* ment was. verkregen voor het spoorwegnet en beide elkaar hadden gesteund. Nu echter heeft men de particulieren he* risico doen loopen van het onzekere begin, en is men pas, toen er aan de autobus een blijvende plaats was verzekerd in het ver» keerswezen, zelf aan 't exploiteeren gegaan. Is het wonder, dat de particul'ere onder» nemers toen d:e concurrentie van het semi* publieke bedrijf met een scheel oog aam keken en in verontwaardiging te hoop liepen, a's het een concess'e verkreeg? Nog anders staat het met de concurrentie tusschen autobus en stoomtram. De laatste is wel een zeer u'tdentijdsch vervoermiddel, dat in meng geval slechts door Overheids* subsidies op de rails kan blijven. Er zijn tramdirect:es geweest, die bij het opkomen van het autobusverkeer dadelijk begrepen. dat ze niet alles bij het oude konden laten en door electrificatie en sterke verlaging van tarieven de concurrentie trachtten op te vangen. Er waren er echter méér, die de oude stoffige, onooglijke wagens lieten rijden zooals ze a] jaren hadden gereden en die de concurrente der bussen dachten te kunnen wegwerken door in beroep te gaan tegen alle bes'uten, waarbij autobusdiensten een deel van hun trajecten toegewezen kregen. Als dat inderdaad ges-hiedde. kun* nen we ons wederom levendig voorstc'len, dat een publiek, 't welk een bu_d:enst was gaan waardeeren. slechts protesteerend weer het oude stoomtrammetje opzocht. Mimster van der Veqte beeft nu in de stukken en ook in zijn antwoord in de Kamer een en ander ont'.uld over de alge» meene rege'en, waardoor bij zich 'aat leiden bij zijn bes!'ss:n_en. Eerst heeft hij gepro* beerd een weg te vinden, weke voor den Raad van State en het Departement het innemen van eenzelfde standpunt zou mo* ge'ijk maken. Het onderzoek daarnaar is echter op mets uitge'oopen. en toen de eerste keer van een verechTende cnvatt:n.S bleek, was de M'= mister bevreesd voor de talrijke moeilijk* heden, welke daaruit zouden kunnen vorot* vloe"en. Zijn standpunt nu is. dat geen plaats van alle verbind:ngen mag worden verstoken (stel je ook voor!), dat echter evennrn con» cessies moeten worden verleend aan auto» busdiensten als ze uitsluitend of in hoofd* zaak zouden moeten drijven op aftapping van vervoei van andere ondernemingen, wier diensten deugdelijk en voldoende moeten worden geacht en wier onmisbaar voortbestaan in gevaar zou worden ge» bracht. Als algemeen beginse' klinkt dat heel mooi, maar in de practijk krijgt men het verschil van meening over de al of niet deugdelijkheid, voldoendheid en onmisbaar* heid van bestaande ondernemingen. Bovendien zijn er ook trajecten zóó druk. dat twee soorten verkeeremiddel daar best naast elkaar kunnen bestaan. Dat ziet men bijvoorbeeld bij de verbinding Utrecht— Ze-'st, waar per jaar vier millioen menschen gebruik maken van de tram en één millioen \an de bus. Toch heeft de opperste be» slissing de busconces6ie vernietigd. Niet zonder grond heeft een der Kamerleden de vrees uitgesproken, dat daarvan voor het publiek s'echts is te verwachten een ver» hoog-'ng der tramtarieven. Immers, toen in 1923 het Biltsche Auto Bedrijf in exploitatie werd gebracht, kostte een retour Utrecht— Ze:st per tram 70 cent. Kort na de opening van den autobusdienst daalde de prijs tot 45 cent, tegenwoordig is hij 25 cent. Zoo gauw nu de autobus verdwijnt, zal in een minimum van tijd dat kwartje op zn minst wel gezelschap krijgen van een dubbeltje! In de Kamer heeft Minister van der Vegte er blijk van gegeven niet stijf en strak op zijn standpunt te willen blijven staan. A's er een nieuwe aanvraag voor een eenmaal afgewezen concess:e komt, dan zal hij met nog meer ernst dan den eersten keer onder» zoeken, welke de