STATEN-GENERAAL. ~. de Kamer zijn ingekomen twee ontwerpen van "■ als: l", tot goedkeuring van sommige artikelen n het door de centrale commissie voor de Rijnvaart, Rena de spoorwegbrug te Kuilenburg opgemaakte >j oto_ol; en 2°, tot verhooging van hoofdstuk IV der , 'atsbegrooting voor 1862 (wegens het onderhoud 'gevangenen enz.) Die verhooging bedraagt/-46.871. Ut het Voorloopig Verslag over hoofdstuk 1118 ' Staatsbegrooting voor 1863 (Afdeeling van de ia ? '*"' Roomseh-Katholieke Eeredienst) blijkt, dat , de meeste afdeelingen op nieuw ter sprake kwam eerdere toepassing van het beginsel van scheiding j*!.. Staat en Kerk door opheffing der beide afzon"'.ke administratiën voor de Eerediensten. De eeningen, wat dit vraagpunt betreft, bleken als t>n»^?er u*teenloopende te zijn. Er waren leden, wier n .Keuring het geenszins kon wegdragen, dat dit '*vind, bij zijn optreden, de vacatures der beide ■oiateriële zetels onaangevuld heeft gelaten. Zij bleven " ernst de meening toegedaan, dat met het behoud *n afzonderlijke Ministeriën voor de Eerediensten LjIj.-,u Ban de grondwettige instelling in zaken van «"■"dienst wordt te kort gedaan; maar dat integendeel, y° in het welbegrepen belang van den Staat zelven , ■ in dat der Kerk, de beide Staatsdienaren onmis*ïr moeten worden geacht. Andere leden waren cii\een &eneel tegenovergesteld gevoelen. Huns inzien» be et te fef*' *n onle Staatsinstellingen gegrond jj*p*e*• dat de scheiding zoo volkomen mogelijk zij. 2 f r *elve moet, wat haar inwendig huishouden ktl'v ' ïen f"eDee- °P I'cn tei* »t»*nd en onafhanbeid ''BcnBBm willen zijn. Hoezeer intusschen de den .""""uiugen mogten uiteenloopen, hierin vereenig>an Ü'0*1 'eden van beiderlei gevoelen, dat het behoud y . den tegenwoordigen toestand niet wenschelijk is. teelen achtten het dua wenschelijk van de Regering e, Te'nemen, welke maatregelen tot voorbereiding £. er spoedige a'geheele scheiding worden genomen. »cd een doeltreffend middel daartoe werd door velen Bo f *",n''evolen de uitkeeringen aan elk kerkgeg otschap voor het vervolg vaat te stellen ala een j I?' *net dien verstande evenwel, dat daarbij afzon- Van ai*ngegeven zij het bedrag, bij het eerste lid t 2 *rt* 168 der Grondwet, aan de onderscheidene s^indheden gewaarborgd. Door andere leden werd w ,nWel «evraagd ,of de uitvoering van dit denkbeeld *an joen''J't >•• Bij gelegenheid van de behandeling j, "en post der aubsidien voor kerkelijke gebouwen k. °j 8* gevraagd, of de vergrooting der St. Wille"»d_»kerk te 'a Gravenhage wel eene behoefte ia? „o^ï **et onderzoek van hoofdstuk IV B (Afdeeling V p "* 'aken der Hervormde Eeredienst), werd er van lon C -ende zijden ook gevraagd , wat in het afge- V Pen j»ar gedaan waa tot bevordering van de scheiding n staat en Kerk. Tegen de bestendiging van den jeB"en*oordigen halfslachtigen toestand, waarmede in ach ■srond5rond der zaak niets veranderd is, moesten onderneidene leden bij vernieuwing met ernst opkomen. to.en nepft ook gevraagd hoe het stond met het ontwerp be r'B*'"*)? der kerkelijke pensioenen; of er eenig uitzigt •taat op het verdwijnen der particuliere collatien? ve v Wee.ntll**d der Regering aan den aandrang tot der H,?in,f der **>'j'«b'jdragen voor het kerkbestuur I«ra-TerTOrmden Ton Tr'J "-'gemeen bijval. Wat het de u en kerkgenootschap aangaat, bestreed men ran jToeBdDe*(* der Regering, om, bij voorbijzage **-a»t . toestand, zich voortaan eigenalsn '" • U(*en aan het wel door vele, doch voor t. .°f n*et door alle gemeenten aangenomen nieuw giement voor het centraal bestuur der Israëlitische kerk ï van'l ?* OTerweging in de afdeelingen der Kamer (M • Wetoontwerp tot vaststelling van hoofdstuk VI ver ■!"