Oorlogsleed waart door ons land BRIEVEN UIT GETEISTERDE GEBIEDEN. De Rotterdammer krijgt na ruim vier jaar bezetting langzainerüaud het gevooi in oen benarde positie te geraden. Er is nagenoeg geen licht en geen gas meer en terwijl do winter voor de deur staat üeeit bijna niemand brandstof. Zeal's bevallingen zijn bij petroleum- en kaarsücht al moeten gebeuren. Men moet zich inspannen om de dagelij ksche kost bijeen te scharrelen, waarbij men de fiets haast niet durft te gebruiken, omdat er elk oogenblik op een straathoek een groep Duitschers kan opduiken, die het rijwiel zonder meer in beslag nemen. Andere groepen vallen winkels, magazijnen, werkplaatsen en fabrieken binnen en maken zich meester van de laatste voorraden. Een reeks zware ontploffingen zit ons nog in de beenen, toen onder hevig geknal een tweede deel van onze kostbare havens in de lucht vloog. Dio schade van. dit alles bedraagt millioenen. De S. D. sluipt tusschen de bevolking op zoek naar nieuwen prooi. Des nachts rijden de auto's van de Gestapo af en aan. Straks zal men,, van de weinige versleten kleedingstukken die ons nog resten, een deel gaan opvorderen. Overal loert gevaar en men is vrijwel weerloos tegenover het Duitsche schrikbewind. In vele deelen van ons land is de toestand intusschen nog veel benauwder. In Noord-Brabant b.v. waar het front zich dwars door de provincie slingerde, onderging ons volk de bitterste ellende, --- EEN BRIEF In een brief, die onlangs uit Den Bosch werd afgezonden schrijft een vrouw aan haar familie: „Granaten zoo groot als een stofzuiger gieren nu al eenige weken over onze hoofden heen. Zo ontploffen in alle deelen van de stad. Gisternacht kwam een voltreffer vlak achter ons huis. De heele zaak stortte in. Ik zat mot de kinderen in den kolder. De muren begonnen te scheuren, maar zij hielden het toch. Het giert over je hoofd en dan zit je maar te wachten waar het kreng terecht zal komen. Overal zijn alle ruiten kapot. Bij ons kan je niets meer terugvinden. We hebben geen gas, geen licht en geen water. Er is dus niks te koken. Het gekste is, dat de distributierommel gewoon doorgaat. Als do nieuwe bonnen uitkomen, worden de winkels bestormd. Dan sta je minstens drie uur in de rij, terwijl hot kanongebulder over de stad dondert. Als Honk naar den bakker gaat, weet je niet of hij nog terug zal komen. Onderweg moet hij telkens op zijn buik gaan liggen vanwege het schieten. Er zijn veel dooden en gewonden. Je weet niet of het Maandag, of Vrijdag is. Na vijven mag niemand meer op straat. ledereen kruipt dan in den kelder. Van de week hadden we een zak met aardappels. We hebben een vuurtje gemaakt en de aardappels gepiept; het ging best." Tot zoover de brief. Het dorp Hoogerheide werd geheel vernield. Het moest inderdaad huis voor huis door do Engelschen veroverd worden. Toen het gevecht in een der woningen eindigde, omdat de laatst© Duitscher ge sneuveld was, kwamen er acht burgers uit den keider tevoorschijn. Zij waren erg versuft en ontdaan, maar ongedeerd. De voedseiposiüe van de bevolking in Brabant is betrekkeujK nog gunstig; er is echter groot gebrek aan kruidonierswareai, daar aanvoer onmogenjK is en de DuitscUers ades rooven. Zij dringen de woningen binnen en plunderen voorraad en inboedel. In de omgeving van bergen op Zoom, Roosendaal en Tilburg hebben zo aüe auto's, karren, paarden, fietsen e. d. weggehaald. Kleeding en ondergoed halen zij uit de linnenkasten. Berhcum werd ontruimd voordat de bevrijdingslegers kwamen. Overal waar de Duitschers vee aantielfen nemen zij het mee. Uit Zeeland vernemen wij niet veel. Wat de bevolking van Walcheren na het vernielen van de dijken doorstond, zullen wij pas veel later vernemen. Op Zuid-Beveland hoert men hot klaargespeeld de bevolking dagehjks een waterranlsoen van 3 L. per hoofd uit te reiken. Het lot van de bevolking van Westelijk Zeeuwsch Vlaanderen! vervult ons met de grootste zorg. Gelderland heeft het eveneens zwaar te verduren gehad. Honderdduizenden menschen uit Arnhem en omgeving vluchtten over de Veluwe en verder. De vluchtelingen zijn ton deele in noodkompen ondergebracht, waar echter geen zeep, geen medicamenten en sanitaire artikelen waren. Het onvermijdelijke gevolg is vervuding. Een verpleegster, die nog dagen na de ontruiming van Arnhem in de stad was, schreef ons o. m. het volgende: „Zwangere vrouwen werden door de Duitschers uit het ziekenhuis verwijderd. Twee harer heb ik op straat moeten verlossen. Onderwijl smeten Duitsche soldaten handgranaten in de deuren van verlaten woningen om zich toegang to verschaffen. Zakken ©n armen vol met gestolen goed, kwamen zij daarna weer naar buiten. Hier en daar reden groote auto's voor verlaten woningen aan en met man en macht sleepten de Duitschers alles weg wat zij de moeite waard vonden. Als er niets meer was, staken zo de boel in brand. De buit werd weggevoerd en als do Arnhemmers straks terugkeeren zal hen blijken, dat zij van alles beroofd zijn." Een andere brief, die uit Apeldoorn kwam, verhaalt hoe de Duitschers onder de vluchtende Arnhemmers jacht maakten op mannen, die zij van vrouw en kinderen wegrukten om hen voor den aanleg van mijnenvelden te gebruiken. Een deel van het „nieuws" in dit artikel is gelukkig verouderd. Bij volen is het leed geleden en de tijd van opbouw reeds aangebroken. Maar roovend, plunderend, trekt de Duitsche horde verder door onze provinciën, den toch reeds zoo zwaren oorlogslast, die op ons volk ligt, tot in het oneindige verzwarend. Ons verlangen naar de vrijheid — ook al zou zij tegen nog zoo hoogen. prijs gekocht moeten worden — kan hierdoor alleen maar sterker worden. En wij in Ttotterdam, wij zullen mot verbetenheid onze, in vergelijking toch nog zoo geringe lasten, met vertrouwen op. een spoedige kentering dragen. ---