VERHALEN IN DIALECT. Dat is de welt, die lokt. (Dialect van Hoensbroek). , ™en ich mich, zoeë tössje daag en aoëvend, et «wt jeske nog ms aatrek, dat awt van et dökterke, ?* et heudje nog ms üever gn oeëre haeerlemp, et £Udje van dr hawfe zieëliger, da ruuk ich de gste daag va mie laeëve weer effe — wie ich nog J*ver land gang mit sjoonsreeme en wieks en van J*e zeip mit ei paeërdje op; —da sjpringt dr awwe *gebond weer i mich los, dae awwe sjwarte vage°°nd, en brent mich et vleisj aan de dor knaoëke... . *— Dat waoër Gebrook, dat waoër Broensem en **erkelbek, dat waoër Doonder, dat waoër Gnhei 1 Waubich — dr awwe vagebond vroot aan de £elt, in dae tied; hae vroot de loch en dr windj, j^e vroot de sjtarre saoëves en uëver daag hötser et de zon. Doe waoër mich jieëker kannendaal- Jer 'ne gowe kammeraoët; doe kos ich kalle mit 'e kaoëresjpierder uëver de waeëljigheid en dr "jisdom; ich puënde de bloome, ich kaöërde ze; Cll sjol mich mit de kraoë dae awwe vagebond, ■pt waoër de sjonste prins wie gans Frankriek «me haw. En noe, zoeë tössje daag en aoëvend, es ich et «ske nog ms aatrek en et awt heudje van dr natel krieg — da sjpeule de vreuger jaoëre nog ms ""i mich haeër, — en deit et mich deks leid ■■Geit mich get aaf, medam; geit uch ei ■Dengsjke of ein hummesknöpke vuër dr man!" J* ich höb et i gein twelf jaoër mieë i gn moei ge-2*d, richtig mieë i gn moei, wie ich dat vreuger J^ë sjoeën kaoëre kos. Wen ich et noe nog ms j*k. zoeë i m'n eige, och, krek richtig mit dr awwe '«naak aa is et neet mieë; de wuërd zind verhaald en zoer woeëre, müf wie hui — auch wen ich '' ieske aan höb en et heudjen op — nei, dr rich- Jlge awwe sjmaak is voert, wie ich auch mit de *hg vreutel en langsj de rake sjtriek; — voert, Et deit mich zoeë leid deks Da dink ich aan et Fiengke, aan de twieëdoejfcttd mark en de Broensemer hei — ein augeblik J^gt zich dr awwe vagebond da mit et kaeëlke va *°e, mit et sjeif Juënke Zoeë is et: al twelf jaoër sjokkel Ich va links nao i|-chs, van et zeipe Juënke nao et Juënke mit et \*enSke en de twieëdoezend mark; — sjokkel ich, Jjokkel ich —, en wen ich mem dat ich rechs ka jtote, kaeër ich weer nao links, en va links weer ïfük, va rechs nao links — et is mich aan et drieë 'eks, richtig aan et drieë... b En dat is zoeë komme: I vieftieën loog ich op de Broensemer hei en lekde vuër de aardigheid dr Zwarte zand va gn aeërd op: doe vroot ich de welt '•och ech? Vuër mich zoot eine greune sjmaalbet- va 'ne sjprinkhaan kemeide te make op ei *Jpier graas — tjoep! deeë mit de puët, tjoep! En "*ae kieëk e zoeë loeës! Dat lachde mien hart aa, *t kammezaoël rabbelde mich van de sjpas. Ich *°eëlt mie blood roes je onger et vel van de kruun; l?e zon haw ich op dr röksjtrank zitte, ze bieët lj*Üch doeër alles haeër. Naeëve mich sjtong et *iske, en dao loog 'ne awwe zak op mit dartig 'Jtökker zeip, van die zeip mit ei paeërdje, gr wit *aal. Mien leef lüj, ich hej mich et binneste boete *onne drieë, om al et geweldig plezeer, dat doeër "üch haeër aan et sjlaoë waoër, mit eige auge te •üeë! , — „Zit ieër dr Her mit dr zak zeif?" — Heila! ich, en sjprong langsj miene röksjtrank j^ch — et daverde mich van onge bis baoëve — en 'c« weit neet waeë zich mieë vervieërd haw, ich, of Pruse vroumesj, ich van haöër en zie va mich. „Kindj, zag ich, dao haw ich mich versjrik!" — Qcherm, ze