BINNENLAND Rede van Ir. A. A. Mussert In vergadering te Den Haag Voor de tot in de uiterste hoeken gevulde groote zaal van den Dierentuin te s-Gravenhage heeft gisteravond de leider der N.5.8., ir. A. A. Mussert, een rede gehouden. Het is toch — zoo begon spreker — eigenlijk een groot voorrecht, in dezen tijd te leven, vooral voor degenen van middelbaren leeftijd, die de periode van den vorigen wereldoorlog hebben beleefd. Want men is nu in de gelegenheid te vergelijken hoe het vóór dezen tegenwoordigen oorlog was, toen een breede massa in de meest kommervolle omstandigheden verkeerde. Wij zijn er zeker van, dat thans een betere tijd voor gansch de bevolking zal aanbreken, zoo vervolgde ir. Mussert. Jarenlang hebben de groote mogendheden op de wip gezeten en wij zaten daar precies tusschen in. Tot den tienden Mei van het vorige jaar, toen wij van de wip zijn afgevallen, aldus spr. De democratische regeeringen hebben ons altijd in den waan gelaten, dat de Volkenbond de kleine staten wel zou beschermen. Onze regeering zei, dat we maar rustig moesten gaan slapen. Doch na vier en een halven dag oorlog was onze regeering weg met het goud, dat door een achterdeur was weggesleept. Sindsdien zitten we zonder eigen regeering, zonder goud en zonder eigen weermacht. De gevluchte heeren zullen nu wel zien, hoe wij uit den. put komen. Er zijn nu theoretisch twee mogelijkheden, aldus spr.: Duitschland wint of Engeland wint (gelach). Spreker herhaalde: theoretisch zijn die mogelijkheden er, doch hij houdt het op de overwinning van Duitschland en dan is er een groot man in Europa, die over ons lot zal beslissen. Die eene man, dat weet spreker, uit de beste bron, heeft het beste met ons voor. Hij zal zorgen, dat het voor eens en voor altijd uit is met oorlogen in Europa. Wat de verdachtmakingen betreft, alsof spreker ons land aan het buitenland zou willen uitleveren, daarvan wil spr. slechts dit zeggen: als Nederlander ben ik geboren, ik ben volop Nederlander en ieder, die ooit aan het Nederlandsche volk zal raken zal op de ergste wijze in mij den tegenstander vinden. (Stormachtig applaus.) Indertijd heeft spr. gezegd: „Zonder de N. S. B. heeft Nederland geen toekomst meer". Dat is thans een feit geworden. De levensmiddelenvoorziening hier te lande ls, nu wij onder Duitsche bezetting staan, stellig veel beter dan in den vorigen oorlog, in 1918, toen wij geen bezet gebied waren, aldus spr. Hoeveel moeilijkheden er ook' zijn, niemand lijdt wezenlijken honger en ieder krijgt zijn rantsoen. Wij zullen als nationaal-socialisten regeeren voor het gansche volk en zorgen voor sociale gerechtigheid. Reeds zijn eenige millioenen door de Winterhulp uitgereikt aan de meest behoeftigen en deze sociale gerechtigheid zal, dank zij de door den Rijkscommissaris genomen maatregelen, voortgaan. Een democratische instelling: het rijwielplaatje, dat onevenredig zwaar den kleinen man belast, zal zoo gauw mogelijk verdwijnen. De leden van het rechtsfront die bij de politie zijn, behoeven daarop dan geen controle uit te oefenen. Gezorgd zal worden voor vacantte van de huismoeders, zeker twee weken per jaar. Verder voor een behoorlijk ouderdomspensioen van staatswege, en voor alles wat uit sociaal oogpunt noodig mag worden geacht. Men dient vertrouwen te hebben in de beginselen van het nationaal-socialisme en in de leiding daarvan, zoo vervolgde ir. Mussert. De tienduizenden nationaal-socialisten zullen groeien tot honderdduizenden, aldus spr., en dat groeiproces is sterk aan den gang. Niemand late zich weerhouden, zoo besloot hij, om thans tot de nationaal-socialistische beweging toe te treden. Daarmee wachte men geen dag langer, want iedere dag dien men hiervoor verloren laat gaan, zal men later betreuren. De N. S. B. stelt echter geen prijs op toetreding