(Recl.-adv. no. 3345), --- De nieuwe orde in Limburg. r°vinciale instellingen en bedrijven onder directe leiding, althans onder rechtstreeksch toezicht van de Overheid. "et laat zich aanzien, dat de re•utie, welke Europa verovert, ook "^■ft onze provincie niet onopgemerkt zal voorbijgaan. Men verwacht I ft radicale hervorming van aller'l instellingen, die zich aan de lschen van den nieuwen tijd zullen "Van Passen. /*n hooggeachte zijde ontvingen de onderstaande beschouwingen A'er provinciale instellingen en be•■Ven, die waarschijnlijk binnen jj'öenbaren tijd onder directe lei•*■_, althans onder het toezicht van ' Provinciale overheid zullen wor*n geplaatst. De deskundige schrijer zegt het volgende over deze k*estie: *k reactie op het streven van de oude Claal-demoeraten was er in ons land g Matste twintig jaren een los-van- op gang gekomen. 2e beweging deed zich met name gsl- HoÜ °P het Sebied van de bedrijven, die j. r de overheid worden geëxploiteerd J"- -s van belang, met het oog op hetk -1 °ns in de nabije toekomst te wach, staat, den ontwikkelingsgang na te ***-*-_. 0e vrije onderneming is het eerst aan -beurt geweest. Later kwam de overjas-exploitatie, de exploitatie name£** door staat, provincie of gemeente. Ja Gaai-naging men bedrijven oprichten, J *ei met overheidsgeld werkten, maar J een zoogenaamd „commercieele" handigheid genieten. tl*11 den tijd, toen het particulier Inleef de baan geheel vrij had, heeft JJ daar, waar winst viel te behalen, b monopolistische bedrijven gesticht, ■ ' monopolie vloeide voort uit den aard vll het bedrijf. Waar het gebruik van . büeke eigendommen noodig was voor J uitoefening van het bedrijf, werd A* door een concessie van de overheid U^ekerd. Zoo ontstond in ons land de exploitatie van spoorwegen, U en> tramwegen, gasfabrieken, wa■"•eiding en electriciteitsbedrijvenenz. i °lidat het doel van het particulier J'-atief uitsluitend was het maken van J^t, kwam in deze exploitatie het al, belang in verdrukking. De dienst v de leverantie waren alleen goed, ln- CVer de deugdelijkheid grooter bate „ Ioofde. De voorwaarden, aan de conv^ie verbonden ter wille van het alge- belang, schoten in den regel te- om dit te verzekeren, v^e toestand heeft de exploitatie der bedrijven door de overi,. 1 zelve afgedwongen. Het particulier {ltlatief moest in de volgende periode c^ "Hideweg voor de overheidsexploitatie Veld ruimen. eze overgang was een eisch van de jJï-Ocratie. Zij stelde het algemeen be- Lg tegenover het winstbejag der par- exploitanten. Maar, toen het voor sommige bedrijven iJ^aal een feit was geworden, groeide de democratie in kracht. Met v gebreken! Zij deed haar — men I^S nu welzeggen: f unesten — invloed loeien, doormiddel van de vertegentj^digende lichamen, op de organisa-9>eil op het beleid van de publieke be- Vn. dy °oral twee fouten kleefden aan de k^heidsbedrijven onder het democraffi regime: ten eerste de neiging tot K^°"rme reglementeering van al wat L1* de overheid uitgaat (de liberale de zoogenaamde „gelijkheid >5*ch-t dit mee); en ten tweede de zucht (^ Vertegenwoordigende politieke li>J^en om met het beheer der bedrij - zich Ingrijpend te bemoeien. tjA^et andere woorden: het demoera( ll overheidsbedrijf staat minder vrij particuliere tegenover perso- Kj6^ afnemers en leveranciers. De lei- C.g kan op die manier met corame.