De naderende wereldramp. Wy kunnen niet zeggen, dat wij groote bewondering hebben voor.de opvatting van die katholieke bladen in ons land, die hnn taak van voorlichting der lezerst aldus opvatten, dat zij. al zijn zij dan voorstanders van de politiek van den engelschen minister Eden, gesteund door de geheele internationale revolutionnaire wereld en door de vrijmetselarij, een op zich zelf toch zeer gewichtig feit, als het adres van ruim achthonderd fransche intellec tueelen van alle richting (de socialistische en communistische en vrijmetselaars dan uitgezonderd), maar van den allereersten l"ang, hun lezers onthouden. Dit manifest veroordeelt rechtuit de engelsche politiek tegenover Italië, verdedigt het italiaansch standpunt en verklaarde zich tegen iedere sanctie en zeker tegen eventueel gewapend ingrijpen. Van gewicht is dit stuk in ieder geval ook hierom, wijl het niet mogelijk kan zijn, dat de fransche regeering met het oordeel van een groote groep eerste rangs geleerden» kunstenaren, schrijvers geen rekening zou houden. En zoo beschouwd, is het toch zeker van meer belang dan de niet controleerbare, maar telkens tegengesproken sensatie-berichten, welke de stemming tegen Italië moeten gaande houden, en die met soms koeien van opschriften worden afgedrukt. Het is immers niet alleen buitenlandsche politiek, welke in Frankrijk en ook in Engeland met het Italiaansch-Engelsch conflict wordt gedreven. In beide landen staan verkiezingen voor de deur en in beide landen hebben de linker partyen hun drijfkracht in het ageeren tegen het fascistisch Italië- Terwijl men niet kan zeggen, dat allen, die zich tegen het engelsch standpunt in deze aangelegenheid verklaren, daarmede voorstander van het fascisme zijn geworden, is het omgekeerde voor een zeer groot deel wel waar. Die binnenlandsche factoren en motieven mag men bij het beoordeelen van hét verschillend streven der regeeringen niet over het hoofd zien. Zij gelden trouwens voor Italië ook. Een rustige beschouwing over deze aangelegenheid schreef prins Rohan uit Loosdorf in Ned er-Oostenrijk in de Schonere Zukunft. Hy wijst, voor wat Italië betreft» op den zwakken finantieeleu toestand van dit niet ryke land- De belastingen zijn er hoog en voor alles, wat de fascistische regeering tot stand heeft gebracht, en dat is ontzaglijk veel, is veel geld noodig geweest- Tegenover de gevraagde offers moet aan het volk een tegenpraestatie opwegen en dat zou een koloniaal grooter en bruikbaar gebied in Afrika (Abessynië) kunnen zyn, wijl het voor een volk, dat aan expansie zulk een behoefte heeft, een tegenwaarde zou geven- De betrekkelijk geringe financiëele kracht van Italië moet bij een vraag naar den mogelijkeu duur van den oorlog zeker niet worden verwaarloosd. Voor Engeland is in de eerste plaats ook in overweging te nemen» dat het een groot koloniaal ryk is, dat vele gekleurde rassen onder zyn heerschappy heeft- Waar men wel zeggen kan, dat alle kleurlingen over het algemeen party trekken tegen het Italië van het blanke werelddeel, is er dus een belang voor Engeland, dat het zich, in dezen niet betoont als een aprioristlsch partijtrekker voor de blanken. Toen het een strijd gold tusschen Japan en China, of dien anderen oorlog in Zuid-Amerika gold dït motief voor Engeland niet. Waaruit prins Rohan concludeert, dat het nog geen hypocrisie behoeft te zyn, dat Engeland vroeger niet thans tegen Italië wel, zijn volkenbond in beweging brengt. Maar het eigen belang is er niet minder