van degenen, die dezen tijd niet willen begrijpen. De vergadering werd door een tweede van gelijken omvang gevolgd. Ook in deze openbare bijeenkomst heeft ir. Mussert zijn rede gehouden. --- Aflevering van gevogelte Voor ziekenhuizen, sanatoria etc. Ten aanzien van de voorraden slacbtgevogel te, welke in vrieshuizen zijn opgeslagen en zijn geregistreerd bij de Nederlandsche centrale voor eieren en pluimvee te Beekbergen, maakt het Rijksbureau voor de voedselvoorziening in oorlogstijd bekend, dat een gedeelte dezer voorraden zal worden vrijgegeven ten behoeve van ziekenhuizen, sanatoria, gestichten voor ouden van dagen e.d. Deze inrichtingen zullen het gevogelte uitsluitend kunnen betrekken door bemiddeling van een poelier. Formulieren, waarop door ziekenhuizen e.d. als bovenbedoeld, een toewijzing bij de Nederlandsche centrale voor eieren en pluimvee kan worden aangevraagd, zijn verkrijgbaar bij deze centrale te Beekbergen. De aanvragen moeten bij de centrale zijh binnengekomen vóór 31 Maart 1941. De prijzen, waarvoor het gevogelte kan worden betrokken, zijn vastgelegd in het prrjzenbesluit voor gevogelte. --- Redding per telefoon Kolendampvergiftiging op tijd ontdekt Een uniek geval: een redding per telefoon, is gisteren te Hilversum bekend geworden. De heer Van V. Jr. te Hilversum, wiens ouders sinds eenigen tijd in een buitenhuisje te Stroe op de Veluwe wonen, belde Donderdagavond van Hilversum naar Stroe. Zijn vader kwam aan de telefoon, maar was niet zoo opgewekt en belangstellend als gewoonlijk. Op de vraag, wat er aan haperde, antwoordde hij: „Ik weet het niet jongen, ik voel me niet goed en je moeder ook niet, die ligt al op den grond". Toen werd het gesprek verbroken. De heer V. Jr., die hierover ongerust was, belde onmiddellijk dringend een arts op in Voorthuizen, dat eenige kilometers van Stroe verwijderd ligt en op dit alarm begaf de arts zich snel met zijn wagen naar de woning te Stroe, waar hij den heer en mevrouw V. bewusteloos aantrof. Het echtpaar was door kolendamp bedwelmd. De slachtoffers maken het, dank zij het snel ingrijpen, weer goed. --- Handels- en Vakonderwijs Centrale commissie Bij beschikking van de Secretarissen-Generaal van de Departementen van Handel, Nijverheid en Scheepvaart en van Opvoeding, Wetenschap en Cultuurbescherming zijn in de centrale commissie voor handels- en vakonderwijs benoemd: tot lid en voorzitter dr. W. L. Groeneveld Meijer, administrateur bij het Departement van Handel, Nijverheid en Scheepvaart; tot lid en ondervoorzitter de heer W. de Boer, administrateur bij het Departement van Opvoeding, Wetenschap en Cultuurbescherming; tot leden de heeren K. de Boer, vertegenwoordigende den Nationalen Coöperatieven Raad, te s-Gravenhage, ir. G. Hofstede, inspecteur-generaal van het Nijverheidsonderwijs te 's-Gravenhage, C. W. Jacobson, vertegenwoordigende het Ned. Verbond van Vakvereenigingen, het R.K. Werkliedenverbond in Nederland en het Chr. Nationaal Vakverbond in Nederland, te Amsterdam, drs. H. L. Jansen, vertegenwoordigende de Onderwijscentrale van den Ned. R. K. Middenstandsbond, te 's-Gravenhage, F. L. van der Leeuw, vertegenwoordigende het Instituut voor Middenstandsontwikkeling, te 's-Gravenhage, dr. F. L. van Muiswinkel, vertegenwoordigende de Onderwijscentrale van den Chr. Middenstandsbond in Nederland, te 's-Gravenhage, mr. G. A. J. M. Mutsaerts, vertegenwoordigende den Raad voor het Groot-Winkelbedrijf in Nederland, te Amsterdam, dr. O Visser, vertegenwoordigende de Kamers van Koophandel en Fabrieken, te Delft, en tot lid en secretaris de heer H. de Vos, hoofdcommies bij het Departement van Handel, Nijverheid en Scheepvaart. --- Wederom uitgebreide kettinghandel ontdekt Waarde bedroeg duizenden guldens Donderdag is de politie te Naarden een uitgebreiden