•_ der st»atsbegrooting voor 1864 verklaarden het c leden' dBt z'i> hoewel hulde doende aan jj: - Per»oonlijk karakter van den tegenwoordigen ver. Tan M,rine. in zijn regeringsbeleid geen atra_l0dUW*n koßden "tellen. Bij voortduring toch heid in **8 "'"■ delingen des Ministers wei.elmoedig»oo ' j Teri"*derlijkheid van inzigten dour. De thans nie ' *?eB begrooting leverde van die stemming ont»*.* bewijzen op. Terwijl de Minister bij zijne oori| ■* een bepaald stelsel omtrent den bouw der te jCnepen nad '"""gestaan en naderhand zijne evredenheid had betuigd , dat bij de enquête, door alt :'Jreede Kamer gehouden, de grondslagen van « stelsel, op enkele uitzonderingen na, met verrassende enparigheid (loo_ ._ gehoorde ,-etujgen waren goedgekeurd , was het thana als of niets van dien aard ?•*<• plaata gehad. Het atelsel was, als 't ware, over noord geworpen. Er werd althans nieta gedaan of joorgesteld om het ten uitvoer te brengen. Zoo had Qe Minister vroeger met bijzonderen nadruk het bouwen *8» kuils __epen, ook met het oog op de behoefte *-*n Indië, voorgestaan. De noodzakelijkheid van het bezit van een zeker aantal dier schepen was nog Onlangs bij het gebeurde met de Medusa in de •''■pansche wateren gebleken. Nogtana werd bij deze begrooting van het denkbeeld uitgegaan, om ook in 1864 geen enkel oorlogschip van dat charter op stapel l? zetten. De Minister beperkt zich tot het model Keteh en gewaagt van het vroeger door hem zoo *urig verdedigd model var. eenr kuilkorvet, die nsge- ?0,f! de grootte van het fregat Wassenaar hebben zou, elis met geen enkel woord. E.-enzoo zweeg de •nister over zijn vroeger plan tot aanbouw van Ind""6'6 00r*0g,Taartu''?en **oor de Indische dienst in of h * 'en heerschte omtrent de groote vraagstukken, doo pvmt,el'*D|_ al dan niet met kracht moest worden j .^"et, of hout dan wel ijzer het hoofdbestand- Welk • .scnePen lo>" nitmaken en in 't algemeen, wn i ri?tlD*" met opzigt tot den scheepsbouw moest ook m t lng.eBlßBen, in de thans medegedeelde stukken, ver.el^.^ ere van «"genoeg gelijktijdige dagteekening bepaald ' Rr°°t? tegenatrijdigheid en gemis aan alle A h °*e,toiging. Andere leden achtten deze verwijten niet verdiend, "Dans zeer overdreven. Bij de waardering der hanto. t U TRU n M*n'eter mogt de hoogst moeijelijke Mar' ° ■ WRarin net hoofd van het Departement van ni lne *icl* in het tegenwoordig tijdsgewricht bevond, , geheel worden voorbijgezien. Heerscht hier te u-e veranderlijkheid van inzigten omtrent den ataat if" scneePSDOUW en wat daartoe in betrekking »i«u ï. j a"e andere maritieme Mogendheden vertoont *»*» hetzelfde verschijnsel. iQtuischen waren verschillende leden beducht, dat, armeer ateeda op nieuwe modellen gewacht of, zoo 0.0 als anderen het uitdrukten, te zeer naar het bereiken der volmaaktheid geatreefd wierd, maar al te "Poedig het oogenblik zou aanbreken, dat de marine «ederom gezegd zou moeten worden in eenen staat T.*n diep verval te verkeeren. De Minister toonde ?!eb, blijkene het gezegde in de Memorie van ToeuCating, op dit punt tamelijk gerust. Het materieel °m vloot, leest tnea daar, achijnt voor het oogenblik voldoende. Zonder vrees van te kort te komen, kan nog één jaar worden gewacht, alvorens nieuwe oorlogsschepen op stapel te zetten. Men kon in die gerustheid des Ministers niet deelen. Als men vergeleek, wat wij nog aan brnikbare schepen bezitten, wat daarvan afvalt en wat nieuw wordt gebouwd, kon men het vermoeden niet van zich weren, dat weldra behoefte tot versterking van de Indische scheepsmagt zou ontstaan en dat de Minister dan buiten.de mogelijkheid zou zijn, genoegzaam in de behoefte te voorzien. Blijkens de Memorie van Toelichting zijn in den laatsten tijd vier schepen , het schroefstoomschip der 2de kl. Groningen, de groote raderstoomschepen Gedeh en Phoenix en het fchroefstoomschip der 4de klasse Samarang voor de dienst onbruikbaar gekeurd en gedeeltelijk reeda verkocht. Ook het oude raderstoomschip Etna, thans nog in Oost-Indië, zal wel niet lang meer varen en insgelijks afgekeurd moeten worden. Na eenigen tijd zou in de daardoor ontstane leemte voorzien kunnen worden door het schroefstoomschip der 2de klasse de Watergeus en het raderstoomschip der late klasse de Valk. De Onrust, een ijzeren raderstoomscheepje van 3 stukken, thans reeeds in Indische dienst, kon in dit verband welligt mede worden geteld. Maar ook dan nog worden vijf weggevallen schepen door slechts drie vervangen, en komen voor 36 stukken 19 in de plaats. Waar moest het heen, indien op deze wijze wierd voortgegaan? Zou niet ca korten tijd de Indische scheepsmagt, waarbij zich dan toch verscheiden oude vaartuigen bevinden, geheel onvoldoende kunnen worden voor hare bestemming? Ook naar aanleiding van het gebeurde met het achroefstoomschip Groningen, hetwelk, na in 1857 te water gelaten te zijn, thana reeda afgekeurd en verkocht is, werd het gevoelen uitgedrukt dat men hier te Lande niet gelukkig is in den bouw van oorlogsschepen, hetzij dan dat die van 's Rijks werven of van particuliere werven afkomstig zijn. Zoo de schepen op 's Rijks werven gebouwd, wat duurzaamheid betreft gewoonlijk goed voldoen, laat toch het daarbij gevolgde model maar al te dikwijls te wenschen over. lo eene der afdeelingen werd dien ten gevolge het denkbeeld geopperd, of men ook, althana wanneer de nood drong, er toe zou kunnen overgaan, oorlogschepen buiten 'a Lands te koopen. Andere Natiën, zoo als de Russen en Noord-Amerikanen, geven daarvan het voorbeeld. Dit denkbeeld vond echter in de afdeeling, waar het te berde waa gebragt, levendige bestrijding. Ging men er eenmaal toe over om zich oorlogsschepen buiten 's Lands te verschaffen, en werd dien ten gevolge op de Rijkswerven minder gebouwd, men zou daar hoe langer zoo minder in staat zijn in de behoefte te voorzien. Onze koopvaardijschepen deden dan toch over het geheel voor die van andere Natiën niet onder. Waarom zouden dan geene maatregelen te nemen zijn, opdat de hier gebouwde oorlogschepen in hunne soort goed waren? In andere afdeelingen maakte men uit het vooropgezette feit de gevolgtrekking, dat het Departement van Marine met opzigt tot het aannemen van een nieuw model van oorlogsvaartuigen bijzonder behoedzaam moest zijn. Uit dat oogpunt verdiende de waardering der ijzeren gepantserde stoomkanonneerboot die te Fijenoord is gebouwd, dubbele belangstelling. De Minister van Marine heeft in de Memorie van Toelichting tot de begrooting voor 1863 gezegd, dat dit vaartuig tot model moest dienen voor de kern onzer flottille-vaartuigen. In de tegenwoordige Memorie van Toelichting geeft hij te kennen, dat de aanvankelijk verkregen uitkomaten met dit sedert 1 julij jl. in dienst gestelde vaartuig niet ongunstig waren. Die woorden hebben bevreemd. Men meende toch te weten dat de bedoelde uitkomsten zeer ongunstig zijn geweest, daar deze kanonneerboot, noch wat gemakkelijkheid van beweging op onze rivieren, noch wat gebruik der vuurmonden, inrigting der geschutpoorten en beveiliging van ketel en machines betreft, genoegzaam voldeed. Men vroeg dan ook met aandrang om mededeeling van het verslag der commissie van deskundigen, die met het onderzoek aangaande dit vaartuig belast ia geweest. Tevens wenschte men te weten hoeveel deze kanonneerboot in 't geheel heeft gekost. Men hoopte al verder, dat de Minister van Marine met de te nemen proef omtrent het bouwen eener stoom-kanonneerboot voor de