om. Van enger begrenzing is een tweede politiek motief, dat der verkiezingen. In den herfst van het volgend jaar is de legislatieve periode ten einde- En volgens de laatste berichten zijn de verkiezingen reeds uitgeschreven ! Naderende verkiezingen zijn echter voor iedere regeering een niet te verwaarloozen factor en omgekeerd krygt iedere zeer beteekenisvolïe regeeringsdaad verkiezingsbeteekenis. • In Frankryk staat het juist zoo- Er is een sterke actie tegen Laval en de aanstaande opvolger, Herriot, zeer geprononceerd voor een samengaan met Engeland tegen Italië, zit op de erfenis te wachten. Dit verklaart de houding van Laval, die ineen der fransche bladen aardig als ,-oui-mais" wordt gekarakteriseerd. Hij gaat mee, maar bleef liever er buiten. Hij wordt gedreven meer dan hij drijft. De actie tegen hem is echter sterk. Wat men ook opmaken kan uit de rede van den fransehen socialistischen senator Longnet, schoonzoon van Karl Marx, wanneer wij ons niet vergissen, die te Amsterdam in het American- Hotel in een vergadering van genoodigden van een Nederland .eh Abessyniëcomité, maar uitvoerig weergegeven in Het Volk, een scherpen aanval deed op Laval. Hij zeide van hem, dat hi) geen enkele principieele politiek had. zonder talent was, geen enkele vreemde taal sprak. Zulke persoonlijke appreciaties wijzen op de scherpte van den strijd. Wie nu liet hardste drijven in cic richting van een oorlog tegen Italië, dat Zfln de communistische en socialistische elementen. De volgelingen, de grauwe massa meent natuurlijk de zaak van den waren vrede te dienen en ziet niet anders als een staat, die een anderen aanvalt, wat geen buitenstaander goedkeuren kan. Maar de leiders Weten beter, waar zij op aansturen- Op de vernietiging zoo niogeliik van Mussolini, op een vernedering van het fascistisch Italië, dat ook de vrijmetselarij heeft aangepakt» men vergete dat niet, op een wereldoorlog, die de gelegenheid voor de algemeene revolutie zou brengen met den triomf van het bolsjeAvisme- En wat hun den wind in de zeilen blaast, is de engelsche politiek- Het wordt ronduit gezegd en geschreven, dat: Engeland, dat Hoare en Eden den oorlog niet Italië willen en-in de Reiclispost, om nu een geheel katholiek blad te noemen, dat van iederen oorlog tegen Italië afkeerig is, vonden wij een artikel van den romeinschén correspondent, die de mogelijkheid oppert- dat Engeland alléén, ook wanneer anders niemand -zoude niededoen, den oorlog tegen Italië beginnen zal. Ook het Vaderland had uit Genève een dergelijk bericht, dat de Italianen zulk een ramp verwachten. De hemel ..moge het verhoeden Om vele redenen, maar ook omdat in Italië, naast of in Rome, de Vatikaanstad ligt, in venband waarmede men niet zonder ontzetting leest, dat een der punten van de Hooge Vrijmetselarij zou zyn, dat zy er op rekent, dat de tegenwoordige Paus zijn regeering niet te Rome zou beëindigen. Men behoeft de dingen niet tragischer te nemen dan zij zijn en de een is optimistischer of argèloozer dan de andere bij de veronderstelling van mogelijkheden als hier werden aangegeven- Dat men het schrijft en veronderstelt is reeds 'angstwekkend genoeg- Maar in ieder geval lijkt ons de stelling niet gewaagd, dat, wat men ook denke over de actie van Italië in Abessynië, dit, op zich vreeselyk gebeuren toch niet zou wettigen een veel erger oorlog in Europa, waaruit van ailes volgen kan> maar zeker geen goed. --- HET BACON-CONTRACT OPGEZEGD. De export te sterk teruggeloopen. Naar we vernemen