EEN EEUWENOUDE ABDIJ IN HET LAND VAN HERVE. Met een romantische geschiedenis. HET AANDEEL VAN EEN LIMBURGSCHEN MONNIK. _iir?ge,Veer 10 Kilometer ten zuiden van de Lim- Üerwi k gre"s- in hel Luikerland, het land van Wih Jde L*mburgers goed bekend om zijn bj 'r*°UW en zuivelproducten, diep weggedoken w? dai. het laagste punt van de rondom oprijdt a heuvelt0PPen, het „Gods-dal" genoemd, si ac eeuwenoude Abdij ivan dienzelfden naam, ttJ°r bekend als Val-Dieu. een ? eeuwenoude traditie wordt hier bewaard, arb„-,ven van regelmatig afwisselend gebed en ken • yyordt ,lier in deze Abdij, bijna onafgebro_i srnds de middeleeuwen geleid. t*Was op het einde der lle eeuw, dat de H. den ir besloot den ietwat verslapten regel van Hci-ef i Benedictus in de oude gestrengheid te Wobh en- Met dit doel trok hii zich met 20 medetiuZTers u terug in 'n plaatsje Citeaux (lat Cister/_. genaamd, 5 uren gaans van Dijon gelegen. 'CjRt toegevoegde naam: Cisterciënsers vindt in yertium zijn oorsprong.) teanD are 1113 wat st Stephanus Abt van Cigj ux ,in welk jaar de H. Bernardus, nog slechts J,aar oud, zich met 20 anderen bij den Abt Ben den om in de °rde te mogen worden op- W,°men. Citeaux werd spoedig te klein en men y, ,°ot 4 bijhuizen of onder-abdijen te stichten en ï'ont La Ferlé in nel diocees Chalons (1113) te „}0 llSny in 't diocees Auxerre, te Clairvaux en .'•toont beide in 't Bisdom Longres. bejvl sPoey zijn vele missiereizen stichtte Kernardus zen het ü- kon' een ADdiï' zo° ook te Eberbach, ;n 2ij dl°cees Aken en bevolkte deze stichting mei p Vo'ge!incen. ïj 0 en deel der monniken trok later van hier naar dat DiJ Maastricht en bouwde daar 'n klooster, i^,, °nder bescherming werd gesteld van de. H. Wef ■a' Van net verblijf dier Paters daar Is ÏL K bekend, alleen weten we, dat ze er niet )jon^ vertoefd hebben, doch na 'n armoedig en gg/J^ervol bestaan eindelijk de Maas zijn overden n en zien dicht bij net dorpje Aubel, aan W Voet der Ardennen hebben nedergezet. Deze tip rzetting, bekend onder den naam* >van Val- V,y*< geschiedde in het jaar 1182. Het feit zeil den vereeuwigd in 'n steen boven de kapittelï r van het Moederhuis der Cisterciënsers. la,T°en de monniken hier kwamen venden zij hei Bern Woes,; en onvruchtbaar; het werd onveilig tfte door roovers en moordenaars. De naiew' Weke er in die dagen aan gegeven werden pilzen dit meer dan voldoende. >.Tr°° yinden wij het vermeld als „Mortrour" of het °UK ac n 101"15" d.i. „Doodenkuü", ook leefde 16V| eeuwenlang in den volksmond als „Bois de j? : Wolvenoord. jj °eh de kloosterlingen brachten hier al spoeden Scna,ving door de bewoners tot zachtere zegro ro *-e brengen, hen te leeren arbeiden, den «r nd te ontginnen en te bebouwen. Zij stichtten «r s°erderi.jen en kasteelen, 'n watermolen (die ïjj"°R is) óm het koren te malen, 'n bierbrouwers ■'*■ Zij doopten de stichting tevens onder den Wr? 'an Vallis-Dei, d.i. Gods-Dal in lijnrechte met de oorspronkelijke benamingen, 'a, et Waalsche deel der bevolking noemde het e- goedig Vau-Dié, ook wel Vau-Dieu, Va-Dieu W V^Dien, zooa's het tot op den huidigen aag te,f «eet. De Vlaamsch-sprekende bewoners heetlïi* Gods-dael, tegenwoordig Gods-Dal. li-j, stuk grond werd hun aangewezen door Hen- Jjn ,*. hertog van Limburg. U hgp^errienient teruggkocht. Don Uls ging H^ori, -lleen het klooster bewonen. Toen dit der ;4rftl„rf'teri ter oore kwam, werden eenige geneer, fezonden om den bewoner gevangen te «cWri- ch deze was bijtijds gevlucht. De getP°egere monniken ' mochten weer naar het .'