LIBURGSGHE VOUSKUNBE. CCXIX. Behalve de reeds, genoemde kwalen wordt ook nog de onaangename „hik" op iemand overgedragen of naar een ander individu verbannen. Men hoorde dat in vroeger tijd nog wel eens uitdrukken met de volgende spreuk, die in Midden- Limburg vooral in zwang is. Ik heb den hik Ik heb de pik Ik geef hem aan den buurman, Die hem goed verdragen kan. Die spreuk werd dan natuurlijk in het plaatselijk dialect ten gehoore gebracht ; en het rijmpje moest vooral driemaal snel achter elkaar worden opgezegd. Toch was er niet overal sprake van overdragen. Want de hik werd ook wel eens gewoon verdreven, althans eene poging werd aangewend, door te zeggen, eveneens driemaal : Ik en Snik- Gaan over zee ; Ik zie ik weer Maar Knik niet meer. Op andere plaatsen heette het weer niet driemaal de bewegingen van slikken te maken, en daarna driemaal op te zeggen : „Snik, Snik Spring over mijnen rik (is rug) Dat ge den nek brikt" (is breekt). Om den hik te doen i zegt men te Maastricht, moet men iets kouds in den hals van den hikkende leggen In Limburg meent nog het volk, dat een jong kind voorspoedig groeit, als 't van tijd lot tijd den hik krijgt. Zelfs gelooft men, dat van een hikkend kind het hart gro Ook onze Oostelijke naburen, en eenige dorpen (Limburgsche) langs .ie grenzen, trachten den hik te verdrijven door te zeggen : Hik, hik, Hongerik Gank naö de man, Dai dich verdrage kan. • En volwassenen kloppen hier ook nog een kind op den rug, als het hikt. Dat geeft, volgens hen, verlichting. „Gaap euver den doem (is duim) of kiek in de zón" wordt ook al eens aangeraden. Of men probeert een kind te verschrikken waarna het volgende rijmpje wordt opgezegd : Zegk veur hum, het heet de schnoep, En von is 'c!er, den tap verkroep. Om verder het bewijs te leveren, hoevele menschen in ons gew< i, willen we van tijd tot tijd een gedeelte van een onderhoud publiceeren, aat we met een Limburgsche geneesheer hadden, die zijne patiënten voornamelijk onder het landelijke volk telt. Wij vermeenen de vele bijgeloovige middeltjes, die hierbij genoemd worden, te moeten rangschikken onder de afdeeling „overdragen of verbannen". „Onlangs", zoo verhaalde ons de bewuste arts, „had ik nog iemand onder mijne patiënten, die stijf en sterk beweerde, dat niet de chinine, welke ik gegeven had, hem van de anderdaagsche koorts had bevrijd, maar wel de pruimeiit, die hij bij nacht en ontijd onder den dorpel \an zijn huis in den grond had begraven. Wat kracht er dus al niet zit in eene begraven pruimepit! En verbeeld u, dat, ik voor nog niet zoolang geleden, bij een kind werd geroepen, dat last van wormen had. ' had een buurvrouw aan de moeder voor een raad gegeven, dacht u'? Zij moest het kind frambozen, peren, appels of andere vruchten te eten geven, waarin nog een levende worm zat. (Den worm moest het kind echter niet mede opeten). Doch als men dat middel toepaste, zou de genezing spoedig en zeker volgen. U zult toch wel begrijpen, ging de arts voort, dat dit belachelijke middel niei en gelukkig voor het kind. dat ze mij nog geroepen hebben vóór er geen herstellen meer aan was. Nu is 't van dat ongedierte verlost. Het is soms ongelooflijk, hoe de menschen aan zoon dwaze dingen kunnen gelooven. De schaapherder R. had ook in een mijner dorpen een middeltje gegeven tegen wratten. Hij deed eene slak zoeken, daarmede de wratten bestrijken en dan het dier aan een doornenstruik vastprikken. Zoodra er niets meer van de slak over was, waren ook de wratten verdwenen. Deze had de wratten meegenomen ent was met den heelen „santepatiek" tot water overgegaan. Tegen zweethanden raadde die herder ook het volgende receptje aan : laat een pad of een kikvorsch in uwe hand sterven en je bent genezen. En hoevclen zijn er niet, die eene kastanje in den zak dragen tegen jicl imbeien ; een stukje aluin tegen rheumatiek ; eene muskaatnoot tegen