Beslissende strijd ont de toekomst van Europa Ook het Nederlandsche volk zal uit zijn stille huisje kómen en in de Europeesche ruimte zijn man weten te staan. - Het verloop van het tweede internationale journalistencongres te Weenen. ' Weenen, de gouden stad aan de 'blauwe Donau, stond deze week in het teeken van 't tweede internationale journalistencongres, dat door de Unie van nationale Journalistenverbonden werd gehouden. Maandag — aan den vooravond van de opening van het congres — hebben vertegenwoordigers van verschillende landen het woord gevoerd Zij brachten de groeten van hun volkeren en hun vakverbonden over. Gezant dr. Schmidt las een telegram voor van den Duitschen minister van buitenland, sche zaken. Von Ribbentrop. waarin o.m. werd gezegd: „Thans, nu een joodsch-kapita_ listische vijandelijke pers rrfet een vloed van leugenberichten en ander dom geklets meent, de volkeren te kunnen beïnvloeden, is het werk der Europeesche pers bijzonder belang, rijk. Ik ben er zeker van, dat ge uw hooge taak — den wil tot vergelding en vernietiging tegen onze vijanden uit te dragen tot 'in de afgelegenste hut — onvoorwaardelijk zuH nakomen en daarmede ertoe zult bijdra. gen. de definitieve overwinning der landen van het Drie-mogendheden-pact te bespoedigen.** --- De officiëele opening. Dinsdagochtend werd 't congres in de Zeremoniensaal van de Weensene Hofburg op plechtige wijze met een rede van Reichsleiter, Reichsmmister Rosenberg, geopend. De minister wees er in zijn rede op, dat deze oorlog een ware wereldstri id geworden is, want het gaat niet slechts om militaire heerschappij, politieke grenskwesties of industrieele reserves, doch er staan groote machtsgroepen volstrekt afwijzend tegenover elkaar. Het is een strijd om totaal verschillende levenshoudingen, staatsopvattingen en wereldbeschouwingen, het doet zich voor als een strijd om het leven zelf. Vervo'gens schilderde Rosenberg o.m. den huidigen toestand in de Vereenigde Staten. Midden in de tegenwoordige worsteling worden uit New-York verlangens naar een wereldregeering, naar de samenbundeling van het.geheele kapitaal onder Amerikaanschjoodsche leiding en de invoering van een enkele, van Amerika afhankelijke wereldvaluta hoorbaar. Dat wil dus zeggen een eisch naar de brutaalste dictatuur van de international beurs zwendelaars over den eerlijken ar. beid van alle volken, en over het lot van alle volken van Europa, alsmede over de cultuur van Oost-Azië. Het bondgenootschap tusschen werelddemocratie, wereldbqlsjewisme en wereldjodendom is heden ten dage een rechtstreekse] politiek feit en militaire bedreiging geworden Sprekende over Rusland dat hij uit eigen aanschouwing goed kent, zeide Rosenberg, dat hij geschokt is over het vreeselijke verval waarin de Sovjet-Unie zich bevindt. Een overwinning van de roode terreur zou, zoe zeide Rosenberg het einde geweest zijn van alles wat eens alle volken van Europa tot groote daden heeft geïnspireerd. Beschamend noemde hij het, dat Groot- Brittannië in een beslissend uur 't grootste verraad aan Europa heeft gepleegd. Het heeft, onder joodsche leiding, een steeds meer vijandelijke houding tegen het Europeesche continent aangenomen Alleen de overwinning van het Europeesche continent zal nog eenmaal de zon laten opgaan, daar in het andere geval* dit geheele continent in een nacht van eeuwen zal verzinken. --- De positie van Italië. Woensdag heeft de vice-president, der Kamer van fascistische corporaties. Ezjo Maria Gray, de positie van Italië iii het gebied van de Middellandsche Zee besproken. Terwijl lui verwees naar de constante lijn van de