„BON COURAGE!" Woensdagavond, 30 Augustus 1939. Een vriend komt zoo juist uit Frankrijk thuis. Mijn vriend is een Nederlandsch schrijver en naar Frankrijk toog hij vijf weken geleden, om een boek te schrijven. Zijn boek is af. Een stille plek in de Dauphiné had hij opgezocht, om er rust te vinden en ook wat inspiratie, teneinde zijn boek te „maken", teneinde vorm te geven aan wat hij reeds in zijn kop had geconcipieerd vóór hij vertrok. Hoe het worden moest had hij in groote trekken verteld, het verhaal en enkele der omspinsels. — Maar hier in het Brabantsche dorp waar hij woont met vrouw en vele kinderen, was de lucht te loom, de telefoon te storend, de omgeving tezeer zijn aandacht verstrooiend. Dies trok hij weg, om de ijle zuivere lucht van een telefoonloos, radioloos klein Fransch bergdorp op te zoeken en hij streek neer in de God-nabije stilte der Dauphiné. Reeds wist ik dat zijn boek af was, maar terugkomen zou hij nog niet. Eerst moest nu zijn onvermoeibare medewerkster, zijn vrouw, bij hem komen, om met hem de voltooiing van het werk te vieren. Om samen met hem eenige dagen de heerlijke natuur te genieten die hem zoo lang geherbergd had, de goede menschen te danken die hem al dien tijd hun eenvoudige edele gastvrijheid hadden verleend, de sfeer te doorleven die zijn geest en zijn kunst had geïnspireerd. Door de spanning van den dreigenden oorlog was het contact tusschen hier en ginds wel wat bemoeilijkt, toch nog was de laatste afspraak: „Ons plan geven wij niet op!" Maar als ik dezen avond zijn huis bezoek, zie ik zijn motor voor de deur en zijn kinderen springen me tegemoet: „Vader is thuis, vader is thuis! Net aangekomen!" — En hij staat vóór me, de Vader, stralend, zooals een man stralend kan wezen. Heel den nacht en den dag tot dit avonduur aan één stuk doorgejakkerd op zijn motor. Negen honderd negen en negentig kilometer. Ja, jammer, Maar het moest. Voor alle niet-Franschen was opeens de benzine-levering stop gezet. Morgen ware hem het rijden onmogelijk geweest. En dan zitten we binnen, de zwerm kinderen om ons drieën heen en Vader vertelt van de Franschen. Wat een volk! Zijn onstuimige bewondering belet hem zijn gedachten te ordenen. Van alles komt eruit, door elkaar. Daarvan zou hij alweer een boek kunnen schrijven. „En weet u, dat zij een anderen groet hebben? 't Is niet meer „bon jour", noch „au revoir". Algemeen klinkt het thans over en weer: „Bon courage"! — „Goeden moed!" Overal op mijn weg waar ik even halt hield, ter voorziening in eigen behoefte of die van mijn motor, overal was het en nergens nog klonk er iets anders dan: „bon courage!" En er is geen geschil en geen tweedracht meer, slechts één machtige onverzettelijke wil heeft heel dat volk plots als geëlectriseerd: Vooruit dan, in goeden moed! — En met een omhelzing nemen zij van elkander en ook van den hen genegen vreemdeling afscheid: „Bon courage!" En geen gemopper meer hoor je, geen ontevredenheid en geen verzet tegen welke drastische maatregelen dan ook en als bij tooverslag is er een geheel nieuwen geest in dat prachtige volk gevaren en hun oude gemakzucht is weggeslagen en hun afkeer van Gods heerlijksten zegen, het baren en ter wereld brengen, het zorgen voor, het opvoeden van kinderen is eensklaps in het tegendeel gekeerd en allen, allen willen zij weer, zullen zij weer een nakroost hebben, kinderen, veel kinderen. Frankrijk is niet verloren. Frankrijk wordt zich opnieuw zijn aloude roeping bewust. Bon courage! WOUTER LUTKIE, priester --- Buitenland. DE H. VADER NAAR HET VATICAAN ? VATICAANSCHE STAAT, 30 Aug. Uit zeer betrouwbare bron word vernomen, dat de H. Vader overweegt, om