(Advertentie) LIKDOORNS SSKSwüf Weg met onhandige likdoorpringen en gevaarlijke scheermesjes. Een nieuw vloeibaar middel. NOXACORN. neemt de pvjn weg in 60 seconden. EeltpJekken en eksterogen verschrompelen mat wor[ tel en al Bevat gehuiverde wonderolie, I jodium en het pijnstillende benzoeaïne. Een flesje NOXACORN. Antlseptisch Likdoornmiddel van t. 1.35 be- I spaart U veel ijlende- --- WENNEKER OUDE GEN EVER ciiOr- f'ROEVEH''■■! 7./0 ,AUDE j 7.20 --- (Advertenttej S heerlijk op __&___•_____________ p i IM In alle goede zaken verkrijgbaar '^^^^^^^Ë^BB^W-i^^^^B^^^JJ^^JPJj^^MßÉrell vanaf f. 92.50 N.V. FABRIEK AUPING . OEVENTE* --- VALKENBURGS GEDENKTEKEN VERNIELD Willem III schonk medailles aan gemeenteraad bij de oprichting Luisterrijke onthulling met 23 muziekgezelschappen VALKENBURG, 1 Oct. (Eig. red.) — De tragische botsing van de verongelukte Belgische autobus heeft het monument van de provincie Limburg te Valkenburg sozeer uit i)Jn voegen gerukt, dat de burgemeester om redenen van veiligheid wel gedwongen was het te doen slopen. Dit monument werd opgericht in 1889 en ingehuldigd op Zondag 30 Juni. Het droeg aan een kant het Nederlandse wapen, aan de andere zijde het wapen van de provincie Limburg en op de derde sijde stond vermeld dat het opgericht was ter herinnering aan de vijftigjarige hereniging van Limburg bij Nederland. Het driehoekige hoge voetstuk werd nog door •en torentje bekroond en op de hoeken stonden mergelstenen valken. De tekst en de aanleiding tot oprichting van dit monument is historisch en staatsrechtelijk wel eens aangevochten, en zelfs in die mate, dat men in 1939 toen deze „hereniging" dus een eeuwfeestherdenking had kunnen krijgen, men voor dit feest weinig voelde. Eigenlijk wilde het monument in herinnering houden dat bij de splitsing van het Koninkrijk der Nederlanden, het rijk van Koning Willem I uiteindelijk het oostelijk gedeelte van de grote provincie Limburg aan Noord Nederland was toegewezen. Het was er eigenlijk nooit van gescheiden geweest. Alleen was het tijdelijk van uit Brussel bestuurd, wat voor de steden Maastricht en Venlo bovendien ook nog niet het geval geweest was. Men kon beter spreken van het tot stand komen van de provincie Limburg in haar huidige gestalte. De waardering van Koning Willem 111 voor de oprichting van dit monument kwam tot uiting in 't aanbieden van een gouden herinneringsmedaille aan alle leden van de toenmalige Valkenburgse gemeenteraad. Van deze medailles bestond nog maar één exemplaar, en wel dat van de heer Jozef Caselli, door diens zoon de heer E. Caselli aan de gemeente geschonken en thans nog op het Valkenburgse stadhuis aanwezig. Deze medaille draagt aan één zijde de tekst en aan de andere zijde de wapens van Nederland en Valkenburg. De neo-gothieke ornamentiek verraadt dat de ontwerper P. J. W. Cuypers uit Amsterdam is geweest. Uitvoerder was de aannemer Louis Habets van Valkenburg, beeldhouwers waren Polydore Capidu te Roermond en Jean Lemmens te Valkenburg. Mejuffrouw Betsy Perk had de tekst van de feestcantate gemaakt en L. Revius te 's-Gravenhage de muziek. De cantate werd uitgevoerd door de Valkenburgse Sociëteit Walram, begeleid door de stafmuziek van het 2e regiment Infanterie uit Maastricht. Feestredenaars waren burgemeester Loisel van Valkenburg en voorzitter Plet van de vereniging „Geuldal". De grote rede hield de bekende abbé Brouwers, een Limburger van geboorte en pastoor van Bovenkerk. Er werd een telegram van hulde aan de Koning gezonden. Niet minder dan 23 muziekgezelschappen luisterden de inauguratie van de gedenkzuil op, en onder deze was de zangvereniging „De Lauwerkrans" uit Maastricht, fier met haar nieuwe drapeau. 