Romeinsche politiek, welke van den tijd der Caesaren tot het Rome van Mussolin,. naast beveiliging der eigen ruimte gestreefd heeft naar de cultureele eenheid van dc Middellandsche Zee-volken, liet Gray den nadruk vallen op het onvoorwaardelijke geloof der Italianen aan den terugkeer naar Afrika. Italië heeft in zijn duizenden jaren oude geschiedenis aan zijn grenzen reeds dreigender en onafwendbaarder gevaren afgeslagen. .Rome en Italië," zoo besloot Gray", „staan thans hecht geschaard omdenKonmg en den Duce". Italië bukt niet en daarom zal het overwinnen. --- Het joodsche gevaar. Op denzelfden dag sprak ook de Nederlander, mr. Rost van Tonningen, het congres toe. Ziin rede was een getuigenis, dat het besef van het joodsche gevaar bij de Germaansche volken steeds sterker wordt en wortel schiet. Uit zijn rijke ervaringen, opgedaan tijdens' zijn verschillende vooraanstaande functies in het Europeesche economische leven, ontwierp mr. Rost van Tonningeh in ziin rede een aanschouwelijk beeld van de internationale joodsche financieele manipulaties. Waar men ook heen keek, overal knaagde de jood aan het cadaver van Europa. Dezelfde joden, die de beurskracht van 1324 ta Weenen veroorzaakten, speculeerden in 1928 te Parijs tegen den franc en in 1931 tegen 't Engelsche pond. Zij vernietigden in 1936 de laatste goudvaluta's van Europa. Ook de ervaringen, welke spreker na zijn. terugkeer in Nederland heeft opgedaan, waren even schokkend als die in Weenen. Hier ontmoette hij namelijk dezelfde financieele joden die eerst in Weenen, dan in Parijs, Londen en nu in Amsterdam den toon aangaven Deze financieele joden behoorden tot de intiemste vrienden van den president van de Nederlandsche circnüatiebank en van Amsterdam Uit werd met Nederlandsch kapitaal evengoed het roode Spanje geflnancieiid als üe Ftsuische bewaj?e___a_g van dea jood Blum. Spreker herinnerde voorts aan den vergeefschen strijd van de jonge Mussert-beweging tegen deze kuiperijen, alsmede tegen de door de joden georganiseerde vernietiging van vee en groenten, terwijl tegelijkertijd ontelbare Nederlandsche werk-oozen aan ondervoeding leden. Mr. Rost van Tonningen eindigde me^ de vo'gende woorden: „Moge de zon vaii het «••eluk spoedig weer de in nauwe gemeenschap i._u_eengesloten Europeesche volken verwarmen. Lakten wij eensgezuid, trouw en dapper zijn tot de eindoverwinning, want met Europa staat en valt de cultuur der wereld, valt alles wat ons in dit leven dierbaar en heilig is." --- Nederland in het nieuwe Europa. Ook de voorzitter van het Verbond van Nederlandsche journalisten, de heer P. J. van Megchelen, voerde het woord Hij schetste de houding van het Nederlandsche volk en van den Nederlandschen journalist tegenover de vijanden van het nieuwe Europa, tegenover Amerikanisme en bolsjewisme, en hun houding tegenover dit nieuwe Europa zelve. Het Nederlandsche volk heeft zich slechts voor een deel actief in den strijd voor het nieuwe Europa gestort. Niet omdat ons volk geheel veramerikaniseerd of verbolsjewiekt zou ziin en Roosevelt en Stalin als helden zou vereeren. Verre van dat! Ons volk heeft eeuwen lang in een stil huisje in een hoek van ons continent gezeten en een goed leventje geleid. Wanneer de aanhangers van Stalin pf Roosevelt aan dat huisje voorbijkwamen, heeft het hoogstens nieuwsgierig door de vensters gegluurd, maar het heeft niet de deur geopend. Het heeft" in diezelfde geestesverhouding ook de deur gesloten gehouden voor de nieuwe en vruchtbare denkbeelden van het nieuwe Europa. Dit kan zoo niet blijven. Reeds staat een vastbesloten minderheid rond den Leider van het