naar den Vaticaanschen Staat terug te keeren in de eerst volgende dagen, teneinde zich gemakkelijker aan het vredeswerk te kunnen wijden. Nog wordt gemeld, dat de H. Vader van zeer nabij de ontwikkeling van den toestand wenscht te volgen en dat Zijne Heiligheid van meening is, dat, Zijn zomerverblijf, dat 30 kilometer van de Vaticaansche Staat verwijderd ligt, te ver van de diplomatieke activiteit verwijderd is. Bovendien wijst men erop, dat de bezoeken, die de Paus in den Vaticaansche Staat ontvangt, minder de aandacht trekken dan zulks op Castel Gandolfo het geval zou zijn. --- EEN KRANT GEDRUKT OP AARDAPPELLOF. De „Thüringer-Gauzeirung" kan er zfich op beroemen de eerste krant ter wereld te zijn, welke gedrukt is op papier, vervaardigd uit aardappellof. De „Thüringische Zellwolle A. G." te Sehwarza beeft een middel gevonden, om uit de aardappelplanten, welke tot nu toe na het rooien op de mestvaalt kwamen of op het veld verbrand plachten te worden, te verwerken tot stapelvezel en papier. Verleden week is de proef genomen, het Zaterdagavondb'ad van genoemde krant deelde zijn lezers mede, dat dit nummer op aardappellofpaDier was gedrukt. Naar verder werd medegedeeld is dit experiment de uitvoering van een idee van Adolf Hitler persoonlijk. De gouwleider van Thüringen heeft zich thans, nadat de proef — zooals het heet — hoven alle verwachting is gelukt, zich in een oproep tot de bevolking gewend, om overall het aardappellof te verzamelen en aan de papierindustrie ter beschikking te stellen. --- VOORSCHRIFTEN VOOR DE DUITSCHE RESTAURANTS. Twee vleeschlooze dagen. BERLIJN, 30 Aug. (Havas). De minister voor voedselvoorziening heeft am te voorkomen, dat de restaurant bezoekers boven de massa der bevolking bevoordeeld zouden worden, bepaald, dat in de restaurants ten minste twee dagen per week, op Maandag en Vrijdag, slechts vleeschlooze schotels opgediend mogen worden. Op de andere dagen zullen buiten de vleeschlooze schotels vier verschillende eenheidsschotels geserveerd kunnen worden. --- DE CENSUUR AAN HET WERK. PARIJS, 31 Aug. 1939. — Het nummer van 29 Augustus van het Fransche dagblad „Action Frangaise" vertoont op de voorpagina groote witte vakken, waar de censuur aan 't werk is geweest. Merkwaardig is wel, dat bijna de geheele rubriek „La Politique" n.l. de nummers I tot en met V, die zooals men weet steeds door den bekenden Charles Mauras verzorgd wordt, door de censuur geschrapt is. --- TEGEN ECHTSCHEIDINGSPROPAGANDA IN DE VEREENIGDE STATEN. WASHINGTON, 31 Aug. 1939. — Het wetsvoorstel, dat door het Congres reeds is aanvaard, en waarb ijbuitenlandsche propaganda voor echtscheiding van burgers in de Vereenigde Staten wordt uitgesloten van bezorging per post, is door President Roosevelt onderteekend. --- DE BOMONTPLOFFING TE TARNOW. WARSCHAU, 30 Aug. (Havas). Het aantal slachtoffers van de bomontploffing op het station van Tarnow bedraagt thans negentien. De treinenloop gaat normaal door. --- Binnenland. ERNSTIG AUTO-ONGELUK. Zes gewonden. Op den rijksweg te Naarden is gisterenavond een gecompliceerd ongeluk gebeurd. Omstreeks negen uur stond nabij „De Gooische Boer" een groote zeswielige trailer uit Nijmegen en een reparatie-auto uit Naarden. Vier mannen waren bezig met de reparatie van een achterwiel van den trailer, die evenals de hulpauto met den kop naar Naarden stond. De heer A. Mijnhardt uit Zeist, die uit de richting van Laren kwam, naderde met groote snelheid' en wilde uitwijken voor een tegenligger. Doordat hij slipte reed hij tegen de hulpauto waardoor deze tegen de vier mannen werd geduwd, welke allen verwondingen opliepen. De heer M. was door een zijruit