PROGRAMMA DER FEESTEN TE SITTARD Onder het motto „Krisis zal vergaon, Vastelaovend blif beschtaon" hebben de Marotte de volgende feesten georganiseerd: Zaoterdag 22 Fibberwarie om 8.11 in de zaole van hotel „Modern", gezellige avond. De drie Carnavalsdagen aldaar groote Marotte-bals. In diverse hotels, café's en lunchrooms ls er muziek gedurende de drie dagen, en zijn er bals in het Forum, ln zaal Martens (Putstraat) en ln „Ober Bayern". DeAanhauwtesch hebben onder het motto „Mer Aanhauwte" het volgende programma in elkaar gezet: Zaoterdag 22 Fibberwarie om 8.33 in „Ober Bayern" léste Aanhauwtesch-bie-elnkoms. Zondigmiddig 23 Fibberwarie om 3 oere: --- PLECHTIGE INTOCH VAN PRINS CARNAVAL in zien gouw stad Zitterd. Om 6.11 uur in „Ober Bayern" Gala-Prinsebal (gekostemeierde); intocht Prins, Hoerae-défiléereceptie. --- Maondig 24 Fibberwarie GROOTE CARNAVALS-OPTOCH. Indeiling van den Optoch: 1. Kènjer die den optoch in de waeg loupe. 2. Marechoossees te paerd. 3. Vastelaovesvaan. ST. JOZEFHARMENIE 4. Meziekkorps (grop). SCHTEIVIG 5. Veurriejer. Hulde aan de Nönnevot (wage). Grop. 6. Zoo mer get (gröp). HèL EN PARADIES 7. De Dansgodin (wage). 8. Gröp. DOM. V. D. BERGH 9. 't Gezellig Hoes (reclame wage). EESCHTE ZITTESCHE REVUU GEZèLSCHAP 10. Zèk, wie vinjs doe dat? (gröp). TROMMELKOOR SCHTADBROUK 11. Gröp. P. P. P. 12. Veurriejer. 13. Zoo hauwte veer de Vastelaovend vas (wage). GARAGE GöTTGENS 14. Reclame wage. MEULE-EN NUUSCHTRAOT 15. De Prins van de Jeug (wage). EUVERHAOVE 16. „De mooie Molen" (wage). 17. Veer hauwte aan (de gröp van èlf) (wage). 18. Attraksie wage. 19. Harmenie (gröp). 20. Auwerwètse broelof (3 kötsche). WO VAN 21. 't Zittesch Kèndj (wage). Fa. SILBERNBERG 22. „De Noordpool" (reclame wage). DE MERT 23. De Kolleberg in Wènjterdaag. 24. Esschele Gounsdig (Einling). . PAESCHSCHTRAOT 25. De Zittersche Sweepstake (wage en gröp). RIEKSWAEG NOORD: 26. De guije zak neit (wage). RIEKSWAEG ZUID: 27. Hoog de schport (wage). Gröp. LÖMMERIGGERSCHTRAOT EN BRANJD: 28. Vertaert de sente in eur eige landj (2 wages). BILTARTCLUB HOEBE MERT: 29. Heraut te paerd. Wage. OPHAOVE EN LEIEBROUK: 30. Hulde aan de Prins (gröp paerd). ENGELEKAMPSCHTRAOT: 31. De Tinus deit de Prins ingeleide in oos schtadt Zitterd (wage). PHILHARMONIE: 32. Gekostemeierd Meziekkorps (gröp). AANHAUWTESCH: 33. Prinsewage. 34. Mareschoossees te paerd. 35. Attraksie van de „Bijekorf", Beumesch oppe Paeschschtraot. Nao aafloup oppe Mert: Hoerae-Deefilee. Daonao Resepsie in de Pelekaan. Ontbènding van den Optoch. Vastelaoves-Daensdlg Auwerwètse Zittesche Vastelaovend. De Carnavalsoptocht stelt zich om twee uur op op den Leyenbroekerweg, tusschen Beukeboom en Putstraat. Om half drie zet de stoet zich in beweging langs den volgenden weg: Putstraat, Paardenstraat, Markt, Rosmolenstraat, Slachthuisplein, Engelenkampstraat, Wilhelmlnastraat, Rijksweg Zuid, Agricolastraat (gedeeltelijk), Dorpstraat Ophoven, Haagstraat, Rijksweg Zuid, Wilhelminastraat, Bergerstraat, Stationstraat, Station (langs huize Hertz), Steenweg, Rijksweg Noord, Heiweg, Dorpstraat Overhoven, Rijksweg Noord, Voorstad, Brandstraat, Misboekstraat, Molenstraat, Nieuwstraat, Plakstraat, Putstraat, Markt, Oude Markt, Begljnenhofstraat, Limbrichterstraat, Markt, alwaar