steenzweren ; een stuk zwavel tegen kramp; een stukje spek onder den voet om de roos in 't hoofd te doen verdwijnen ; een aardappel in den zak tegen het ..pontje" ; een koordje om den hals tegen dc stuipen. Eene aardigheid, beter gezegd, eene ui op dit gebied, in Venlo vóór vele jaren voorgevallen, moge dit hoofdstuk over volksgeneeskunst besluiten. Daar had een zeker vrouvvtje last van roode en loopende oogen. Daar komt iemand, die haar wijs maakt — in ernst of gekheid, dat weten wniet — dat zij gemakkelijk hiervan kon genezen worden, als zij slechts eenige wonderspreuken bü zich droeg, welke door een kind beneden de vijftien jaar, nog in al de onschuld der eerste jeugd moesten geschreven zijn. Het middel zou zooveel te spoediger werken, aks zij bij herhaling hare oogen met frisch en schoon water afwiesch. Zij ging naar een jongen van dien leeftijd, en verzocht hem eenige woorden op te schrijven, welke zij hem zouvoorzeggen, en zoo hij zulks deed, zou een aardig cadeau zijn belooning worden. De knaap neemt den voorslag aan; de vrouw zegt hem een en ander voor.terwijl hij schrijft. Spoedig heeft de vrouw hare spreuken opgezegd er> de jongen overhandigt haar het geschrift, na hel behoorlijk te hebben verzegeld, met de aanmaninr er nog bij om het vooral niet te openen, vóór z' geheel genezen is, want hij had een nicht, die bijna van hare zeere oógen genezen was, doch het papier had geopend, waarop onmiddellijk de oogen weer verergerd waren. De wouw hoorde hem aan, gaf het geschenk en ging heen. Trouw droeg zij de wonderspreuken in haren zak, en even trouw ging zij voort met hare oogen te wasschen met zuiver water. En waarlijk' Ze werden al beter en beter. Eene buurvrouw leende nu van haar, na hare geheele herstelling, hetzelfde wondermiddel, droeg het trouw bij zich en wiesch ook, wat zij vroeger maar al te zeer verzuimd had, de oogen meermalen met zuiver, koud water. Ook deze genas. Nu dachten zij, kon het papier zonder gevaar worden geopend, om te weten, welke machtige wonderspreuk haar genezen had ; want aan hPt water, waarmede z*: zich dagelijks de oogen hadden gereinigd, werd niet het minst gedacht. Zelven konden ze niet lezen, dus iemand daarvoor opgezocht. Zn vinden lemand, het papier wordt geopend onder het nieuwsgierig verlancen der beide vrouwen, en wat denkt ge lezer, dnt de geneeskrachtige inhoud van de wonderspreuk was ? „Een domoor en een oude vrouw, Die speldt men licht wat op de mouw". Rad die ondeugende spotvogel van een jongen op het papier geschreven in plaats van de wonder woorden, welke de vrouw hem had gedicteerd. GERH. KR. --- ZONDAGSVERRAAL. Een wreede executie. Onder de geweldige wapenfeiten die Europa in het (begin dezer eeuw in beroering brachten ia eene episode aan de algemeene aandacht ontgaan, die eenerzijds door haar verschrikkelijk karakter, anderzijds door de verschrikkelijke strengheid, waarmede de betrokkenen werden gestraft, nauwelijks haar gelijken in de geschiedenis heeft. Wij bedoelen den opstand van het regiment Frohberg op Malta in 't jaar 1807. Engeland was destijds genoodzaakt de- recrutcering voor zijne land- en zeemacht voor 't grootste deel buiten de Britsche eilanden te dekken en zoo waren verscheidene agenten gemachtigd, eenige regimenten voor den dienst op de eilanden der Middellandsche Zee te werven. Deze agenten hadden het oog bij voorkeur op tst> ciak vau oenen Engelschen krijgsraad zelfs niet door den koning vernietigd of verzacht kon worden. De executie ging dus door. De ongelukkigen moesten toezien hoe een afdeeling scnerpschutters gecommandeerd werd naar voren te treden munitie ontving en de geweren laadde terwijl andere soldaten met gereed gehouden en op de veroordeelden gerfchtte geweren gereed stonden om eventueele pogingen tot vluchten te verbind, Het was een ijselijk tooneel dat men nu aanschouwde. De een na den ander werd voorgebracht en