°e sIP-v!eruekeeren. Omstreeks 1802 leefden er It,ll ot ys 8> die meerendeels als zielzorger m ki? bleef fere Parochie werkzaam waren. Don tn iverd„ s de eenige bewoner van Val Dieu en m BeUik ?lch den heiligen regel zoo getrouw 11 ue e beleven en te bewaren en de gelooe Sacramenten uit te deelen. Na 'n werkzaam en bewogen leven stierf deze vrome Abt in 1812 in den leeftijd van ruim 70 jaren. Zijn lijk werd voor 't Maria-altaar bijgezet. Ongelukkigerwijs had hij geen testament nagelaten, zoodat de natuurlijke erfgenamen zich alle goederen toeëigenden. Spoedig werd er 'n lakenfabriek ondergebracht, die slechts korten tijd bestond. Na eenige jaren onbewoond gestaan te hefiben werd toegestaan dat sinds 1817 weer iederen Zondag de H. Mis gelezen mocht worden, waar ivoor 'n priester van het naburige Charneux zorg droeg. Van 1825—1828 heeft het nog een pensionaat geherbergd, doch toen dit ook weer verdween, scheen het alsof de oude grijze Abdij haar eeuwigen ondergang tegemoet was gegaan. Het mos en gras groeide welig in de muren, de raven en andere luchtbewoners bouwden er hun verblijven en langzaam aan brokkelde de eene steen na den anderen af. Eindelijk besloot men in 1839 tot slooping over te gaan. Op onhandige wijze begon men aan den toren te breken, doch onder het sloopen viel deze op het dak der kerk en verwoeste daar alles. De slooping werd door onkundige lieden uitgevoerd en liep heelemaal niet goed van stapel, meerdere arbeiders werden onder de neervallende steenklompen bedolven, zoodat men het net geheel wegsloopte en als 'n ruïne, een tr o tsch e getuigenis van ivergane grootheid, liet staan. God had het schijnbaar zoo gewild: de roemrijke Abdij, eens het middelpunt van godsvrucht, beschaving en vrede, mocht niet van de aarde verdwijnen. Al was de herder geslagen en de kudde her en der verstrooid, eenmaal zal zij weer door de volgelingen van den grooten Stichter bezet worden. En terwijl Val-Dieu uitgestorven en verwoest achtergelaten was, leefde er in Limburg nog één bewoner, de laatst overgeblevene van een 700--jarigen roem, die in zijn ballingsoord slechts ééne gedachte, één wensch koesterde; de herstelling der oude Abdij en de inbezitneming daarvan door de monniken. Deze monnik: Don Bernard, die reeds als jongeling in 1789 in 't klooster was getreden en door de Revolutie werd verjaagd, leefde als Pastoor van Schinveld in Limburg, waar de Bisschop van Roermond hem geplaatst had. „Ik kan Val-Dieu niet vergeten, verzuchtte hij immer, en een voorgevoel zegt mi] dat ik daar nog eenmaal mijn leven zal eindigen." Den Paus stelde hij van zijn wensch in kennis en aan den Bisschop ivan Luik vroeg hij verlof wederom naar Val-Dieu te mogen terugkeeren, hetgeen deze Kerkvorst gaarne toestond. In 't najaar van 1840 zag Don Bernard zijn vurigsten wensch ingewilligd: hij mocht zijn geliefkoosd klooster weer gaan bewonen en herstellen. Twee mannen die hem hierbij op bijzondere wijze behulpzaam zijn geweest, zullen in de historie der Abdij steeds met eerbied en dankbaarheid genoemd worden. Het zijn de Hoogeerw. Heer Burgers, toenmaals professor aan 't College te Visé, en Kannunik Henrotte, destijds Regent van 't Bisschoppelijk Seminarie te Luik. Door hun zorgen kon op 22 Mei 1840 de helft der Abdij, ruïne en kerk, alsmede den tuin en weide en 'n stuk land per notarieele acte aan de Orde worden teruggegeven. Spoedig daarna werd begonnen met de herstelling der oude en verwoeste gebouwen en nog vóór deze gereed was, deed Bernard zijn „joyeuse rentree" in Val Dieu. En na het angstig zwijgen van ivele jaren weerklonk nog denzeifden avond het Te Deum langs de oude wanden. Slechts enkele jaren later, in 1844, kwamen nog 3 andere monniken naar Val-Dieu, het waren de eerwaarde Paters Bartholomé, Eugene