's Avonds was er groot vuurwerk buiten de Grendelpoort, en voor comité en autoriteiten een banket in 't „Croix de Bourgogne", waar meerdere leden van de Staten Generaal, pastoor Langenhoff en kolonel Peperkamp aanzaten. Tijdens het slopen van het monument werd een blikken bus gevonden, waarin bij de officiële overdracht van het gedenkteken in 1889 enige bescheiden waren gelegd, welke aan deze plechtigheid herinneren. De papieren verkeerden echter in een zodanige toestand, dat de inhoud niet meer was te ontcijferen. --- Benelux-congres te Maastricht Herdenking 10-jarig bestaan MAASTRICHT, 1 Oct. (Eig. red.) — Ter gelegenheid van het feit, dat op 5 September 1944 de douaneovereenkomst tussen de Belgisch- Luxemburgse economische unie en Nederland werd gesloten, organiseren de St. Adelbertverenigingen in Limburg en de Limburgse Katholieke Werkgeversvereniging een Benelux-congres, dat zal gehouden worden op Zaterdag 9 October a.s. van 12 tot 8 uur te Maastricht in de Redoutezaal van de stadsschouwburg. De heer J. de Spot, adviseur van de Belgische ministerraad, zal tijdens het congres spreken over het onderwerp „De economische betrekkingen tussen de Beneluxlanden". Prof. dr W. J. M. A. Asselbergs, hoogleraar aan de R.K. Universiteit te Nijmegen zal een lezing houden met als onderwerp ..De culturele betrekkingen tussen de Beneluxlanden". --- Maastrichtse bouwplannen Het urqcntie-program MAASTRICHT, 1 Oct. (Eig. red.) — Het college van B. en W. heeft aan de raadsleden het gevraagde urgentieprogramma toegeionden. Hierop komen de volgende objecten voor die reeds aanhangig zijn met de geraamde bedragen. Verbouwing slachthuis ƒ 450.000; verbetering van gevaarlijke kruispunten ƒ 295.000; Sportpark Jekerdal ƒ 205.000; kinderspeelplaatsen o.a. de Griend ƒ 130.000; behoudswerken kasteel Geusselt ƒ 12.000; restauratie watermolen Heksenhoek ƒ 68.000 en een tweede complex industriehallen ƒ 355.000. Omtrent de volgende kapitaalsobjecten kan de raad voorstellen in de eerste toekomst verwachten: verbouwing van de stadsschouwburg ƒ 1.200.000; de bouw van een brandweerkazerne ƒ 472.600; een administratiegebouw ƒ 1.600.000; voor kinderspeelplaatsen ƒ 240.000; gem. archief en leeszaal ƒ 1.500.000, voor Sportpark Geusselt ƒ 2.200.000; restauratie Bonnefantenkazerne ƒ 624.000; verbetering werkplaatsen G.A.B, ƒ440.000; verbouwing gemeente HBS ƒ200.000; voor straatverlichting ƒ 612.500. In verdere toekomst liggen nog de nieuwe Kunstnijverheidsschool, tfan v. Eyck Academie, Hotelvakschool, kerkhofuitbreiding en het dichten van de Heugemer overlaat. --- Roermondenaar reed na aanrijding door LEEUWARDEN, 1 Oct. — Op 10 September J.l. reed de 24-jarige koopman A. L. uit Roermond van Leeuwarden in de richting Heerenveen. Ter hoogte van Barrahuis voelde hij een klap tegen de wagen, tevens werd de voorruit verbrijzeld. Bang voor de gevolgen — hij was reeds eerder veroordeeld — reed hij door. Spoedig had de politie hem echter gegrepen. Thans stond de verdachte terecht voor de Leeuwarder rechtbank. De Officier van Justitie eiste één jaar en drie maanden gevangenisstraf met aftrek van het voorarrest en ontzegging van de rijbevoegdheid voor de duur van twee jaar en zes maanden. De verdediger mr N. Nederveer uit Roermond, achtte voldoende aan de generale preventie voldaan met een langdurige ontzegging en een lichte gecombineerde straf. Ten opzichte van het slachtoffer, een 16-jarige wielrijdster, die een hersenschudding had opgelopen en wier voet gedeeltelijk moest worden afgezet, heeft men alles . gedaan wat mogelijk is. Uitspraak 13 October. --- ALLERHAND IN WERELD... Met twee hoofden In Cildadeda Praia is een kind geboren met twee nool'den, twee nekken en twee wervelkolommen, die halverwege samengroeien. De rest van het lichaam