moest naast een gfoote kuil knielen, tot het doodende lood in zijne borst of zijn hoofd sloeg en nij in het graf viel. 129 maal weerklonken de verschrikkelijke woorden: Leg aan ! Vvvr1, met elk commando een leven vernietigend. Met vasten tred betraden de meesten de met bloed gedrenkte plek, met geblinddoekte oogen dachten zij aan de loop der geweren, hun onvermijdelijk lot verbeiend. Verschrikkelijk klonk de eentonige stem van den korporaal, die de namen der veroordeelden zoo rustig aflas alsof het een gewoon appel was. Telkens weer knalden de geweren, telkens trad een nieuw commando Vuur! borst en hoofd der veroordeelden, zoodat dikwijls Moed en hersenen in het zand 'spatten Opmerkelijk was vooral de ijzeren kalmte van een S'avoniër, die. zijne pijp rookend de noodlottige plaats betrad en bijna omgevallen was daar het gestolde bloed den grond glibberig gemaakt «ad. Met onverstoorbare kalmte stiet hij met den voet dei 3tukken scaede] die hem in den weg lagen weg, om stevig te staan en den doodelijken kogel te kunnen afwachten. En toch trof deze ongelukkigen nog een beter lot dan hunne tot de galg veroordeelde overige 12 kameraden. De ongeoefendheid der beulsknechten en de bouw der galg, die twee rmder den, last der opgenangenen instortte, yerhoogde de vreeselijkc pijnen der ongelukkigen, zoodat alle omstaanders zich van dit wreede schouwspel arendden. Alleen de commandeerende generaal keek met vasten blik naar de slachting totdat ook de laatste zijn leven geëindigd 'aad. Des middags om twaalf uur was de executie afgeloopen. De zon scheen met. gouden glans op de plaats waar het treurspel afgespeeld was e- .spiegelde zich in de bloedplassen die zich aier e^laar gevormd hadden. Weinige uren later lieten de zeven in het kru.tmagazijn opgesloten muiters nogmaals vriien aftocht vragen, wat de generaal wederom weigerde en onvoorwaardelijk gehoorzaamheid verlangde. Toen hun dit onveranderlijke besluit, door een als onderhandelaar fumreerenden onderofficier gemeld weid, zwoeren de muiters, dat zij, als niet binnen twee uren aan hun wensch voldaan werd, 'net, fort in de lucht zouden doen vliegen. Zij kregen geen antwoord; onwillekeurig dacht men met angst aan wat zou komen. Het begon donker te worden; een opstekende zeewind speelde met de lijlcsn der geëxecuteerden, troepen roofv, singelden de Ro'f, en - toen mt de vertf ' k;,)k van 't'Maltezer huis het negende uur verkondigde — had oen verschrikkelijke slag plaats en een ontzaglijke, hooge vlammen uitzendende rookwolk steeg op, terwijl tallooze overblijfselen naar alle richtingen door de lucht suisden en - ook de laatste oproerlingen waren niet meer. --- FAMILIE HUYN VAN AMSTENRADE DE BROEDERS EN ZUSTERS VAN DE VROUWE GRAVIN AGNES HUYN.— (Van onzen Belgischen correspondent) "et is n n, met het oog op de mogelijke zaligverklaring vau de vrome zuster Agnes Huyn, en de historische opzoekingen, hierover te doen met zonder belang, om een en ander bekend te maken over hare laterale verwanten. Haar oudste broeder was Edmond Huyn van Amstenrade heer van Hausen, Oirsbeek, Brunshem, Bingelrade, Merkelbeek, Jabeek en Schinveld. ird den 2en Mei 1622 te Valkenburg beleend met de Heerlijkheden Oirsbeek en Brunshem K-i opgenomen onder de adclijke kanunniken der Kathedraal van Luik en overleed er in deze hoedanigheid den 2 November 1631. Hjj voerde de volgende wapenkwartieren: Van vaderszijde: Huyn-Amstenrade, Maschereil, Reusschenberg, JNealelrode. Van moederszijde: Leerode, Willich, Imsteni-Geleen. De tweede broeder van zuster Agnes van Amstenrade v. ar Huyn van Amstem: lij overleed reeds in 1680, een jaar voor zin _r. De derde was Wijnand Huyn van Am: .je. Hij verhief den 21 Febr. 10)2, met zijn L/ceder Hans Werner (die volgt), als leen, de Heerlijkheden Oirsbeek en Brunshem, opengevallen door het overlijden van bovenvermelden kanunnik Edmond Huyn, hun broeder. Deze