Michielsen én André Beeris, allen afkomstig van Bornhem bij Antwerpen. Het convent telde dus nu .4 leden, waarvan Don Bernard tot Superior werd benoemd. Niet lang heeft hij deze waardigheid mogen bekleeden; 'sjaars daarna, op 29 April 1845, den feestdag van St. Robertus, de eerste Stichter der Cisterciënser Orde, verwisselde hij het tijdelijke met het eeuwige. Ingevo'ge Kerkelijk voorschrift mocht de Overste van Val-Dieu niet de waardigheid van Abt dragen .aangezien er nog geen 12 leden onder zijn bestuur waren; vandaar, dat sedert 1844, dus bij de weder-inbezitneming de Overste als Superior betiteld werd. Langzamerhand evenwol groeide het aantal en sinds 1891 staat weer 'n Abt aan 't hoofd van de grijze Abdij. Zoo staat deze oude cultuurburcht. dan weer in vollen luister en glorie. Heerlijk ligt de abdij daar in de diepte van het dal, aan alle kanten stijgende heuvelen in zachte glooiing omhoog. De natuur is hier zeldzaam mild in hare schoonheid; 'n wandeling in deze vallei is de verrnoeinis dubbel waard. . Klimmende door groene weiden en drchtbeplante boomgaarden bereikt men eindelijk het hoogste punt van dit heuvelland, plm. 500 M. Hier op de kruin .verheft zich een 15 Meter hoo"- kruis van beton opgetrokken, aan den voet 'n omvang' van 24 M. metende, het weegt 90 ton. Rustende aan den (voet van dit Credo-monument wordt het oog rijkelijk verzadigd door het verrukkelijke natuurtafereel, dat ook m het najaar zijn eigenaardige bekoorlijkheid niet verliest. Heel ver zuidwaarts ontwaart men de vage kruinen van den Eifel. Ranke en stompe torensilhouetten doemen hier en daar op. Naar het Westen worden de heuveHoppen lager en Noordelijker, in het Limburgsche, tellen ze nauwelijks ÏÏ166 Schooner nog dan de toppen is de helling van dit ketelda' Heuvelen en dalen, bedekt met lichte en donker "groene bosschen waartusschen met onregelmatige afwisseling, groenende werden en volgebladerde boomgaarden zroh uitstrekken.. Het rood en zwartbonte melkvee, doet de andouwen [even Tn verschaft den bewoners arberd en welvaart .. . , Tuschen dit malsch groene toovertapijt steken hier on daar de torenspitsen zich slank en fier, ook wol naïef en bevallig, boven het hooge geooomTe^uit De blauwgroene lucht drukte haar bijzonderen stempel op deze schoone natuur Van het gebouwen-complex eens het eigendom der Paters, is nog meer dan de helft in, bezi: van particulieren. In het -middenstuk, recht tegenover do dikke poort, bevindt zich het zomerverbhif van een der heeren Regout, terwijl de geheel rechtervleugel is ingericht voor jandbouwbedriif Heilinker-achter-gedee te met de Abdij- KehSrt nog aan *e —°n s:t*rssde Hoogeer' Tetï,r«^^^ lothische PHj! süjl is gerestaureerd, hebben de gebouwen geen bijzondere architectonische schoonheid. Opgetrokken in z.g. Luikersteen, van zeer ongelijke grootte-mozaïekwerk zou men het kunnen noemen, afgezet met hardstèenen kozijnen, vensterbanken en hoeksteenen. doet het geheel rustig aan. 0 Daarentegen trekt het interieur des te meer aandacht. Alles getuigt hrer van degelijkheid en goeden smaak. De ru-me eiken en grenen trappen, de breede gangen en hooge vertrekken maken don indruk van sobere deeeMikheid. De kloostergang rond de binnenplaats is hier niet, — zooals in vele andere abdijen — aan de binnenzijde opengehouden, doch aan alle kanten dicht. Aan den wand hangen de geschilderde portretten van de 45 opeenvolgende abten. Noemen we voorts de groote bibliotheek, waar een keur van boeken, kostbare banden uit oude en nieuwe tijden, Latünsche. Fransche, Engelsche. Duitsche en Hollandsché werken ondergebracht zijn. Daarnaast is het de moeite waard 'n kijkje