boven-rivieren gelukkiger zou zijn. Ten opzigte van het wetsontwerp tot verkoop vanj een Rijksgebouw aan P. Regout te Maaatricht, wordt in het Voorloopig Verslag gezegd, dat daarvan niet zonder eenige bevreemding werd kennis genomen.' Men had bezwaren tegen den onderhandschen verkoop; maar eenige leden meenden zelfs de wenschelijkheid ran den verkoop in het geheel, althans op dit oogen-' blik, te mogen betwijfelen. Men zou zich met dit1 ontwerp niet kunnen vereenigen, tenzij door de Regering alsnog afdoende werd aangetoond, welke overwegende redenen voor den verkoop aan den heer Regout bestaan. Ter Plaatselijke Secretarie is tegea betaling vaa eea gulden verkrijgbaar gesteld, het aan den Gemeenteraad ingediende Ontwerp der Voorwaarden tot het verleenen van concessie tot oprigting of vestiging ti Rotterdam vaa eene Drinkwaterleiding, met bijbehoorende Memorie van Toelichting en Kaart. Rotterdam 24 October 1863. --- Burgerlijke Stand. ROTTERDAM 24 October. OVERLEDEN: G. Sirk», wedr. van C. G. Guddee, 48 j. — A. A. M. de Haa», jd., 18 j. — J. van der Pijl, man vaa G. Multem, 85 j. —A. vaa Roon, i., 2 j. — A. H. Groenevelt, wed. van J. Moll, 78 j. — M. G. Monshouwer, d., 5 m. — H. Kellenb.ch, z., 1 m.— P. A. van der Linde, z. , 2m.—J. M. van der Neut, wed. A. Bastiaanie, 42 j. — C. Prul, z., 14 j. —A. de Leeuw, z., 1 m. —N. C. Dam, z., 1 m. BEVALLEN: A. Helleman, geb. Kool, levenl. z. — C. I. Vinke, geb. van der Looy, z. — J. van der Wouden, geb. Boeren , z. — M. Kievenaar, geb. van Midde, z.— M. F. de Wolff, geb. Nicodem, d. — M. E. Groeneveld, geb. Kotter, z. — N. van Olffen, geb. van Buuren, d. — G. de Jong, geb. van Leeuwen , z. — E. Klawer, geb. van Gili, z. — C. Stultjeni, geb. Vermijt, z. ONDERTROUWD: W. Holtwlder, wedr., 43 j., met A. F. Priv., jd., 30 j. — C. H. Olierhoek, jm., 32 j., met M. J. Schweitzer, jd., 27 j. — P. J. Klee», wedr., 38 j„ met J. C. P. Beenen. jd., 37 j. — C. J. Sundahl, jm., 31 j., met G. Bos, jJ., 23 j. — H. H. van Dam, jm., 21 j. , met J. G. van Hoboken, jd., 85 j. — J.M. Koenen , wedr., 43 j., met J. Straver, jd., 40 j. — J* Roodbol, wedr., 45 j., met M. Knnat, jd., 41 j. — H. H. Winkelman, wedr., 35 j., met A. E, Marre, jd., jg j, _ W. P. Bott, jm., 54 j., met A. Stuyt. jd., 33 j. —P. Raar, wedr., 54 j., met J. Doll., wed. G. Korteland, 61 j. —P. Muller, wedr., 55 j., met A. Kleyweg, jd., 38 j.— T. van der Maal, jm., 27 j„ met J. H. van Limburg, jd., 29 j.— M. Kraal, wedr., 55 j., met B. Hoogenboom, wed. J. Westerwout, 42 j. — G. L. Litzau, jm., 31 j., met W. de Boon, jd., 27 j. — H. Diieasen, wedr., 28 j., met J. M. Bijleveld, jd., 24 j. — L. Donker, wedr., 32 j., met P. Vlasblom, jd., 33 j. —L. Viezee, jm*, 31 ]•» met J. Lammore, jd„ 25 j — T. Scheephorst, jm., 38 j., met J. G. Bouman, jd 37 j. — O. C. A. Kohier, jm., 38 j., met C. Pa'll'ister, jd., 35 j. — J* M. Koenen, wedr., 43 j., met J. Staver, jd., 40 j. — J* A. Voogt, wedr., 60 j., met H. J Ihnen, jd., 40 j. — N. Galt, jm., 26 j., met C. J. Ln»«enborg, jd., 27 j. — R. Aadneiien, wedr., 54 j., met M. C. Neuteboom, jd., 49 I. — D. Verbon, wedr., [86 j., met R. tan dea Dool, wed. P. ZeUaarath, 88 J.— R. Stuirzaad, jm., 28 j., met M. Moot, jd., 26 j. — A. Geel , jm., 21 j., met E. M. de Klerk, jd., 19 j. — P. Limburg, wedr., 50 j., met C. Groendal, wed. van C. van der Hof, 58 j. —H. van Galen , jm., 23 j., met G. C. van Druten, jd., 24 j. — A. J. van Mnnaekrede, jm., 32 j., met G. van der Struys, wed. T. van der Stny, 39 j. — B. Oosthoek, jm., 24 j., met S. van der Hilt, jd., 27 j. — A. de Vrie», jm., 24 j., met M. Macor, jd., 29 j. — J. F. Hoekemeijer, wedr., 4b j.