heeft de Minister van Landbouw en Visscherij besloten het zgn. Bacoh-contract tegen 1 Januari 193% op te zeggen. Wij kunnen nog mededeelen, dat de reden, welke tot de opzegging van dit contract geleid heeft, gelegen is in de omstandigheid, dat de hoeveelheid bacon voor export sterk teruggeloopen is, zoodat het thans in alle opzichten wenschelijk is een nieuwe regeling te maken. --- DON JUAN GETROUWD Don Juan, derde zoon van ex-koning Alfonso, trouwde te Rome met prinses Maria Mercedes de Bourbon. Het vorstelijk paar bij het verlaten van de kerk. --- DE ITALIANEN BEZETTEN AKSOEM DE HEILIGE STAD ZONDER VERZET INGENOMEN. Consolideeren van veroverd gebied thans de voornaamste taak der Italianen. De bezetting van Aksoem door de Italiaansche troepen schijnt zeker te zijn, ofschoon zij nog niet officieel is bevestigd. • De stad, die sedert verscheidene dagen omsingeld werd, zou zich zonder strijd hebben overgegeven. In offieieele kringen te Rome wordt verklaard, dat Aksoem zich uit eigen beweging aan de Italianen heeft overgegeven, om welke reden deze het dan ook niet hebben aangevallen. Voor en in de stad hebben geen gevechten plaats gehad. De kerken, kloosters en andere gebouwen hebben geen schade geleden. De Askari's bereikten de stad nagenoeg zonder eenig verzet van de zijde der inwoners. Verder wordt nog gemeld, dat weder zes leiders van gewapende benden, de aan de zijde van Ras Sejoem streden, hun onderwerping hebben aangeboden en hebben verzocht aan de zijde der Italianen te mogen strijden. --- NIEUWE PHASE IN DE OPERATIES. Het Italiaansche leger bevindt zich thans aan den vooravond van de tweede phase in de operaties, welke van grooten omvang zal zijn. Het is moeilijk te voorzien of het Ethiopische leger een slag zal aannemen, of het voorbeeld van Tigré volgen en zich overgeven. Generaal de Bono heeft de troepen van het tweede legercorps, die Adoea hebben hernomen, de revue afgenomen. Vervolgens begaf hij zich met de overige autoriteiten naaide hoogte brj Adoea, waar het monument voor de gevallenen van 1896 is opgericht. Hierna ontving de Bono de onderwerping van de geestelijkheid en de notabelen van het gebied, waarbij hij een rede hield, waarin hij wees op de snelheid van den terugkeer van het normale leven en het bouwen van de wegen, bruggen en waterleidingen. De Bono eindigde met een „leve de Koning en leve de Duce", hetgeen door de militairen en de bevolking luide werd toegejuicht. Verscheiden^ stamhoofden in het gebied Entiscio hebben zich aangemeld bij het Italiaansche oppercommando en hebben hun onderwerping aangeboden. Voor het eerst sedert de bezetting kon een auto-colonne Adoea bereiken over de wegen, welke sedert de bezetting aangelegd. --- OPMARSCH NAAR HARRAR. Vijf divisies onder dekking van 250 tanks en 20 vliegtuigen In Ogaden zouden o.m. door chlorincgassen 10.000 Abessijnen omgekomen zijn LONDEN, 15 October. De corr. van de „Daily Tel." te Diredaoe verklaart, dat het Italiaansche legercorps onder Graziani langs de grens van Britsch-Somaliland oprukt in de richting van Harrar, doch dat zijn linkerflank wordt bedreigd door naar schatting 160.000 Abessijnen, die uit het Zuid-Westen komen. Het leger van Ras Desta is uit Webbe-Shebeli vertrokken. De stammen uit de buurt van Gerlogoebi hebben zich bij Ras Desta aangesloten. Dit Italiaansche leger bestaat uit drie Europeesche en twee inheemsche divisies. De troepen worden vergezeld van 250 tanks en 20 vliegtuigen. Zij zijn ongeveer 30 mijl opgerukt in de richting van de linie Bohetle-Beridale. Het totaal aantal dooden en gewonden aan Abessijnsche zijde, met inbegrip van de non-combattanten, wordt geschat op 10.000, van wie velen op fatale wijze zijn gegast met een mengsel van chlorine. Damot, ten Zuiden van de Britsch-Somalilandsche grens, bekend om izijn zeven moskeeën, is door luchtbombardementen geheel verwoest. 