te nemen in 't museum. Voor kerkmusici is hier bovendien nog 'n instrument te bewonderen, dat nog maar weinig bekendheid heeft verworven. Het is 't ..Harmonium diatonique" oftewel Diatonisch Harmonium. Dit speeltuig is speciaal en uitsluitend gedacht als 't eigenlijke instrument voor de begeleiding van den Gregoriaanschen Zang. Door (verschuiving van 't klavier of manuaal verplaatst men zich van de eene toonsehaal in de andere, zoodat transponeeren, zooals dit op de moderne orgels gebeuren moet, niet meer noodig is. Het is 'n uitvinding van Pater Robert CoHete z.g., die er zijn gansche leven aan besteed en waarschijnlijk in 1902 het er mee gelaten heeft. Bij 'n demonstratie to Brussel in 190] kreeg de uitvinder van verschil'ende (vooraanstaande musici, o.a. van Alph. Mailly, de meest vleiende getuigenissen. Na een rondgang door het geheele klooster komt men in de groote Abdijkerk, die ook al weer frappeert, om haar goote en juiste verhoudingen en ranke, forsohe lijnen. Het hoofdaltaar in gedreven koper, het H. Hart-altaar, uit witte zandsteen gebeeldhouwd, benevens meordoro k'eine altaren, bewijzen voldoende de artistieke opvattingen der Paters. De dubbelhooge srebrandsohilderde venstors laten een zacht getemperd licht in de eerbiedwekkende ruimte vallen. De kerk is in 2 helften verdeed, die door een hoog koorhek van elkander gescheiden zijn. Het presbyterium, transept en een gedeelte van het middenschip ziin uitsluitend ivoor de monniken, het achterste gedeelte is voor de goloovigen en is als Parochiekerk ingericht. Het leven der monniken is meerendeels contemplatief, het liturgische gebed neemt oen groot deel van den dag in beslap. In het zeer vroege ochtendkrieken wordt de das begonnen met do liturgische uren, die hun hoogtepunt vinden in de plechtige Hoogmis ,door het geheele convent bijgewoond. Daarna wordt gearbeid en gestudeerd, tot de Vespers en completen den welbesteden dag sluiten. De monniken beoefenen geen apostolaat naar buiten, behalve hun parochieelen arbeid in de Abdijkerk, doch hun liturgisch leven is toch een onmisbare steun voor aCe andere katholieke actie, het is een hoog-brandend vuur, dat (voedsel geeft aan allen apostolischen ijver. --- HEEFT DIE MAN FANTASIE ? Of is 't ergens bij ons zoo? In een Nederlandsche stad krioelen de wielrijders door elkaar als mieren, zoo schrijft volgens het Hbld. een Berlijner, die ons land bezocht, in een der Berlijnsche bladen. Toen ik op een Vrijdagmiddag door Groningen reed, meende ik aan de hoogste eischen, welke een chauffeur gesteld worden, te kunnen voldoen. Ontelbare „fietsers" zooals de Nederlander de wielrijders noemt, zwermden om mij heen. Van links en rechts, van achteren en van voren, gleden zij mijn wagen voorbij. Mijn hoorn en mijn sirene waren al heelemaal heesch, doch niemand scheen er aandacht aan te schenken en een wonder was het, dat de stroom zich steeds nog bijtijds splitste en de fietsers mij doorlieten. Meestal reden zij met zn tweeën, soms arm in arm of met de handen op eikaars schouders. Sommigen hadden zelfs een spiegeltje op het stuur, waarir zij achter zich konden zien. Misschien is Groningen een mooie stad. Maar ik zag slechts fietsers: groote, kleine, oude en jonge. Ik dankte den hemel toen ik Groningen achter mij liet, want.., ik ben niet moordlustig. Den volgenden dag was ik jn Hilversum. Hier vrijwel hetzelfde beeld, nog erger evenwel door den vrijen Zaterdagmiddag, ln het langzaamste tempo, waartoe een auto in staat is, reed ik weer door zoon mierenhoop... Politieagenten regelden met moeite het verkeer. Ik stond stil, kreeg een teeken om verder te gaan, langzaam zette ik