GEMEENTERAAD VAN ROTTERDAM. Zitting van donderdag 20 september. "eze onder het voorzitterschap van den heer Bur- KetI*eester gehouden openbare vergadering van den Gemeenteraad werd door 27 leden bijgewoond. Afwezig waren de heeren Blankenheym, Blom, de Bruyn. se Critter, Hoynck van Papendrecht. van Reesema, a*der, Schadee en F. van Vollenhoven. __1 *let resumeren van de notulen der vorige verjt t ,e'''nl_ deelde de Voorzitter mede. dat de volgende «kken waren ingekomen: j. . van Gedeputeerde Staten de goedkeuring op het tot het afbreken van het huisje bij de «uwe brug over de Oudehaven. — Voor kennisgeving aanf>omen. om i, Van delfden eene uitnoodiging aan den Raad, vi *-et al of niet wenschelijke te overwegen van eene de _?8'nK der jaarwedden van den Burgemeester en -,*!. Secretaris, met het oog op de vermeerderde besing en de daarmede gepaard gaande uitbreiding werkzaamheden, en van den uitslag dier overal Ragen binnen eene maand rapport te doen aan (i deputeerde Stateu, zullende dan eerlang ook worden ,j eJlfeg»an tot eene herziening der jaarwedden van ■$ meente-OntvaDgers. — Ter visie gelegd. _)ü ! berigt van de heeren mr. J. W. Muntz en A. R. _j "*luP, dat zij de benoeming aannemen tot leden Ij voor het burgerlijk Armbestuur.— Voor Sisgeving aangenomen. nv. ' een verzofk van A. Tazelaar, schipper in het rietveer van Kralingen op IJsselmonde, omeenige . J'S'ging te brengen in het tarief voor dat veer. daar 0 "Pbrengst thans zoo onvoldoende is dat hij zijn «lag _.ee(j3 ha(i verzocht. maar dat op aanzoek he«f 'awoners van IJsselmonde weder ingetrokken tyj'* — In handen gesteld van Burgemeester en ethouders tot het uitbrengen van een prae-advies. j.."; ecu verzoek van directeuren der guarancine-4b i 1 'n R°slanmen. Si. tot heelkundige bij het burgerlijk Armbestuur 25 °P nieuw benoemd de heer P. A. Keuls met »& ste'omen, terwijl 2 blanco - biljetten ingeleverd *itt_& <*eze verschillende benoemingen deelde de Voorin ' mede dat twee leden, — benoemd om deel uit Uit t en van de commissie belast om een prae-advies Mi»- brengen nopens de uitnoodiging van den .t'Ster van Binnenlandsche Zaken aan het Gemeentelij Ull . om zich ten spoedigste te verklaren omtrent lt_s.aa-deel, dat de gemeente zou willen nemen in de W." tot verbetering van den waterweg naar zee, — .^pderd waren geworden aan de werkzaamheden \ nemen, weshalve hij voorstelde nog twee leden 'l.f !*le commissie toe te voegen, wat de goedkeuring %,» er_adering wegdroeg, waarop de Voorzitter V °ede heeren van Rijckevorsel en Rueb uitnoodigde. 'lat ef(*er wees de Voorzitter op het wenschelijke, °R aanstaanden maandag, bij de komst van Z.M. W -*o*aing hier ter stede ter gelegenheid der ont- C%_^ van nel; standbeeld van Tollens, zich eene Ut r^'ssie uit deze Vergadering met eene commissie l)e_ et collegie van Burgemeester en Wethouders aan (.'Rj.s.tationsgebouw zal bevinden om Z. M. te **Ut en- De Voorzitter wensehte daartoe in de 'e__te, plaats uit te noodigen de twee leden welke het s. Rebben helpen regelen en de heeren Gleichman .f -J^hlin. Een en ander droeg de goedkeuring Jje etgadering weg. "^t „ werden vervolgens korten tijd -ii ïoten deuren voortgezet. 100., e hervatting der openbare zitting zeide de \ 'tter dat hij nog eene belangrijke mededeeling Sl.Qe doen. Men zou zich herinneren dat meer- M..J onderhandelingen waren gevoerd over het af- V V- i. ' bezwarende bepalingen waarop de bleekerij "og" v*J het Park verhuurd waren; een en ander was \[ Do>* den tijd van negentien jaren verhuurd , en ''•.