ontbinding. \ --- Carnavalsviering in andere plaatsen. Te Beek. 50-Jarig bestaan der Pottentaoten Het instandhouden van Beeker Pottentaotentraditle ls het bestendigen van Beeker Folklore. „Wat ls nu eigenlijk een Pottentaot", zoo vroegen we aan een bekende folklorlst. Een Pottentaot is in de eerste plaats een heerscher. En dus vieren de Beeker Pottentaoten op Maandag 24 Februari het 50-jarig dictatorschap. Schrik niet lezer, ze voeren de dictatuur enkel en alleen bij gelegenheid van het Carnaval; en dan nog op echt joviale, gezellige en naar Limburgs-eigen snaaksche wijze. Want een „rare Pottentaot" beteekent niet meer een heerscher, doch een schalksche, oolijke en vroolijke klant. En dat de Beeker Pottentaoten dat waren, heeft zich steeds geuit in de vele welgeslaagde Pottentaoten-optochten, welke in Beek met Carnaval werden gehouden. Er leven nog eenige oud-Pottentaoten, die den eersten optocht in 1886 hebben meegemaakt. Ze zijn nu niet meer van de partij; ze kijken W. langstellend toe, wat de jongere Pottentaoten-generatle tot stand zal brengen. Aan die jongere generatie is de viering van het gouden Pottentaoten-jubilé opgedragen. En als de voorteekenen niet bedriegen, dan zullen ze het tot een goed resultaat brengen; alle buurten en vele vereenigingen zijn vol geestdrift voor den optocht van a.s. Maandag. Een zeer belangrijk fragment ln die Pottentaoten-hlstorle was steeds het Pottentaoten-lied. Zoolang wij ons herinneren, vloeiden de versregels uit de dichterlijke pen van dhr. M. Retera, die ook steeds de woorden wist te doen harmoniëeren met een populair volkswijsje. Van dat lied ging bekoring uit en — macht. Men herinnere zich slechts de eerste voorbereidingsvergadering van dit jaar. Pessimisme op aller gezichten; totdat door een oud-Pottentaot werd aangegeven; „De Pottentaoten zijn weer hier", en de zaak was beklonken. De optocht gaat door! En we doen allen mee! Deoude Pottentaoten van 70 en meer zijn niet meer van de partij; maar de dichter van het Pottentaotenlled, . R., wel, niettegenstaande hij binnenkort zijn 88ste verjaardag zal vieren. Bravo! Dat ls nog eens een voorbeeld voor de jongeren. Een voorbeeld, om goede traditie en echte folklore in eere te houden. Het prograama van den optocht is als volgt: Buurt Stationstraat: De Gibeltram (wagen). Buurt Baan: 1. De Gouden Pottentaot (wagen). 2. De Schoonheidswedstrijd (wagen). Buurt Plats: De mooie Molen (wagen). Buurt Dorpstraat: Het Belastingkantoor (wagen). Buurt Bourgogne: Kermis op Bourgogne (wagen). Buurt Geverik: Ras Kaktin van Appelsinië (wagen). De Hengelclub (wagen). Ruiterclub De Eendracht: Prins Carnaval (wagen). Raad van Elf ln 2 versierde auto's. Bulsjergroepen. De jubileerende leden (wagen). Deelnemende muziekvereenigingen: Harmonie St. Caecilia, Fanfare St. Antonius en het Fluit- en Trommelcorps. Verder nog diverse kleinere groepen. Zooals uit de opsomming der buurten blijkt, hebben de buurten de oude straat- of buurtnamen gehandhaafd. De optocht wordt geopend door marechaussees te paard en stelt zich om half twee op. _ --- Te Puth. (gemeente Schinnen) ls men eveneens reeds weken lang doende met het organlseeren van een Carnavalsoptocht. Het initiatief berust hier bij F „De Narrenclub", welke in de afgeloopen weken F meerdere zittingen hield en een Prins Carnaval L benoemde. De optocht stelt zich op om twee uur bij 6» kerk; oe te volgen wee xa: Vanaf kerk naar bovenste Puth en terug; Kertt- • weg, Steenstraat via Onderste Puth naar Kerk- . plein, alwaar ontbinding. De samenstelling van| den stoet ls: ( BUURT STEINSTRAAT. 