mijn wagen in beweging. Weer een agent, die mij naar rechts deed afzwaaien Op hetzelfde oogenblik hoorde ik gegil achter mij en ik zag hoe een fietser achterwaarts op mijn schokbreker terecht kwam. Hij viel. ik stuurde naar links, stopte en was in een oogwenk door honderden, misschien wel duizenden omringd. Onder mijn wagen lag in elkaar gedeukt de fiets. De eigenaar stond naast mij, blijkbaar ongedeerd. Wij haalden de fiets van onder den wagen te voorschijn; slechts een warboel van stangen en spaken. Een politieagent kwam hij mij in den wagen; ik moest mee raar het bureau. --- Slachtoffer.... Nu gebeurde het onverwachte. Men ontving mij hoogst beminnelijk, dacht er geen oogenblik aan, dat ik een „moordenaar van beroep" zou zijn, die ter dood gebracht moest worden en bood mij evenals mijn slachtoffer, een stoel aan. Daarna werd een lange redevoering gehouden, waarbij het mij niet gemakkelijk viel het Hilversumsch dialect te begrijpen. Enkele getuigen bevestigden, dat ik aan het ongeval geen schuld had, dus niet strafbaar was. Men bepaalde de waarde van de fiets en toen bleek, dat ik niet voldoende contanten had, stelde men zich met een cheque, nog wel op een buitenlandsche bank, tevreden. In tien minuten was alles voor elkaar. Van alle agenten kreeg ik een hand en toen ik zei, dat het mijn bedoeling niet was geweest om Hilversumsche burgers te overrijden, maar de interessante gebouwen van den gemeente-architect Dudok te willen bezichtigen, verklaarde zich een beambte direct bereid ze mij te laten zien en reed ik kris kras door de stad, zoodat ik alle schoonheden van de nieuwe Hollandsche architectuur bestudeeren kon. Toen wees hij mij den goeden weg, vermaande mij, dezen niet weer ten nadeele mijner mede-menschen te verlaten en hiermede eindigde mijn eerste en, naar ik hoop, eenige „moordaanslag." Waarom ik dit vertel? zoo eindigt deze automobilist. Om de Nederlandsche politie mijn oprechte hoogachting te betuigen en haar tegenover de heele wereld als voorbeeld te stellen. --- BOND VAN BIJENHOUDERS. De afd BEEK en omstreken van den Limb. Bijenhoudersbond houdt een algemeene vergadering Zondag 25 Nov. des nam. half twee in de harmoniezaal te Beek. Nieuwe leden kunnen zich aanmelden. --- ONS GROOTE TEKORT. Indisch-Missle-Nieuws. ONDERWIJS VOOR DE INDO'S. (P.J.) 't Wordt meer en meer gevoeld, dat er in ons Indië nog zoo n groot tekort aan krachten is, vooral nog steeds op 't gebied van onderwijs en ziekenverpleging. Het groeit en bloeit, ons Katholiek leven in de Missie — en getuige hiervan is, het sterk toenemend kerkbezoek en het dikwijls ontvangen der H.H. Sacramenten. Wat een verbetering hebben we op moreel gebied niet te constateeron. Ambtenaren en militairen schamen zich voort in concubinaat te leven, wat vroeger als „iets heel gewoons" werd beschouwd. — Uitbreiding valt waar te nemen van het aantal geestelijken, katholieke kerken, katholieke scholen en ziekenhuizen, militaire tehuizen, bonden voor jongens en meisjes der H.B.S. en M.U.L.0... ja — waar ik in Nederland nog niet van gehoord heb — retraite zelfs voor onze „Jantjes ' en „jongens van Jan de Wit", — n.l. voor onze Kolonialen en voor de marine. Op plaatsen, waar enkele malen in 't jaar de priester komt om zijn schaapjes te bezoeken, klinkt de bede om toch meerdere malen een bezoek te brengen, ja, men wil zelfs de noodige ofiers daarvoor bereidwillig brengen, — Welk een succes, welk een vooruitgang 1 De vruchten bleven dan ook niet uit, en %ioor iedereen wordt er thans erkend, dat de toestanden heel wat verbeterd zijn. — Het hoofd van het Tucht-, Opvoeding, en Armwezen verklaarde eens, dat de criminaliteit