- W 1 zijn. De talrijke tegenstrijdige be-Beil van ambtenaren en beambten l>ïöVan politieke partijen hadden een K eIi6e werking, daar zij een doelbel QSt;- consequente bedrijfsleiding be- V[Jokten door de critiek en den in- Jn ft van politieke vertrouwensmannen >e^e vertegenwoordigende lichamen. De j^genwoordigende Uchamen, met na"K °°k de provinciale staten en geqe e 6titeraden, die de hooge controle over JHe uitoefenen, tellen meestal % Veel deskundigen onder hun leden, W °D dergelijke bedrijven een breeden Villebben- Maar al te vaak werd het Ïw der bedrijven vereenzelvigd met V« streven naar hooge loonen, soms ook K Haar lage -tarieven, maar de dienst V^ *»«t algemeen belang stond niet t^0». Door hun vaste positie van amb- St6var er"> door het ontbreken of minder V 4 fe voelen van den winstprikkel en de vrees voor persoonlijke verhezen, Hi^htten de leiders veelal niet het til^mum van economie en rekenen zij *18J z°o- scherp als de particulieren; de V(J°'S. welke aan iedere onderneming •ï.'d den zijn, passen niet op het over- W drijf, want eventueele verliezen VÖetl door de belasting-betalers ge- J*eö. Ve^1- democratisch overheidsbedrijf u ook een mislukking. %'?n ZOcht toen naar een "Semeng" l*n}J bedrijfsvorm door het particulier atief en het particuliere kapitaal te laten deelnemen in de leiding en te laten profiteeren van de gunstige bedrijfsresultaten. Doch van deze pogingen is niets terecht gekomen. Ook de democraten zagen — terecht — ln dit „mengsel" een poging van het particuliere kapitaal om zich opnieuw meester te maken van de monopolistische bedrijven. Tenslotte is men beland bij een paskwil. Men greep naar een nieuwe soort naamlooze vennootschappen en stichtingen, die wel uitsluitend oï vrijwel uitsluitend met overheidsgeld worden gefinancierd, maar die een zoogenaamde „commercieele" zelfstandigheid feenieten en veelal ontsnappen aan de directe controle van de politieke vertegenwoordigers. Wel heeft de overheid directe bemoeiingen met het bedrijf door middel van functionarissen-commissarissen, die zich voor dit werk niet door hun opdrachtgever, maar door het bedrijf laten betalen, die veelal geen deskundigen zijn en die door een handig directeur gemakkelijk onder de plak van zijn deskundigheid worden gezet. Nu de partij politiek haar invloed heeft verloren en het gezag der overheid straks zal zijn hersteld, is e. geen enkele reden om de vreemde figuur van naamlooze vennootschappen o stichtingen voor zuiver overheidsinstellingen en -bedrijven te handhaven. Deze vormen, die uitgedacht zijl- door democratische regeerders, die voor de heillooze gevolgen van hun stelsel op den loop zijn gegaan, zijn in een autoritair geleid staatsorganisme overbodig. Men zal er dus rekening mee dienen te houden, dat binnen niet al te langen tijd allerlei provinciale instellingen en dito bedrijven direct onder leiding, althans onder scherp toezicht van een autoritair gezag zullen worden geplaatst. Alleen op die manier zai men, met vermijding van de fouten der democratie, deze bedrijven en Instellingen doen beantwoorden aan hun eigen doel: het dienen van het belang der volksgemeenschap; terwijl onder het personeel, dat in sociaal opzicht naar recht en billijkheid dient te worden behandeld, een geest van kameraadschap za. kunnen heersenen, omdat alle willekeur van de leiding door het toezicht van de overheid zal zijn uitgesloten. Als de voorteekenen niet bedriegen — aldus concludeert de inzender — zullen zoowel de P.L.E-M., als het provinciaal waterleidingbedrijf en de N.V. Limagas, het E.T.1.L., de stichting binnenkolonisatie, de Limburgsche Industriebank en de streekplannendienst binnen niet al tf langen tijd echte provinciale bedrijven en instellingen worden onder direct toezicht van het provinciaal bestuur. De Provinciale Waterstaat is een prachtig voorbeeld van een goed functionneerende bedrijfsleiding door echte ambtenaren. En de afdeeling financiën van het provinciaal bestuur heeft door haar voortreffelijk toezicht o. de huishouding der gemeenten het bewijs geleverd, dat zij op de dubbeltjes kan letten zonder schriel te zijn en dat zij misbruik van overheidsgeld weet te voorkomen zonder initiatief te dooden of te onderdrukken. Zoo komt de nieuwe orde ook aan Limburg haar eischen stellen. Het