1. Ruters te peerd. 2. Kon. Fanfare St. Cecilia (Gekostemeird). 3. Kênjêr van alle ras, die alles in de weig loupe (grop). 4. De omgedreede weid (wagel en grop). 5. Staafmeziek (wagel). BUURT L. JANSSEN. 6—B. Segeuner kamp, broelof en leve (3 wagels en 1 grop). BUURT KIRKWEIG. 9. Hulde aan Carnaval (praalwagel en grop). 10. Flfat Mathies (wagel). 11. Mei opzette (Wagel). 12. Biljart club (wagel). BUURT BOVENSTE PÖTH. 13. Operatie kamer XI (groote wagel). 14. De Boere kinnis (praalwagel en grop). 15. Circus Gaaplepel (wagel). 16. Zeeuwsche meldjes (grop). 17. Praalwagen van de XI Narre. Z.K.H. Prins Sjang den eeschte, Ridder van de Narre kap. Mit zien gevolg en hofdames. --- Te Koningsbosch. De laatste jaren heeft zich ook in het uiterste hoekje der gemeente Echt, in het dorp Koningsbosch.de lust tot een meer openlijke carnaval-viering geuit. De actie, door enkele particulieren op touw gezet, vond allerwegen steun en men heeft vanaf 1931 geregeld op Carnavals-Maandag een optocht door het dorp zien trekken, welke veel bezoekers trok. Bij een Vastenavond-comité berust de organisatie. Een Raad van Elf en een Prins Carnaval werden benoemd. Reeds Zondagmiddag is er van vier tot vijf uur groot rennen voor personen boven de vijftig jaar op het voetbalterreln. 's Avonds geeft de Harmonie een uitvoering e» tooneelavond bij J. van Pol. Maandag 24 Februari om 2.11 uur ste» zich de optocht aan de Populier op. De indeeling ls: 1. Kënjer die den optoch in de w»ig loupe. 2. Ruiters te paird. 3. Trommelkorps 4. Raod van Elf. 5—20 Met wagens en groep volgen achter elkaar de Breberderstraat. Haverterstraat, Meulenwalg, Prlnsebaon Noord en Zuid, Saoffelderwaig en Koestraat; verder de harmonie „St. Cecilia" en de wagen van Prins Carnaval Chang I. 21. Populair. 22. Ruiters te paird. 23. Wat achternao komptj. Na afloop ontbinding en bal ln een drietal lokalen. Dinsdag om twee uur groot* kinderoptocht. --- 'T NUIJ ZUSTERKE. Pieke waos oet sjaol gekomme toen had pa 't 'm gezag: Dn oojevaar heet tieg vemurge e nuij zusterke gebrach. „Jo," had Pieke blljj geroope springend wie 'ne kaotsebal ; „E nuij zusterke, en „....en wèt mema 't al?" Noe stoont heer hoeg op zien tiene i bij de raos gebaörde weeg boe 't kinneke laog te gape i of 't noets te etc kreeg. Pieke stoont verstomp te loere gans verbaas dat 't dat noe waor. { Inlns reup heer vol agitaassie „Mè pega, 't heet gein haor". mAo, — zeet pa, gerös haöm stellend', — „Zn haor dat is nog wied e weg. 1 „Maak dg daoveur mer gein koppijn „Dat haor, dat keum nog wel terech". Pieke keek mer haaf geluivend, reup taan: „Ao pepa, zn han „zien gans vol rimpels, en ze geziegske, „Ao pepa, 't heet aug gein tan." Pa wow lachend oetlèk geve op te vraoge vaan dcc snaak. ; Mè Pieke angstig prakkezeerend voont 't 'n bênkelikke zaak. „Wèt gr pa, wat ieg zow deenke?" — zeet 't. „Jeh?" vroog pa benuijd „leg gelulf, ze höbben-uug zeker 'nen awwe-n-ln eur voes gedurjd." --- CARNAVAL TE SITTARD Aan het