onder de Indo's door het opvoedingswerk in onze gestichten voor kinderen zeer verminderd is. Maar ons onderwijs voor de Indo-jongens ? Op dit gebied ligt voor de Katholieke actie het arbeidsveld nog voor een goed deel braak. Al kunnen we de laatste 10 jaar een groote uitbreiding boeken, daar nieuwe Onderwijs-Congregaties, Broeders, zich op Java gevestigd hebben, we zijn verre van ons ideaal verwijderd. Voor 10 jaar waren er maar twee Broederscholen voor Lager Onderwijs, nu zijn er op Java 9 Katholieke jongensscholen (in Kediri hoopt men spoedig ook een nieuwe katholieke jongensschool tot stand te brengen) en 4 Mulo's. ' . . ■ Volgens het statistisch jaaroverzicht waren er einde 1925 op de Openbare scholen op Java 8964 Europeesche jongens en op de Bijzondere 5230, te zamen 14104. We kunnen aannemen dat dittotaal op 1 Januari 1928 gestegen is tot minstens 16.000. Bijna de helft daarvan is Katholiek, en dus blijven ruim 5000 Katholieke jongens — de overgroote meerderheid — verstoken van het onderwijs, dat voor hen het allerbeste — ja noodzakelijk is. immers, onze jongens in Indië komen later in leidende betrekkingen, en opgevoed dan zonuer godsdienst, loopen zij gevaar menschen zonder geloot, zonder KathoneKe overtuiging te worden. Onze katholieke jongensscliolen op Java zijn nog zelfs de helft met van wat wij noodig nebben, Kauiortek, degelijk godsdienstig onderwijs het- Oen onze jungens in indié noodig. De Zeereerw. lieer B. H. de Oroot, Rector te Amersfoort schreef een paar jaar geleden over een onderzoek, in Juli 1Ü22 Ingesteld door der niet-Katiiolieken bond ter behartiging van de belanjftm van liet kind. dat de aanleiding daarto** waren de klachten over de jeugd. Als bijzondere oorzaken voor achteruitgang worden aangegeven : .Tekort aan plichtsbesef en aan begrip van de eischen, die de opvoedingstaak aan de ouderen stelt: • een teveel aan ontspanning in den vorm van vermakelijkheden (dansen, cafébezoek, dr bioscoop, die in zijn huidig stadium nog te veel op prikkeling of tijdverdrijf, in plaats van ver heffing gericht is), ook verkeerde lectuur; de vaak overüreven wijze, waarop de sport beoefend wordt ; en daarnaast ook vooral de passieve deelneming; op sexueel en moreel gebied, het slechte voorbeeld en de weinige zelfteheersching van vele ouderen ; de eenzijdig-verstandelijke ontwikkeling, die het school-ondervvijs geeft, een onderwijs, dat niet voldoende rekening houdt met de geheele menschelijko natuur.... Kr volgen nog meer oorzaken van achteruitgang, die waar zijn voor onze jongens hie. ln Holland, maar- nog van grooter beteekenis zijn voor IndiS. Daarom sprak Pater van Kalken bij de opening van het internaat te Ambarawa zulke echte woorden tot de ouders, die vol beteekenis zijn : ..Hot organisch gezinsleven is en blijft de eenige ware plaats voor de opvoeding der jeugd ; doch na de lagere school stelt de overgangsperiode van kind tot man met zijn vèr strekkende; gevolgen aan ouders eischen, die zij alléén, zoo zij hun taak ernstig opnemen, niet dragen kun nen. De ouders blijven de verantwoordelijke opvoeders van hun groeiende kinderen, maar zij hebben steun en hulp noodig van buiten, van getrainde krachten, die doelbewust de taak der ouders mèt de ouders dragen en deels van hen overnemen. Onze kinderen, die een katholieke opvoeding Krijgen, leeren in onze katholieke scholen hun godsdienstig leven verdiepen, ze worden geholpen in den strijd, ze kennen en leeren weten de gevaien, die hen te wachten staan, maar... zij hebben ook de middelen — en dat wordt hun steeds voorgehouden — om overwinnaars te blijven, en hun leven en dat van anderen gelukkig te