-, met M. C. Kiramel, jd., 41 j. --- SAVONULE LIBEL van zuivore Copaïva, goedgekeurd door de Geneeskundige Faculteit te Parije als de voortreffelijkste van alle Capsule.* of Inspuitingen, om in weinig dagen de meest ingewortelde Ziekten te genezen. Prijs 4 francs het Doosje. Depots: Te Rotterdam, bij den Heer Ulrich, Apotheker, Leuvehaven; te Amsterdam, bij de Heeren Ruis en Weissknbruch, Bloemmarkt-, te 's Groeenhage, bij den Heer Snabilié. --- Ingezonden Stukken. Bedenkingen tegen het ontwerp tot Uitbreiding der gemeente Rotterdam op het eiland Fijenoord. De Uitbreiding onzer schoone Nederlandsche handelpltats Rotterdam door overbrugging der rivier opFijenoord, is zeker eene der schoonste bedoelingen welke niet ander» dan de rijkste toekomst voor haren bloei kan beloven; en daar de toezegging • ter verbetering der rivier de Maas, van boven onze atad tot aan zee, lang» een gedeeltelijk nieuwen en . verbreeden weg," door onzen geëerbiedigden Koning il goedgekeurd, zoo kan er ook geene andere bedoeling bestaan, of beide plannen kunnen en moeten geheel te zamen werken, om door eene wel overdachte beslissing aan deze groot, ondernemingen eene wending te geven, die het belang voor heide medebrengt en in zich vereenigt, om alzoo voor de verre toekomst het meeste nut en grootste i heil te voorspellen. Reeds meermalen heb ik het ontwerp ter Uitbreiding etc. voor n.ij gehad, doch kan ik mij juist in betrekking met de verbetering van de Maai daarmede volstrekt niet vereenigen. In korte trekken wil ik eenige bedenkingen en gewigtige bezwaren opaommen. De vraig i» bier niet: wilt ge het plan vaa Uitbreiding j iafkeuren; integendeel, reeda vele jaren vroeger ware het wenschelijk gev.eest, maar nu de toezegging daar is «totj verbetering van de Mus" wordt de groote vraag naar mijn ; inzien: zouden wij niet eerst de Maas beschouwen en haar ] betrachten als de gebiedster van het grootste gedeelte de» Nederlandichea handels? Is het niet eene ontegenzeggelijke waarheid, dat de Maas j de oorsprong is van Rotterdam, dat zij het heeft groot gemaakt door hare toevoeren uit zee en uitvoeren naar zee. j Rotterdam wil zich uitbreiden naar Fijenoord en daartoe . wordt verlangd eene vatte brug over de Maaa aan het | Bolwerk, dat na alle overdenkingen de plaats ii waarvoor; de minste zwarigheden bestaan. En waarom, juiat nu al» het plan tot verbetering der Maa» mede een der hoofddenkbeelden is dat Rotterdam en geheel Nederland vervult, kamen wij tot een besluit om te zeggen: - beide plannen zijn noodig." Maar hoe zou het mogelijk zijn de Maas te verbeteren en aan de steeds toenemende doorvaart van zeilschepen ca stoombooten een kanaal in ruiling te geven van 100 Ned. ellen breedte. Wa» de rivier op geen andere wijze te behoudea, of, wat hier de zaak is, » te redden"? Welnu , dau zou dit middel kunnen helpen. Maar neen,! het ware niet wenschelijk de uitbreiding van onze 3choone en bloeijende atad te volbrengen naar het ontwerp, zooals het daar voor ons ligt. Over stroom en itroomkracht wil ik hier mijne gedachten niet uitlaten, maar geloof niet er eenig gevaar bestaat voor dat gedeelte der Maa-, hetwelk zich uitstrekt van af het Pestrak tot aan de Sleephelling, dat de afst*nd is vanwaar het Westerkanaal begint en eindigt. Het is juist bet plan der verdeeling der gronden op Fijenoord, met, betrekking der kanalen en havens, tegenover het plan tot', verbetering der rivier naar zee, dat ik vermeen of het niet verkietlijker ziu zijn liever eerst een plan te beramen op hoedanige wijze eene geregelde doorvaart te herkrijgen is, welke nu door de te leggen brug onherroepelijk ver-; loren wordt. Veronderstellen wij toch dat de Maas de vrije stroom] i» die bloei, handel, welvaart, rijkdom ca schatten aan-; j brengt en daarvan aan het steeds