hoofd der carnavalsviering staat Vorst Marot, en ziene Wieze Raod van Elf. Al wordt in meerdere gemeenten ln het zuiden van ons land het Carnavalsfeest met grooten luister en als 't ware algemeene deelneming gevierd, Sittard had met Maastricht en Den Bosch ten deze toch de grootste bekendheid en werden steeds 't meest genoemd. Meerdere decennia is dit reeds 't geval en zal dit wel blijven. De Sittardenaar weet bijzonder zijne traditie in eere te houden. Juist het feit dat er een vaste vereeniging bestond om het Carnavalsfeest ln te luiden en als 't ware te „verzorgen", den troon te bereiden voor Prins Carnaval, die drie dagen lang zijn scepter over het stadje aan de Kötelbeek zal zwaaien, heeft Sittard wijd en zijd als Carnavals-stadje bij uitstek doen doorgaan m gefieel het land en daarbuiten. Tot ver in de geschiedenis grijpt dit volsfeest terug, en Sittard mag er zich op beroemen dat ook in zijne geschiedenis dit feest is terug te vinden tot in de middeleeuwen. In oude archiefstukken kan men lezen dat de Vastenavond te Sittard reeds in 1326 een zoodanige plaats Innam, dat zelfs voor deze feesten het Raadhuis werd ingeruimd en dat er uitgaven op „vergeelde" rekeningen der stad te vinden zijn, welke met dit feest samenhangen, hetzij aan drank, h*>tzii aaji muziek enz. We zullen den lezer niet met de letterlijke bewoordingen waarin deze uitgaven vermeld staan, lastig vallen, wel is 't interessant»nog mede te deelen dat uit de jaren 1583 tot 1600 herhaaldelijk genoemd wordt het lokaal „Eisernen Mann", hetwelk gelegen was op het marktplein waar thans de Lunchroom Schrage gevestigd is. Aldaar werd den Schepenen hun „gerechtlgtieit" — de vergoeding waar zij recht op hadden — uitbetaald, en werd er flink op gedronken en gegeten. Aldaar noodigden burgemeester en schepenen Dok uit de leger-oversten en bevelhebber van crijgsvolk dat in de stad ingekwartierd was. Zoo werd er in 1610 ondanks de beroerde tijden or iiet Raadhuis tusschen het bestuur der stad en ie oversten van het krijgsvolk de vastenavond jevierd. In de volgende eeuwen bleef de Vastenavondnering in Sittard voortleven, al zal deze viering iok zijn ups en downs gekend hebben al naargeang de tijdsomstandigheden. In de tweede helft der vorige eeuw kreeg de Sarnavalsvlering een meer geordende leiding. Het was in 1881 dat de Marotte-Vereeniglng iverd opgericht — Marot is 'ne narrestaf. Aan het hoofd stond Vorst Marot, en naast lem ziene Wieze Raod van Elf. De meest achtenswaardige Ingezetenen maak;en deel uit van de Wieze Raod en stelden er 'n :er in. Zij benoemden Prins Carnaval, en hielien vriendschappelijke betrekkingen met de Flarussen te Roermond, met de Jocussen te Venlo, met Momus te Maastricht en zelfs met de Carnavals-Verein te Köln. Door zgn. „zittingen" (vroolijke avonden) werd het Carnaval reeds maanden tevoren voorbereid. De elfde van de elfde maand was de vastgestelde dag der eerste zitting, tevens opening van het nieuwe Carnavalsseizoen. Vorst Marot benoemt verdienstelijke personen tot Commandeur of tot Ridder ln de Orde van de Pappegay, tot laemaeker le klasse, of decoreert met de Kappen-Orde. Hij benoemde ook zijn Hofleveranciers, en had Consuls in andere plaatsen. Zijn officieel gazet is „De Pappegey," welke dit jaar haar 55ste