lachde, mae ze waoër krietwit; — "cherm, zoeë allein op ms bic ne vagebond midtt h tn de hei —; mer dat mot ich zekke; vagebond 0f neet, op mie sjtök höb ich alle zoeë laeëve ge'itange, egaal woe, egaal wienieë. . — „Kindj, zag ich, es te bang bis, da loup dae *ant oet zoeë hel es te kons; en ich loup op Broen-Bemcm aa, zoeë het es ich ka, — mae wenste bang vUer mich bis, da sjaam ich mich vuër de zon van Hergod dao baoëve en vuër mien eige moeëder — Ich höb noeëts gegrieëne, zoeë £eëve neet, mae doe bin ich, enne sjoebjak op gn gevalle en ich grieën taeëge dr luif va "«en heudje aa; — dat is et eintsige groeët leid &waeë wat ich gekind höb, dat et erm Pruse J*aeëdje bang vuër mich waoër; dat vroot mich, vrong moch de zuël uëver ei. — Et kindj sjnak"e nog helder es ich achter zie sjölkske. — i 'n Hawf oer later trampelde ich op Gebrook aa, 'onger zak, zonger kiske, — en dao zoot nog waal vUër dartig gölje waar i. Ich haw et ratsekaal I v°ertgegaeëve aan dat eigeste Pruse vroumesj, Jürges vuër, wie ze mich zag, dat ze in de hei eine jan Broensem haw motte trelfe, dae haöër vuër 'Meëdoezend mark zeip moos lieëvere. — Egaal, ich, mien kis numste mit en mien zeip, en ich 7Ü geine kruitzer dr vuër; — mae baeë dich "eëker daag eine Vaderons vuër et zeipe Juënke v&ö Gebrook! — Wie ich heim bin komme, weit ich neet; et zoot Jiich nog altied in dr kop, dae krietwitte angs van "at Pruse vroumesj. , 'n Waeëk later moos ich bic persjtoer komme. — 'i} Löpt hie ein Prusin rond, die mot dich höbbe. Wie zit dat?" Ich zek: ein Pr»sin? — „Ei Pruse vroumesj, wie *it dat?" — zoeë kaoëd e weg zag e dat en hae ziene bril aaf. ïch zag: icü zek, dat kan angesj nieëme zin es... *s dat Pruse vroumesj!" n -Wie zit dat? vroog pasjtoeër, alla, opgekaart! r- Doe höb ich 'm alles verteld, alles, auch van et **ske en dr zak, en dat vr allebei hawwe gegrieëne. 2e haw twieëdoezend mark bic pesjtoeër brach. !uër mich, mae ze wol nieks zekke, geine vaam. j-k wol ich aeëvel neet, nei, zag ich, die wil ich , 6et; da geit mer get vuër Sint Tuënis, zag ich, 'cli wil ze neet. 't Kindj baeëdt zich vuër mich, !J*t geldj wil ich neet, nog neet om ze te verkazr^roene, nog neet vuër gans Gebrook! — Et ei *°eèrd brach et anger, ja, en wie geit et? — Wid- Qer wie et gegange is? . Dat jgong zoeë: op ne gowe mörge haat os pesji^ër getrouwd, mich en dat Pruse vroumesj, et pertgke; — wat zaeëste dao va? Ich, dae zoee *aeëve gèi maeëdje haw bezieë, — ich, daeë mit de *e*t, mit de sjprinkhane en de kannendaalder a°ër getrouwd — wie sjriefste dat? Dae eigeste agebond, et zeipe Juënke van Gebrook. „ *ch Zag al, ich zag, ich kan et neet, zag ich; ich ?oeën et neet, zag ich; ich zag — och jao, wie *eit etv > v> kreege ei sjoeën hüske, vr hawwe twieëdoe- mark en dartig gölje, — alla —, et Fiengke 50t*g oet wirke, en ich — van daeën tied aaf zind ,7 mit mich beginne te prikballe va links nao « chts; et is mich aan et drieë deks, richtig aan et "ïleë „ öae hingt et dökterke nog, dat ich aan haw op O 6 hei, en et heudje van dr hawfe. Boete huër ich £e Welt lokke, dr reup van de kannedaalder en de °uke; de welt die ich vroot, de sjtarre die ich vroot Noe vraeëte ze mich. Op zoeën momente dan is et of get kraakt i mich, get brikt, get los wilt, voert wilt, sjwaeëve en sjwerve doeër dr raeënge, om dr windj te huëre zinge en et brouwze