Nederlapdsche volk en streeft er naar dit actief te laten deelnemen aan den bouw van 't nieuwe Europa, erkennend de juistheid van het' woord van den Rijkscommissaris. Rijksminister Seyss Inquart: „Dit volk is thans voor de vraag gesteld, of het nog eenmaal zooveel kracht zal toonen te bezitten, dat het in staat is zichzelf te hernieuwen en mede te werken aan xlen bouw van het nieuwe Europa." Duizenden jongemannen hebben dit woord verstaan en toonen aan het' front in het Oosten en achter den Atlantischen muur. dat zij hun leven veil hebben voor een nieuw Nederland in een nieuw Europa De eerste Ridderkruisdrager van de Germaansche vrijwilligers was de Nederlander Mooyman. Met de Nederlandsche Oostcompagnie bouwen de Nederlanders, onder leiding van mr. Rost.van Tonningen, aan het Germaansche Rijk in Oost-Europa. Duizenden, die niet meer in staat zijn de wapens te dragen of pioniersarbeid te verrichten in het Oosten, werken in eigen land mee aan de bestrijding van het' Amerika^ nisme en bo'sjewisme. aan de verbreiding van de denkbeelden der nieuwe orde en aan de verwezenlijking daarvan. Dat alles onder de leuze: Wij willen niets ten geschenke krijgen Wij willen onszelf een p'aats veroveren. Met trots en voldoening mag ik vaststellen, aldus dhr. Van Megchelen. dat de Nederlandsche journalisten hun plicht als leiders van het Nederlandsche volk begrepen hebben. Mede door hun woord en we*k zal het volk aan de westkust zich zijn groote verleden en zijn huidige taak bewust worden Het zal uit zijn stille huisje komen en in de Europeesche ruimte zijn man weten te staan. --- Europa, het hart der wereld. Een der hoogtepunten van het congres werd "gevormd door een rede, welke Rsichspressectiff dr. Dietrich heeft gehouden In het vierde, oorlogsjaar komen de ware oorlogsdoelstellingen van onze vijanden duidelijker aan den dag, aldus dr Dietrich Er kan thans geen twijfel meer over bestaan: het bondgenootschap tusschen plutocratie en bolsjewisme streeft naar de vernietiging van Europa De overeenkomsten zijn het bewijs; de puinhoopen van de eeuwenoude cultuurmonumenten van ons continent de steenen getuigen; de massagraven van Katijn en de oorlog tegen weerlooze vrouwen en kinderen zijn — voor de geheele wereld' zichtbaar — zegel en brandmerk van dezen absoluten vemietigingswil. Waarin bestaat daartegenover onze groote materiëele en moreele doelstelling in dezen oorlog? Het zijn niet wezenlooze begrippen, waarvoor wij strijden, doch het is de strijd om den geheelen substantieven en geestelijken inhoud van de menschelijke natuur, de strijd om het behoud of verlies van alle vorderingen op sociaal gebied: het is de strijd om Europa. De strüd om al hetgeen wat Europa aan de wereld en de mensahheid gegeven heeft, Wat zou Amerika zijn zonder de cultuurvolken van Europa, waaraan het alles — zijn ontdekking, zijn kolonisatie, ja zelfs zijn naam — te danken heeft Maar de groote cultuurvolken van Europa hebben van de Vereenigde-Staten slechts ondankbaarheid en verraad gekregen Terecht heeft derhalve de Portugeesche historicus. Alfredo Pimenta, eens gezegd: „Helaas, Amerika is noch een voortzetting, noch een aanvulling van de Europeesche cultuur, doch slechts haar verbastering." Wie wil bestrijden, dat de cultuurfactor Europa het geweldigste scheppende element la de geschiedenis der menschheid ls? De prestaties van Europ» Wj dea geestelijken opbouw der wereld zijn alomvattend. Hetgeen Europa in een eeuwenoud, zeer rijk scheppingsvermogen aan verheven genieën en grootsche werken heeft voortgebracht, behoort tot den levensinhoud van de cultureele menschheid van het