200.000 man Abessijnsche troepen zijn geconcentreerd bij Jijiga en Sasabaneh. --- OPZETTELIJK TE WATER GEREDEN ? Er zou misdaad in het spel zijn by het droevig auto-ongeluk bij Nigtevecht. Er is een uitgebreid onderzoek, ingesteld, naar het ongeluk met de auto, die verleden week bü Nigtevecht in het Merwedekanaal reed, waarbij een moeder en haar 10-jarig dochtertje om het leven kwamen. Sterke vermoedens rijzen, dat hier misdaad in het spel, is. De autobestuurder JL 0., wonende te Bloemendaal, is op last van den Officier van Justitie te Amsterdam, in arrest gesteld. --- IN DE VUURLINIE Een nacht op voorpost ABESSIJNEN, DIE ER AL GENOEG VAN HEBBEN (Telegrafisch via Asmara en Rome van onzen specialen corr. Sven Olafson„ gedetacheerd bij het Italiaansche leger.) AAN HET FRONT, 14 October. De Italianen zijn eerst nu in Aksoem. Na den eersten opmarsch, die aanvankelijk zoo snel in zijn werk ging en met verschillende onmiddellijke successen bekroond werd, zal men dit bericht in Europa wellicht met eenige verwondering ontvangen. Dit te meer, omdat men weet dat in Abessynië geen sprake is van stelling-oorlog. Men vergeet evenwel dat daartegenover staat, dat het operatie-terrein ongekende moeilijkheden oplevert, waarvan uw correspondent zich dagelijks met eigen oogen kan overtuigen.. Buitendien blijkt uit verschillende symptomen, dat de Abessijnen zich beginnen te herstellen van den eersten schok. De eerste kennismaking met de moderne gevechtswapens trof hen als het ware onvoorbereid; doch nu beginnen zij er aan gewend te raken. Een zeer voorname troef, die zij in handen hebben, is hun bekendheid en vertrouwdheid met het terrein, waarop de Italiaansche troepen zich nog geheel moeten instellen. De tegenstander treedt afmattend op. De kleine, snelle aanvallen, uitgevoerd door een gering aantal Abessijnen herhalen zich tot in het oneindige, zoodat de geheele legermacht dag en nacht op zijn qui vive is. Deze taktiek, gevoegd bij het moordende klimaat, is er op berekend om de Italiaansche troepen langzaam uit te putten. --- Duivels, die door de voorposten sluipen. Telkens en telkens weer komt het. voor, dat de aflossing verschillende- voorposten dood of gewond aantreft. Het vermogen der Abessynen, om ongezien en ongehoord naderbij te sluipen, grenst aan het onmogelijke. Uw correspondent heeft ach daarvan, dank zij een speciale vergunning van den opperbevelhebber, rekenschap kunnen geven. Getweeën zaten wij achter een van die fantastische gewassen, half struik, lialf heester, met kromme, verwarde takken, weggedoken. Het strenge consigne luidde: niet spreken en niet rooken en zoo mogelijk geen beweging maken. Boven ons de nachtelijke Afrikaansche hemel; voor ons het zwarte, geheimzinnige onbekende, waarin wij loerende oogen en sluipende voeten vermoedden. De soldaat naast mij en ik zelf spanden tevergeefs onze oogen en ooren in. Wie niet in deze wildernis geboren is, verstaat de geluiden van den nacht niet, de bijna onmerkbare voorteeketien van het naderende gevaar, de voorbaden van den dood. Geen oogenblik verlaat de vinger van den soldaat den trekker; ik hoor zijn ademhaling. Soms