^.P zoodanige voorwaarden dat door eene uit- N iir *_•dei' bleekerij tot in de Kiewitsweide het Park V 0 ..!leP zeer ontsierd te worden. Ten gevolge der hu_lnigen van den heer W. J. Hoffman hadden Urders zich thans bereid betoond tot eene vernietiging van het huur-contract over te gaan., doch me_ moest zich te dezen aanzien vóór 29 dezer verklaren, en wel op eene der beide volgende voorwaarden: I°, dat de gemeente Rotterdam aan de huurders eene schadeloosstelling zal betalen van ƒ 16,000, te voldoen in acht halfjaarüjksche termijnen, benevens ƒlOOO van do gebouwen en j-ereedschappen, of 2°, dat de gemeente Rotterdam aan hen met 1 november a. s. iv eens af de som van ƒ 16,000 zal voldoen. Burgemeester en Wethouders raadden aan op eene dezer beide voorwaarden tot de vernietiging van het huurcontract over te gaan en de Voorzitter vond voor eene gemeente als de onze dan de laatste conditie, de betaling van ƒ 16,000 in eens af. verre weg de aannemelijkste. De Raad deelde dit gevoelen en besloot met algemeene stemmen op deze voorwaarde tot de vernietiging van het huur-contract over te gaan. Vervolgens werden de beraadslagingen voortgezet over de demping van een gedeelte der Oostvest en het water van het Achterklooster en de Kipsloot. De Voorzitter deelde mede dat. ter beantwoording der in de vorige vergadering gedane vraag, hoe het groot verschil was ontstaan tusschen de in de vroegere memorie van den ingenieur geraamde kosten en de nu gestelde som , eene memorie was ontvangen van den ingenieur der gemeentewerken en sedert een paar dagen ter visie van de leden gelegd; daarin werd aangewezen dat de kosten van meerdere ophooging, van trottoirs, van nieuwe bestrating enz. niet bij de vorige raming waren opgenomen, zoodat, I wanneer men dit aftrok, het verschil slechts zeer gering zou wezen. — De heer van Rijckevorsel vroeg, of thans het vroegere plan in het oog gehouden was om ééne doorloopende straat evenwijdig met de Hoogstraat te maken van de Ge-angenis tot aan de gewezen Oostpoort? — De heer J. van Vollenhoven antwoordde, dat de geheele demping voornamelijk de daarstellng dezer straat ten doel had. Verder gaf hij nog eenige inlichtingen ten gevolge van in de vorige vergadering gedane vragen. — De heer van der Kun vroeg waarom de Kipstraat met % Ned. el zou worden gehoogd? Hij begreep zulks niet en daarvoor dienden wel zeer geldige redenen te zijn, omdat de bewoners daardoor in groote ongelegenheid gebragt, zouden worden. — De heer J. van Vollenhoven zeide dat hij ter beantwoording der vraag van den beer van der Kun in een zeer uitvoerig betoog zou kunnen treden en daarbij wijzen op het belang der gezondheid, op dat eener betere circulatie enz.; hij zou echter slechts op dit ééne opmerkzaam maken, namelijk dat, wanneer niet gehoogd werd, het onmogelijk zou wezen een behoorlijk riool tot afvoer van hemelwater te maken. — De heer Ledeboer had geene technische bezwaren tegen het voorstel; hij kon zulks dan ook niet in alle opzigten beoordeelen, maar verliet zich veilig op den allezins kundigen directeur der gemeentewerken. Doch de zaak werd in verband gebragt met de demping van de Botersloot, en daar was hij tegen, om welke reden hij deze zaak thans ter sprake meende te moeten brengen; hij voorzag van die demping toch belemmering der communicatie. Ook maakte hij opmerkzaam op het soort bolwerk bij de Oosterkerk en vroeg hoe het daarmede gaan zou, dewijl dit niet alleen toegang verschaft tot de kerk maar tot verschillende huizen. --Wat dit laatste betrof, antwoordde