kettlnghandel op het spoor gekomen, die vertakkingen had naar Bussurn en omgeving tot in Amsterdam toe. Een groote hoeveelheid artikelen van allerlei aard is de politie in handen gevallen. De waarde bedraagt duizenden guldens. De clandestiene waar was geborgen in een pakhuis, staande aan de Pater Wijnterlaan. De oplettendheid van de politie heeft aan dezen sluikhandel, welke geruimen tijd bestond een einde gemaakt. Een van de agenten ontdekte een man met een bakfiets, die zich op verdachte wijze in de omgeving van het pakhuis ophield en naderhand op geheimzinnige manier goederen in de bakfiets laadde. De politieagent verzocht daarop assistentie en nadat de man met de bakfiets verdwenen was, ging de politie een kijkje in het pakhuis nemen. Hier vond zij een groote hoeveelheid artikelen zooals vleesch, vet, gerookte worst, spek, slaolie, thee, koffie, boter in blik en peulvruchten. De omgeving van het pakhuis werd afgezet en enkele agenten wachtten op de komst van den man met de bakfiets. In den namiddag verscheen deze inderdaad om nog een lading goederen te halen. Op dit moment greep de politie in. Zij hield den man aan en nam een verhoor af. Vast kwam te staan, dat de goederen toebehoorden aan 's mans broer zekeren K, ingezetene van de gemeente Naarden. Deze was juist voor „zaken" naar Amsterdam. De politie wachtte K. aan het station en bracht hein naar het politiebureau, waar hij aan een streng verhoor werd ondëAvbrpen. K. legde een volledige bekentenis af. De politie zet het onderzoek op uitgebreiden schaal voort. Naar alle waarschijnlijkheid zijn tientallen personen betrokken bij dezen kettinghandel. De goederen uit het pakhuis zijn in beslag genomen en per auto naar het politiebureau vervoerd. --- De vrijmetselarij in Nederland verboden Een overzicht van de geschiedenis Op 3 September 1940 werden de loges der Vrijmetselarij in Nederland ontbonden en werden de bezittingen in beslag genomen. Onmiddellijk zijn de betrokken autoriteiten begonnen met het bestudeeren van de archie ven. Hiermede is men thans zeer ver gevorderd en een verslaggever van het A. N. P. heeft zich tot den referent voor internationale organisaties van het Rijkscommissariaat, den heer W. Schwier, gewend voor het verkrijgen van nadere inlichtingen. Nog steeds begrijpt een groot deel van het Nederlandsche volk niet, waarom het noodzakelijk was de Vrijmetselarij haar werk in Nederland verder onmogelijk te maken. Velen zien in deze organisatie een soort vereeniging voor onderling hulpbetoon, die wel geheimzmnig deed, doch verder ongevaarlijk was. Een inzage in de archieven zou hen tot andere gedachten brengen. Om te beginnen willen wij evenwel een kort overzicht van de geschiedenis der Vrijmetselarij geven. De moderne Vrijmetselarij is officieel opgericht in 1717 in Londen. Op 24 Juni van dat jaar sloten zich vier bestaande loges van vrije metselaren aaneen tot de eerste Grootloge. Deze loges van vrije metselaren, ook wel bouwhutten genaamd, waren een voortzetting van de oude gilden van bouwkundigen, architecten, beeldhouwers en metselaars uit de middeleeuwen. In den loop der jaren bij het verval der gilden hadden zich andere lieden, die niets met de bouwvakken te maken hadden, hierin genesteld, teneinde duistere praktijken te kunnen voeren. Om hiervoor een verklaring te vinden moet men zeer ver terug gaan in de geschiedenis. Bij de oudst bekende volken bestonden groepen personen, die zich tot een geheimen bond aaneengesloten hadden voor het bestudeeren van de geheimen der natuur. Zoo weet men, dat bij de Egyptenaren duizenden jaren voor het begin onzer jaartelling de priesters het zeer ver hadden gebracht in de kennis van de krachten der natuur. Deze kennis werd van geslacht op geslacht overgeleverd aan een bepaalde kaste. Tijdens hun verblijf in het