gemeenschapsbelang staat thans geheel voorop. Niet het „verdienen", maar het „dienen" wordt, van heden af richtsnoer Van overheidsbeheer en van allen die daarbij betrokken zijn. Tot zoover de schrijver van het bovenstaand artikel. Zijn meening over hetgeen op dit gebied te wachten staat klinkt niet onwaarschijnlijk, doch het is de vraag of een beslissing in dezen reeds zeer spoedig kan worden tegemoet gezien. Er zal wel tijd zijn tot beraad. Intusschen kunnen allen, die op eenigerlei wijze bij de provinciale instellingen en bedrijven betrokken zijn, hierover hun gedachten laten gaan. Een revolutie heeft inderdaad consequenties. Op alle gebied! --- BEZOEK VAN NOORD AAN ZUID Generale reis van dc Nederlandsche Reisverceniglng naar Zuid-Limburg. I 's * GRAVENHAGE. — Behalve haar tal- i • rijke reizen naar verschillende deeien des; j lands, organiseert de .Nederlandsche Reisvereeniging ook een groote, zg. „generale j reis" naar Zuid-Limburg, welke zeven dagen j duurt (27 Juli tot en met 2 Augustus a.s.) I met standplaats VALKENBURG. Op het programma komen, behalve wanj delingen in de prachtige omstreken o.a. Be- I zoeken voor aan de gemeentegrot, de cataj comben, de modelsteenkolenmijn en aan de ruïne. Voorts wordt een uitstapje gemaakt naar 'MAASTRICHT met bezoek aan de verschillende bezienswaardigheden en aan den vermaarden Sint Pietersberg. Ter gelegenheid van deze reis, waarvan de hoofdleiding berust bij den heer A. C. Dijkman, lid van het hoofdbestuur van de N.R.V., wordt voor de deelnemers een speciale voorstelling in het Openlucht-theater te Valkenburg gegeven. --- DE NEDERLANDSCH-DUITSCHE GRENS Een belangrijk boek, dat vooral in Limburg de aandacht verdient. Het persbureau „Berlijnsche Tijdingen" sch ''ft ons: Het is een groot boekwerk, waarin Ernst Moritz Klingenburg „Die Entstehung der deutsch-niederl&ndischen Grenze im Zusammenhang mit der Neuordnung des niederiandisch-niederrheinischen Raumen 1813/15" behandelt. Het boekwerk is uitgekomen als Nr. 7 in de reeks „Deutsche Schriften zur Landes und volksforschung", die onder leiding van E. Meynen verschijnt. Uitgever ls de firma S. Hirzel te Leipzig. In 162 bladzijden kwarto formaat vertelt Klingenburg van den strijd om de Nederlanden tot na den Napoleontischen tijd van de vestiging van de Nederlandsche .Barrière" bij het begin van de 18de eeuw van de Engelsche plannen in 1804/1805 ter vernietiging van de heertchnnnii van Napoleon over het Vaste-' landen vu de bevrijding der NederteSden in 1813/1814. Wij krijgen dan een ffpqr-hipdkundig overzicht van de ontwikkeling de/ Nederlandsch-Duitsche Ss Met behülP van mooie kaarten wordt een en a^_f bA^^erkaS > l-nTuï" IS4/9Z56 uit 1798/99. uit li : SeP^nnïï van Pitt) uit October 3 (ander Engelsch plan), uit Novembei 1813 (een Nederlandsche groote mogendheid nlar het plan van Oranje), enz. Eén ding wordt ons duidelijk: dat er rm, df «enzen van Nederland in en onmTddellUk nTden Napoleontischen tijd Sn harde strijd gestreden is, en dat de groote mogendheden alle hun eigen befang bi] hit trekken van die grens wild Hef waf aldus schr., vooral Engeland, riaVw, hét trekken van de grens een Sooten Sloed heeft uitgeoefend. Na lewehüge bloedoffers van de Europeegeweiaige u ijd te de Frfnsch dwingelandij, kon Engeland ïen cS-st binnenhalen, die hoofdzakenik door Duitsche krachtsinspanning en iS^ffpSneen verkregen was. Schr. ci?J2?lndit verband ook Gosses Japikse: den de gelegenheid aangegrepen, om over Nederland voor zijn buitenlandsche politiek te beschikken." De Nederlanden dienden weer „de digue, de rampart et de barrière pour séparer et éloigner la France des Provinces-Unis comme par le passé", zooals het in 1701 door Engeland geëischt was. De Engelsche overwinning van 1715 had zich in 1815 herhaald. De Nedsrlanden waren weer een