van de boum, wie vreuger, vreuger Et Fiengke züt dat, wen ich links lik, links, in dr utesjte hook. In et begin gekde et dr mit en et lachüe of et zeipe Juënke zich weer aan et sjtiepe waoër? Naoëderhand haw et leid dr va; et verwieët zich, dat et mich van de welt haw aaf gerleëte: Zaag, Juënke, hej et neet baeëter gewaeë es te mer getrouwd waoësj blieëve mit de vuëgel en de bloome? Ich höb dich ongelökkig gemak!" Lüj — doe zoog ich dat gezich weer van de Broensemer hei, en wie dat erm kindj gireën. „— Nou zal dr vagebond sjterve, kind, — zag ich; huj sjturft et zeipe Juënke; zoeë laeëve lik ich neet mieë links!" Eja kinjer! Went dat in dich gebrend zit; wenste dat zelf bis; went dat diene eigen aard is, dien kaeër, dien hart, dien ziel zelf Zoeë is al die jaoëre dr awwe vagebond i mich blieve hoezeere; en jüs in dees daag, om de Pinkste, noe de welt zeut rukt wie ei klei kiendje, noe richte zich weer i mich op, ein heit sjwart geweld dat mich oetrei wilt sjlaoë Wie vr drie jaoër getrouwd waoëre, kreege vr 'ne jong, zoeëne kleine witte Juën, dae dr hleëmel i gn ouge droog. Zieëve maoënd höb ich naeëve zien weeg gezaeëte; doe sjtorf e. Zieëve maoënd zoog ich dat klei kindj laeëve en lache; — ich roeëk dr mei aa zie gezichsjke; ich kaoërde 'm aan de sjpitse vingerkes; — doe sjtorf e. Dat haw der vagebond vuër good konne bendige, dat klei wit jungsjke. Noe sjteit de Finkste uëver de lenjer; de aoëvende zind donker van 'n vraeëm héts; de bluj kralt aan de tok van de boum Dat is de welt die lokt! Paul van H. --- ZONDAGSVERHAAL. Toekomstdroom (8.C.) Op het platte dak van het lage huis — laag zooals alle huizen in de groote stad — in gemakkelijke stoelen gezeten, vlak voor de deur van de vliegtuigloods en Zeppelinhal, zaten twee heeren. De avond begon te vallen — het was zomer — en de lucht werd doorploegd door schier ontelbare zoeklichten, uit alle denkbare richtingen, terwijl de atmosfeer vervuld was van een onophoudelijk gebrom en gezoem van vliegtuigmotoren. — En, vroeg de meneer met het kale kruintje, was er nog nieuws op de beurs van New-York vandaag? — Och, antwoordde de ander met een somber gelaat, wat zal ik je zeggen, het was weer mis in den staalhoek. Alle staal-aandeelen kelderden minstens tien punten, op geruchten van 'n dreigende staking in Pittsburgh. Het heeft daar al lang gegist, en als de staking erdoor komt, zullen de arbeiders het zeker.winnen. En dan ziet de toekomst er niet best uit. Ze hebben gisteren een protestmeeting gelïouden. Ze weigeren langer voor die kapitalistische loonen te werken. Honderd dollar per dag vinden ze veel te veel. Ze willen minstens 25% loonsverlaging hebben. En drie uur werken per dag vinden ze te kort. De heeren eischen een arbeidsdag van minstens negen uur- Met drie avonden overwerk per week, ■■•onder betaling! — Dat is beter als zoo heel weinig! — Ja. En als ze het winnen, komt er natuurlijk een overvloed van staal; wat een strop oplevert. Het is een slechte tijd, man. — Dat is een waar woord. Het is bar tegenwoordig. De arbeiders eischen dezelfde rechten als de patroons. Ze willen ook werken, net zoo lang en zoo hard. liefst nog een beetje harder en langer dan wij. En je kunt ze er Zaterdags haast niet meer toe krijgen, om loon aan te nemen. Het is een ramp! — Ja, met het huispersoneel is het al net zoo. Een behoorlijke meid