Wijnant werd den 13en Mei 1634 beleend met Dobbelsteijnshof te Oirsbeek. Hij stierf ongehuwd in 1636. De vierde was Hans-Werner Huyn van Amstenrade, lieer van Hausen, Brunshem, Bingelrade, Jabeek, Merkelbeek en Schinveld. Hij werd den 21 Februari 1632, met zijn broeder Wijnand, beleend met de Heerlijkheden Oirsbeek, Schuinen de Hoef Merckelbeek, en met den Burgerhof te Nuth. Hij stierf ongehuwd in 1042 . Een oudere zuster van ,in Agnes was Maria Huyn van Amstenrade, e_, rouwe van Amstenrade, Oirsbeek, Bruns inveld, jabeek en Merkelbeek. Zij overleeide hare bloeders en zusters en bleef de laatste nakomelinge van deeen tak. — Den 2en Mei 1643 ontving zij de heerlijkheden Oirs beek en Brunshein, alsook de hoeven van Merkelbeek, Dobbelsteinshol' en Bergerhof te Nuth in leen door haren gevolmachtigden Jan Knoren. Zij huwde met graaf Arnold Woltgang Huyn van Geleen, bar-n van Wachtendonk, heer van Spaubeek, Horst, Sohinnen enz. Hij was de laatste erfgenaam van de linie Huyn van Geleen. Dan volgt in de orde der geboorten de vrome Agnes Maria Huyn van Amstenrade, wier aandenken vooral te Venlo, waar zij in het klooster der Annonciaten verbleef, nog 6|eeds in eere is. Zooals men weet, heeft P. Mathias Crooneuburg over haar leven eene schets uitgegeven met die van eenige anderen, onder den titel: „Het rijk en deugdich leven van de Hoogh-Edele-Geboren Maghet Agnes Maria Huyn van Amstenrade, ende van eenighe andere, welke in een uytnemende religieuse volmaaktheyt hebben uytgeschenen in de kloosters van Venlo ende Loven, der orde van Onze Lieve Vrouwe, genoemt Annonciaten." Het werkje gedrukt te Brussel in 1674 in 120, telt 292 bladzijden en is voorzien van eene plaat de vrome zuster Agnes voorstellende. Het deel, haar betreffende, werd onlangs opnieuw nitcegeven en ingeleid door den Z. E. Heer deken van Venlo. Eene jongere zuster van Agnes Huyn was Anna Francisca Theresia Huyn van Amstenrade, die adelijke steftsdame en proosten werd van de abdij van Nijvel (Nivelles) in Brabant. Zij stierf te Luik den 15 Januari 1673 en werd den 18en \an diezelfde maand in de kerk van Amstenrade begraven. Bij hare opname in het klooster te Nijvel bewees zij in 163 G de volgende kwartieren in haar wapen te hebben; Van vaderszijde: Huyn van Amstenrade, Maschereil, Reusi hcnberg, Nesselrode; van moederszijde: Leerocle, Willich, Imstenraedt en Huyn Geleen, wat natuurliik juist overeenkwam met de kwartierstaten van haar boyengenoemden broeder Edmond Huyn. Wij hebben hier bii wijze van toelichting voor het emderzoek, dat naar Agnes Huyn gedaan wordt, eenige biizonderheden willen mededeelen over haar broeders en zusters. Zij zijn geput uit de ie Brussel berustende genealogische handschriften en bescheiden over de familie Huyn van den E. 11. Jos. Habets, in leven Rijksarchivaris in Limburg. --- Reclame-annonces. Noorsch Missietied. Klachten klonken op langs Noorsche kust, Zuchten van gebroken zielerust • Stegen steeds omhoog naar 't God'lijk Hart: „Ach, vanwaar ons hart geheel verward?" Stroomen van gena uit Jezus' hand Vielen op 't gezegend Norenland, Licht en kracht gaf Zijn Liefdezon, Die des nacht der dwaling overwon. Hoog verheft zich thans een lied van lof, Hooger streeft de bêe naar 's hemels hof : 'n Eèe om 't ware Licht voor ALLER hart, Dat in duisternis gedompeld werd. Kap. FRANS SMIT. Giften voor de arme Noorsche missie, inzonderheid voor het noodzakelijk te bouwen kerkje te Stickiestad, worden dankbaar aanvaard door kapelaan Frans Smit te Wolvega. 8994 \jm® & DRAAGT j wijn --- Good-Hope Cement Contractant voor Limburg : H, V. Bouwmaterialen voorheen Van de Ventte & Van der Sluis, Stationstraat 62, HEERLEN — Telefoon Kr. 50. 