bolwerk van Engeland, en toch, door hun geringe uitgestrektheid' voor Engeland onschadelijk, terwijl ons land zich een Engelsche voogdij moest laten welgevallen. Schr. stelt verder vast, dat men in 1815 allesbehalve volksch gedacht heeft Dit blijkt b.v. uit het feit, dat de Nederlanders, hoe wantrouwig ook niet begrepen, dat de Walen zich in' hun nieuwe koninkrijk niet thuis konden voelen. Op het Congres te Weenen had men niet naar het recht der volken gevraegd Daarom waren ook de grootere Duitsche mogelijkheden over het hoofd gezien Wel streed men lang en hevig over ko lenmijnen, domeinen en bosschen. Holland verloor per saldo uitsluitend Schenkenschans en Herzogenrath 'Het Duitsche Rijk leed echter rechts van de Maas veel meer verliezen: het verloor de van oudsher Pruisische ambachten Zevenaer, Malburgen en Huisen; de dorpen Kekerdom en Leuth; de oude heerlijkheden Wittem, Gronsveld, Slenaken Cartils, Eysch, Wijlre, Rijckholt, Wijnandsrade, Mesch, Ekelrade, Breust eh Berg; in het oude hertogdom Jülich de plaatsen Bleyerheide, Eygelshoven Melik, Herkenbosch, Daelenbroek, Tegelen en Steyl, alsmede deeien van Laurensberg, Richterich en Kaldenkirchen* de dorpen Urmond, Berg, Bom," Grevenbicht, Limbricht, Munstergeleen; vooras Sittard en Susteren; in het oudehertogdom Kleef de plaatsen Heyen, Gennep, Mook, Ottersurn en deeien van Weeze, Wehr en Hillensberg; en eindelijk het grootste deel van het Pruisische boyenkwartier Gelderen met de dorpen Velden, Arcen, Aien, Bergen, Well, Afferden, Middelaar, Lonne en deeien van Straelen, Walbeek en Twisteden. Wanneer de lezer een kaart van onze provincie Limburg voor den dag haalt en hierop de hier genoemde gemeenten, dorpen en gehuchten arceert, zal hij zien, dat het door Duitschland verloren gebied een tamelijke uitgestrektheid heeft. M°et er thans echter weer een grenswijziging worden voorgenomen? De bevolking aan weerszijden van de grens mag van denzelfden Germaanschen stam zyn, maar sedert de laatste 125 jaar zijn de Bleyerheidenaren, de Eygelshovenieren, de Tegelers, de Steylers, de Sittarders, de Susterers, de Gennepers, de Mookers en de Arcenaren evenals de inwoners van de andere bij de Nederlanden ingelijfde Duitsche . gebieden goede Nederlanders geworden, samengegroeid, evenals het overige deel van het oude „hertogdom" Limburg, met de tien andere provinciën. in het Nieuwe Europa zal „grens", dunkt ons, een ander begrip zijn. Vroeger was grens een scheidingsmuur, waarmee een machtsgebied omheind werd. In de toekomst zal de grens veeleer een poort zijn, waardoor niet alleen 't handelsverkeer gaat, maar die ook de kultureele uitwisseling der volkeren dient. Niettemin heeft Klingenburg een werk geschreven, dat de aandacht ten volle waard is. Vooral in de Nederlanden! . Tot zoover het verhaal, dat wij van „Berlijnsche Tijdingen" hebben ontvangen. Het boek zelf is ons nog niet ter bespreking toegezonden. Andere blad«n in ons land hebben het intusschen wel ontvangen en één ervan heeft daaraan reeds een uitvoerige bespreking gewijd. Om het belang der zaak voor ons gewest zullen wij in een volgend nummer uit die bespreking een en ander overnemen. --- VREEMDE! «VERKEER IN NOORD-LIMBURG. Uitwisseling in de provincie. — Dhr. Miedema wijst op een Nederlandschen plicht. Vttnt_o — In de Woensdagmiddag gehouden vergadering van de Noord-Limburgsche Vereng voor Vreemdelingenvrn-kee^ richtte de voorzitter, baron de Wéichs de Wenne een opwekkend woord tot de aanwezig ™n wees erop, dat er sterke aanwijzingen Ijn da het publiek behoefte gevoelt van de aanbiedingen die gedaan worden, gebruikte maken Niettegenstaande de omstandigheden heeft Vreemdelingenverkeer niet stil „e--zeten to heeft men werk gedaan om de vereeniging in stand te houden •Vanden secretaris-generaal van het departement van Justitie is de