jaargang heeft. Telken jare komen de officiëele carnavalsliederen uit, en elke, rechtgeaard Zitterder kent en zingt nog meerdere van die liedjes uit vorige jaren. Het hoofdpunt van de Sittardsche Carnaval ls wel de optocht. In 1901 organiseerde de Marotte hun eerste Carnavalsoptocht; in 1911 had de tweede plaats. De oorlogsjaren brachten een stagnatie. Eerstin 1922 vond er weer 'n carnavalsoptocht plaats en van toen af vinden ze bijna geregeld elk jaar plaats. — In den loop der jaren is er nogal gekortwiekt aan het Carnaval, de Zondag is er af (enkel gecostumeerde bals vinden er plaats) en het sluitingsuur werd van drie uur en nog later allengs teruggebracht tot 1 uur (Dinsdag op 12 uur.) In de oorlogsjaren was er natuurlijk van Carnaval geen sprake; in '19 kwam de vastelaovend terug zij het ongemaskerd; in 1920 werd ook de maskerade weer toegelaten. Op de afschaffing der maskerade in 1932 behoeven we niet nader ln te gaan, dit gebeuren ligt nog te versch ln aller geheugen. Op 't eind van hetzelfde jaar moest de maskerade weer ingevoerd worden, zij 't tot negen uur op straat en tot 12 uur in de lokalen, en als de voorteekenen niet bedriegen zal ook ten deze herstel niet uitblijven, eveneens het verkrijgen van een later sluitingsuur. De klad welke in 1932 op het Carnaval werd geworpen had ook haar Invloed doen gelden op de Marotte, maar daartegenover uit de burgerij een nieuwe Carnavalsvereniging doen opstaan welke, de naam zegt 't reeds, zullen „aanhauwte". De Aanhauwtesch deden hun naam eer aan, zij organiseerden de laatste jaren de optochten en verdere feesten, en benoemden dit jaar weer Prins Carnaval. Zij verdienen een woord van lof en hebben 't klaar gespeeld — zij 't met eenige moeite door de tijdsomstandigheden — dat ook dit jaar Sittard weer een optocht zal hebben. Ja meer dan ooit heeft een groot deel der burgerij de zaak ter hand genomen om den optocht zoo schitterend mogelijk te doen zijn. Een gelukkig voorteeken is 't dat aan 'n zekere wrijving tusschen Marotte en Aanhauwtesch een einde is gekomen en gezamenlijk gewerkt wordt om Zitterd weer te doen zijn het stadje van sjpas en laamaekerle, waar heen duizenden zullen opgaan, vooral in de komende Carnavalsdagen. „Jolijt en vreugde" zetten drie dagen alle dagen alle zorgen op zij! De Carnavals-vereeniging „De Aanhauwtesch" te Sittard met in het midden Prins Carnaval Sjeng 11, en terzijde de beide „Bielemaan". Dat het met Carnaval druk kan zijn in Sittard toont bovenstaande foto tijdens den optocht van 1911. Op den voorgrond rechts het Fort van Vlissingen, waarover destijds zooveel te doen was. Het Wapen van Vorst Marot. --- Te Susteren. dateert de Carnavalviering en het houden van optochten eveneens van tientallen jaren her. Vroeger had men er de Vereeniging „'t Blulmke d'roet", welke de optochten organiseerde. In latere jaren was het een Schutterij, een harmonie of een comité dat de traditie hoog hield. Dit jaar heeft de Middenstand het aangepakt en werd een Comité met de leiding belast. Druk is de laatste weken vergaderd; een Prins Carnaval werd gekozen en geïnstalleerd en Maandagmiddag trekt de volgende stoet door de gemeente: 1. Signaalblazers. 2. Ruiters. 3. De Raad van Elf (wagen). 4. Harmonie St. Cecilia. 5. Praalwagen Prins Carnaval met gevolg. 