Het Nieuwsblad voor Sumatra HOOFDREDS.CTEUR : A.H.J. Th. K O N I N Q Chef Tan de Redactie : ia GLEICHMAB Telefoonnummers : HOOFDREn : 6?0 (huls 2218*) REDACTIE : 640 (huis 229) ADMINISTRATIE en ADVERTENTIES : 2057 --- IN EN OM MEDAN MR. S.C. GOOSZEN REPATRIEERT Een der oudste Delianen, mr. S. C. Gooszen, die hier 28 jaar in de advocatuur werkzaam is geweest, is vandaag per vliegtuig naar Nederland vertrekken. De heer Gooszen kwam in Februari 1924 uit voor het kantoor van mr. Schneyder, die kort daarop repatrieerde. Dit was het oudste advocatenkantoor te Medan, opgericht bij de instelling vai de raad van justitie hier ter stede. De leiding van dit kantooi — waarbij ook mr. H. Kolkman enige jaren heeft gewerkt alvorens hij bij de AVROo kwam — ging toen over naar mr. Aberson. Toen deze kort voor de oorlog repatrieerde, werd mr. Gooszen met de leiding belast. Na de beze* kampen te hebben doorgebracht, ging mr. G szen naar Nederland, om echt:r spoedig weer naar Medan terug te keren als vertegenwoordiger van de Raad voor Rechtsherstel, met de bevoegdheid de advocatuur te beoefenen. Zodoende was hij in staat het oude kantoor weer op te bouwen, waarbij hij sedert begin 1948 werd ter zijde gestaan door mr. W. J. Borgerhoff Mulder, die thans de leiding overneemt. Mr. Gooszen heeft in zijn r:8 Deliaanse jaren ook buiten zijn vak ruime belangstelling getoond op velerlei gebied; voor de oorlog is hij o.m. voorzitter van de Delische Kunstkring en be•lid van de Medanse schoolvereniging geweest. De vele vrienden, die hij zich hier heeft gemaakt, deden hem hedenochtend in groten getale uitgeleide. Met hetzelfde vliegtuig vertrokken hedenochtend via Singspore naar Nederland de heer F. A. Moes, manager van Harrisojns & Crosfield, en echtgenote voor een verlof van enkele maanden, dr. K. S. P a u w en de neer Beek. --- NIEUWE TARIEVEN VOOR LUCHTPOST Naar de PTT mededeelt, zullen met ingang van 1 Augustus a.s. de luchtposttarieven wor-; den gewijzigd. Voor alle lucht-i postzendingen zal een extratoeslag worden geheven boven het gewone tarief ; het gecom-. bineerde tarief voor luchtpost-1 zendingen naar Nederland, Suriname en de Antillen komt dus te vervallen. Ook het tarief voor postpakketten naar Ne-! derland wordt gewijzigd. Voor een luchtpostbrief naar Nederland zal men m.l.v. 1 Augustus aan luchtpostrecht: Rp. I.— per 5 gram moeten j betalen, boven het vaste (zee-j post-) tarief van Rp. 0,35 pen 20 gram. Voor alle andere landen in Europa (behalve Griekenland, Malta en Turkije) bedraagt dit luchtrecht Rp. 1.10 per 5 gram. Een luchtpostbrief naar Nederland van 5 gram kost dus ingaande volgende maand Rp. 1.35, een brief van 10 gram Rp.j 2.35 enz. I --- Landmacht zal orders plaatsen bij de nationale industrie HOEWEL IMPORT GOEDKOPER IS Te Surabaja vond op initiatief van de Inspectie Djawatan Perindustrian Djawa Timur een bijeenkomst plaats tussen vertegenwoordigers van nationale industrieën en bedrijven en kaaitein Harjono, directeur van het directoraat van de administratieve diensten van de landnacht, ifdeling inkoop, van het ministerie van defensie. Kapitein Harjono gaf in de bijeenkomst een uitzetting van de wijze waarop de landmacht haar orders plaatst. Liepen deze bestellingen vroeger via de Djawalan Perindustrian, thans worden openbare inschrijvingen gehouden, die tevoren per advertentie in de dagbladen worden aangekondigd. In 1950 en 1951 moest het leger practisch al zijn behoeften —en dat zijn