goedkeuring van de sKL der vereeniging binnengekomen, zoodat ze als rechtspersoon erkend wordt. ££ ltoen van de kas-commissie werden ben«SidXn **■ p* Müller te Ve"lo' bUr!t meeTter Janssens te Maasbree en burgemeester rvmven te Bergen. Dto Mtódema gaf een uiteenzetting over de centralisatie van het Vreemdelingenverkeer Wat de provincie Limburg betreft: hier zal weinig veranderen, omdat alle vereenigingen voor Vreemdelingenverkeer in een or-anisatie vereenigd zijn. Het particulier initiatief zal gerespecteerd blijven. Hii wees op de goede zijde die eraan verbonden is en wel deze, dat men zal kunnen rekenen op volledige medewerking van de overheid. Verder ontvouwde dhr. Miedema de te voeren propaganda en de plannen voor 1941. Vooraf gaf hij een waarschuwend woord, uitgaande van het departement van Handel en Scheepvaart, in verband met de voedselvoorziening en de verkeersmiddelen. Het is gewenscht, dat men zooveel mogelijk in eigen omgeving blijft; zoo min mogelük te trekken.en zoo lang mogelijk op een punt te bli.i- Teneinde het kampeerprobleem zooveel mooelitk op te lossen is het gewenscht, dat men in de z.g- verboden uren boerderijen zoet,, voor inkwartiering. Ook in Nooro-Limburg zal men deze wel kunnen vinden. Voor het komende seizoen zal evenals het vorig jaar een actie gevoerd worden tot uitwisseling van vacantiegangers in de provincie zoo zu'ien de Noord-Limburgers worden aangeraden Zuid-Limburg of een ander deel van de provincie te bezoeken. De Zuid-Limburgers zullen dan naar midden- en naar Noord-Limburg moeten komen. Met de propaganda hiervoor zal zoo spoedig mogelijk begonnen worden, in dezen geest instrueerde dhr. Miedema de verschillende afdeelmgsbe- De3 voorzitter deelde mede, dat op de vterschnende dorpen reeds aanvragen zün binnengekomen voor het kampeeren door jeugdgroepen Nu reeds is het noodig, .dat men utziet welke schuren en zolders voor onderdak in aanmerking komen. De begrooting voor 1941 wordt vastgesteld in ontvangsten en uitgaven op f 1350.—. In de rondvraag wees dhr. Miedema erop, dat men ten aanzien van het vreemdelingenverkeer niet te pessimistisch moet ziin. Het is integendeel thans zoo, dat er in de groote steden menschen zijn. die ernaar hunkeren ci- eeps uit te trekken naar een rustige omgeving. Het is ook een Nederlandsche plicht i daaraan mede te werken. --- SLA-OLIE OP DE BOTERKAART Geen extra-toewijzing, zooals velen schijnen te meenen. MAASTRICHT. — Het bericht, dat op bon 17 van de boter- en vet-kaart van 26 Mei tot 12 Juni 200 gram sla-olie of een half pond boter (of naar verkiezing voor houders san vetkaarten een half pond margarine) zal beschikbaar worden gesteld, heeft bij velen de meening gewekt, dat in genoemd tijd- V_.k deze sla-olie of boter (cv margarine) extra zou worden beschikbaar gesteld. Het is goed er nadrukkelijk op te wijzen, c^at deze meening verkeerd is. Als men sla-olie zou bestellen en daarvoor de bonnen inlevert, dan gaat dit ten koste van het gewone boter (of margarine) rantsoen over de genoemde periode. --- OORLOGSSCHADE IN LIMBURG Woinig voorschotten gevraagd op de schade-vergoeding. MAASTRICHT. — Op aandrang van de Commissie Oorlogsschade (Commissie van Leeuwen) en onder leiding van den toenmallgen Commissaris der Provincie Limburg, Mr. Dr. W. G. A. van Sonsbeeck, werd in den loop van Mei 1940 besloten to. oprichting van de Stichting Limburg 1940. Het Bestuur der Stichting werd als volgt samengesteld: Voorzitter: Mr. Dr. W. G. A. van Sonsbeeck; leden: Prof. Dr. ir. H. C. J. H. Gelissen en Mr. R. A. H. M. Gielen. Als Commissaris voor de oorlogsmolestcredieten werd door den wrnd. Secretaris-Generaal wrnd. Hoofd van het Departement van Financiën aan het Stichtingsbestuur toegevoegd: Mr. J. Westerwoudt, Agent der Nederlandsche Bank te Maastricht. Als Contactcommissaris