motieven zijn. welke aan het verieenen van een vergunnmg in den weg stonden. En ook heeft hij zijn ge. dachten al laten gaan over de wenschelijk* heid van de instelling eener commissie, welke zal hebben na te gaan. welke de ju'ste verhouding moet zijn tusschen spoor, tram, autobus en andere middelen van vervoer. Dat alles i 6 echter toekomstmuziek. De problemen van het heden moeten nu op-dost worden. En daarbij moet niet kunstmatig bescher» ming worden verleend aan andere middelen van vervoer dan de autobus, alleen omdat ze ouder in jaren zijn. Voorop sta bet cblenen van de redelijke verlangens van het publiek. --- Binnenland. „DE INSULINDE”. Bacil!endragsrs onder di bemanning. Er wordt thans een nieuwe regeling getroffen. Als vervolgantwoord op vragen van den heer Albarda inzake de ziektegevallen op de Insulinde deelen de Ministers v. d. Vegte en Koningsberger mede, dat op de uitreis naar Indië inderdaad onder de opvarenden van genoemd stoomschip een groot aantal gevallen van besmettelijke keelziekte i. voorgekomen. Het schip is alvorens de te* rugreis naar Nederland te ondernemen, te Soerabaja afdoende ontsmet. Dat niettemin een aantal gevallen van een zelfde besmet* telijke ziekte zich hebben voorgedaan, mag met groote mate van waarschijnlijkheid worden toegeschreven aan het aan boord aanwezig zijn van ziektekiemdragers onder de bemanning. Volgens de voor Nederlandsch»lridië gel» dende bepalingen was niemand verplicht de bevoegde autoriteiten aldaar van het voor» komen van deze ziektegevallen kennis te geven. Dat dit niet eigener beweging is ge» schied, mag worden toegeschreven aan he* feit, dat, aan de gedurende de reis voorge* komen ziektegevallen geen kwaadaardig karakter kon worden toegekend. Vanwege de Indische regeering is aan óV in Indië gevestigde of vertegenwoordigde scheepvaartmaatschappijen verzocht om voortaan dadelijk bij aankomst van een schip in een Nederlandseh haven aan den havenarts kennis te geven van elke ziekte aan boord, die een eernigszins verdacht in* fectieus karakter vertoont en in epide* mischen vorm optreedt, ook al is op de ziekte de quarantaine* of de epidemie*ordon* nantie niet van toepassing. Voorts is hier te lande met de directie van den Rotterdam* schen Lloyd overeengekomen dat de Lloyd den gemeentelijken geneeskundigen dienst te Rotterdam opgaven en gegevens betref» fende het aangemonsterde personeel toe* zendt, waarna de dienst onderzoekt of dat personeel kans op besmetting oplevert. Pogingen worden in het werk gesteld om met andere daarvoor in aanmerking komen* de scheepvaartmaatschappijen, te Rotter** dam en te Amsterdam gevestigd, een soort* gelijke regeling te treffen. Eerst wanneer dit overleg mocht falen, kan de vraag wor* den overwogen, of een ingrijpen langs wet* teüjken weg noodzakelijk is. --- De Politieke St. Nicolaas-surprise. De coahtie-gedachte voorgoed geknakt ? „Er is een sfeer geschapen, die voor onderhandelen niet deugt.” Het verrassende en opzienbarende votum, waardoor het subsidie aan de R. K. Han* delshoogeschool werd verworpen, wordt in de pers natuurlijk levendig besproken. Niet alleen Links, maar ook Rechts komt de in* druk tot uiting, dat de coalitiegedachte een zwaren, zoo niet onherstelbaren klap heeft gekregen. 