verbeeld ik mij zelfs het toktok van zijn hart te hooren. De minuten, de kwartieren gaan voorbij; hoe lang zitten wij er al? Daar tegelijkertijd zien wij een zwakke schaduw. Bliksemsnel schoudert de soldaat zijn geweer. Het schot kraakt, roept een echo wakker. Andere schoten verder langs de linie, antwoorden; dan geknetter van mitrailleurs. Van de overzijde geen gerucht Als rte toegesnelde troepen met een zoeklicht het terrein verkennen, is er geen spoor van een menschelijk wezen te zien. Misschien is het valsch alarm geweest. Maar de vijand weet dat de Italianen niet slapen. Dit is een episode uit de vele, die v/ij hier dagelijks, overdag zoowel als 's nachts, beleven. --- DE VERRADER. RAS CUXA, de Abessynische legeraanvoerder, die naar de Italianen overliep in de hoop, dat zij hem keizer van Italiaansch-Abessynïë zullen maken „ --- Een typeerende foto van het terrein, waarin de strijd rond Adoea plaats heeft. Italianen (Ascari's) stormen de heuvels ten Zuiden van Adoea af ter vervolgin? van de terugtrekkende Abessynische troepen. --- Overloopende Abessijnen. Ook Abessijnen, die er de voorkeur aaii geven, de wapens neer te leggen, zijn geen zeldzaam verschijnsel. Over het algemeen zijn het zeer kleine groepen. Onze toiKen verklaren, dat zij beweren dat zij het gez.'l3 van den Negus niet erkennen en honger nco ben. Veel bijzonderheden van strategische beteekenis zijn er niet uit hen te krijgen ren gevolge van het feit, dat de samenhang tusschen de troepen van den Negus ontbreekt Er heerscht hier thans een opgewekte stem ming als gevolg van het feit, dat Ras Goegsa de zijde der Italianen heeft gekozen. Dit is op het oogenblik het belangrijkste evenement aan het front. Hoewel men momenteel nog niet over veel bijzonderheden beschikt, doet de moreele uitwerking zich terdege gevoelen. ledereen schijnt er van overtuigd te zijn, dat het nu niet lang meer kan duren, Of de oorlogïs beslist ten gunste van Italië. De tij d gaat hier niet ongebruikt voorbij, al komen wij niet voorwaarts op het oogenblik. De geheele lin:e wordt versterkt en van hier uit worden aanvallen ondernomen op de verschillende gewapende stel'lri?en der Abes sijnen tegenover ons. Dit is wel wat ik zou willen noemen de oorlog in het klein. A's altijd bewijzen de vliegmachines daarbij uitstekende diensten. Soms is een enkele treffer van een luchtbom reeds voldoende om de ontruiming van een goed versterkt punt dat anders ongetwijfeld menschelijke offers aan deze zijde zou hebben gevergd, te bewerkstelligen. --- De rechterhand der legerleiding. Dank zij de snelle en voortreffelijke wijz«, waarop achter het front de aanleg der verbindingswegen vordert, is het mogelijk de voorste linies zonder eenige onderbreking van het noodige te voorzien: ammunitie, levensmiddelen, geschut — en zelfs ijswater. hoewel het gebruik daarvan in dit klimaat aan zekere bedenkingen onderhevig is. Uw correspondent koestert de grootste bewondering voor de wijze, waarop dit onderdeel van deze expeditie op reusachtige schaal is voorbereid. Men kan de ingenieurs en het onder hen arbeidende personeel de rechterhand van de legerleiding noemen. Tot op dit oogenblik hebben zij hun taak schitterend vervuld. Het aantal der vijandelijke troepen tegenoverons is met geen mogelijk te schatten, eensdeels tengevolge van hun groote beweeglijkheid/anderdeels omdat men er betrekkelijk weinig van te zien krijgt daar zij meester lijk de kunst verstaan om zich onzichtbaar te maken» NADRUK VERBODEN. ---