voor Limburg van den Algemeen Gemachtigde voor den Wederopbouw werd aan de Stichting toegevoegd: ir. C. F. Egelie. toenmalig hoofdingenieur van den Rijkswaterstaat. De werkzaamheden der Stichting werden aan het Economisch Technologisch Instituut in Limburg opgedragen, waar de Heer Drs. W. Nolet meer in het bijzonder met de dagelijksche werkzaamheden werd belast. Op verzoek van de Commissie Oorlogsschade belastte de Stichting zich aanvankelijk vooral met het verzamelen van de gegeven* omtrent de geleden oorlogsschade in alle gemeenten in Limburg. Bij de instelling der Schade-EnquéteACommissies in Juli 1940 — voor Limburg in MAASTRICHT, ROERMOND, en GENNEP — werden, deze werkzaamheden op genoemde commissies overgedragen. Naast deze werkzaamheden heeft de Stichting Limburg 1940 zich vooreerst belast met het verleenen van bouwcredieten. Beslist werd dat voor alle credieten vcor 't eerste jaar met 2 pet. rente genoegen kon worden genomen. Daarna moest 5 .pet. worden betaald, terwijl, wanneer de schade-uit keering binnen het eerste jaar zou plaats hebben, over het restant der leenmg vijf procent moest worden geheven. Bij de bouwcredieten werd nog de bijzondere bepaling er bij gemaakt, dat de 2 pet. rente alleen zou gelden voor de credieten tot f 10.000. Wat de aflossing betreft is voor alle credieten bepaald, dat de schade-uitkee-ing moet gebruikt worden tot aflossing van het crediet. Voor het daarna nog openstaande bedrag is bepaald: 1. Bü de bouwcredieten, dat minimum 2 pet. per jaar moet worden afgelost; 2. Bij de. bedrijfscredieten, dat binnen 5 jaar het crediet moet zijn afgelost. In bijzondere gevallen, voor zoover het crediet strekt tot aankoop van vaste bedrijfsmiddelen, kan deze termijn tot 10 jaar worden verlengd; 3. Bij de landbouwcredieten, dat het crediet in alle gevallen na 5 jaar moet zijn afgelost. De Stichting kan alléén bouwcredieten verleenen voor opbouw of herstel van panden met een grooteren inhoud dan 450 kuo. M., alsmede voor zuivere bedrijfsgebouwen. By de vaststelling van de hoogte der credietbedragen werd uitgegaan van de hoogte der vastgestelde schadebedragen en hierbij wordt ten nauwste met-de Schade-Enquête-Commissies samengewerkt. --- AANTALLEN VERLEENDE CREDIETEN Het aantal van in 1940 verleende bwiwcredieten bedraagt 61 tot een totaal bedrag van f 5*^.895.—, In totaal zijn door de Stichting in het Jaar 1940 13 bedrijfscredieten verleend tot een totaal bedrag van f 25.100.—. Het aantal agrarische "oorlogsmolest.).eoie ten bedroeg in 1940 11 tot een totaal bedrag van f 8.650.—. Naast deze agrarische oorlogsmolestc; edicten staan nog onderscheiden landbouw-defensie-schadecredieten, die voortspruit .n uit schadegevallen, die de Staat verplicht is. overeenkomstig geldende wettelijke normen te vergoeden. Van deze credieten zijn er in het jaar 1940 nog geen verleend. Naast deze werkzaamheden heeft de Stichting in verschillende gevallen nog met succes de medewerking ingeroepen van het Êureau Herstelfonds 1940 en van het Nationaal Fonds voor Bijzondere Nooden, alsmede van plaatselijke instanties van Armenzorg en Maatschappelijk Hulpbetoon. , Opmerkelijk is, dat ondanks de vele schadegevallen, waardoor ook Limburg getr».fen werd, betrekkelijk weinig voorschotten op toekomstige schadevergoeding bij de Stichting Limburg 1940 gevraagd werden. Toen begin December 1940 bekend werd, dat de Staat de geleden schade, berekend naar de waarde van het getroffene op 9 Mei 1940, vrijwel geheel voor zijn rekening zou nemen, kwam er eenige stijging in het aantal aanvragen. Het geringe aantal aanvragen is, zeker voor een deel het gevolg van een prijzenswaardige gedegenheid, welke de getroffenen in het algemeen weerhoudt zich in schulden te steken, ook al zijn deze slechts van tijdelijken aard. --- VARKENSVLEESCH VOOR MIJNWERKERS