Avondland Tot dit geweldige werk van de menschheid der Europeesche cultuur hebben alle naties van dit continent, dat zich thans schrap zet tegen den stormloop van de machten der vernieling, haar bijdrage geleverd. Alles wat voor de menschheid in 't Avondland het leven rijk en waard om te leven maakt is aan den Europeeschen geest ontsproten. Dit weer eens zeer duidelijk voor oogen te houden, schijnt mij juist in dezen tijd, waarin de gruwelijkste barbaarschheid tegen 't Avondland stormloopt, noodzakelijk te zijn. Dr Dietrich gaf vervolgens een indrukwekkende opsomming van den genia'en arbeid, welken Europeanen op ieder gebied van het geestelijk leven, op het terrein van techniek en uitvindingen, als ontdekkingsreizigers en maatschappelijke hervormers hebben verricht. Tegen deze goddelijke scheppingskracht hebben de schuldigen aan den oorlog de machten der duisternis en vernietiging aan het werk gezet, vervolgde spreker. Roosevelt heeft eens openlijk de vraag gesteld, hoe of deze wereldoorlog moest heeten. Er is maar één naam, waarop deze oorlog het grootste en meeste recht kan laten gelden Het is de naam: „de oorlog der joden". Tegen dezen waarlijk monsterachtigen aanslag op de menschelijke cultuur, op vrijheid en leven van de Europeesche cultuurvolken - zijn de soldaten van onze naties met hun lichaam' m opstand gekomen. Hoeveel te meer is de Europeesche geeste ■ijke en cultureele wereld, voor zoover zij niet aan de fronten staat, verplicht den striju te aanvaarden en het erfgoed van eeuwen op het geestelijke gevecht sterre tn van de menschelijke en moreele hartstochten te verdedigen. De Europeesche journalistiek verzet zich met al haar kracht van-den geest en de ziel tegen den stormloop van huichelachtige laagiieid en leugenachtige moraal Uur na uur neemt zij het woord voor de overwinning van de waarheid, voor de vaandels der vrijheid, voor de banier van den vooruitgang '.oor het levensrecht van de volken van Europa en voor de redding van de menschelijke cultuur. Altijd is de beschaving ook de moeder van een socialen vooruitgang geweest Daarom ligt Europa's overheerschende positie vooral ook in het geweldige feit zijner onsterfelijke prestat'e voor den socialen bloei der menschheid Elke teruggang in de keten der sociale ontwikkeling gn en voor de werkende menschheid bruggen geslagen naar een nieuwe wereld van vrijheid en sociale rechtvaardigheid. Het heeft 't denkbeeld eener nieuwe Europeesche ordening gebouwd op den adel van den arbeid, de verplichting tot vooruitgang, op 't beginsel der prestatie en het beginsel der rechtvaardigheid voor allen --- KULTUUR EN KUNST CYRIEL VERSCHAEVE OVER VLAANDERENS GROOTHEID. Op de Academische zitting, die ter gelegenheid van de eerste Nationale Kultuurdagen te Mechelen werd gehouden, heeft ook de priester-dichter Cyriel Versehaeve het woord gevoerd, zooals wij reeds in een samenvattend overzicht van al de met Pinksteren gehouden plechtigheden vertelden. In „Volk en Staaf' vindt men een verslag van zijn rede. Een verslag? Een karakteristiek tenminste. „Een samenvatting dezer rede van een verslaggever te veigen," aldus het blad n.1., „is hetzelfde als aan een academie-leerling te vragen uit de herinnering een copie te maken van een weelderig doek van Rubens." Zijn rede was een heerlijk kunstwerk, om zijn wondere eenheid van vorm en inhoud, dat waarschuwde tegen het dreigend gevaar van het bolsjewisme en waarin gewezen werd op de twee kenmerken onzer cultuur, het realisme en de mystiek, duidelijk geïllustreerd dóór voorbeelden uit oude kunst en litteratuur, die de spreker telkens in bondige, rake woorden