van de auto gevallen en kreeg ernstige hoofdwonden. Een man die met een waarschuwingslicht op den weg stond, werd doordat de auto van den heer M. nog een slag omdraaide geraakt en eveneens gewond. Alle zes gewonden werden, nadat zij in een naburige villa waren binnengedragen en door twee dokters voorloopig waren behandeld, naar de Gerardus Majellastichting te Bussurn vervoerd. --- Hoe de Duitsch-Poolsche grens bij Beuthen door prikkeldraadversperringen is afgesloten. --- DE DUITSCHE KAHOLIEKEN IN AMERIKA. SAN FRANCISCO, 31 Aug. 1939. — Op de 84ste algemeene vergadering van de Duitsche Katholieke Centrale Bond van Amerika, hebben de Duitsch—Amerikaansche katholieken hun afkeer te kennen gegeven van alle totalitaire staatsvormen ( zoowel van nationaal-socialisme, als fascisme en communisme. De Duitschers in Amerika spreken de hoop uit, dat de Amerikaansche regeering zal voortgaan met de politiek van strikte neutraliteit in alle omstandigheden. --- Engeland zal onze onzijdigheid eerbiedigen Bereid desgewenscht formeele verzekering te geven Nederland vroeg niemand De Londensche correspondent van het Handelsbl. schrijft dt. 30 Aug.: Het bericht volgens hetwelk Engeland bereid is de verzekering te geven, dat het de neutraliteit van Nederland zal eerbiedigen, is alleen in de „Times" en in de ?Daily Telegraph" te vinden. Uit de woorden, waarin het bericht wordt weergegeven blijkt, dat het óm een officieel geïnspireerde mededeeling gaat. Er is in Engeland nooit eenige twijfel aan geweest of Nederland werd gerekend bij de „lage landen", welker veiligheidspositie reeds vaak het voorwerp van verzekeringen van Engeland is geweest. Waar Nederland' op grond van zijn traditioneele neutraliteitspolitiek nooit op een formeele verklaring van Engeland heeft aangedrongen, is deze ook nooit gegeven. De positie werd nu onlangs echter zóó, dat Duitschland zulk een verzekering wèl aan Nederland heeft gegeven, gelijk Engeland aan België. Dit schijnt tot gevolg te hebben gehad, dat er geruchten in omloop kwamen, dat Engeland een bijbedoeling had met zijn stilzwijgen ten opzichte van Nederland. Daar was echter geen sprake van. De Britsche regeering heeft, om zulke geruchten in de kiem te smoren, daarom dezen weg gekozen om door officieel geinspireerde publicaties in eenige Engelsche kranten bekend te maken, dat zij onmiddellijk bereid is een neutraliteitsverzekering tegenover Nederland af te leggen, indien Nederland dat wenscht. Aan die mededeeling wordt toegevoegd, dat indien Engeland die verzekering tot nog toe niet heeft afgelegd, dit een gevolg is van het feit, dat men geloofde, dat Den Haag niet gesteld was op dergelijke aanbiedingen van bjuitenlandsche mogendheden. --- ERNSTIG VERKEERSOBSTAKEL TE HELMOND VERDWIJNT. Kort voor het algemeen mobilisatiebesluit afkwam was Helmond's gemeenteraad in spoedeischende vergadering bijeengeroepen om een belangrijk besluit te nemen, inzake een doorbraak in de binnenstad. Reeds sinds een 25-tal jaren vormde het 5 meter smalle Ameidestraatje een ernstig verkeersobstakel voor het doorgaand en plaatselijk verkeer van Markt naar Koninginnewal en Molenstraat (verkeersweg Deurne—Venlo). Zoowel in 1916 als in 1928 mislukten de pogingen van B. en W. om door aankoop verbetering te kunnen aanbrengen. B. en W. waren er thans in geslaagd een transactie te sluiten met den heer H. Lejoup, waardoor 8 zaken en winkelpanden aan genoemd straatje zullen worden gesloopt en binnen een nieuwe rooilijn gebouwd vóór 1 Januari 1942. De heer Lejoup, ontvangt een schadevergoeding van ƒ 90.000. De straat kan hierdoor tot 12 meter worden verbreed. Onder algemeene irstemming werd