schö'nt normaal te zijn. Elk hoofd regeert blijkbaar een he ft van 't lichaam en het ene hoofd huilt, terwijl het andere slaapt. Onveilig Rome Uit een overzicht over vijf maanden van verkeersongelukken in Rome, zonder maximum snelheid, blijkt dat 96 voetgangers sterven voor elke vijf automobilisten die bh' verkeersongelukken gedood worden. Met zonsondergang gebeuren de meeste ongelukken. Op Maandag gebeuren meer ongelukken ,dan op enige andere dag, maar het grootste aantal doden valt op Zondag. Het aantal doden en gewonden bedroeg in 5 maanden 8617. Volgens de politie gebeuren de meeste ongelukken door te snel te rijden. Bijtende kinderjuffrouw „Ik wilde alleen maar de .moderne' kinderpsychologie toepassen . zeide Kristine Wagner, een 25-jarige kinderjuffrouw, Kopenhagen terecht stond omdat zij een aan haar zorgen toevertrouwd kind had gebeten. Ze vertelde de rechter, dat de vierjarige Tine een van haar speelkameraadjes had gebeten. „Toen heb ik haar ook gebeten." De kleine Tine moest met een wond in haar gezicht in een ziekenhuis worden opgenomen. De botende kinderjuffrouw moest de rechter de verzekering geven, dat ze nooit meer „kinderpsyehologie" tegen aan haar toevertrouwde kinderen zou piesen en een zeker bedrag aan een plaatselijk weeshuis geven. Moderne hulpverlening Een helicopter van de Britse marine is Donderdag ver over een stormachtige zee gevlogen om 'n draagbare ijzeren lang te brengen naar 'n transportschip van de Amerikaanse marine, dat dringend om het apparaat had gevraagd ten behoeve van 'n vierjarige jongen aan boord. die lijdende was aan kinderverlamming . De helicopter wist 't schip, de „Generaal Maurice Rosé" te vinden, optoroend te<>en een zware zee in de nabijheid van Portland Bill. Een waarnemer werd op het dek neergelaten met de nzeren long l*n lichaam bevestied. waarna de helicopter naar zijn basis te Gosport terugkeerde. Een elfjarige knaap uit Brpoklyn, Eugene Hart, maakte onlangs met twee kwartjes op zak aan boord van de „United States" een zeereis naar Southampton. Uit nieuwsgierigheid was hij op het schip terecht gekomer. en verdwaalde er prompt. Toen het schip reeds was vertrokken werd hij pas ontdekt. --- ...EN LAND Het Amsterdamse Concertgebouworkest is Vrijdag met de „Riindam" vanuit Rotterdam naar de Ver. Staten vertrokken voor een tournee, welke tien weken zal duren. De Amsterdamse Politiekapel had het orkest in Amsterdam uitgeleide gedaan. * Het bestuur van het Koningin Wilhelminafonds heeft thans in prinoipe de bouw en de inrichting van een isotopen-laboratorium naast het Anthonie van Leeuwenbnekhuis te Amsterdam voor de ver. ..Het Nederlandse Pinker-instituut" goedgekeurd en zal hiervoor een bedrag van f 188.200 ter beschikking stellen. In dit nieuwe laboratorium zal worden gewerkt met radio-actieve isotopen ten behoeve van rle kankerbestrijding. * Het beroemde Don-Kozakkenkoor onder leiding van Perge Jaroff zal van 18—28 October eens 'n tournee door ons land maken. De concerten, afgewisseld met kozakkendaneen, beginnen in Den Haag, Haarlem komt het laatst aan de beurt. Limburg krijgt in 't geheel geen beurt. Het koor is sedert kort vóór de oorlog in Amerika gedomicilieerd. --- Wegenbouwerscongres te Valkenburg VALKENBURG 1 Oct. (Eig. corr.) — Op Dinsdag 5 en Woensdag 6 October houden de wegenbouwers uit Zuid-Nederland een congres te Valkenburg. De bijeenkomsten vinden plaats m hotel ..Prinses Juliana" en hotel „Berg en Dal". De congressisten worden Dinsdagmiddag in 't Romeinse gedeelte van de Gemeentegrotten officieel door B. en W. ontvangen. Dinsdagavond zal de fanfare St. Joezep van Maastricht aan hotel „Prinses Juliana" de congressisten een serenade brengen, terwijl Woensdagavond aan hotel „Berg en Dal" de