land der Pharao's hebben de Joden eveneens hier veel van opgestoken. Ook de andere volken der oudheid, zooals de Grieken, kenden deze soort geheime bonden, waarbij we denken aan de Eleusinische mysteriën. Het spreekt vanzelf, dat deze bonden zich niet alleen bezig hielden met het onderzoeken van de natuurkrachten, doch zich ook toelegden op de abstracte Wetenschappen, zooals philosophie. De geheimhouding van de wetenschap der natuurkrachten, teneinde hiermede indruk te maken op het gewone volk, strekte zich ook uit tot de wijsgeerige stelsels. De „ingewijden" zagen zichzelf als hoogere wezens, welke hun tijd vooruit waren. Zij raakten het contact met het volk kwijt en beschouwden dit als minderwaardig. De geheele geschiedenis door ziet men de lijn van deze geheime bonden. In de vroege middeleeuwen werden zij door de Kruistochten naar het Westen gebracht. De Kruisvaarders leerden door hun omgang met de leden dezer bonden in de Oostersche landen sommige geheimen kennen en zoo kwam men ook in de Westersche landen er toe naar verdere geheimen te gaan zoeken. leder onzer heeft wel gehoord van het zoeken naar den steen der wijzen, het levenselixer en niet te vergeten het pogen goud te maken. Een zeer groote rol heeft de Orde van de Tempeliers hierin gespeeld. Oorspronkelijk was deze Orde opgericht tot bescherming van de pelgrims naar het Heilig Land. De leden waren strijdbare kloosterlingen. Toen zij uit het Heilig Land verdreven werden door de Turken, vestigden zij zich voor een groot deel in Frankrijk. Een deel der leden had in het Oosten kennis gemaakt met de geheime Oostersche bonden en had zich hun praktijken eigen gemaakt. Het gevolg hiervan was, dat de strenge kloosterlijke tucht verviel, zoodat de Orde in 1312 werd opgeheven. De Koning van Frankrijk, Philips IV, klaagde hen aan wegens duivel-aanbidding en onzedelijk gedrag en in het proces, dat hierop werd gevoerd, werden velen tot den dood op den brandstapel veroordeeld. Een deel der leden wist evenwel naar Schotland te vluchten en zette hier het oude leven voort. De bovengenoemde zoekers naar levenselixers, steenen der wijzen en goud, sterrenwichelaars, duivelbezweerders, e.d. nu, sloten zich aaneen in geheime bonden en teneinde zich zooveel mogelijk voor vervolging te vrijwaren, zochten zij een onderkomen in de in verval gerakende gilden van „vrije metselaren". Zij namen den naam „metselaren" over en bedoelden dit overdrachtelijk. Zij bouwden aan een nieuwe maatschappij. Evenals de geheime bonden uit de oudheid hadden zij alle contact met het volk verloren en beschouwden zij de groote massa der oningewijden als minderwaardig. Reeds in deze tijden bevonden zich vele Joden onder deze bonden. Zij toch kwamen zelf oorspronkelijk uit het Oosten en hadden hun overlevering bewaard in de Talmud en de Kabbalah. De Talmud is een uitleg van de Leer van Mozes, de Kabbalah de Leer van de verborgen wijsheid. Deze beiden werden ook door de niet- Joodsche „vrije metselaren" ijverig bestudeerd. Vrijwel allen kenden Hebreeuwsch en door deze studie en belangstelling kregen de Joden grooten invloed in de loges. Toen nu in 1717 vier Zuid-Engelsche loges zich aaneensloten tot de eerste Grootloge, volgde in snel tempo de aaneensluiting van andere loges. In 1734 werd in Nederland de eerste loge opgericht als dochter-instelling van de Londensche Grootloge en wel te 's Gravenhage, dat toen een centrum van de internationale diplomatie was. Ook elders sloten zich loges aaneen, bijv. in Vork en in Schotland. Deze Schotsche loge is voortgesproten uit de in de veertiende eeuw naar Schotland gevluchte Tempeliers. Deze hadden hun oude haat tegen het Fransehe koningschap en het Pausdom bewaard. Zij zonden thans propagandisten naar Frankrijk (1738) om propaganda te maken onder de Fransehe