voor dag en nacht, die elken Zondag en iederen avond uitging, vier weken vacantie per jaar nam en vijftig gulden in de week verdiende met verval, je vindt ze niet meer. Ze willen allemaal wel komen, als ze iederen dag om zes uur mogen opstaan en den heelen dag mogen werken tot 9 uur 's avonds, om dan nog de kousen te gaan zitten mazen. En als ze vijf gulden in de week mpgen toegeven minstens. Onze vorige meid is gisteren op staanden voet heengegaan, omdat mijn vrouw het gewaagd had, een theekopje zelf om te waschen! Ze nam het niet, zei ze. Dat was een verkrachting van haar recht op arbeid. En laten er vanmorgen nu vijf en dertig onderkruipsters voor de deur staan, die allemaal tjj me in dienst wilden komen, en dan mocht mijn vrouw wel eens in de maand een theekopje omwasschen, maar dan mochten we haar geen loon uitbetalen; ze eischten pertinent om een daalder in de week toe te geven. Mijn vrouw is er zenuwachtig van geworden, en is vah pure landerigheid even naar Tokio gevlogen. — Praat me dr niet van. Ik weet ervan mee te praten. Vroeger, zoo heb ik tenminste wel in de geschiedenisboeken gelezen: vroeger had je tenminste het geluk, dat je door een autoreparateur nog wel eens werd afgezet, dat je bijvoorbeeld 'n tientje mocht betalen, omdat hij een schroefje voor je had vastgedraaid. Kom daar nu nog eens om! Gisteren was ik even met mijn duizendpaards zeppelientje bij de garage, waar ik altijd kom. Ik wou een oud Tekeningetje betalen, voor een nieuwe staart van mijn luchtscheepje. En wat denk je dat die lamme kerel doet? Hij geeft me een spik-splinternieuwe zeppelin cadeau! En ik heb 'm op eerewoord, in bijzijn van twee getuigen moeten belooven, dat hij voortaan alle reparaties aan mijn luchtvlootje gratis zou mogen doen! — Ja ja, ik weet niet, waar het naar toe moet. — Ik wel. Je krijgt natuurlijk net zoon beweging onder de koopers, die eischen zullen, dat ze voor hun aankoopen mogen betalen. Vroeger moet dat anders geweest zijn. Toevallig kreeg ik van de week nog een zoon dood plaatje in mijn handen, die ze vroeger in plaats van films maakten. Zoon foto bedoel ik. Het was een portret van mijn tante, van ongeveer vijftig jaar geleden. Om je dood te lachen, zeg, met een geplakte scheiding als een schooljongen en een uitgeschoren hals. Dat vonden de vrouwen toen mooi. Net zooals de dansen die ze toen gehad moeten hebben. Net een kameel, dat in een punaise getrapt heeft. — O, ja, zeg, weet je wat ik in Nisjni-Novgorod nog zag? Ik moest er van New Vork komend juist nog even langs, om een blikje caviaar te halen voor mijn vrouw. Nou, ik zag een reusachtig gedrang in de lucht van vliegtuigen en zeppelins en ballons en watervliegtuigen en luchtomnibussen uit alle deelen van de wereld en ook van andere planeten, vlak boven het ethnografisch museum. Ze hadden namelijk in Siberië een vondst gedaan. Ergens in een mijnstreek hadden ze het goed geconserveerde lichaam van den laatsten onvervalschten communist opgegraven, en dat hadden ze nu op sterk water gezet en tentoongesteld. Het moet een propaganda van de werkgevers zijn, om den arbeiders eens een lesje te geven en te toonen, hoe de man er uit zag, die, in het begin van deze eeuw, wel liever lui, als moe was. Daaraan konden ze een voorbeeld nemen! Nou, beste jongen, ik ga je nu verlaten. Ik zou mijn vrouw nog even in Tokio gaan