karakteriseerde. Aan de hand van een visioen van het vermeien van den St. Romboutstoren, bezielde de indrukwekkende redenaar zijn toehoorders met de uiting van zijn diep geloof in Vlaanderens heigeboorte, ondanks zelfs dood en vernieling. „Het kan zijn." begon Cyriel Versehaeve zijn betoog, „dat ik hier de lijkrede houd over de grootheid van de Vlaamsehe cultuur. Want heel de Europeesche cultuur, de onze dus ook, wordt met vernieling beeireigd. Ruslands onmetelijkheid heeft een groote vergeldingsmacht. Wanhopen is zijn denken en voelen. Het heeie Russische volk is onbegrensd aan grenzenlooze machten over. geleveixl. De Russische wereldwijsheid ls de wereldrevolutie. Wie anders denkt, moet uitgeroeid worden tot den laatste. Wij mogen zeggen, dat Satan Rusland in zijn hand heeft. En Satans hand wijst niets anders aan dan de dood. Daarom ' ngt de dood over Europa. De tijd is gekomen om de doodsklok te luiden en onze cultuur te beschouwen ais het afgeloopene, als het afgestorvene. Wij mogen ons dan de vraag stellen: was onze cultuur groot? Ja, onze cultuur is een dren^nfnde wereldkracht geweest. Ik zou voor uw oogen, vervolgde Cyriel Versehaeve, een optocht kunnen houden van groote Vlamingen en u voorlezen .uit het volksboek „Honderd groote Vlamingen". Maar natioaale cultuurdagen zija dagea .vaa bezinning. zijn geen bad van luister, doch een van frischheid en kracht. Vervolgens sprak hij over het Vlaamsehe realisme dat volle werkelijkheid is, dat het Vlaamsehe hart is. gebogen over zijn diepten en luisterend naar zijn bloed, een wemder van mildheid en grootheid. De Vlaamsehe ziel maakt van dit realisme een inzet van alle levenskracht, een corps a corps met het eeuwige. Dat het * Vlaamsehe realiane grootheid is, mogen enkele feiten uit onze Vlaamsehe eeuwen staven. Het eerste feit zijn de heilige oerkrachten van hen. die het leven met runen teekenden, het tweede zijn de Noordsche balladen: heer Halewijn en Beatrijs: het derde het realisme van het algoddelijke: de mystiek, het Vlaamsehe geloof; het vierde feit is de invoering van de polyphonie in de muziek en van net landschap in de schilderkunst; het vijfde is Rembrandt en Rubens, die alle grenzen doorbreken der schoonheidsscheppers. Het zesde feit is: na Rembrandt en Rubens kwam de inzinking en de vorige eeuw bracht ons halfheid, een huis met twee. Ook met het individualisme en het internationalisme rekende Versehaeve al, waarna hij verder ging; „Cultuur is veredelde natuur. St. Romboutstoren is reeds' een voldoende reden om Mechelen uit te roepen tot de stad der kultuur dagen,, grooter „Excelsior" bestaat er op de heeie wereld niet. En heel Vlaanderen door rijzen er honderden van ziulke torens op, van Atrecht tot Utrecht, en verkondigen den Vlaamschen wil. Die Vlaamsehe St. Romboutstoren maakt ons trotsch en treurig. De tijd dwingt, aan een lijkrede te denken al wie aan grootheid denkt. Toen ik dezen morgen den toren boven de stad zag rijzen, meende ik een stem te hooien, die zei: „Morituri te salutanf'. Want in den hemel vliegen ook de duivels. Ek zag den toren ineenstorten en zooht naar troost. Die echte troost heb ik gevonden: een vader mag sterven al* hij echte zonen heeft. De cultureele goederen mogen verdwijnen, als het bloed leeft. Ik geloof aan Vlaanderen, aan zijn grootheid, spijts al dè kleinheid, die ik rond mij zie en die mij niet ontsnapt. In dit geloof troost ik mij voor al de voorbije grootheid van Vlaanderen, sta ik met rust voor de vallende zon, want ik zeg: „Meurs donc. tv renaïtras". Vlaanderen sterft, maar rijst weet jop, die hoop is vast en zeker." --- Avond in