fanfare St. Joseph uit Broekhem in haar nieuwe uniformen acte de présence zal geven. Ta dragen door bisschoppen en gemijterde abten, een historische feeststoet, welke de ontwikkeling van het Christendom en Katholitisme in de loop der eeuwen zal uitbeelden, enz. Ook concerten, waarop o.a. het Te Deum van Diepenbrock en Honeggers „Jeanne d'Arc au bucher" zullen worden uitgevoerd, zijn in het programma opgenomen. De stichting „Het graf van St. Servaas" schrijft een internationale prijsvraag uit voor het ontwerpen van een affiche voor de Heiligdomsvaart 1955 te Maastricht, welke ook voor kunstenaars uit België, Luxemburg, Frankrijk en Duitsland wordt opengesteld. --- DE BUSRAMP TE VALKENBURG CHAUFFEUR thans in verzekerde bewaring Namen der doden bekend VALKENBURG, 1 Oct. — (Eigen red.) Thans zijn de namen bekend van de slaohtoffers rjie bij de ramp te Valkenburg om het leven zijn gekomen. Het zijn: Nicolaas Moes, 74 jaar, en zijn vrouw Henriëtte Enrotte, 70 jaar; Lambert L'Hoest, 58 jaar, en zijn vrouw Marie Jeanne Dubon, 58 jaar; Urbain Matthey, 64 jaar, en zUn vrouw Marie Markette, 62 jaar, en hun kleindochter Monique Simonis, 6 jaar; Noël Dans, 62 jaar, en zijn dochter Noëlle, 39 jaar; Anna Verdin 53, jaar, Lucienne Oger, 50 jaar, Charlotte Morai, 65 jaar, Joseph Deroye, 74 jaar, en de reeds eerder vermelde kinderen Humblet, resp. 5 en VA jaar. Diverse autoriteiten uit Grace- Berleur hebben een bezoek gebracht aan Valkenburg, Heerlen en Maastricht. 36-jarige chauffeur Roger Mils in het belang van het onderzoek op last van de Officier van Justitie te Maastricht door de Rijkspolitie te Valkenburg in verzekerde bewaring werd gesteld. Het meest opzienbarende bericht, dat voor insiders echter niet geheel onverwacht kwam, is, dat de De toestand van vijf der zeven gewonden die in het ziekenhuis te Heerlen worden verpleegd, was Vrijdagnamiddag naar omstandigheden wel. Doch de toestand van de Valkenburgse gids Armand Vijghen en van een der dames Villers, dje eveneens te Heerlen zijn opgenomen, was zeer slecht. Van de vier slachtoffers die te Maastricht in St. Annadal worden verpleegd maakten twee het vrij goed De beide anderen verkeerden echter nog in levensgevaar. Tenslotte zij nog 'vermeld (ere wie ere toekomt), dat het Rode Kruis van Valkenburg bij de ramp als een van de allereerste zijn hulp verleende. --- Grootse feesten omringen de Maastrichtse Heiligdomsvaart MAASTRICHT, 1 Oct. De zevenjaarlijkse Heiligdomsvaarten te Maastricht zullen, zoals gemeld, volgend jaar van 9 tot 24 Juli worden gehouden. De stichting „Het graf van St. Servaas" heeft, onder leiding van Mgr. p. J. M. Jenneskens, de organisatie aanvaard van de feestelijkheden rond de histo.iiilie eeuwenoude gebeurtenis der Heiligdomsvaarten. Verwacht wordt, dat tijdens die dagen in 1955 wederom tienduizenden uit vele landen naar Maastricht komen. De voorlopige plannen omvatten dagelijks pontificale hoogmissen, op --- STROLENBERG NAAR RAPID '54 HEERLEN, 1 Oct. — (Eigen red.) Naar wij vernemen heeft de Kerkrade-speler Strolenberg een contract getekend met de Heerlense profclub Rapid '54; met de Alemannia speler Hartman uit Aken zijn de onderhandelingen nog gaande. --- Morgen is het Zondag door LEWIS M.H. MATTHEWS 16 Macintosh vroeg zich af, wat hij hier eigenlijk was komen 4uen en dacht aan net opschrift van de zeemanskroeg. Sinds de oorlog was hij er niet meer op uit gegaan en na het afzwaaien uit militaire dienst, was hij onmiddellijk en zonder omwegen weer naar zijn straat gegaan; had de winkel, die vier jaar gesloten was gebleven, weer geopend en vond er alles, zoals hij het verlaten had. Er was nog een voorraadje uit de vooroorlogse tijd en de winkel zag er ichoon uit, dank zij Betsy, die een