ophalen, en ik wou graag vroeg naar bed van avond. At juusjes! (Nadruk verboden.) --- VERZEN IN DIALECT. Kerrektores. Maastrichtsch. Mestreech heet hiel vaöl kèrreke Mèt tores bove dr op. De lui goon langs en mèrreke Die tores haos heet op. Allein es me 'n stelling zèt, Urn get te rippereere, Dan loert me ms; en ceder wèt Et ziech te rappeleere: Tot dao 'ne sj oenen tore stelt Boe ééderein nao kiek, Dcc vreemp steit veur de sjoenigheid Van Treech en ouch van Wiek. Dat is, es in de zomertied De vreemdelinge koume, Van korterbij of van hiel wied Nao eus sjoen stedsje stroume. Mè zien 'rs, die neet mèrreke, Zoe hiel hoeg bovenop, De tores van eus kèrreke Met spits of stompen top; Dan kump dat, wijl de Treechteneers De kèrrek 1 e r s gedinke, De tores zien mier sjoen geseers; Ze winke wied, of klinke. De lui die zitte-n-in 't gebouw, In sjaduw stel en bèye. In tied van vrèy, in tied van rouw, Van vreüg of tied van lèye. De tores bove hiel de stad. — Zjus of ze ze bewaore — Getuige van Mestreech zn sjat Dat is: 't gelouf bewaore. --- BRIEF VAN NIKKELAKE. Nouw hebbe we vekansie en mijn buulletin v(as ■ nog "i tamelik goed. Ik ben tenminste overgegaan. Voor opstelle had ik een nege en voor andere taal een drie. Das niet veel hè, maar dat kan me toch niks scheelle, want de mense die leze waddof ik schrijf die verstaan 't toch wel en morregemiddag mag ik metzinge voor de radeo. We zinge op de Vrij tof as ze na Maastricht koom me. Een meneer uit Wijk die drigeert, dat is maatslaan, zoo'n witte en de dikke meneer van de Vollekzang komp altijd luistere en zink met de grootte en ik hep alweer twee persessies gezien. Die van Wijk en die van Bosserveld. Ze waarre allebei mooi en saafvons wie die van Wijk was uitgewees heef 't beginne te dondere en te blikseme en te hagelle en regene en van alles. Ik was bang hoor en allemaal waarre ze bang. 't Waarre zeker drie onweere tege mekaar en de een wilde 't nog helderder doen as te andere, 't Is goddank niet op veel plaatse ingesiage en wij waarre juis op te Wieker Broonk in 't patternaat. Daar was 't pas gezellig, maar niet meer toen 't onweer kaum.'Verlèje Zondag ben ik weer gewees. Toen hebbe meziek gespeeld van kus na arrebeid en ze hebbe gezonge en op 't laaste van 't liedje begoste ze te danse en begos 't kioske te kraakke en eenen heele dikke was bijna dedoor gezak. Er v/as van alles te zien en ik hep ook van alles gewonne in een kraampje teminste een keer een stuk sjookla, maar daarna hep ik alles gedraagge van een keplaan die Servee goed kende die gewonne had en dat hep ik moogge houwe. 't Was een vaasje met brubbeltjes van ondere en drie tasse met scheutelkes en een paar klompe van postelein en twee bakjes voor speebak in te doen en toen hep ik lammenaat gedronke, en toen sjoklaat gegete en petatfrit en daarna een ij stuit je en er was een rekes wat speelde van alles buitte op een piano en grootte en kleine fioole en de meneer die bij ons op de maat slaat was er ook bij met een zillevere fluit waar hij op blaasde, juis zoo een as de engele altijd hebbe waarmet ze op een wolk zitte en toen ze gedaan hadde hebbe ze veel bloemme gekrege. Ieder een beket, maar ik hep wat anders gekrege van mijne Nonk uit Nijmege, waarvan ik de voorrige keer verteld hep met het huisje. Die vont 't zoo leuk waddof ik over hem hep geschreefve dat hij mij een