de Voorzitter, dat hij dezelfde bezwaren had geopperd, maar op dat punt geheel was gerust gesteld. En wat de Botersloot betrof moest hij opmerken dat daaromtrent thans geen besluit genomen werd. — De heer Ledeboer zette zijn gevoelen nog nader uiteen. — De heer Obreen verklaarde zich niet geheel en al bevredigd door de verstrekte inlichtingen. Hij zag nog niet in, waarom de kosten zoo ontzettend veel hooger moesten zijn dan vroeger was geraamd. In verband met het daarvan te trekken nut bleef hij de kosten dan ook te hoog vinden ca zou er dus tegen stemmen; hij gaf toe dat de demping van een klein gedeelte der Vest noodig was, maar daarmede kon men dan ook voor het oogenblik volstaan. — De heer van Oordt meende dat de demping der Botersloot nu ook wel degelijk ter sprake moest komen, opdat later niet zou kunnen worden aangevoerd dat men daartoe als het ware stilzwijgend besloten had. — De heer J. van Vollenhoven zeide dat de heer Obreen zich verklaarde tegen de demping van het Achterklooster en de Kipsloot, maar hij moest opmerken dat daartoe vroeger was besloten, zoodat dit punt nu niet meer aan de orde was; wat de kosten daarvan betrof trad hij nu nog in eenige nadere bijzonderheden. De heer van Oordt had bezwaar geopperd dat het vraagstuk van de demping der Botersloot zou worden gepraejudicieerd, doch daarvoor kon geen vrees bestaan. Zijns oordeels zou die demping later wel noodig worden, doch de Vergadering besloot daaromtrent nu nog niets. — De heer van Oordt betoogde nader, dat het dempen der Botersloot thans inderdaad reeds werd beslist wanneer het voorstel werd aangenomen zoo als het daar lag, en daarom wensehte hij dat de prise d'eau, in plaats van in de Nieuwehaven, bij de Romeinsteeg zou worden genomen. —■ De heer van der Kun was nog niet overtuigd geworden van de noodzakelijkheid der hooging van de Kipstraat met % Ned. el en was er daarom niet voor, aangezien die hooging voor de bewoners wegens de daardoor noodzakelijk wordende verbouwing hunner panden groote bezwaren opleverde. In het belang der gezondheid zag hij voor die hooging geene reden; dat het voor het riool noodzakelijk gevonden werd was hem niet overtuigend gebleken, maar wel had hij vernomen dat het vooral om den welstand wenschelijk was, en ware zulks de reden, dan moest hij er zich tegen verklaren. — De heer Eickma nam nu het woord op; hij betoogde dat het niet wenschelijk was de prise d'eau bij de Romeinsteeg te nemen om de daaraan verbonden groote kosten en het groot ongerief dat daaruit voor de bewoners der huizen aldaar zou ontstaan; het water in den Steiger verkeerde bovendien in een veel meer nadeeligen toestand dan dat in de Nieuwehaven. Van de demping der Botersloot was nu geen sprake, maar de spreker was overtuigd dat de demping dier binnengracht later noodig bevonden zou worden. In de binnenstad was geen werkend riool-systeem mogelijk zonder ophooging , en daarom was ook de hooging van het Achterklooster en de Kipstraat noodig. Hij raadde alzoo de aanneming van het plan ten sterkste aan. Tot stemming overgegaan werd het voorstel tot demping van een gedeelte der Oostvest en het water van het Achterklooster en de Kipsloot aangenomen met 26 stemmen tegen 1, die van den heer Obreen. Ten slotte deelde de Voorzitter nog mede, dat maandag aanstaande, bij gelegenheid der plegtige onthulling van het standbeeld van Tollens, aan verschillende genoodigden, van wege de gemeente des middags ten half drie ure in het gebouw der Kon. Ned. Yachtclub een dejeuner zal worden aangeboden, hetwelk