sleutel had etj eenmaal in de maand de winkel en 't woonhuis kwam schoonmaken. Het enige, wat hem te doen bleet was de luiken weg te trekken, en de klok opwinden in de keuken Dat had lij gisteravond trouwens vergeten te doen De pendule was op negen blijven staan.... Dat had hij ook nog gehoord, herinnerde hij zich, voor hÜ m slaap gevallen was in de winkel, aan het tafeltje.... Zonderling.... Weer zocht hij zijn herinnering af, wat er wel gebeurd kon zijn, aat hij plotseling onder zeil gegaan was. Drinken deed hij nauwelijks, dat was het niet. En hij was ook niet bizonder moe geweest, die dag.... Goed, het was drukker op Zaterdag, dat we 1.... Ên nu was hij, door wat dan ook daartoe aangedreven, deze kroeg binnengestapt, tegen iedere gewoonte in. Er was een geroezemoes van stemmen achter hem. De grote ler was opgestaan en wankelde naar de bar. Hij stiet een kruk om, die hij ondanks zijn dronkenschap uiterst behendig opving, nog voor deze de grond raakte Hij lachte wat stupiede, en ging naast Macintosh zitten. „Mag ik je wat aanbieden?'' vroeg hij luidruchtig. „Eh ach ja Maar jij hebt al meer dan genoeg op, denk ik zo " zei Macintosh en verbaasde zich, hoe gemakkelijk hij in de toon van cameraderie verviel, die hij uit zijn soldatentijd vergeten dacht te hebben. „O ik kan wel tegen een stootje Eens in de twee maanden zet ik de bloemetjes buiten. Arme is weg maar het kan me niet schelen Ik weet, waarheen zij gegaan Is. straks vind ik haar wel weer Zij is gek op mij. en ik mag haar ook wel Mooie meid Ik heb een Chinese vaas voer haar meegebracht. Ik dacht dat het ding stuk zou slaan, bij dat ruwe weer van laatst. Toen we buitengaats waren, begon best te spoken als de hel. Ik heb zelden zon weer meegemaakt ..." Hij grinnikte. „Maar de Galway is taai. Net als de mensen uit Galway. Die krijg je er niet gauw onder. Ik heb een broer, die al tien jaar tb heeft. Maar dat weet niemand. Hij werkt in een fabriek en 's avonds hangt ie de beest uit...." Macintosh luisterde maar half. Weer waren djn gedachten bij het woord Galway blijven hangen. Hij zag een zwaarbeladen schuit voor zich, die moeizaam tegen hoge zeeën optornde. „ de oude dokter bij ons lacht erom. Die zei, dat ie zelf ook ziek was, maar dat je er niets aan moest doen En hij is beter. Mijn broer niet. dat weet ik zeker. Je zou het niet zeggen, hè. als je mij ziet .Kom maar eens kijken, als ik op mijn dooie eentje, de zwaarste tros naar de kaai slinger " Hij boog zijn arm en liet zijn biceps spelen. „In orde, niet?" Macintosh krikte. De man naast hem lachte luid en sloeg toen op de toonbank, zodat de glazen opsprongen met een rinkelend geluid. Het werd plotseling- stil in de kroeg. Allen keerden hun hoofden naar hem om. Hij draaide zich op zijn kruk om en moest in het voorbij gaan Macintosh' schouder vastgrijpen, om er niet af te tuimelen. „Ben ik soms niét de sterkste man van Galway? Hé, jullie daar! Misschien wel van Boston ook. Durft er iemand soms iets daartegen te zeggen? Wil iemand soms eens een rondje boksen met me? Kom maar naar buiten, lafaards, ik zet tien pond tegen één dollar, en die meneer zal seneidsreohter zijn, dat wil je wel hè? Hn komt ook uit Galway, zegt die meneer. Hij weet dus, dat ik geen opschepper ben Nou, wie durft?" Hij liet zijn blik door het zaaltje gaan dat vol rook hing, met een triomfantelijke air op zijn rood gezicht. Zij keken allen slapjes lachend naar hem., ze vonden het maar een dwaze vertoning; niemand had hem immers uitgedaagd of wat gedaan. Zij zeiden niets, Toen begon hij er een paar met name aan de schreeuwen: „Hé, jij daar Philps? Néé? En Masden, met je apengezicht, net of je zo uit het oerwoud komt, ook niet? Jou hoef ik wel niet te vragen, Carrell. jij komt