fijne voetbal heef gesjik met binne- en buiteblaas en daar kan ik nuw de heelle vekansie met speelle en Dr. Herrmann die 't uitgevonde had die stuurt me ook wat voor de reklaam die ik gemaak hep voor hem. Ik hoob dat mijn Nonk dekser zoowat gebeurt, dan zou ik fijne dinger krijge allemaal en kus en vermaak bestaat zestig jaar. Dat zijn de greune en ze hebbe een boekje uitgegeve met drin wat ze allemaal gaan doen en wat ze gedaan hebbe en buitte een witte kaf met wat drop in 't groen. De Maasbrug en wat van de stad en dan van allerlei witte en groene streeppe en twee koppe van mense en zestig te bove. Waddof 't beteekent weet ik niet, maar ze zijn toch met keegelle begonne toen ze begoste demet en dat doen ze nuw ook, en misschien is t'n teejater ai veranderd as ze drin moette speelle want de gemeenteraad heef sente gegeve 'm 'ns o pte knappe. Hij zal nouw nog wel mooier wordde as dat hij nauw is en ze hebbe met ouwe mense van Maastricht een uitstapje gemaak in otoos door Limburg en hen van alles daarruit laatte zien. Dat vondde ze netuurlik allemaal fijn en die heerre die devoor gezorg hebbe, nouw die hebbe dat fijn gedaan en 't Is een mooi werk gewees en overal gaan ze opeluchteejaatters maakke, daar speelle ze kemellie in de opeluch as 't niet regent en in Vallkeberg hebbe ze er al twee en In Maastricht is ook eene aieuwe op Sjangzenzjilee op Sin Pletter en nu ze met te kenaal van daar bijna veerdig zijn nuw komp het uit dat de Belsje dat aanlegge voor te verdedige en dat ze ook nog dich bij de grens een fort gaan zette^Geen oto maar een ech fort met van alles drin om te schiette. Nauw das flauw van de Belsje. Dat ze dat dan van te voorre zegge, dan legge wij er twee en je mag nouwweer overal kommme in de Koompe. Eerts mog dat niet, maar nouw kunne we er weer fijn gaan speelle en er heef weer eene een prijs gehaald voor de meziek van fugaat. Das geen insterment maar meziek maakke. Das nog lastigger en hij heef daarvoor in een kamertje alleen moette zitte drie daagge en twee nachtte en daar moes hij ook slaappe en eette wat z'm brachtte en maar meziek schrijfve wat hij zelf maakde en een ander hebbe ze gehuldig omdat hij 40 jaar lang m'eziek gemaak heee, niet op pepier maar op een héél lange houte fluit dat heet faaggot. As je daarrop blaas dan is 't heel laag door een strooispier en je maak meziek of 't uit je voette komp en dat heef hij 40 jaar gedaan en nuw heef een perfester uit Ammeerrika ontdek dat krokendille kunnen fcrijtte. Dan telt 't dus niet meer as ze zegge dat zijn maar krokendilletraanne want nuw bestaan ze en ze hebben van alles veranderd in de stad waar je mag fietse en waar niet overal staan schilde met van alles drop en er zijn een heele boel heere hier gewees van uit Duitsland allemaal mense die van de muzeejums zijn en ze hebbe de Sintervaas en Selvrouwe gaan zien en hebbe tee gedronke op 't Stadhuis boven in en de burregemeester heef tege hen gesproke. Ze zijn op te Linkelestraat ook in 't muzeejum ge wees en hebbe hunne naam in 't boek gezet wat daar lig. De mijne staat daar ook in en een van de heerre die eens zoe drin blajerde, die zag hem staan en zei ineens „Keiche sic hier, der Nieggelake is aug al eins hier gewies". Ik word dus bekend ooverral. Servee zeg zoo das indenaaszionaal. En ik hep juis een paar ougsmansappele gegete. Ze waarre al