't Doet goed te zjen, dat zelfs de aller* ijver'g6tè coalitievrienden nu toch ook gaan toegeven, dat de Christe'ijk*H?stori« schen zich zoo langzamerhand onmogelijk hebben gemaakt als bondgenooten der katholieken. Zeer gering! Zoo lezen we in het Kameroverzicht van „De Maasbode": Wie de hoop mocht hebben op eenige rechtsche samenwerking na de verkie» zingen, zal nu toch we! tot de conclusie komen, dat deze zeer gering is. In een zoc eenvoudige zaak als deze zijn de Chrste!ijk»Hstor:scben niet tot de m'n6te tegemoetkonvng bereid, wat moet het dan worden bij andere vraagstukken, om maar niet te spreien van de sfeer die geschapen is en die voor onderhandelen niet deugt. St Nicokas in 1928 zal kn de parlemen» ta:re geschiedend en zeker in d-'e van de rechtsche samenwerking van groote be» teekenis blijven. In hetzelfde overzicht heeft ons echter één passage gestooten. Daarin staat: De Christe'ijk*Historischen, uit wiet naam de heer Schokking later nog sprak, wemehen geen bijzonder hooger onder» wijs, omdat de wetenschap niet aan eenig dogma gehouden mag zijn, maar dat is niet vol te houden, zooals dr. Moller en de heer Zijstra later betoogden. De eer» lij»e en met volle overtuiging afgelegde verklaring in deze van dr. Moller. hij moge dan m:-S_hien piet pölit'ek juist zijn geweest, maakte toch indruk. Hier wordt een tegenstelling gesugge* reerd tusschen het rondborstig opkomen voor katholieke opvattingen en de „ju:ste" politiek, een tegenstelling, welke natuurlijk niet bestaat. --- Tegen het katholicisme dat is de toeleg! Io het avondblad van Vrijdag komt het Rotterdamsche bad ook nog even op het ongelukkige .atum terug: Lag de politieke horizon na het alge» meen debat over de Rijksbegrooting nog even sterk in nevelen gehuld als te voren, omdat met name over de practische bc* reidheid der chri6telijk*historische fractie, om het oude ooalitie*accoord te helpen herleven, nog altijd geen klaarheid wi'de rijzen, na deze reprise van openlijk be» leden antikatholieke gezindheid is hat vooruitzicht op een oplossing, als de opti* misten onder ons nog durfden verhopen, aanzienlijk meer versomberd. Ook het blad ziet een antikatholieke bloc*vorming zich afteekenen: Tegen het katholicisme! — dat is sinds lang alom duidelijker de toeleg. En dien opzet tracht men vóór alles te bereiken door de politieke eenheid der katholieken in gru'zels te slaan. Kunnen wij — zoo moge ieder onzer zich afvragen — ten overstaan van deze feiten nog wel in geweten verantwoorden de „weelde" van ook maar de gerimg6te verdeeldheid? „De Tijd" wijst op hetzelfde verschijnsel: Is het een louter toeval, dat de verwer* ping van dezen post, door de Regeering voorgedragen op gronden van gelijke bc* handeling als de Handelshoogeschool te Rotterdam, geschiedde door precies de» zelfde meerderheid, welke indertijd de gelden voor het Gezantschap bij den H. Stoel heeft geweigerd en dezelfde, die het aardewerkwetje verwierp? Het front der tegenstemmers li«P ook nu van den Hervormden predikant prof. H. Visscher, via de geheele Christ.'H-'storische fractie, over den Vrijheidsbond, de Vrijzinnig* Democraten, de S.D.A.P., met a's eind» punt en steunp:laar: den communistischen eenling L. de Visser. A.leen de niet anti» paapschgezlnde Anti*Revolutiortnairen en de Katholieken stemden vóór. Het opzettelijk dwaredrijven van de Katholieken door de liberale bestrijders van het bijzonder onderwijs in bond met ant;«kathol:eke elementen tot in de socia* Kstische gelederen toe. blijkt nog scherper, als men op de volkomen redelijkheid van den voorgestelden 6ubsidiepost acht geeft. --- Herstel der coalitie zoo moeilijk mogelijk gemaakt. In „De Volkskrant" lezen we: De dag van g'steren heeft de tegen» stelling, die bestaat tusschen de christe* lijkshistoriscben en de beide andere recht* sche partijen op het onderwijsterrein, zoodra men de lagere 6chool verlaat, nog eens scherp geaccentueerd. Men kan natuurlijk zeggen, zooals men ook wel ten aanzien van andere punten bereid is te doen: wij laten hetgeen ons program ten opzichte van het hoogei onderwijs vraagt, rusten en doen a'eof het er niet is, te meer daar ook van de andere partijen niets beters is te