zelf ook uit Galway, en jij kent me Ik heb je trouwens al eens onder handen genomen En Swinton, zelfs als je niet durft, zal ik toch eens met je moeten spreken; je draait me teveel om die meid heen, gluiper, met je heren-gezicht en je fijne manieren. ..." De kroegbaas stapte van achter de toonbank en ging naar de ler toe. „Ö'Donnan", hegon hij, ,kalm ara,..." Maar deze duwde hem van zich af. „Bemoei je er niet mee. Ik zal je armzalig meubilair heus niet aan stukken slaan. Die zaken handelen wij buiten af, niet jongens?" Hij zocht in zijn zakken en stak een cigaret op. Zijn hand trilde, toen hij die aanstak en er stond zweet op zijn voorhoofd. Hij was helemaal niet dronken, dacht Macintosh. De man, iie Swinton genoemd werd, stond op en ging vlak voor hem staan. Swinton was een lange, slanke man, maar het was duidelijk, dat hij gespierd en behendig was. Inderdaad had hij een wat meisjesachtig gezicht on blauwe ogen. Misschien werd dat vrouwelijke in zijn wezen nog onderstreept door de hoogblonde haren, die netjes gekamd over zijn hoofd lagen en die een deel van zijn oren verborgen. Hij hield zijn handen in zijn zakken en vormde een grote tegenstelling met de hoekige, breedgeschouderde Ö'Donnan, met zijn verhitte gezicht en zijn ronde kop. Ö'Donnan bleef de ander, maar aan. kijken, die zijn ogen echter neersloeg. Maotntosh begreep, dat het om diè man ging, en de rest toneel, slecht gespeeld toneel bovendien was. Uitdagend met een uitdrukking van minachting en haat Weliik stond hij. zar-M.wiegend, met de gekeerd naar de toonbank --- Rolduc bezat eertijds elf dochterkloosters ROLDUC VIERT Dinsdag a.s. het 850-jarig be»taan. De vorige week werd een artikel gewijd aan de zeer belangrijke plaats, welke de voormalige abdij door de eeuwen heen als bolwerk van geestelijk leven heeft ingenomen. Deze invloedrijke positie als cultureel en godsdienstig centrum ging vooral gedurende de Middeleeuwen vergezeld van een uitgestrekt grondbezit. In de „Publications" van 1948 heeft dr. P. C. Boeren destijds een belangwekkende studie gewijd aan het grondbezit der abdij Rolduc tussen de jaren 1104, toen zij door Ailbertus van Antoing werd gesticht en 1300. In de dertiende eeuw heeft het grondbezit zijn grootste uitgestrektheid bereikt. Het was minimaal zeker 3570 ha., maar het zal in werkelijkheid wel rond de 4000 ha. zijn geweest. Er waren andere abdijen in West-Europa, die een aanzienlijk groter domein omvatten, met name die van St. Truiden, St. Pieter te Gent, St. Remy te Reims en St. Maximinus te Trier. Maar op het grondgebied van het tegenwoordige Nederland volgde het domein van Rolduc waarschijnlijk onmiddellijk na dat van de abdij Aduard bij Groningen die met ruim 4400 ha. de kroon spande, schrijft dr. Boeren. Wetenswaardig is ook, dat Rolduc ongeveer 80 procent van zijn landbezit door schenkingen verkreeg en ongeveer 20 procent door aankopen. Bijna de helft van het gehele bezit is aangebracht door intredende reügieusen. In de eerste tijd van het bestaan der abdij kwamen de kanunniken en kanunnikessen hoofdzakelijk voort uit de aanzienlijke landbouwersfamilies. Omstreeks 1230 waren tot de kloostergemeenschap toegetreden 29 edelen en dienstlieden tegenover 34 geprofesten, die tot de vrije landbouwersstand behoorden. * » * DE BEZITTINGEN der abdij lagen verspreid over een gebied, dat zich uitstrekte van het tegen- Tdmhurgsch Journaal 1 woordige Belgisch-Limburg tot Bonn en van Verviers en in Duitsland het riviertje de Ahr bü Remagen tot de bovenloop van de Roer bij Roermond. In onze Limburgse Mijnstreek had Rolduc be- zittingen te Kerkrade, Haanrade, en Übach over Worms, Brunssum, Heerlen, Vijlen (de hoeve Harles), Weiten Spekholzerheide Simpelveld (destijds Simplevei