lekker en 't help zoo goed as groene poej er en nuw is 't niet meer zoo warrem en das maar goed ook, want 't was anders bijna niet uit te houwe van de hits. Ik hep maar achter op de bleik gaan legge bij Servee en op een keer had onze May, klein Pieke ook daar gezet om te slape. Toen zei ze obbeens tege me. Nikkelake ik ga eve een kernmissie doen hier over. Pieke slaap toch let eve op hem. Nouw ik hep goed op hem gelet. Ik keek maar na hem en obbeens werd hij wakker en begos te jenke. Ik zoekde naar zijn lootsjke, maar vond 't nerregens. Toen pakde ik hem voorzichtig druit en hep zoo met hem op mijn schout gezete en ik kreeg dalik handgeld van hem en hij beukde maar. Toen ik niks anders vond om hem stil te krijgge, heb ik maar mijne vinger in zijn mond gestoke, en toen begos hij daarrop te zabbele en toen was hij stil.'Das alweer wat niews wat ik weet en as z'm nouw niet stil krijge dan roepe ze op NIKKELAKE. --- „Pappie, moet u nou evenveel betalen voor 't haarknippen als die meneer?" --- Het land zonder kranten. Eén krant met de hand geschreven. Vorstelijke begunstiging. Abessynië wordt heel vaak 't land zonder honger genoemd; maar minder bekend zal wel zijn, dat het ook 't land zonder kranten is en dat daar ook nu nog geen sprake is van een „pers" in Europeeschen zin. Tot 't jaar 1902 was 'n krant in Abessynië heelemaal onbekend. Omtrent dezen tijd werd door een Griek, Andreas Kavadia, te Addis-Ababai de eerste Abessynische krant in 't leven geroepen. Maar wat voor een? Aangezien er toen in de Abessynische hoofdstad noch een drukkerij noch een of andere vermenigvuldigingteapparaat te vinden was, moest Kavadia zijn krant met de hand schrijven. Zij heette: „Aimro" (Intelligentie) en verscheen elke week in niet meer dan 21 exemplareh. lederen Zaterdag bracht de uitgever zijn met de handgeschreven krant naar den Keizer: Menelik. De krant zat op zich niet zoo heel erg slecht in elkaar. Naast Europeesch nieuws stonden er ook berichten in van het Abessynische hofleven. Merkwaardig was, dat de zwarte monarch direct de beteekenis van de pers begreep en hij verwelkomde het geschreven blaadje met heel groote belangstelling. lederen Zaterdag riep hij al zijn waardigheidsbekleders bij zich en las hen de „Aimro" van de eerste tot de laatste letter voor. Hij beloofde den uitgever, ( een Europeesche drukkerij te zullen koopen, om de krant een europeeschen omvang en uiterlijk te verschaffen. Maar dat duurde 'n heel tijdje. Kavadia was er intusschen in geslaagd eene vermenigvuldigingsapparaat te verkrijgen en nu ontstond de eerste en eenige krant van Abessynië in een oplage van 200 exemplaren. Menelik hield woord. In 1906 kwam de beloofde drukkerij in Addis-Ababa aan, maar reeds drie jaren daarvoor was Kavadia gedwongen geweest, zijn krant op te heffen, aangezien hij voor de 200 exemplaren geen afnemers vond. In 1914 ondernam hij een nieuwe proef en gaf zijn blad opnieuw uit, met de hulp der nieuwopgerichte Staatsdrukkerij, maar reeds in 1916 moest hij zijn blad voor de tweede maal opheffen en wel wegens zijn Duitschgezindheld! in 1924 vierde het eerste Abessynische blad zijn wederoprichting nog eens; maar tot nu toe, heeft de krant het nog altijd niet verder gebracht, dan tot een wekelij ksche oplage van 300—400 exemplaren. Sedert 1923 bestaat er ook nog een tweede weekblad in de Abessynische