maken. Een tekort, een groot tekort moeten wij op t gebied van onderwijs nog boeken voor onze jongens in Indië. Het is zoo aangenaam te lezen ; „De vijf eerste jongens van Soerabaja zijn, na een succesvol eind-examen op onze Mulo, vertrokken naar het Internaat van de R.K. Algemeene Middelbare School te Weltevreden om daar, onder de bekwame leiding der Paters Jezuieten, nog drie jaar te etudeeren tot zij klaar zijn voor de Universiteit en voor het katholiek leven. leder jaar moeten we er zoo enkelen af kunnen leveren; dan bestaan er zelfs voor de grootste pessimisten, die meenen, dat het hier nooit zoo kan gaan als ia Nederland, goede redenen om de toekomst blijmoedig in te zien. Jongelui immers, die tot hun 18de of 20ste jaar in een goede katholieke omgeving hebben geleefd, gesteund door alle mogelijke genademiddelen, moeten goed worden en zullen 't —een enkele uitzondering daargelaten <** ook blijven". De Mulo te Soerabaja telt nu 78 leerlingen en dit jaar eindelijk is de lang verwachte gelijkstelling verkregen, die de Missie al sedert 1925 had moeten hebben. — Het is een Roomsche instelling en dan laat het Gouvernement altijd lang wachten. — Enfin, het is er alweer eindelijk ! De Broeders van Maastricht en de Fraters nit Utrecht werken er met de Broeders van Dongen en OudenLosch.... 't moge steeds crescendo gaan- --- EEN JUBILE. Dhr. Jos. Salden te NIEUWSTADT lierdacht de vorige week onder veel belangstelling zijn 40-jarig lidmaatschap van het kerkelijk zangkoor. De jubilaris te midden van Pastoor P.Grispenf kapelaan de Gronckel en leden van het koor. --- Reclame-annonces. fOnder veranrwoorde'Hfclield van den Inzender der anoeoeeX e% I Het beste tegen fÜA irheumatiek; 'Dringt in de spieren! ffiy^\rff Bij «pothefcera an drogi&tea verkrijgbaar. --- Reclame-annOnCeS. (Onder verantwoorde'ilkheld van den Inzender der annonce: _ __——~~~~~~~ *— ■ (C\ fll»[ GEROOKT UIT EEN INIET TE KLEINE OijPQE^FtII fOJ \*mS BB DEN ROOKER EEN VERFIJND OOrH NATUURLIJK GENOT I \I~J w DER EDELSTE NICOTIANA EN VERSCHAFT MEM OAT BEHAAG" UJK GEVOEL, DAT ZICH NIET IN WOORDEN LAAT UITDRUKKEN. HET IS OE LICHTSTE EN GEuRiSSTE MELANGE OP OE NEDERLANDSCr-IE TABAKSMARKT. ——— l iV '1 \ --- KOSTBARE ARMBAND TERUG. Na drie jaar zoek te zijn geweest. In November 1925 werd te Amersfoort een ionepaartje in den echt verbonden. In den avond werd het bruidspaar door een chauffeur in den auto van den bruidegom naar het station gebracht voor de huwelijKsreis. Den volgenden morgen belde de bruidegom de garage op en vroeg of er inde auto soms een kostbare platina armband met bnilanten en paarlen was gevonden De auto werd nagekeken, doch niets werd bevonden. Alle pogingen om den armband terug te kriv. gen, faalden. ° Een dezer dagen kwam de politie te Amersfoort ter oore, dat de bewuste armband in het bezit waa van een gewezen verloofde van den chauf feur. Zij toog op onderzoek uit, waarbij het vermoeden werd bevestigd. De chauffeur bekende de zen armband enkele dagen later, na het onder" zoek van de auto, met het schoonmaken van den wagen tusschen de kussens te hebben gevonden Hij had hem toen aan zijn verloofde cadeau se' daan met de mededeeling, dat hij den armband in Utrecht gekocht had. Toen aan de verkeering een einde kwam, eischte hij den armband terug Dit werd door het meisje geweigerd, ook nadat zijwist dat de armband op oneerlijke wijze in het bezit was gekomen van haar ex-verloofde Proces-verbaal is opgemaakt. De bruid van drie jaar terug krijgt nu onverwacht haar huwelijksgeschenk terug. De chauffeur heeft in die jaren in geweldige onrust geleefd. Hij was nu zelfs blij dat alles maar was uitgekomen. ---