genoemd) en Crombach. Van Rolduc uit werden verschillende dochterkloosters gesticht. Vijf daarvan — met name Ludingakerke, Haskerdijken, Achlum, Bergum en Anjum — lagen in friesland. De herinnering aan drie van deze kloosters vindt men terug in de namen der Friese dorpen Anjum en Bergum bij Leeuwarden en in de streeknaam Haskerland bij Joure. Twee andere dochterkloosters waren in Noord-Brabant gevestigd, namelijk die van Hoydonk en Berne (thans een abdij der Norbertijnen) bij Heeswijk Limburg bezat er een te Scharn bij Maastricht. In de provincie Luik lagen er twee, te Sinnich W de Voerstreek, ten Zuidoosten van Noorbeek) en Limbourg aan de Vesdre. En tenslotte was er het bekende dochterklooster Marièrr thal aan de Ahr in het Rijnland. ♦ . * HET LANDBEZIT van Rolduc ver minderde vooral tengevolge van de Limburgse successie-oorlog (1283—1288) aanzienlijk, al speel; den ook andere factoren hierbij een rol, zoals de waardedaling van de munt en de verwaarlozing der gelofte van armoede. Daardoor stond de abdij omstreeks 1288 aan de rand van een bankroet. Er bleef geen andere uitweg over dan de verkoop van een aanzienlijk ge* deelte der landerijen. Want de schuldenlast bedroeg 1400 mark, wat voor die tijd een reusachtig bedrag was en ongeveer 84 procent vertegenwoordigde der waarde van het totale landbezit van het oude Rolduc. JOURNALIST --- Limburgse musici gasten in Brabant URMOND, 1 Oct. — (Eigen red.) De heren Sjef Tilmans uit Elsloo en Albert Mccx uit Nuth, respectievelijk bespelers van de alt-saxofoon en tenor-saxofoon in het Limburgs Saxofoon Kwartet, werden uitgenodigd om mede te werken aan 'n viertal concerten van het Brabants Symphonie Orkest, onder leiding van Hein Jordans. Deze concerten worden gegeven in den Bosch, Tilburg, Breda en Eindhoven. --- „Den iezeren man” wordt 94 jaar LIMBRICHT 1 Oct. — (Eig. corr.) De heer P. J. Savelkoul, in de volksmond beter bekend als „Crischke", ook wel aangeduid met de benaming „Den iezeren man", zal Dinsdag a.s. zijn 94ste verjaardag vieren. De heer Savelkoul, die de oudste inwoner van Limbricht is en nog steeds een belangrijk aandeel in de werkzaamheden op het landbouwbedrijf van zijn zoons heeft, zal het die dag niet aan belangstelling ontbreken. Wij horen hem al zeggen: „Waarom al die drukte, het volgend jaar is het alweer hetzelfde". --- Jubilea bij de mijnen HEERLEN, 1 Oct. — (Eigen red.) In de week van 3 tot 10 October vieren onderstaande personeelsleden der mijnen hun zilveren dienstjubileum. 3 Oct.: F. Bakselerowiez, Brunssum, houwer Hendrik; S Ko. lodziej, Brunssum, houwer Hendrik; L. H. Rciners, Geleen, houwer Maurits. 5 Oct.; J. Adamczewski, Schaesberg, houwer O.N. IV; Th. Walczak, Schaesberg, houwer O.N. IV. 7 Oct.: F. N. Aquina, Brunssum, lasser Hendrik; J. P. G. Dirix, Elsloo, houwer Maurits; Ch. J. Hondriks, Spekholzerheide, ploegbaas Willem Sophia: J. G. Houben, Bleijerheide, houwer Wilhelmina; Th. P. G. Moeren, Brunssum, lampenist Hendrik; J. Paulissen, Spaubeek, houwer Maurits; H. Schoeberiohts, Kerkrade, houwer Domaniale; J. L. Steincn, Schaesberg, houwer O.N. 11. 8 Oct.: Wl. Bukowki, Heerlerheide, houwer O.N. IV; M. Cotman, Heerlen, houwer O.N. III; K. de Klerk, Heerlerheide, houwer O.N. IV; J. W. Schmeitz, Doenrade, metselaar Emma; J. H. Severens, Voerendaal, lasser O.N III; C. Vriezema, Heerlen, bedieningsvakman O.N. I; M. Garaj, Heerlerheide, opzichter ondergronds O.N. 111. 