verwachten. Maar men kan niet voorbijz:en, dat de houdnng der chr'ste;ijk*historiscben een bepaalde menta!?te:t verraadt, reeds door dr. De V'sser in zijn begrootingsrede aan» gedu:d: dat hij en de zijnen d:chter bij de liberalen staan dan bij de katholieken. De 11e November 1925 heeft door het aannemen van het voorstel* Kersten de coalitie doen u'teenva"en. De 6e Dcember 1928 beeft door het verzet der chr:ste'ijk*b\stor'scnen tegen de subs:d;e aan de R. K. Handeishooges-boo! bijgedragen om het herstel der coal:t!e zoo moei'ijk mogelijk te maken, zoo niet de kans daarop te vernietigen. „Het Hu*sgez;n" wijst ook op de overeen» komst tuss"'-en 11 November 1925 en 6 De» cember 1928, terwijl het blad de katho-'eken oproept thans zelf de gewe-'gerde tiendul» zend gulden bijeen te brengen. --- De genadeslag voor de coalitie! De „Residentiebode" meent, op dezelfde gronden als wij in ons artikel aangaven, dat net nu uit is met de coalitie: Hoe dit zij, deze stemming mag wel als de genadeslag der niet meer bestaande Coalitie worden beschouwd. Steeds was er nog een stille hoop, dat een verband, zij het niet in ouden trant maar een los» vast verbond, een samengaan op enkele programpunten, na de verkiezingen nog wel zou tot stand komen. Ook dat zal nu wel kunnen worden afgeschreven. Om een aceoord op punten aan te gaan. moeten er ook punten van overeenstem» ming zijn. Welnu: spec-'ale katholieke wenschen konden desnoods zoolang op zij gezet; in sociale aangelegenheden bedt de Un:e voor de Katholieken niet bepaald veel hoop. in mih'taire aangelegenheden denken Kath. en C. H. Partij gansch an» ders; zelfs op het terrein der zedelijkheid vallen de C. H. ons soms af (denk b.v. aan de bioscoopwetgeschiedenis!); en nu blijkt, dat we hen ook voor onderwijs wel kunnen afschrijven. Wat blijft er nog over. dat ons aan de Christ. Historischen meer zou binden dan aan andere Partijen (behalve dan de A.*R.)? We zien er wer» keiijk zoo goed als geen. En dus.... Dus zal er van coalities niet 6 komen en moeten we maar blijven aantdbben met „Intermezzo*kabinetten". De Marchants en A'barda's zullen in* middels in hun afwijzen der katholieke belangen wel geen argument meer zien.. om 6amen met de Katholieken een regee* ring te vormen. Een ezel zelfs stoot zich geen tweemaal aan denzelfden steen. Er rest ons niets, dan man en macht bij de verkiezingen vooruit te brengen, om te laten zien, dat héél het katholieke volk voor zijn rechten staat, waartoe mede op de eerste plaats behoort het gelijk recht voor allen op onderwijs, van laag tot hoog! --- 'a Rooker, eens aan Natcheza'i gewaa_V Bhjft ongetwijfeld steeds kontent Met gratis Roman-Bibliotheek. -M-Ti-S-ETgIL-STEEN „KA-JON" Reinigingsdienst van Stoomketels voor Nederlnd G. KAMP & Zn., AMSTERDAM HEERENGRACHT 62, TEL. 44756. --- TWEEDE KAMER. Vergadering van Vrijdag 7 December. Onderwijs, Kunsten en Wetenschappen. Minister Waszink is, evenzeer als iedereen, ervan overtuigd, dat er veel meer voor het Nijverheidsonderwijs moet worden gedaan, doch de financieele toestand belet nog altijd het intrekken van het Stopwetje. Z.Exc. zal daartoe dan ook niet overgaan. Wel echter gaat hij in de richting eener zoo spoedig, mógelyk tot stand te hrengen nieuwe rege* ling voor steun aan het Nijverheidsonder» wijs door met kiacht te werken aan een reteüng van het cursusonderwijs, ook voor Nijverheids* en Huishoudonderwijs. Boven» dien is spoedig een wijziging der salaris* regeling voor het Nijverheidsonderwijs te wachten. Bij de Afdeeling Lager Onderwijs, welke overigens niet veel bijzonders opleverde, werd van verschillende zijde aangedrongen op het dienstbaar maken van het Geschiede» nisonderwijs aan de bevordering der pacifi