er zeer veel-in het buitenland dekken. De na tonale industrie kon in vele gevallen de bestellingen niet plaatsen en bovendien moest het leger snel worden geholpen. Dit jaar wordt de nationale industrie ingeschakeld. Bij het plaatsen van orders in het binnenland let de landmacht in het bijzonder op kwaliteit en levertijd. Minder aandacht wordt geschonken aan de prijzen. Zou men dat wel doen, dan zou blijken, dat het in zeer vele gevallen voordeliger zou zijn te importeren. Voor vele artikelen is Indonesië nL anderhalf tot tweemaal zo duur als het buitenland. Te weinig, aldus kapitein Harjono, zijn de nationale bedrijven er over het algemeen van doordrongen, dat het vooral in hun eigen belang noodza-: kehjk is, dat zij zich stipt hou-; den aan de eisen, waaraan de te leveren artikelen moeten voldoen. j Op het Bantengplein te Dja-] karta ligt voor een waarde van; ruim Rp. 10 millioen aan goe-! deren opgeslagen, die door het, leger zijn afgekeurd, omdat zrjj niet aan de gestelde eisen vol-j doen. Het behoeft wel geen betoog, welk een schadepost dit betekent voor het leger en voor de leveranciers, afgezien nog van alle rompslomp, die hier het gevolg van is zoals processen e.d. Niettemin zal het leger voortgaan met zoveel mogelijk orders bij de nationale bedrijven te plaatsen. De fabrikanten en leveranciers dienen er echter goed van doordrongen te zijn, dat een afwijking van de voorwaarden niet getolereerd kan worden. Het leger is bereid, aldus kapitein Harjono, zo nodig' voorschotten te verstrekken van 40 tot 60 procent van de waarde van de orders. In antwoord op een desbetreffende vraag deelde kapitein Harjono mede', dat de confectie-orders voor het leger uitsluitend in Djakarta geplaatst worden, teneinde de controle te vergemakkelijken. --- Zakkenrollers in uniform Vor.ge week Dinsdag is we-| derom een inwoner van Medan aangehouden en beroofd doorj lieden in -uniform. Het toffer een PTT-ambtcnaar, werd omstreeks half tien 's avonds in de Dj. Riau aanokeh door het drietal, dat vendde hem op vuurwate willen fouilleren. Daarbij maakten de bandieten Rp. in contanten buit. Veris gaven zij de beroofd**; „mee te gaan naar het kantoor", me ar op de hoek van traat namen zij plotseling de benen — aldus meldt de Mimbar Urnurn. --- Sjahrir naar N.-Sumatra Oud-minister Sjahrir, voorzitter der Partai Sosialis Indonesia, zal van 22 Juli tot 1 Augustus a.s. een tournee door Noord-Sumatra maken, waarbij hij achtereenvolgens Padangsidempuan, Sibolga, Siantar, Medan, Kotaradja en Sabang zal bezoeken. De heer Sjahrir zal te Medan de opening van een PSI-conferentie voor Noord-Sumatra bijwonen. Deze conferentie begint 26 Juli en wordt voorafgegaan door een receptie op 25 Juli. --- Kolonel Simbolon over opheffing van S.O.B. Veiligheid zeer bevredigend De veiligheidstoestand in Territorium I (Noord- en Midden Sumatra) is op het ogenblik zo goed, dat het leger nooit meer behoeft in te grijpen bij verstoring van rust of orde — zo verklaarde kolonel Simbolon, troepen- en territoriaal commandant, hedenochtend op een persconferentie te Medan. In 1950 en 1951 opereerden er, nog veel gewapende benden in meer afgelegen gebieden als Asahan en Labuhan Batu, Bovcn-Deli, Boven-Serdang, Boven-Langkat en de Earolanden. Dank zij een goede samenwerking tussen de machtsappara-! ten en de bevolking kon echter, de bevredigende situatie van! than3 worden bereikt. Kolonel Simbolon legde er de nadruk op, dat de veiligheid voor