hij hoopte dat al de leden van den Raad ook zouden kunnen bijwonen. De zitting werd daarop gesloten. --- STATEN-GENERAAL. Eerste Kamer. Zitting van Donderdag 20 September. De Eerste Kamer der Staten-Generaal heeft heden in behandeling genomen het ontwerp-adres in antwoord op de Troonrede, gelijk dit door ons reeds gisteren is medegedeeld. Vooraf merkte de heer Cremers, lid der commissie van redactie, op, dat in het gedrukt exempl. eenige drukfouten waren ingeslopen, die hij der Vergadering verzocht te willen verbeteren. (Bij de textuele teruggave van het adres, hieronder, verbeteren wij deze feilen.) De algemeene strekking werd zonder discussie goedgekeurd. § 1. leidt tot geene debatten, en wordt mede aangenomen. Bij . 2 bespreekt de heer de Kempenaer de wenschelijkheid eener spoedige regeling van de zaak der nationale militie, vooral met het oog op de Grondwet. Reeds meermalen was bij de Kamer op die regeling aangedrougen , die dringend werd gevorderd , nu men reeds 12 jaren lang met eene gebrekkige wet bleef werken en de ingezetenen verstoken bleven van de regten, hun bij de Grondwet toegekend , vooral wat betreft den leeftijd van in dienst treding. In verband met deze opmerking en ook om zoo veel mogelijk de woorden van de Troonrede terug te geven, wensehte spreker dat het adres niet sprak van nieuwe, maar van grondwettige regeling van de nationale militie. Hij zou echter te dien aanzien geen amendement voorstellen, daar hein het lot van dergelijke voorstellen uit ondervinding bekend was. Overigens maakte de heer de Kempenaer de opmerking, dat hij vreesde alsof het den schijn had, dat er twijfel bestond omtrent het vertrouwen op zee- en landmagt. juist omdat, ofschoon de Troonrede daartoe geen aanleiding had gegeven, van dat „vertrouwen" in het adres werd gesproken. De heer van Swinderen , lid van de commissie van redactie, verdedigde de bewoordingen van § 2. De commissie was wel uitgegaan van het beginsel, om slechts een weerslag te geven op de Troonrede; maar zij was van meening geweest, dat men daarom nog niet noodig had, elk woord in die rede op den voet te volgen of letterlijk terug te geven. Zonder dus van grondwettelijke regeling der nationale militie te spreken, had de commissie slechts deze op het oog gehad, ook omdat als van zelf geene andere kon worden bedoeld. De heer van Rijckevorsel had een antwoord gewacht op de bedenking des eersten sprekers, betrekkelijk de periode, waarin gesproken werd van het vertrouwen op zee- en landmagt. Hij voor zich moest verklaren, dat hij daarin had gezien eene beteekenis, tegenovergesteld aan die welke de heer de Kempenaer daaraan gaf, en dat de commissie daarmede heeft willen uitdrukken het volkomen vertrouwen van de Kamer zonder eenigen twijfel daaraau te verbinden , dat zee- en landmagt ten allen tijde haar pligt zullen doen. De heer van Swinderen, lid der commissie van redactie, antwoordde, dat de zin der woorden van het adres zoo duidelijk scheen, dat nadere toelichting overbodig was. Ten overvloede echter verklaarde hij , dat de commissie instemde met den uitleg van den vorigen spreker. De heer Fransen van de Putte gaf, in eene uitvoerige rede, zijne verbazing te kennen over de reeds besproken woorden : „ Wij vertrouwen dat zij (zee- en landmagt) ons onafhankelijk volksbestaan, zoo dikwerf dat noodig mogt zijn, zal weten te verdedigen, enz." Wanneer men zich wilde bepalen tot een weerklank, dan gaf de Troonrede geene aanleiding tot deze woorden, die getracht had, zeer voorzigtig en zeer wijs, in