loges, hetgeen wonderwel gelukte Van Frankrijk drong het Schotsche stelsel door naar Duitschland en Scandinavië. Deze tegenstelling tusschen Engelsche en Schotsche Vrijmetselarij bleef bestaan tot 1813. Op 25 November 1813 kwam een verzoening tot stand, waarbij evenwel de Schotsche Vrijmetselarij de overhand behield. De meeste loges volgen thans de Schotsche ritus. Volgens deze Schotsche ritus worden de leden, welke zich onder elkaar „broeder" noemen, verdeeld over 33 graden. De drie laagste graden, die van leerling, gezel en meester, noemt men de Johannesloges, naar Johannes de Dooper, den beschermheilige van de oude bouwhutten. Hierna volgen de vierde tot de achttiende graad, welke tezamen de Kapittelloges vormen, waarna Areopagus, welke wordt gevormd door de hoogste graden, 19 tot 33. Bij zijn opname in een loge moet de leerling een eed afleggen, waarin hij zich op zware straffen verplicht nooit iets bekend te zullen maken van hetgeen hij in de loge verneemt. Wij willen hier dezen eed in zijn geheel laten volgen, aangezien hij kenmerkend is voor de geheele Vrijmetselarij. „Ik N.N., zweer plechtig en oprecht, uit eigen vrijen wil, in tegenwoordigheid van den almachtigen God en van deze achtbare loge, aan den Heiligen Johannes gewijd, dat ik de geheime gebruiken der Vrijmetselarij verhelen, verbergen en nooit ontdekken zal, wat mij nu of later mocht worden toevertrouwd, behalve aan eene erkende en wettige loge van broeders en metgezellen, welke ik na een gestreng en ernstig onderzoek als zoodanig erkennen zal. Ik zweer verder, dat ik deze geheimen niet zal opschrijven, drukken, snijden, schilderen, teekenen, graveeren of etsen. Noch aanleiding geven, dat zulks geschiedt op het één of ander beweeglijk of onbeweeglijk voorwerp onder den hemel, waardoor zij leesbaar of begrijpelijk konden worden, of iets dat de minste overeenkomst met een teeken of letter heeft, waardoor de geheime kunst op eene onwettige wijze kon verkregen worden. Ik bezweer dit alles met een vast en onwrikbaar besluit, het zonder besluiteloosheid, geheim voorbehoud of innerlijke uitvlucht te houden — onder geen mindere straf dan dat mij de keel worde afgesneden, mijne tong bij den wortel uitferukt en in het zand van de zee, in den ijd der eb, op de lengte van een kabeltouw van den oever, waar eb en vloed tweemaal in 24 uur wisselt, bedolven worden. Zoo helpe mij God en doe mij standvastig blijven in de verplichting, welke ik als leerling heb op mij genomen." Deze formule is letterlijk overgenomen uit de catechismus voor leerlingen der Johannesloge. In den laatsten tijd werd in de Nederlandsche loges dezen eed niet meer in zijn geheel afgelegd, doch wel werd hij den leerling in zijn geheel voorgelezen en bleef hij geldig. Om lid te worden van een loge moest men worden uitgenoodigd. Men moest een vrij hoog intredegeld betalen, zoodat alleen lieden uit de betere klassen lid konden worden. Tot den meestergraad volgde bevordering automatisch, tot de hoogere graden werd men gekozen. De geheimhouding voor de functionarissen van de hoogere graden gold niet alleen tegenover nietingewijden of „profanen", doch ook tegenover hem, die een lage graad bekleedde. Zoo mocht een meester geen geheimen, welke hij als meester wist, openbaren aan een gezel. Het opnemen van een lid en het bevorderen tot een hoogeren graad ging steeds gepaard met ceremoniën, welke steeds betrekking hadden op de Oostersche afkomst van de Vrijmetselarij. Voortdurend werd gesproken over den tempel van Salomo, terwijl er steeds op werd gewezen, dat „het licht" uit het Oosten kwam; met „het licht" bedoelde men de leer der Vrijmetselarij. Crediteuren, deposito's en spaargelden per 31 December 1940 van cliënten f30.791.800 (v. j. f 17.721.900) van middenstandsbanken f 2.454.900 (v. j. f522.200), totaal