IN MIDDEN-LIMBURG ROERMOND. — Donderdag 15 Mei a__. is in de navolgende plaatsen van Midden-Limburg varkensvleesch verkrijgbaar voor mtfnwerkers op de speciale toewijzing: Roermond Maasniel, Swalmen, Melick-Herkenbosch, Vlodrop, Posterholt, St. Odiliënberg, Hom, Haelen, Herten, Thorn Ittervoort en Neeritter. x --- EINDEXAMENS LYCEUM 's-GRAVENHAGE. — In aansluiting op het bericht omtrent de eindexamens aan gymnasia, hoogere burgerscholen en lycea kunnen we nog mededeelen, dat het eindexamen aan het R. K. lyceum voor meisjes te MAASTRICHT wordt afgenomen op 24, 25 26 en 27 Juni. Deskundigen zijn: J. P. D. var Banning, burgemeester van Gennep. Mr. L. A. Kesper, griffier van de Tweede Kamer der Staten Generaal, te Rijswijk; mej. Dr. G. T. van IJsselsteyn, oud-leerares bij het middelbaar onderwijs te 's-Gtraven hage. --- WEER EEN CAUBERG-SLACHTOFFER VALKENBURG. — Dinsdagmiddag gebeurde er aan den voet van den Cauberg weer een ernstig ongeval Mej. L'O. van Berg-Terblijt die per fiets de steile helling naar beneden kwam, kwam in botsing met een vrachtauto en werd ernstig gewond. Dr. Pinckers verleende geneeskundige hulp terwijl ook geestelijke hulp werd ingeroepen. Het slachtoffer moest naar het ziekenhuis worden over. gebracht. --- TAALZUIVERING BRABBELTAAL — Verminkt Nederlandsch vind ik nog erger dan juist aangewende vreemde woorden, bromde mijn vriend. — Ik ook. Hoe kom je op die overpeinzing? — Hier lees. ik een zin in den verleden tijd: En nadat wij onze inzichten .. wederzijds hadden prijsgegeven, ver meet ik mij hem te compli-^ meiiteeren .. " Dat moet toch venu a t zijn! De schrijver is zeker met het vermeed van vermijden in de war geweest. — Kan ook een zetfout zijn, opperde ik In slordig handschrift kan je één s. wel voor twee cc's aanzien. — Maar dit — in hetzelfde blad — kan toch géén zetfout zijn: Kijk eens naar dit onderschrift bij de afbeelding van voor- en achterkant van een gedenkpenning: ..Het Ned. Kunstverbond heeft Han Richters opgedragen deze penning te ontwerpen." Ontwerpen doe je toch. vóór de penning er is. 't Had moeten zijn: Hans Richter ontwierp dezen penning na opdracht van het N. K. —Je bent nog critischer vandaag dan ik, Barend! — Hier, no. 3. Hoe vind je deze vertaling van een U P.-bericht uit hetzelfde blad, dat Australische 'troepen in Noord-Afrika oude Romeinsche tempels, .standbeelden en gebouwen hebben „gebrandschat" en vernield? — Onzin natuurlijk. Je kunt een bevolkingsgroep brandschatten, dat wil zeggen: dwingen tot betaling van éen schatting om brandstichting af te koopen, maar geen levenlooze voorwerpen. Maar dat naait nog niet bij het mooie, dat indertijd van politiewege te Rotterdam werd afgekondigd, toen het verbod van uitgaan na 10 ure 's avonds werd ingevoerd. (Ik haalde een zorgvuldig bewaard knipsel uit mijn portefeuille te voorschijn en las voor:) „Wie na 10 ure in de open lucht wordt aangetroffen en zijn aanwezigheid op straat te vertoe ven niet met zekerheid kan aantoonen, wordt onherroepelijk medegenomen naar het dichtstbijzijnde bureau van politie." — Stel je voor! lachte Barend. Wegens je aanwezigheid op straat word je aangehouden, en dan moet je die aantoonen! En je „aanwezigheid vertoeven", wat is dat eigenlijk? — Ik denk, zei ik peinzend, dat de aangehoudene op het politie-bureau vervolgens les kreeg in de Nederlandsche taal... — Zou je meenen? vroeg Barend, en hij keek me achterdochtig aan. Hij is niet gewend, dat ik met taalkwesties gekscheer. --- SCHEEPVAART IN LIMBURG MAASTRICHT. — Opgaaf der binnenlandsche trevrachtinge > gesloten binnen het district van de Bevrachtingscommissie te Maastricht, in het tijdvak van 5 tju. 10 Mei 1941 Ladingen van: Maastricht Maasbracht Bom 40— 90 ton 3 26 — 91—130 ton 14 28 — 131—180 ton 4 27 — 181—260 ton' 4 30 — 261—350 ton 6 2 — 351—420 