de omstandigheden waarin wij verkeerden, op politiek terrein niets meer te zeggen dan hoog noodig was. Ging de commissie echter verder dan de Troonrede, gelijk zij werkelijk naar sprekers inzien deed, dan moest ook de wensch worden uitgedrukt, dat zee- en landmagt zoo lang mogelijk de onzijdigheid van ons grondgebied zouden verdedigen. Hij gaf te dien opzigte eene redactie in overweging aan de commissie en wensehte af te wachten haar oordeel daarover, alvorens zelf een amendement voor te stellen. De heer van Swinderen. lid van de commissie van redactie, bestreed de meening des vorigen sprekers op deze punten. Vooreerst, dat juist de voorzigtigheid en de wijsheid, die in de Troonrede betracht waren, vorderden, om van die onzijdigheid, welke de spreker verlangde in het adres te zien opgenomen, niet te gewagen; 2°, dat de onzijdigheid niet wordt verdedigd en beschermd door onze strijdkrachten, maar door het Kabinet, en 3°, dat wij niet zijn in het bezit van een onzijdig grondgebied als België, en dat dus niet te verdedigen is wat niet bestond De heer Fransen van de Putte stelde daarop voor, om de 2de alinea van de § 2 aldus te lezen: „Wij „vertrouwen, dat zij ons onafhankelijk volksbestaan „en de onzijdigheid van ons grondgebied zoo lang „ mogelijk zal weten te verdedigen, waartoe de zoo „ lang gewenschte nieuwe regeling van de nationale „ militie bevorderlijk zal zijn." De heer van Rijckevorsel wensehte te constateren , dat wanneer hij tegen het amendement stemde, daaruit niet het gevolg moest worden getrokken, dat hij geen hoogen prijs zou stellen op de onzijdigheid van ons grondgebied. Het tegendeel was waar, maar hij achtte op dit oogenblik eene verklaring als thans werd voorgesteld minder gepast. De heer van Swinderen, lid van de commissie van redactie, verklaarde zich te refereren aan zijne eerste rede en aan hetgeen zoo even door den laatsten spreker was opgemerkt. De heer Fransen van de Putte verdedigde andermaal zijn amendement. Hij achtte de verklaring noodig, nu de gebeurtenissen der laatste jaren hadden bewezen dat het niet voldoende was zich onzijdig te verklaren, maar dat er eene wacht aan de deur moest staan om den indringer af te wijzen. Hij voor zich twijfelde niet aan den moed, den wil en de kracht van de zee- en landmagt om ons grondgebied te beschermen; hij geloofde niet dat het noodig ware om de overwinnaars van Boni op te roepen tot de verdediging van ons vaderland, maar nu de commissie eenmaal de besproken zinsnede had voorgedragen, mogt z. i. de verklaring betrekkelijk de verdediging onzer onzijdigheid niet achterwege blijven. De heer de Kempenaer drong nog nader aan op de vervanging van het woord nieuwe door het woord grondwettige _• hij kon niet zien dat de redactie der commissie uitdrukte hetgeen hij verlangde en wat door de Troonrede zelve was gezegd. De heer van Swinderen, lid van de commissie van redactie, merkte hierop nog nader aan, dat de bedoeling der commissie niet twijfelachtig kon zijn; immers er werd niet gesproken van eene, maar van de regeling van de nationale militie, hetgeen boven allen twijfel aanwees de regeling eenigzins te wijzigen. Nu door menige aanvulling het doel der commissie als het ware was voorbij gestreefd , om in algemeenen zin te spreken over te verwachten wetsontwerpen , meende hij dat het beter ware de zinsnede aldus te beginnen : „ Uwe Majesteit zal ons bereid vinden alle wetsontwerpen met naauwgezetheid te overwegen enz." Over dit amendement werd een strijd van taalkundigen aard gevoerd tusschen