f33.246.700 (v. j. f 18.244.100). Uitstaand crediet per 31 December: Middenstands- Cliënten banken Totaal 1939 f 20.340.000 f 2.410.000 f 22.750.000 1940 f 19.933.000 f 1.097.000 f21.030.000 Het totaal der baten bedraagt f 1.354.000 (v. j. f 1.292.000) de onkosten en salarissen beliepen f 1.205.600 (v. j. f 1.157.700), bruto winst f 148.500 (v. j. f 134.500). Afgeschreven wordt op inventaris en safe-inrichtingen f 62.200, gereserveerd tegen bedrijfsrisico's f 30.000. Aan het personeelsfonds wordt f 50.000 gedoteerd. Voorgesteld wordt f3OOO te bestemmen voor uitkeering van 5 pet. aan preferente aandeelhouders, waarna f 13.600 op nieuwe rekening overgaat. --- De nieuwe burgemeester van Delft Enkele levensbijzonderheden In aansluiting op hetgeen wij gisteren reeds meldden, laten wij hier nog enkele levensbijzonderheden volgen van den nieuwen burgemeester van Delft, den heer F. W. van Vloten. De heer Van Vloten werd op 15 April 1889 te Utrecht geboren. Hij genoot Middelbaar onderwijs en werkte gedurende zeven jaren als volontair in het bankbedrijf te Rotterdam voornamelijk bij de arbitrageafdeeling. Hij werd daarna benoemd tot hoofdarbitragant en procuratiehouder bij het bekende bankierskantoor van de gebroeders Chabot te Rotterdam. Deze functie vervulde hij van 1916 tot 19_1. Daarna werd de heer Van Vloten benoemd tot hoofdarbitragant en procuratiehouder bij de Disconto Maatschappij te Rotterdam. Deze maatschappij werd in 1934 overgenomen door de Ihcassobank, bij welke bank hij werd benoemd tot directeur van het bijkantoor aan den Heemraadsingel te Rotterdam. In 1938 volgde zijn benoeming tot directeur van de Incassobank te Delft, welke functie hij tot op heden bekleedde. Sedert 1936 is de heer Van Vloten. lid van de N.S.B. --- De nieuwe varkensregeling Contracten en vergunningen In het op 25 Februari j.l, verschenen persbericht werd reeds In het kort gewag gemaakt van de op komst zijnde regeling ten aanzien van den varkensstapel. Deze regeling hield In, dat iedere varkenshouder, die varkens boven 60 kg. in voorraad had, voor 15 Maart een aanvraag voor een contract moest hebben ingediend voor dat aantal varkens. Deze termijn is thans verlengd tot 1 April a.s. Voor enkele categorieën varkens boven 60 kg. behoeven geen contracten afgesloten te worden; deze varkens dienen echter door een vergunning gedekt te zijn. zoodat ook hiertoe een aanvrage moet worden ingediend. In het algemeen zullen deze vergunningen slechts worden uitgereikt voor stamboekbeeren, fokzeugen en zeugen by de biggen, sterzeugen en daarmee door de commissie van toezicht op de selectiemesterijen gelijkgestelde uitheemsche zeugen, terwijl voor varkens, bestemd voor huisslachting, de daarvoor uitgereikte vergunning voldoende is. --- Doodelijk ongeluk op een schip. Gistermiddag om ongeveer een uur is op het schip „Nelly", liggende in de laadhaven teßorn, een doodeljjk ongeluk gebeurd. De 57-jarige vrouw van schipper De Groot, kwam in het gangboord van het schip te vallen. Zij kwam zoo ongelukkig terecht dat een ontboden geneesheer slechts den dood ko-". constateeren. --- Dividenden Eerste Nederlandsche Scheepsverband Mij. winst f 737.640 (v. j. f 698.307), dividend 6 pet. (V. j. 5 pet.); Kon. Ned. Fabriek van Wollen Dekens v.h. J. O Zaalberg en Zoon, winst f 340.165 (v.j. f 105.438), dividend f 500 (v.J. f 100) per aandeel, waarvan reeds f 200 (v.j. —) interim-dividend is uitgekeerd; Constructie werkplaatsen en Machinefabriek Braat netto-winst voorgesteld 6 pet. (v.j. nihil); Mij. voor Hypothecair Crediet winst f 150.425 (v.j. f 217.789) geen dividend, behoudens 4% pet. (onv.) aan aandeelhouders over de niet verplichte storting op aandeelen. --- FINANCIëN EN ECONOMIE Nederlandsche Middenstandsbank Totaal der baten ƒ 1.354.000 (v. j. ƒ 1.292.200) Verschenen