6. De herriemakers van Addis Abeba onder commando van Ras Kuxa. 7. Badgasten uit het hotel „De lange pW, onder directie van Bijs de Sijp en Toon de Soep. 8. Bakkersgilde. 9. Het crisisvarken. 10. Kaat Mossel en Pimpernel met hun jenever- en bierkornuiten. 11. Bacchus op de ton. 12. De herberg „Den Houten Himpamp", onder directie Ariaans. 13. De bonte Maandag. 14. Hoe in Susteren de crisis wordt opgelost. 15. Het nieuwerwets onderwijs. 16. De blinden die weer kijken mogen. 17. Het monster van Lognes in Susteren. 18. De razende Kazan. 19. De muzikale wanmolen. 20. De heksbazen. 21. Het circus Smeerkanus. 13. De Schnoekverschalkers. Om 1.11 begint de stoet te trekken. Na afloop van den optocht groote spektakelscène op de Markt. --- Te Otrsbeek. Om den naam der tegenwoordige Carnavalsvereenlglng in deOirsbeeksche geschiedenis te vinden, moet men teruggaan tot omstreeks het jaar 1870. Een afgescheiden deel van de Zangvereeniging Aurora" noemde zich „De Musketiers". Omstreeks 1882 vond de eerste Carnavalsoptocht plaats onder de leuze „Vier komme hie bieëen veur uch te veramizeire". De optochten werden elk jaar uitgebreider, dan hadden ze eens betrekking op de dorpspolitlek, dan weer op binnen- of buitenland, sche gebeurtenissen. Zoo was de optocht, welke hier gehouden werd in 1900, een uitbeelding van den opstand op Lombok. De leider, Burgemeester .Nuchelmans z.g. had aan dezen optocht veel zorg besteed. Het was dan ook de meest geslaagde van alle tot nu toe gehouden optochten. Dhr. Fleischeuer had voor deze gelegenheid de liedjes gemaakt. Later namen de optochten allengs in belangrijkheid af.om dan plotseling geheel op te houden totdat in 1935 eenige jongelieden het Initiatief na. men om weer in Oirsbeek de oude traditie te herstellen. Men slaagde er in om in een korten tijd een aardige optocht samen te stellen. Aangemoedigd door dit succes werd dit jaar door de Musketiers reeds vroeger begonnen en zal getracht worden de vroegere optochten ln luister zooveel mogelijk te benaderen en als het gaat zelfs nog te overtreffen. De samenstelling van den optocht is dit jaar als volgt: Wijk Klein Doenrade praalwagen, het huishouden van Jan Steen; Blaas darmerie, 3e wagens en Wijk Gracht: De oorlog in Abessynië (4 wagens^ en groepen); u Wijk Oirsbeek (Kom): Het plekje bij den molene en de kaartclub (2 wagens en groepen). Wijk Oppeven: Prinsenwagen, de Jokerclub, deg Visschers, de crisis opgelost. De handwerkgezellen* (9 wagens en groepen). De optocht stelt zich op op het Kerkplein en neemt de volgende route: Peylerstraat, Gracht, [i Grub, Klein Doenrade, Rijksweg tot de gemeente» Amstenrade, waar gedraald wordt, terug Rijks-! weg, Putstraat, Dorpstraat tot Kerkplein, alwaar V de ontbinding zal zijn. De inwoners worden ver-t zocht zooveel mogelijk te vlaggen. i> --- VASTELAOVEND 1935 't Broesjde door de straote l Mestreech had weer plezeer Zoe wie 't zieg kaan ute Allein op zien meneer, 't Tuinde vs zien leefde Veur dn ermen evemins En gaof zieg mèt zien maskes ! Neet haaf, meh gans, 'nins! 't Gaof vs 'nen optoch Mèt geis en fijne spot En heel 'n sjoen kollekte. ; Wee kin e sjoender slot? Mestreech, 't waor dien hart weer, Zoe, wie 't altled slelt. 't Waor ier aon dien tradisie: PUMXBf *«l Bin-iit(»ül ---