Helden. Het ls misschien een te boude veronderstelling, dat men zich zou herinneren, hoe wij hier eenigen tijd geleden den lof van het Geuldal bezongen als een plaats, waar men veel genieten en veel vergeten kan. WU maakten gewag van den koekoek,' die daar riep en kenden hem een'eeuwige waarde toe. Men kan groote reizen maken, zoo zeiden wü, en lang op de vreemdste plaatsen der aarde vertoeven en dan terugkeeren in den vrede van het Geuldal, waar dan al dien tijd lang het leven der natuur is voortgegaan en onbewogen, maar altyd bewegend, de kringloop der seizoenen zich telkens nerhaalde. Maar het zou wel droef zyn, als er maar één zoon plaats was ter wereld en vele millioenen medemenschen, dat gevoel en dien vrede zouden moeten missen.'Zoo ls het ook inderdaad niet. Lees dichters en schrijvers van alle volken en alle landen, zij hebben allen zoo een plaate in hun land en leven ontdekt, waarin zij de vreugde van hun eigen geboortegrond het sterkst uitgedrukt vonden. En zoo is 't voor 't kleine Limburg ook het Geuldal alleen niet, dat' dle verrukkingen kan geven. leder dorp heeft zijn elgen vrede en zijn eigen Intimiteit, die ongestoord blyft leven. Heel sterk bleek .ons dat bü een verblijf ln Helden. Helden in Noord-Limburg, een keurig verzorgd plaatsje. Het heeft geen bergen en geen dalen, zooals menige plaats in het zuiden van ons gewest, maar hét heeft zijn eigen vrede. Overtuigend drong zich die aan ons op bij een verblijf, een maand of wat geleden Zoo overtuigend, dat het was, aAsof deze sfeer zich wilde wreken op een tè eenkennigen lof van het Geuldal als alleenzaligmakend-, paradijs, voor wie vrede zoeken in al de dingen, dle ons uiteindelyk als mensch het meest naby zyn. Het was een moment vol spanning. Een weg langs het bosch. Een groote maan terzijde van een glimmenden kerktoren, uitrijzend boven geboomte. De koelte van een avond en op eenigen afstand, tegenover het bosch. Eén boomengroep en laaggroeiend ewas daaronder. Door de lucht, waar zilverig stof in zweefde, klonken de kïeinige eeuwige kanken van de natuur. Zij zijn alle zeer eenvoudig. Zij verwarren ons niet. Wij kunnen ze terstond tnuisbrengen. Maar z:i zün ons allen zeer naby en vervullen ons met de paradyselyke schoonheid, die ieder ln zijn eigen geboortestreek het best verstaat Ook daar riep „de" koekoek. Dezelfde stem, die ons, iets vroeger in het voorjaar, in het Geuldal bekoorde. En in het lage hout zong een nachtegaal. Wie uit de stad komt, beleeft dit als een droom. Maar als hij het lang genoeg beleefd heeft, wordt die droom de eigenlijkste werkelykheid voor hem, de werkelykheid, die hem het meest naby is. Zoo was het in Helden, — één moment van vele, gedurende een tocht door Limburgs Noorden, — dien avond, temidden van de eendere stemmen der natuur Het was geen concurrentie, geen wedzang, dat roepen van dien koekoek in Helden tegen dien in het Geuldal. Geen concurrentie maar een vermaan. De les eruit was deze dat men den vrede, die ons als natuurlijke wezens het diepst vervult, nlet moet localiseeren en dat men vooral niet moet denken, dat die vrede ergens als een bijzonderheid wordt opgespaard, maar dat men hem overal, waar men hem zoeken wil, kan vinden. God gaf ons niet de stad. hy gaf ons de volle schoonheid van zyn natuur en Hij. begeleidt er on» mede, overal, waar wij komen. Zij maant ons niet op -_én plaats alleen, maar overal, dat rfie onbezorgdheid en vast- ' beraden kringloop van het aardsche leven op iedere plek ter wereld gereed is, om de rust en de berusting te geven, waarnaar het gecompliceerde maatschappelijke leven ons zoo vaak doet verlangen. ---