het ontwerpbesluit door den Raad bekrachtigd. --- GRENSUITBREIDING VAN HELMOND. Ook Deurnesch Brouwhuis ? Dinsdagavond kwam de nieuwe „dubbele raad" van Helmond onder voorzitterschap van burgemeester Moons bijeen, om zijn oordeel uit te spreken over het voorstel van Ged. Staten om ook Deurnesch Brouwhuis bij het grondgebied van Helmond te voegen. Na de publicatie van het eerste annexatievoorstel hadden de betrokken bewoners daarom zelf gevraagd in een adres aan Ged. Staten. Met algemeene stemmen vereenigde de dubbele raad zich met de toevoeging, omdat men o.m van oordeel was, dat splitsing van het kerkdorp Brouwhuis ongewenscht is en deze heele gemeenschap economisch en anderszins op Helmond is aangewezen. --- EEN DAGORDER VAN DEN COMMANDANT VAN HET VELDLEGER OP DEN VERJAARDAG VAN H. M. DE KONINGIN. 'S GRAVENHAGE, 30 Aug. De commandant van het veldleger, luitenant-generaal J. J. G. baron van Voorst tot Voorst, heeft een dagorder uitgevaardigd aan al de onderdeden van het veldleger, van den volgenden inhoud: „Officieren, onderofficieren, korporaals en soldaten, „ten volle vertrouw ik dat leger en vloot onder alle omstandigheden hun plicht zullen doen". Uit deze fvoorden, gesproken door Hare Majesteit de Koningin in de radiorede van den dag, dat de algemeene mobilisatie werd bevolen blijkt, dat de Koningin reeds bij voorbaat haar volle vertrouwen' in u allen heeft gesteld. Dit koninklijk vertrouwen zult gij niet beschamen. Huis en hof hebt gij verlaten om uw plicht te vervullen nu het vaderland u noodig heeft. Evenals uw voorgangers tijdens den grooten oorlog staat gij thans met het geweer bij den voet op wacht, ons grond gebied beschermend en beveiligend tegen aanranding door wien ook en van welke zijde ook komende. En zoo waakt gij voor onze hoogste goederen: Onze vrijheid en onafhankelijkheid nabij de plek waar gij zijt geboren en opgegroeid en velen uwer een gezin vormden. Maai gij zult alleen dan wat u dierbaar is kunnen „handhaven", volgens de fiere spreuk van ons vorstenhuis, indien gij u volledig bekwaamt in het gebruik der wapenen die u zijn toevertrouwd en in een goede tucht en met een opgewekte geest u 'die samenwerking in al uwe rangen eigen maakt, die het wezen en de kracht van een goede weermacht uitmaken. Gemobiliseerden, onderofficieren, korporaals en soldaten van het veldleger, ik reken er op, dat gij allen en ten volle zult voldoen aan het vertrouwen dat de Koningin in u stelt. Geeft daarom op den geboortedag van uw Koningin uiting aan uw vasten wil daartoe, door u allen te vereenigen in den uitroep „Lang leve Hare Majesteit onze geëerbiedigde Koningin". --- WIEL DOOR VRACHTAUTO AANGEREDEN Hij wandelde na het ongeluk, weg, doch zakte spoedig ineen en overleed Op het kruispunt Dubbeld'amscheweg— Toulonschelaan te Dordrecht is gisterenavond om half zes de Amsterdamsche koopman van Dam, die per rijwiel in de richting van het station reed, door een vrachtauto aangereden. Het rijwiel werd zwaar beschadigd. De man, die oogenschijniijk geen letsel had gekregen wandelde na het ongeluk weg. doch zakte dicht bij het station in elkaar. Een ontboden geneesheer kon slechts den dood constateeren. --- MOTORRIJDER BOTST TEGEN LICHTMAST. Bestuurder gedood, duo-passagier gewond. De 36-jarige opzichter bij de Oranje-Nassaumijn IV te Heerlerheide, J.' Meerten, is Dinsdagmiddag met zijn motorrijwiel met groote snelheid onder Heerlerheide tegen een lichtmast gebotst en op slag gedood. De duopassagier, de 43-jarige heer A. Brijanck, is zwaar gewond naar het ziekenhuis te 'Heerlen overgebracht. --- PRIJSVRAAG VAN „DE NIEUWE GIDS". De redactie van „De Nieuwe Gids" heeft een literaire prijsvraag uitgeschreven. Zij Relt een bedrag van ƒ 250.