groeijende Rotterdam! ■in de ruimste mate toedeelt. Voor zich zelf breidt het ; zich uit, al» eene behoefte voor den handel, voor den, . handel vaa geheel Nederland. En is het nu niet eene■ ; eerate behoefte om die schatten aanbrengende rivier alsdan , -. in een ataat te brengen waarin zij thans nog it? Zie hier een nieuw plan: De Maai, komende van IJsselmonde, zal volgens htt i plan aldaar eene breedte hebben vaa circa 270—300 Ned. : ellen en deze behouden tot voorbij Rotterdam, waar zij ipoedig 350 ztl worden. Ken gedeelte der rivier, juist tegenover de Boompjes, ;ia bezet met eene zandbank, welke zich uitstrekt tot ongeveer, ! voor de Sleephelling, tot op een afstand van den linker:of zuidelijken oever van ongeveer 60 a 80 Ned. ellen. Het zou juist daar zijn dat het Westerkintal zich most: ontlasten en dan door een regten hoek het uitstroomend j water moet lozen. Een onvermijdelijk gevolg hiervan zou zijn: d»t eene groote I ! zandbank welligt ter halver breedte der Maa» zich zou j plaatsen ten westen der nitmonding, en van af de Sleep| helling eene oabepaalde lengte in de rigting naar het Katendrechtsche Veer zou aannemen. Het ware wenschelijk om van uit het Pestrak in eene regte rigting, komende van IJsselmonde, ter plaatse van het bigin van het Westerktnaal, oen rivierarm te beginnen, l ter breedte van 180—200 Ned. ellen, zich langzaam, krommende in westelijke rigting en den linkeroever te; brengen aan den oostelijken hoek van het Katendrechtsche Veer, den regteroever ten westen der Sleephelling, met' eene monding van ongeveer 250 Ned. ellen minstens. ! De aanleiding tot dezs verandering geeft zoo oneindig veel redenen, ten gunste zoo voor Rotterdam als geheel Nederland met betrekking tot den handel, terwijl het Westerkanaal een onnoemelijk aantal van bezwaren en, gevaren daarstelt, die bij overwegend nadenken, zelf» voor; i onbevoegde beoordeelaars, duidelijk zullen worden. ' Het Westerkantal is op eene breedte van 100 Uilen geene veranderde vrije doorvaart, terwijl de brug, welke, 1 daar wordt aangeduid, vooreerat onnoodig ia. Dit zijn beide groote hindernissen; aan den ingang bij het Pestrak een berm, ca tegenover de Boompje» een hoek, die voor de geregelde en menigvuldige scheepvaart, zoo binnenals buitenlandsche, moeijelijk, lastig ca gevaarlijk is; de ingang veel te natuw, terwijl deze in eene binnenhaven of baasin gelegen, zeer dikwijl» oponthoud en groote hindernissen zal veroorzaken. De hierboven aangegeven rivierarm hr ontegenzeggelijk noodig voor den zoo wenschelijken handel, waarvan zij de /levensader 1», de oorsprong i» geweeit, en om haar nog ,te vergrooten, wil Nederland haar bed ca hare rigting ' verbeteren. Waaneer wij on» in onze gedachten plaatsen op de nieuwe brng, en den blik slaan rivier-opwaarts, zien we dan --iet den Rhijn-spoorwcg, en waar zal die naar Betgiï zich eenmaal plaatsen? f"e werven van F ij-noord en verder in de Noord en elders het tal van werven dat dagelijks hare schepen zendt, dat nu reeds met het ong op het nieuwe zeegat schepen te water brengt van 800 latten tonnenmaat. Zien we de stoombooten, wier getal we dagelijk» zien : toenemen om de transito lasten te ontvangen of als sleper» lte dienen om tal van bodems heen te voeren. Dat tal ! van dagelijks afkomende Duitsche schepen voor hier en j elders, met granen, kolen en andere Duitsche produ.ten ; gela.en; zal niet alles bij een to.nemenden handel en stoom- en zeevaart zich uitbreiden? Nog éine opmerking van groot gewigt j Door den nieuwen rivierarm vervolgt de stroom zijne rigting en vangt ' die weder zonder eenige stoornis in hare rigting on. In den winter, bij N. W. stormen en hoog water, biedt deze rigting het voordeel aan, dat jnist door den nieuwen arm het water niet met die kracht voor Rotterdam wordt opgestuwd, want ofichoon het Weiterkanaal eene afleiding zou daarstellen, wordt door eene verkeerde rigting en smalte het gevaar voor de stad grooter. De rivier komt alsdan regt uit zee met eene breedte van 700 ellen; het water wordt door den storm ingevoerd ca al hooger en hooger opgedreven, waar de rivier versmalt en de vloed r jat. K. . S. --- INCONSEQUENTIE. Uit de Wekker vaa den 16 October 11. n.