een groot deel afhankelijk, is van de bevolking zelve, terwijl anderzijds de grootste vijand van het volk de domheid is. Vaak is gebleken, dat een groot deel der bevolking een ge-, olijke prooi werd van enkele kwaadwilligen. Ook de sociaal-economische factoren zijn] van grote invloed op het veilig-] heidsvraagstuk. Ten aanzien van de aangekondigde opheffing van de staat van oorlog en beleg in Noord-' Sumatra verklaarde kolonel Simbolon, dat het leger hier het meest verheugd over zal zijn.' Hoewel sedert 1 Maart j.l. de technische handhaving der vei-' ligheid reeds aan de civiele over-! heid is overgedragen, berust dej verantwoordelijkheid thans nog steeds bij het militair gezag. Wanneer de militaire autoriteiten straks van deze verantwoordelijkheid ontheven zullen worden, kan het leger zich geheel aan de interne kwesties wijden in het kader van de opbouw der landmacht. De overgang van het militaire naar het civiele gezag zal, in het bijzonder wat Noord-Sumatra betreft, over het algemeen geen diepgaande veranderingen met zich mee brengen, aangezien slechts een zeer beperkt gebruik werd gemaakt van de militaire bevoegdheden op basis van de SOB, en uitsluitend wanneer de veiligheidstoestand in een kritiek stadium verkeerde. Of de thans bereikte veiligheidsgraad ook na de opheffing van de SOB kan worden gehandhaafd, kan moeilijk worden beoordeeld. Indien de voortekenen echter niet bedriegen, behoeft ook in de toekomst niet gevreesd te worden voor een verslechtering van de veiligheidstoestand, onvoorziene ontwikkelingen voorbehouden — zo besloot kolonel Simbolon zijn verklaring aa_n de pers. --- TINSTATISTIEKEN In het statistisch bulletin van de Internationale Tin Studiegroep van Juni 1952 worden de volgende definitieve gegevens gepubliceerd: De wereldproductie van tin in concentraten bedroeg in April 13.100 longcon tegen 15.200 ton in Maart. De productie in Bolivia en de Belgische Congo daalde aanzienlijk in April, namelijk tot respectievelijk 2.438 en 983 ton. De productie van Thailand bedroeg 695 ton. In Mei produceerde Malakka 4.449 ton, Indonesië 3.043 ton, de Belgische Congo 986 ton en Thailand 690 ton. Het wereidverbruik van tinmetaal wordt voor April geraamd op 10.700 ton tegen 10.000 ton in Maart Het Amerikaanse verbruik wordt voor April geraamd op 4.200 ton. De prijs voor loco-tin in Londen bedroeg in eerste drie weken van Juni gemiddeld £ 972 tegen £ 965 in April en voor termijn-tin £ 968 tegen £ 960 in Mei De New Yorkse notering' bleef 121.50 dollar cents per lb. --- PNI signaleert ongunstige buitenlandse invloed De partijleiding van de P.N.1., die Zondag bijeengeweest -is ter bespreking van de huidige situatie in Indonesië, heeft een verklaring uitgegeven over het standpunt van de P.N.I. ten aanzien van de veiligheid, Uniestatuut ,van Irian. De partijleiding is van mening dat tekenen erop wijzen dat de veiligheid in Indonesië ongunstig beïnvloed wordt vanuit het buitenland waarmee verbindingen bestaan. De partijleiding memoreert o.m. de Westerlingopstand, de RMS opstand, de aanhouding van wapens op de „Blitar" en de „Talisse", benevens de moordpoging op de Militaire Attaché van Indonesië te den Haag. De partijleiding is van mening, dat deze tekenen van buitenlandse beïnvloeding dienen gesignaleerd te worden. De regering heeft derhalve aangespoord om bij het oplossen van het probleem der veiligheid in Indoneulë haar aandacht in de eerste plaats hierop te richten en indien