— beschikbaar voor de beste in het Nederlandsch geschreven schets of novelle. De lengte der bijdragen mag 50 pagina's Nieuwe-Gids druk niet overtreffen, terwijl zij niet korter mag zijn dan 25 bladzijden. Ingezonden niet bekroonde copie blijft het eigendom der redactie. De jury bestaat uit de leden der redactie, n,l. Dr. Dodewijk van Deyssel, Martien Beversluis, Dr. Alfred' A. Haighton, Louis Knuvelder en Jeanne Kloos- R-eyneke van Stuwe. Inzendingen voorzien vafi het opschrift „Prijsvraag" waarbij pseudoniem toegestaan doch niet vereischt is, moeten voor 1 Januari 1940 binnen zijn bij het secretariaat der redactie Mevrouw Jeanne Kloos-Reyneke van Stuwe. --- MARIALE DAGEN IN TONGERLOO UITGESTELD. In verband met de gespannen internationale toestand zullen de Mariale Dagen te Tongerloo die dezer dagen zouden plaats hebben, niet gehouden worden. --- DE S.D.A.P.-FRACTIE STELT ZICH BESCHIKBAAR. Voor het verrichten van werkzaamheden. De S.D.A.P.-fractie te Breda heeft zich tot den burgemeester gewend met de volgende mededeeling: Op een Maandagavond gehouden vergadering besloot onze fractie gehoor te geven aan Uw oproep van Vrijdag j.l. en verklaarden zich de leden bereid, hun medewerking te verleenen aan de werkzaamheden, die in deze buitengewone omstandighdeen noodig mochten zijn. Onze fractie bestaat uit de volgende leden: H. J. van Houten, J. Meijvis, B. Cohen, G. T. de Jong, R. Heer. De opvolgers P. Slikber en J. J. Kamphuis waren ter vergadering aanwezig en verklaarden zich hiertoe eveneens bereid. --- KIND DOOR VRACHTAUTO OVERREDEN. Gisterenavond omstreeks kwart over zes is een vierjarig jongetje, dat op den rijweg van 6.£ Conradstraat te Amsterdam aan het spelen was, door een vrachtauto, welke door de militairen was gerequireerd, en achteruit reed, aangereden en tegen de straat gesmakt. Het ventje, dat gewaarschuwd was zich van den rijweg te begeven kreeg een linker bovenarm- en linkerschouderfractuur en een hersenschudding en werd naar het Onze Lieve Vrouwegasthuis vervoerd. --- BOSSCHE MOTORRIJDER TEGEN AUTOBUS GEREDEN EN GEDOOD Duo-passagiere levensgevaarlijk gewond Gisterenavond omstreeks half negen is te Kerkdriel een ernstig verkeersongeluk gebeurd, waarbij één persoon het leven verloor en een tweede levensgevaarlijk werd gewond. De motorrijder D. Wagter uit s-Hertogenbosch kwam in botsing met een autobus uit Kerkdriel, waarbij hij op slag werd gedood. De duo-passagier, de 22-jarige mej. M. Derks uit Olphen (G.) werd hoogst ernstig gewond en is in zorgwel^kenden toestand naar het ziekenhuis te 's-Hertogenbosch vervoerd. --- DE INTERNATIONALE JEUGDBEDEVAART UITGESTELD. Het Algemeen Secretariaat der K. A. J. meldt, dat de Internationale Kajottersbedevaart naar Rome, zoowel voor de meisjes als voor de jongens, uitgesteld wordt tot op het oogenblik, dat al de wederopgerocpenen er zullen aan deelnemen. De K.A.J. en V.K.A.J. doen beroep op alle Kajotsters en Kajotters, opdat zij zouden blijven bidden en offeren voor het bekomen van den vrede. --- BRIEF VAN HULDE DER ROTTERDAMSCHE VROUWENVEREENIGING. De besturen van verschillende vrouwenverenigingen te Rotterdam hebben een brief opgesteld en onderteekend, welke heden aan H. M. de Koningin zal worden gezonden. „De Nederlandsche vrouw voelt zich gedrongen U op dezen dag kracht en zegen toe te wenschen op Uw aanbieding van bemiddelend optreden in de huidige crisis. De overdrukke werkzaamheden aan post en telegrafie zijn reden, dat de Rotterdamsche vrouwen vereen'gd :n onderstaande organisatie, zich niet persoonlijk tot U richten, doch door tusschenkomst van