is het jaarverslag over het 13de boekjaar (1940) van de Nederlandsche Middenstandsbank N.V. Hieraan wordt het volgende ontleend: Het betrokken worden van ons land in den oorlog was van allesoverheerschenden invloed op het bedrijfsleven en het is nog niet mogelijk de gevolgen daarvan te overzien. Na den lOden Mei kon men in de winkelbedrijven een doorloopenden „uitverkoop" constateeren. De drang van het publiek om zich zooveel mogelijk van voorraden te voorzien, voordat de goederen onder de distributie vielen, en de rantsoeneering van practisch alle levensmiddelen, van kleeding, brandstoffen en vele huishoudelijke artikelen, welke daarna volgde, deden de voorraden bij grossiers en kleinhandel snel inkrimpen. Een en ander had tot gevolg, dat opgenomen credieten en andere schulden in vele gevallen geheel of gedeeltelijk konden worden afgelost en/of dat bankdeposito's en tegoed in rekening-courant aangroeiden. Daar een winkelier voor de instandhouding van zijn bedrijf de beschikking moet hebben over goederen, zullen de verkochte voorraden, voor zoover de oude artikelen, kwaliteiten en stoffen niet meer verkrijgbaar zijn, vervangen moeten worden door ersatzmateriaal of surrogaten. In het algemeen is de rentabiliteit van den detailhandel, als gevolg van de tijdelijk gestegen omzetten, bevredigend geweest, doch zijn de steeds kleiner wordende aanvoeren en de inkrimpende omzetten thans reeds zoozeer teruggeloopen, dat het moeilijk is voldoende winst te maken voor een bescheiden levensonderhoud. In de klein-industrie en bij de vakpatroons vertoonde zich eenzelfde ontwikkeling als in het winkelbedrijf. Deze verkeeren thans, tengevolge van gronds-toffenschaarschte, veelal in gelijke omstandigheden. De boven geschetste ontwikkeling weerspiegelde zich in den gang van zaken in ons eigen bedrijf. In de eerste vier maanden van het verslagjaar zette zich de reeds in 1939 ingezette terugtrekking van de ons toevertrouwde gelden voort. Zoowel de cijfers der spaargelden als die der deposito's en rekening-courant-saldi daalden geregeld. In de oorlogsdagen en kort daarna werd deze tendenz nog versterkt, doch de afvloeiing van gelden werd geremd door het op 10 Mei afgekondigde bankenmoratorium. Reeds in de twee helft van Mei kon geconstateerd worden, dat het vertrouwen van het publiek in de banken terugkeerde. Het bankenmoratorium werd op 22 Mei verzacht en op 14 Juni volledig opgeheven. Sedertdien namen de toevertrouwde middelen voortdurend toe, zoodat per balansdatum het totaal der gelden belangrijk hooger was dan per 31 December 1939. Daar het terugloopen van het uitstaande crediet goeddeels werd gecompenseerd door de uitzetting van oorlogsmolestcredieten en financieringen in verband met de verschil lende distributiemaatregelen, bleef het cijfer der handelsdebiteuren op peil. De middelen, waarvoor geen emplooi kon worden gevonden in de credietverleening, werden belegd in schatkistpapier en kortloopende overheidsleeningen. --- STAD EN PROVINCIE N.V. ONTGINNINGSMAATSCHAPPIJ „DE VEREENIGDE GRONINGER GEMEENTEN” Algemeene Vergadering te Groningen Onder presidium van den heer F. A. Beins, burgemeester der gemeente Vlagtwedde, werd gisteren hier ter stede de algemeene vergadering gehouden van de N. V. Ontginnings Maatschappij De Vereenigde Groninger Gemeenten. Bij opening deed de voorzitter allerlei mededeelingen, waarvan de voornaamste deze was, dat er te Sellingerbeetse een boerderij zal worden gesticht, waarop misschien jeugdige werkloozen te werk kunnen worden gesteld, niet slechts om deze aan den slag te zetten, maar ook om er vakkennis op landbouwkundig gebied bij te brengen. Voorts dat door het Rijk een gebied van 75 H.A. woeste grond is gevorderd en eenige complexen ontgonnen gronden aan particulieren zijn verkocht n.l. te Loosterveen