6415 --- PARIJSCHE MODEBRIEVEN. TEGEN DEN HERFST. Wanneer de herfst zn intree doet, wanneer het weer koeler wordt en gure winden ons doen huiveren, dan trekken we andere kleeren aan, die 'n beetje warmer en wolliger zijn dan de luchtige zomertoiletten. En het warme en behagelijke gevoel, dat ons dan doorstroomt, vergoedt een beetje het vaarwel dat we moeten zeggen aan zomer en zomerkleeren. Als herfslkleeren kunnen we natuurlijk weer onze voorzomer- en lente-japonnen gebruiken. De mode is gelukkig intusschen niet zoo veel veranderd, dat we naar iets nieuws moeten omzien. Toch zullen we er misschien behoefte aan gevoelen, de japonnen, tunieken of blouses, den mantel of het mantelpak uit onze lente-garderobe een beetje op te knappen. Zij zijn langen tijd en flink gedragen., ze hebben hun eerste frtschheid al verloren, enfin, we voelen ons er niet prettig meer in. Een heel aardig cachet van nieuwheid kunnen we geven door het aanbrengen van een nieuwen kraag en nieuwe manchetten in afstekende k door er een andere ceintuur om heen te doen en vooral door er veel wit op aan te brengen, zoon frisch wit lingerie-stelletje dat nog eep beetje aan den voorbijen zomer doet denken bijv. een mooie witte guimpe of een wit vestje in de japon, een witte jabot aan den hals, een witte rook langs de japonsluiting. . . . We maken deze witte garnitüurtjes zoo aan onze japon vast (met druk knoopjes of een enkel steekje), dat ■ er gemak keiijk uitgenomen kunnen worden or rhen want van al deze srruisterijtjes is het belangrijkste, dat ze er altijd kraakhelder en frisch uitzien * # •< Wie niet zoo op wit gesteld is of 't lastig vindt telkens zoon stelletje te moeten wasschfo kan' haar japon ook alleraardigst opknappen mét een driehoekigen doek, 't zij een effen stuk stof waar men langs den rand een klein borduursel aanbrengt, 't zij de schuine helft van een aardige bonten doek die men ervoor gebruikt. Het maaksel is eenvoudig, zoo eenvoudig als de meest practische vrouw maar wensehen kan. Ze maakt lan langste zijde een schuif en haalt daar een lint door. Daarmede doet ze den doek om den hals en strikt dezen van voren dicht, zooals onze tweede teekening aangeeft. Op de derde ziet men den puntdoek op den rug, die daar een aardig capeachtig effect maakt. De eerste teekening geeft weer, hoe men lint moet doorhalen. Op de Parijsche Tentoonstelling in het Huis der Elegantie, za ften we nog enkele sno■ dingen en wel: tw. o kind- nde eenige. Het eene kindje was een heel kleintje, een baby nog, die op den grond zat. 't Was gekleed in een beeldige roze batisten jurk. Op het rokje waren rondom groote medaillons in gaas ingezet en in elk medaillon was een zilveren bloem geborduurd. Het andere kind, een meisje van een jaar of tien, droeg een fijn wit jurkje met een kort, glad lijfje en een wijduitstaand, deinend rokje. Bij zonder mooi was hier de garn ing. De onder rand van den rok was afgezet met een rij platte Delftsch-blauwe lint-rozetten, elk omgeven met fijne zwarte kant. Nog vier rijen daarboven van zelfde rozetten waren op het rokje aangebracht. Ook de mouwtjes waren met lintrozetten afgewerkt. Fijn en teer en heel deftig zag deze jurk er uit, waarbij een groote hoed werd gedragen, gegarneerd met een lang-afhangend lint van dezelfde kleur blauw. * * * Ook een heel mooi dajnes-costuum trok nog onze aandacht, 't Was van een prettige, zachte en toch heldere kleur V 1Üa"„ . . Het vlugge losse jasje evenals de rok waren, even boven den zoom geheel omrand door een prachtige beige-kleurt ge slangenhuid met mooie teekening. Een leuk pittige tulband- ' « ,* „. ... hoedje van dezelfde stof voltooide dit fijne costuum. WILHELMINE. Een overvloed van de laatste mode-modellen, mtt practiscbe beschrijving en knippatronen, vindon onze lezeressen in „Hei Nieuwe Modeblad", tweemaal per maand verschijnende welke uitgave hij de administratie oneer courant verkrijgbaar is voor «» cents per kwartaal (f 1.25 iranco pet post). --- HET RUSSISCH NEESCH VERBOND. De Kussische beer en de Cbineesche draak dansen op de Britsche en de Japanse vlag. ---