haar besturen U bovenstaanden wensch doen toekomen. --- GLAZENWASSCHER NAAR BENEDEN GESTORT EN GEDOOD Omstreeks vier uur is gisterenmiddag een glazenwasscher, die de ruiten van een derde etage aan de Willem de Zwijgerlaan te Amsterdam aan het schoonmaken was, door het verliezen van zijn evenwicht achterover van een ladder gevallen en op de straatsteenen gesmakt, waar hij ernstig gewond bleef liggen. Op weg naar het Wilhelmina-gasthuis is de man aan zijn verwondingen overleden --- DOODELIJK ONGELUK TE WASSENAAR In den afgeloopen nacht omstreeks kwart over twaalven is de ongeveer 50-jarige heer J. H. uit Bergen bij het oversteken van den rijksstraatweg nabij de Kerkehout te Wassenaar door een uit Leiden komende huurauto gegrepen. De man werd tegen den grond geslingerd en was vrijwel op slag dood. Het stoffelijk overschot van het slachtoffer is overgebracht naar het hoofdbureau van politie te Wassenaar. De auto, welke ernstig beschadigd werd', is in beslag genomen. --- SENAAT DER RIJKSUNIVERSITEIT TE GRONINGEN DANKT H.M. DE KONINGIN. Voor vredes-initiatief. De senaat der Rijksuniversiteit te Groningen heeft gisteren het volgende telegram gezonden aan H.M. de Koningin: „De senaat der Rijksuniversiteit beeft met groote voldoening vernomen, dat Uwe Majesteit tezamen met den Koning van België bemiddelend wil optreden en gevoelt zich gedrongen Uwe Majesteit daarvoozijn warme dank te betuigen." --- WEDEROM GEHAMSTERDE WAREN TE ROTTERDAM IN BESLAG GENOMEN. ROTTERDAM, 30 Augustus. Steeds meer gehamsterde waren worden door de Rotterdamsche politie achterhaald en in beslag genomen. In den loop van den avond werden door surveilleerende agenten een groot aantal personen naar het bureau gebracht, omdat zij op straat werden aangetroffen met een te groote hoeveelheid levensmiddelen of omdat zulk een hoeveelheid bij hen werd bezorgd. Ook werd vele malen een onderzoek ingesteld nadat de politie van verschillende zijden aanwijzingen had gekregen. In enkele gevallen konden de aangehoudenene bewijzen, dat de goederen voor 28 Augustus j.l. waren gekocht, zoodat geen strafvervolging behoefde te worden ingesteld. --- FELLE BRAND TE HILLEGOM. In den afgeloopen nacht heeft te Hillegom een felle brand gewoed, welke groote schade heeft aangericht. Kort na drie uur werd brand ontdekt in de groote houtzagerij en schaverij der N. V. Hillegomsche houthandel. Het vuur greep zeer snel om zich heen en het duurde niét fang of het geheele machinegebouw met bijbehoorende machinekamers en de aangrenzende opslagplaats van hout stonden m lichte laaie. De brandweer van Hillegom, welke met alle beschikbare materiaal spoedig ter plaatse was en die later assistentie kreeg van de brandweer van Heemstede, kon niet voorkomen dat het machinegebouw en de groote loods geheel uitbrandden. Het vuur sloeg over naar het in de nabijheid gelegen gebouw van de N. V. van Waveren's graanhandel. Van dit gebouw, waarin een groote hoeveelheid graan was opgeslagen, brandde de bovenverdieping geheel uit. Het overige gedeelte van dit gebouw bleef behouden, doch kreeg veei waterschade. Van den Hillegomsehen houthandel bleven het kantoor en eenige aan den voorkant staande loodsen gespaard. Kort na het uitbreken van den brand was de burgemeester van Hillegom, jhr. dr. O. F. A. H. van Nispen tot Panmerden ter plaatse om persoonlijk leiding te geven bij het blusschingswerk. De schade, welke zeer aanzienlijk is, wordt door verzekering gedekt. --- De gevolgen van een bom-ontplof f ng, welke dezer dagen in Coventry (Engeland) plaats had. Bij deze ontploffing werden meerdere personen gedood, terwijl ook veel materiëele schade werd aangericht. ---