° 42 bleek on» • dat Z. M. de Koning, op voordragt van dea Minister • van Binnenl. Zaken, afwijzend heeft beschikt op het .verzoek van jhr. mr. J. B. Verheven, om de betrek» king van Wethouder der gemeente 's Bosch gelijktijdig . te mogen waarnemen met die van Provinciaal Inspecteur . van het Lager Onderwijs." Het is waar, art. 60 der wet op het Lager Onderwijl geeft daartoe aanleiding; hoe onschuldig overigens debetrekkingen van Provinciaal Inspecteur en Wethouder ook vereenigd kunnen bekleed worden in vergelijking met die van Schoolopziener en Burgemeester, waarvan zoo vel» voorbeelden in Nederland bestaan; men tchijnt bij de wet nitgegaan te zijn van het beginsel: »geen te groote magtsvereeniging dddr, waar die nadeelig kan zijn voor onderwijzer en onderwijs." Een ieder die geen vreemdeling i» in de onderwijswet vaa den 13 Augustus 1857 (Staatsblad n." 103), zal met {on» hebben bespeurd, dat diensvolgens een Provinciaal | Inspecteur een tamelijk raagteloo» persoon is — inzonderheid daar waar het geldt van invloed te zija op de belangen der onderwijzer» — en dat zijne werkzaamheden zich hoofdzakelijk bepalen tot: het vergunning geven aan kweekelingen om tot een eerstvolgend examen werkziam te blijven (art. 5 al. .); het eens in het jiar onder de leiding van den Minister [van Binnenlandsche Zaken bijeenkomen enz. (art. 59); het rondwandelen enz. in de scholen, des verkiezende (art. 63 al. 1); het ontvangen van mededeelingen van de schoolopziener» ; aangaande het onderwijl (art. 65); het bevorderen van de verbetering en den bloei van het ; schoolwezen, alsmede het voorlichten van den Minister I van Binnenlandsche Zaken, en het jaarlijks a»n Z. E. ! doen toekomen van een beredeneerd verslag — opgemsskt , uit de verslagen der schoolopzieners en hnnne eigeae I aanteekeningen — omtrent den toettand van het onderwijl ■ in de Provincie (art. 67), en het presideren in de commissien van extmen (art. 41 al. 1). Aan den districts-schoolopziener daarentegen zijn meer I gewigtige belangen toebetrouw.l. Aan hem i» opgedragen I het afnemen vaa het vergelijkend examen, aan elke benoeming van hoofdonderwijzer voorafgaande (art 22 al. 1). , Met hem moeten Burgemeester en Wethouder» in overleg treden bij elke benoeming van hoofd- en hulponderwijzer», als ook bij tijdelijke waarnemingen (art. 22 al. 1,2 en 9). Ook wordt de goedkeuring vanden districts-schoolopziener : vereischt bii het benoemen en ontilaan van kweekelingen (art. 22 al. 8). Hij wordt gehoord over schorsing van hoofd- en hulponderwijzer» (art. 22 al. 3) en werkt mede tot ontslag van die ambtenaren, dewijl geen ontslag zonder den achnolopaiener kan geschieden dan alleen op eigen aanzoek van den onderwijzer (art. 22 al. 4); heeft toegang in zijn district tot alle scholen (art. 63 al. 1); tot de vergaderingen van alle Plaatselijke Schoolcommissies , en heeft aldaar eene raadgevende stem (art. 66 al. 1); kan bovendien nog lid van de Plaatselijke Schoolcommissie wezen, wanneer hij teven» Burgemeester ia (art. 67); geeft jaarlijks vertlag van den toestand van het onderwijl in zijn diltrict aan den Inspecteur (art. 65) enz., enz., enz. Wanneer mea mitsdien het aan de Inspecteurs opgedragene vergelijkt met