taal: „Brhanasalam.dat echter ook niet meer dan ongeveer 300 exemplaren kwijt kan. Gedurende den oorlog verscheen nog een derde weekperiodiek „GochaSabat" (Morgenster), waarin evenwel niets dan gedichten stonden en dat reeds na luttele weken moest inpakken. In Dire-Daona, drie karavaandagreizen van de hoofdstad verwijderd, had de Capucijnenpater Maria Bernard, vroeger al een drukkerij opge' richt, die evenwel alleen religieuse boeken en een godsdienstig tijdschrift „De Zaaier van Abessynië" uitgeeft. Sedert 1915 verschijnt in Abessynië ook nog wel een fransche krant: „Courier d*Ethiopie", die echter uitsluitend de belangen van Frankrijk dient. De oorzaak van dit lage peil, waarop het perswezen in dat land staat, moet gezocht worden in de omstandigheid, dat in Abessynië alleen de leidende klasse, de clerus en de hoogere staatsambtenaren lezen en schrijven kunnen. De Abessynische dienst- en omgangstaal, die „Amarigna" heet is bovendien voor het gros der Bevolking onverstaanbaar, wijl de groote massa een dialect spreekt uit de oude liturgische taal» „Ges" geheeten. Bijgevolg: Geen honger, maar ook geen krarten!" --- PARIJSCHE MODEBRIEF Badpakjes. Als half Juli voorbij is, als de vacantiee overal begonnen zijn, bekruipt mij de lust om over m«U meer te denken en te schrijven dan over badpakjes parasols en zonnehoeden. Dan hei) m. den zomer in 't hoofd en dat schijnt net zoo te werken als de kolder bij de paarden. Ban volg ik mijn eigen zin, op gevaar af, dat ik mijn lezeressen erger. Want, nietwaar, het kan gebeuren dat mijn verhaal over badpakjes, aonnehoeden en parasols u als een spot in de ooren klinkt daar ge in een sjaal gedoken bij den warmen kachel zit. Ge denkt er juist over uw bontmantel en wollen kousen maar weer voor den dag te halen, gi hebt misschien dagen lang de zon niet gezien en behoeft niet eerst in de Kilte golven te duiken om een vochtige koelte om u heen te voelen, iaar de regen edelmoedig deze rol op zich heeft genomen. Maar 't kan natuurlijk ook zijn, — in ons wisselvallige klimaat is alles mogelijk '— dat een nieuwe hittegolf ons land „geteisterd" heeft, zooals dat heet. In dat geval kan 't u niet anders dan aangenaam zijn dat ik 't dit keer over badpakjes, zonnehoeden en parasols heb. En, daar ik er mijaelf bovendien •en plezier mee doe. waag ik de kans. . . » Om u van badpakjes te verteilen, heb ft n£ tuurlijik Parijs moeten verlaten. Daar kan * van alles zien maar nu juist geen badeoetufum*. Fr-ansctoe badplaatsen, waar de elegante Pari» aiennes gedurende de zomermaanden, heenvluchten, zöjiii er anders genoeg. Maar hoe anders zijn ze dan onze HoUandsche badplaateen. In 't b* gin moet men er werkelijk aan wennen. Waar i 3 het prachtige breide strand, waar rijn de mooie, hooge duinen die we bij ons zoo heel gewoon, zoo vanzelfsprekend vinden? En bestond het strand dan nog maar altijd uit fijn land! Maar hoe dikwijls wordt 't gevormd door een paar meters breeden rand kiezelsteenen waarover men niet met ongeschoeide voeten loopen kan. Onlangs sprak een Fransche dame mij bewonderend over toet prachtige strand van Cau». nes, zoo breed en geheel van fijn zand. Kom dan eens bij ons kijken", heb ik haar gezegd. „O n z • stranden zijn vijf, zes keer zoo breed en eindi» gen dan niet, zooals in Cannes, in een steenen muiuitje wa-armwen een weg loqpt, maar in