9 Oct.: H. J. Leunissen, Voerendaal, le seingever O.N. I; G. van Roekei, Üb. o. Worms, houwer Laura. --- Goede vangst DE RUKSPOLITTE te Vaals schuwt een goede vangst gedaan te hebben met de aanhouding van de Akenaar K. Nadat hij bekend had tot tweemaal toe een diefstal in de garage J. te hebben gepleegd, is komen^-ë* te staan dat hij eveneens de diefstal in café H. heeft gepleegd. Hij nam 70 gulden mee. Eveneens deed hij een greep in de lade van een andere winkelier, die deze deze diefstal nog niet had bemerkt. --- Vlam in motor VRIJDAGMORGEN aloeg door m* nog toe onbekende oorzaak de vlam in de motor van een aan de Bekkerweg te Heerlen geparkeerd staande auto. Door snel optreden van _e auto-bezitter en enkele omstanders werd het vuur met een natgemaakte deken spoedig overmeesterd. --- Medeleven IN VERBAND met het noodlottige autobusrongeluk, dat te Valkenburg plaats vond, zond de L.F.V.V., de provinciale vereniging voor vreemdelingenverkeer, een schrijven aan de Belgische ambassadeur te s-Gravenhage. Daarin sprak zij haar diepe droefheid uit over het ongeluk, dat aan zo groot aantal Belgen het leven heeft gekost. De provinciale V.V-V. zal ter nagedachtenis van de slachtoffers een H. Misoffer laten opdragen. Aan de nog in Limburg aanwezige gewonden deed zij een blijk van medeleven' toekomen. --- Lichtprocessie HEDEN-, Zaterdagavond, trekt «en lichtprocessie naar het Mariabeeld op de Bouwberg te Brunssum. Om half acht brengen fakkeldragers het licht uit de Fatimakapel over naar de jongensschool aan de Sahinvelderstraat. Van daar vertrekt om 8 uur de processie. Voor alle deelnemers zijn kaarsen verkrijgbaar. --- Afscheid DONDERDAGNAMIDDAG heeft de heer J. Turlings, wegens het bereiken van de pensioengerechtigde leeftijd, officieel afscheid genomen als hoofd van de dienst van Gemeentewerken van Roennqnd. Hoezeer de scheidende directeur gewaardeerd werd, zowel om zijn werk als zijn persoonlijkheid, bleek wel bij dit afscheid. De grote receptiezaal van het stadhuis kon piet eens de belangstellenden bevatten, die er prijs op stelden om de heer Turlings de hand te komen drukken en uiting te geven aan hun sympathie. Burgemeester mr dr Geuljans sprak de scheidende directeur hartelijk en met grote waardering toe. --- Aanrijdingen OP HET KRUISPUNT Bredestraat aan de Comedie te Maastricht is een auto, bestuurd door P. uit Amsterdam, tegen een straatlantaarn gebotst. De gaslantaarn sneuvelde. Op de Grote Gracht botsten een personenauto, bestuurd door G. en een bestelauto, bestuurd door H., beiden uit Maastricht, tegen elkaar. De bestelauto werd licht en de personenauto zwaar beschadigd. Op het kruispunt Grote Gracht- Capucijnenstraat is een personenauto, bestuurd dor F. uit Dommel, in botsing gekomen met een vrachtauto, bestuurd door G. uit Cadier en Keer. De personenauto liep materiële schade op. Er deden zich geen persoonlijke ongelukken voor. --- Mozaïek Plotselinge dood WOENSDAGMIDDAG werd de 67-jarige J. Dohr uit de Miuntstraa* te Valkenburg in het postkantoor plotseling onwel en overleed enkele minuten later. — Te Roermond vdel de 34-jarige stucadoor P. uit Roggel plotseling van zijn bromfiets. HÜ bleek door een beroerte te zijn getroffen en overleed korte tijd late*"- --- Tragisch sterfgeval VOOR DE INGANG van het ziekenhuis St. Annadal te Maastricht zakte mevr. C. uit Eysden, moeder van acht kinderen, in elkaar. Zij overleed enige uren later. Mevr. C. wilde in het ziekenhuis haar schoonzuster, die daar verpleegd werd, bezoeken --- Van steiger gevallen EEN ARBEIDER uit Eijsden, die werkzaam was aan een nieuwbouw te GronsveW, viel van vrij grote hoogte van de steiger. Hij liep verschillende verwondingen op. Na ter plaatse door een dokter behandeld te zijn, is hij naar zijn woning overgebracht. --- MUZIEKCORPS MAURITS GELEEN, 1 Oot. — (Eigen corr.) Het muziekcorps „Maurits" zal ook dit seizoen — en wel op 28 October a.s. — samen met de vereniging „Zanglusf' een concert geven in het Roxy-theater te Geleen. Hetzelfde concert zal op 30 October te Echt plaats vinden. ---