de bemoeijingen van de schoolopzieners, dan komt mea aldra tot de overtuiging, dat laatstgenoemden ] veel meer kunnen ingrijpen in de teedente aangelegen; heden van onderwijs en onderwijzer dan de Inspecteurs, en dit zoo veel te meer, in geval de betrekking van | Schoolopziener met die van Burgemeester vereenigd door ; slechts één persoon wordt waargeaomen. Ia niet minder dan vier verschillende betrekkingen kan dan somtijds door één persoon in dezelfde zaak stem j worden uitgebragt: I°, als voorzitter of lid van de Plaatjtelijke Schoolcommissie; 2°, als voorzitter van het Collegie {van Burgemeester en Wethouders; 3", als lid van den i Gemeenteraad, en 4', al» Schoolopziener. Hoe zal zoo , iemand — vooral ten platten lande — worden gecontroleerd???? Weinig waarborgen heeft daa de onderwijzer voor zijne j persoonlijke veiligheid, — wij apreken helaas I bij ondervinding — en alligt wordt hij het slagtoffer van eene i te groote magtsvereeniging, die te gevaarlijker wordt naar - ; mate de Burgemeester — het zij door zijne meerdere verj standelijke ontwikkeling, hetzij doorandere binnen zijn bereik j liggende middelen — gelijk men dit ten platten lande niet zelden aantreft — een zeker ovarwigt op de Raadsleden heeft -weten te bekomen, waardoor die heeren langzamerhand zijn | gewoon geworden alles gaaf weg toe te stemmen ca te i doen wat Z. E. A. verlangt. — Ben eigen meening te hebben beschouwen sommige plattelands Raadsleden als eea artikel van weelde. — /* en de Raad hebben voor eea handg platteland» Burgemee»ter veelal dezelfde beteekenis. In bijzijn van dergelijke hem voor de voeten scharrelende en op het lijf hangende Raadsleden, die de dingen altoos van meer nabij trachten te bezien, naarmate ze er minder van begrijpen, neemt b. v. een gansch niet heilig Burgemeester Schoolopziener een vergelijkend examen af ter vervulling eener ontstane vacature, zal mea daar steeds even zeker zijn, dat liet Onderwijs zal worden opgedragen aan een kundig, bekwaam en aan de eischen dei tijde voldoend onderwijzer??? Wij meenen —op grond van de ervaring — het tegendeel te mogen vreezen. Waar de atand van zaken zoo ii, — en er i» er on» een van nabij, ja van zeer nabij bekend, — daar is het lot van den onderwijzer niet benijdemwaardig; d«ar toch ataat hij geheel hulpeloos en verlaten, af hankelijk van de willekeur en luimen van zijn Schoolopziener, zonder dat de onderwijswet hem het minste middel aan de hand doet om z.ch onder de bescherming te «tellen van eene andere _.f__dl. 12' 7*. * Tl""* der o-derwij-eera zoo dep S. .{?., V~ • I"'Krd"d W*J "eten er een _ verwonambt.»!,_ W- '^t "lke in de zittende «_?,_..__ ri? ?" '_* eke iftredin8 vtn *»■■ Schoo'opziener 'J*Z 2V°e kunßeß Beb-»8t "«'den om zelf. voor hem eene herbenoeming te verzoeken. _.r 1.gr_P ijker n°8Unï zou het o" «» «ene B°ed Lm, ff, -,e ReBe»ng voorkomen, bij.ldien zij, zonder zich 11 i• i or,*'*-akkige onderwijzer» aan te trekken, door allerlei kunstmiddelen ca noodsprongen zich liet verleiden om dezen reeda te lang bettaan hebbenden stand vaa zaken nog langer te doen voortduren. Mogten w. bovenal zoo iet» alea vaa eene Regering die reedt bezwaar maakte, 't een Provinciaal Inspecteur tevens de betrekking van (.houder waarnam, dan zouden wij haar openlijk ook in "Je durven beschuldigen van verregaande Inconse- JWentle, ca hoewel wij dit van den tegenwoordigen 'Unter van Binnenl. Zaken niet verwachten, zoo achten 'J het toch met het oog op de met primo Januarij 1864 "edeade Schoolopzieners, — waaronder er ook gevonden °"«a die tevens Burgemeester zijn, — niet overbodig f een ca ander de aandacht van Z. E. te veatigen, en t . het oog op het beginsel der wet op het Lager Onderwijs - !)