ton 14 4 — 421—500 ton 10 11 — 501—600 ton 2 1 23 601—800 ton — 147 16 801—1000 ton — — 17 1001 ton en grooter — — 26 57 266 82 --- FISCUS MAASTRICHT. — Bij resolutie van den secretaris-generaal van het Departement van Financiën zijn verplaatst de grenskommieaen J. van Halen van Vijlen naar Oud- Vroenhoven en J. de Bruin van St. Geertruid naar Reuver. De Directeur der directe belastingen, enz. te Maastricht heeft de tijdelijk hulpkommis G. P. Peek verplaatst van Tegelen naar Horst. --- HANDEL EN NIJVERHEID Collectieve Nederlandsche inzending. NAJAARSBEURS LEIPZIG 's-GRAVENHAGE. 14 Mei. — De economische voorlichtingsdienst zal op de najaarsbeurs te Leipzig, welke van 31 Augustus tot en met 4 September zal plaats vinden, evenals op de voorjaarsbeurs, naast zijn gebruikelijke representatieve inzending een collectieve inzending organiseeren, welke zal worden ondergebracht in het Ring-Messhaus. Firma's welke belangstelling hebben voor bovengenoemde collectieve Inzending dienen zich vóór 25 Mei a__. bij den economischen voorlichtingsdienst, Rijnstraat 24, s-Gravenhage, op te geven, onder vermelding van de ruimte, waarover zij wenschen te beschikken, van de ten toon te stellen artikelen, enz. In verband met de in het Ring-Messhaus beschikbare ruimte en andere omstandigheden, kunnen aanvragen, welke na 25 Mei a.s. worden ingediend, niet meer in behandeling worden genomen. --- NEDERLANDSCHE SOCIAAL-ECONOMISCHE KRING 's-GRAVENHAGE, 14 Mei. — In hotel De Wittebrug heeft de Nederlandsche sociaaleconomische kring Dinsdag een zeer druk bezochte bijeenkomst gehouden waar commissaris-generaal minister dr. H. Fischböck het woord gevoerd heeft. Aanwezig waren o.a. genoodigden uit het economische leven, leden van het organisatie-comité-Woltersom en van den raad van volkshuishouding der N. S. B. --- CENTRALE ORGANISATIE MEUBILEERINGSBEDRIJF "s-GRAVENHAGE. 14 Mei. — Naar gemeld wordt is dezer dagen opgericht de centrale organisatie in het meubileeringsbedrijf. dde haar bureau gevestigd heeft te 's-Gravenhage. Mauritskade 23. Aan de totstandkoming hebbe i medegewerkt: de Christelijke bond van patroons in het meubileeringsbedrijf, de Nederlandsche bond van patroons in het meubileeringsbedrijf. en de Nederlandsche R. K. Bond van Meubelmakers-, behangers- en stoffeerderspatroons ..St. Reinoldus'*. die ook in het bestuur deicentra':, zijn. --- Gewestelijk Nieuws NEDERLANDSCHE UNIE Reorganisatie van districten in Zuid-Limburg. HEERLEN. — Men verzoekt ons te willen meedcelen, dat de Nederlandsch Unie is overgegaan tot een reorganisatie van de bestaande districten en tot instelling van nieuwe districten in Zuid-Limburg. Nieuw gevormd werd het district MARGRATEN dat omvat de plaatsen: Margraten, Noorbeek, Mheer, Banholt, Bemelen, Cadier en Keer. In verband daarmede werd het district GULPEN samengesteld uit. Gulpen Reymerstok, Slenaken, Wijlré, Scheulder, Wittem, Eys, Wahlwiller, Nysfiller, Mechelen en Epen. Het district VAALS omvat thans de plaatsen: Vaals, Lemiers, Vjjlen, Holzet, en Mamelis. Verder bestaat het district VALKENBURG thans uit de plaatsen Valkenburg, Broekhem, Houthem, Berg en Terblijt, Sibbe, Oud-Valkenburg en Schin op Geul. Ten Zuiden van Maastricht werd gevormd een district GRONSVELD hetwelk omvat de plaatsen: Gronsveld, Heer, Eysden. Maarland Oost, Rijckholt, St. Geertruid, Mesch en Eckelrade. % Tenslotte is momenteel in voorbereiding van een nieuw district op de grens van de Mijnstreek, waarvan KLIMMEN het centrum is en dat omvat de plaatsen: Klimmen, Ransdaai, Retersbeek, Hulsberg, Voerendaal en Übachsberg. Districts-chefs in de verschillende districten zijn: VAALS: De Heer J. Schluper; GULPEN: De Heer P. J. H. Knippenberg; MARGRATEN: De Keer H. A. A. M. Sluysmans; VALKENBURG: De Heer J. H. A. Cobben; GRONSVELD: De Heer P. Claessens. ---