de heeren Cremers, van Eysinga en den Voorsteller, welke eerstgenoemdeu meenden dat de redactie alsdan den zin zou geven, dat de Kamer slechts dit jaar met naauwgezetheid zou overwegen enz. De slotsom dezer gedachtenwisseling was, dat de voorsteller de redactie aldus wijzigde: „ Uwe M. zal ons bereid vinden met naauwgezetheid te overwegen alle wetsontwerpen welke enz." Dit amendement, daarna in stemming gebragt zijnde, werd aangenomen met 24 tegen 8 stemmen. Tegen stemden de heeren v. d. Oudermeulen , van Eysinga, van Swinderen, Hartsen,Bosch van Drakestein, Taets van Amerongen, van Goltstein en de Voorzitter. Het geheele adres werd eindelijk met algemeene stemmen goedgekeurd. Het luidt gewijzigd aldus: Sl-.HI 1. De Eerste Kamer der Staten-Generaal vestigt met Uwe Majesteit dankbaar het oog op de milde zegeningen, die het vaderland blijft genieten, en vernam met levendige belangstelling, dat Nederland in vriendschaps-betrekkingen met alle Mogendheden verkeert. 2. Groote waarde hecht de Kamer aan het loffelijk getuigenis, door Uwe Majesteit aan de ijverige pligtsvervulling der zee- en landmagt gegeven. Wij vertrouwen dat zij ons onafhankelijk volksbestaan, zoo dikwerf dit noodig mogt zijn, zal weten te verdedigen, en dat de zoo lang gewenschte nieuwe regeling van de nationale militie daaraan bevorderlijk moge zijn. 3. Het was ons bijzonder aangenaam van U, Sire, te mogen vernemen, dat de gezondheidstoestand der ingezetenen verbeterd is en dat onderscheidene bronnen van volkswelvaart bevredigende uitkomsten opleveren. Moge spoedig de rust in ons werelddeel hersteld worden, het vertrouwen bij den handel herleven en eene betere toekomst voor scheepsbouw en reederijen aanbreken. 4. De Kamer verblijdt zich in de zorg, die Uwe Majesteit wijdt aan alle gewigtige volksbelangen, en stelt er prijs op, dat de werkzaamheden, tot den aanleg der bij de wet bepaalde spoorwegen vereischt, aangevangen zijn. Gaarne zullen wij al onze aandacht geven aan het onderzoek van de belangrijke wets-voordragten tot vereenvoudiging van bet tarief van in- en uitgaande regten, in verband met de voorgenomen vermindering van formaliteiten bij den doorvoer, tot het aanleggen van nieuwe waterwegen voor den handel, en tot wettelijke regeling van de uitoefening der geneeskunde, waarvan Uwe Majesteit heeft gewaagd. 5. De gunstige berigten welke Uwe Majesteit geeft van den gewenschten toestand zoowel van 's Rijks finantien als van de overzeesche bezittingen, zijn ons allezins welkom. Wij waarderen de gelukkige uitkomsten in Boni en het Rijk van Banjermasing verkregen door den moed en de volharding onzer zee- en landmagt, waaraan wij alle hulde brengen. Mogen de maatregelen, die in het belang der ontwikkeling en welvaart van Neêrlandsch- Indië reeds zijn en nog zullen worden aangewend, het beoogde doel bereiken. Wij zullen het toegezegde wetsontwerp tot opheffing der slavernij in onze West-Indische koloniën gaarne ontvangen en met belangstelling onderzoeken. 6. Uwe Majesteit zal ons bereid vinden met naauwgezetheid te overwegen alle wets-ontwerpen, welke in den loop van deze Zitting zullen worden aangeboden* en waaronder wij ons vleijen ook die te vinden, welke bij de Grondwet voorgeschreven zijn. Met U, Sire, vertrouwen wij voor de toekomst op Gods onmisbaren zegen. Het zal den Koning worden aanjeboden door de leden der commissie voor de redactie, waaraan zijn toegevoegd de heeren 't Hooft van Benthuizen en Fransen van de Putte. De vergadering is daarna gescheiden tot nadere bijeenroeping. ---