en te Sellingen. Het jaarverslag, benevens de winst- en verliesrekening over 1939 gaven geen aanleiding tot bespreking. Zonder hoofdelijke stemming werden ze goedgekeurd. De aftredende bestuursleden de heeren G. Boer te Sappemeer, J. D. van der Munnik te Loppersum en P. H. Waalkens te Blijham, werden als zoodanig herbenoemd en benoemd in de vacature-Meijer de Vries, de heer ir. J. G. Westhöff, regeeringsambtenaar te Den Haag. Tenslotte deelde de voorzitter nog mede, dat nog een complex grond van 40 H.A., dat op de noodzakelijke herontginning wacht, is verhuurd en dat het Buiskool-monument, in ietwat gewijzigden vorm, n.l. een rustbank, er zal komen. Voorts dat reeds weer eenige arbeiders in de Tolberter Petten en in Westerwolde werden te werk gesteld, doch dat hun aantal wellicht spoedig kan worden uitgebreid. --- INBRAAK EN DIEFSTAL TE HOOGEZAND De dader op heeterdaad betrapt De heer H. J. Bodewes, winkelier in huishoudelijke en luxe-artikelen aan de Verlengde •Hoofdstraat te Martenshoek, miste al geruimen tijd verschillende goederen uit zijn magazijn, dat achter den winkel gelegen is. Sporen van braak waren er niet. De heer Bodewes stelde zelf een onderzoek in, doch hiermee kwam hij niet verder. Toen nam hij de politie in den arm. Deze hield 's nachts de wacht en Vrijdagmorgen tusschen half vijf en vijf uur zag ze haar moeite beloond. Op dat moment toch drong iemand met een valschen sleutel het magazijn binnen. Natuurlijk was hij, een zekere E. E. van Groningen, het volgende oogenblik geknipt. Hij is ter beschikking van den Off. van Justitie in Groningen gesteld. Er blijkt voor een belangrijke waarde aan goederen ontvreemd te zijn. --- BOERDERIJBRAND TE STAD-HARDENBERG Kinderen met moeite gered; vee ging verloren Gistermiddag brandde in de buurtschap Brucht een boerderij, in eigendom toebehoorende aan mej. de wed. Eggengoot, tot den grond toe af, waarbij zoowel het meubilair als de landbouwinventaris geheel verloren gingen, terwijl een tweetal kleine kinderen slechts op het nippertje gered konden worden. De oude vrouw was alleen thuis, de kinderen speelden op de deel, terwijl de schoonzoon en zijn vrouw afwezig waren. Eensklaps stond het dak in lichterlaaie en brandde zóó hevig, dat aan redden niet meer te denke viel. Toevallig passeerde de heer De Leeuw uit Hardenberg, die er in slaagde de kinderen van de reeds brandende deel in veiligheid te brengen. De drie koeien en een vaars, die daar eveneens gestald waren, kon hij echter niet meer los maken en uit de vlammen halen, zoodat deze levend verbrandden. Een tweetal varkens, dat reeds van de vlammen te lijden had gehad, kon nog gered worden, doch gevreesd wordt, dat deze zullen moeten worden afgemaakt. De sterke Zuidenwind wakkerde de vlammen aan, zoodat het slechts een oogenblik duurde of het boerenhuis, dat met riet was gedekt, stond geheel in vlammen. Gelukkig was de wind vrij gunstig, aangezien het aan de overzijde van den weg staande boerenhuis van den heer Bolks, eveneens met riet gedekt, dan ook groot gevaar geloopen had. Thans slaagde men er in door het dak nat te houden verdere uitbreiding van den brand te voorkomen. Het huis, de meubelen en de landbouwinventaris waren verzekerd. --- DE TOL TE MIDLAREN Naar wij uit betrouwbare bron vernemen, zullen de tarieven van den tol te Midlaren, het bekend obstakel in den weg Coevorden-Groningen, een beduidende verlaging ondergaan voor alle rij- en voertuigen, met ingang van 1 Mei 1941. De fietstol wordt met ingang van dien datum geheel opgeheven. Met de verdwijning van den tol te Blankeweer beteekent dit een zeer groote verbetering. — De beambte Th. J. Dierkes, werkzaam bij den Dienst van Tractie (Depot Locomotieven) te Groningen, herdacht den dag waarop hij 25 jaar geleden bij de Spoorwegen in dienst trad. ---