het nodig is met in achtneming van de nodige hoffelijkheid en coulance eeni scherpe controle uit te oefenen op de buitenlandse verbindingsmiddelen en de buitenlanders in Indonesië. De partijleiding: spoort vervolgens de bevolking i aan om de regering bij haan maatregeten voor de oplossing; van het veiligheidsprobleem tei steunen. Wat betreft de Uniestatuut en Irian is de partijleiding van mening dat een spoedige oplossing van beide kwesties urgent is om de slechte verhouding met Nederland te verbeteren. Deze verhouding' is o.m. nog verslechterd door het vervoer van soldaten naar Iran met Engelse schepen en per vliegtuig, het openen van een luchtlij.a naar Irian via Manilla, hetgeen alles het wantrouwen oriwekt van het Indonesische volk, aangezien dit duidt op de mogelijkheid van militaire ontwikkelingen in Irian. De partijleiding stelt aan de regering voor thans over te gaan tot het instellen van een voorlopige provinciale regering voor West- Irian ter voorbereiding van de opname van Irian in Indonesië. --- Mr. Sartono te Medan Gisteren is mr. Sartono, voor.-tter van het piarlement en. lid van de partijraad der PNJ, uit Djakarta te Medan aangekomen, vergezeld van echtgenote en zoon en zijn arts, prof. dr. Asikin en echtgenote. Vele autoriteiten waren op het vliegveld ter verwelkoming aamve i zig. Mr. Sartono zal drie dagen , te Medan blijven alvoren■ naar Prapat te begeven voor n rtistkuur. --- HERONTGINNING Voor de volgende twee a drie jaren zal moeten worden ge- tracht de situatie meester te blijven en dan zal op langere termijn goede reden voor vertrouwen in de toekomst van natuurrubber bestaan. Maarzij zal moeten leren in leven te blijven, naast synthetische runoer. Aldus de Hoge Commissaris, die gelooft dat dit kan indien op Malafcka herplanting met bomen van hoge producae plaats vino verbetering komt in de productiemethoden voor de bevol- S k.ngsrufbber. terwijl daar | tegenover moet staan, de I synthetische rubber tegen commercieel verantwoorde prijzen wordt verkocht. Het feitelijke probleem is door de huidige overgangsperiode heen te komen zonder ineenstoring van de economische en politieke stalbiliteit op Malakka_ In het" laatste halfjaar is de terroristische activiteit met 18% afgenomen. De vakbonden ondergingen sinds 1948 een 'belangrijke uitbreiding Thans zijn daarbij 121.600 personen aangsloten Vertegenwoordigers van de bonden houden thans besprekingen met de werkgevers over de lonen in de rubbercuituur. --- INDONESIE EN NEDERLAND L. Hanekroot, een der Nederlandse journalisten die onlangs een bezoek van enige maanden aan Indonesië bracht, schreef een interessant artikel in D e T ij d, waaraan het volgende is ontleend : INDONESIË is een vreemd land voor Nederland: het is dat geworden op 27 December 1949 en in dit laatste feit schuilt de grote moeilijkheid, die Indonesiërs en Nederlanders ondervinden om hun houding ten opzichte van elkander te bepalen. Voor de Nederlanders is daar ook een stuk tragiek bij in het spel. Zij zitten met hun hele bestaan verbonden aan dit land, waar zij om een ingewikkeld samenstel van zeer verschillende redenen van zijn gaan houden, en waarvan ook sommigen — beslist niet allen — zo het een en ander weten. Zij hebben de paradijselijke tijden gekend, toen zij groot en machtig waren In deze zoveel ruimere wereld met haar mogelijkheden om ook zeer stoute ambities te bevredigen. Zij waren de heren in een onwaarschijnlijk heerlijke wereld, die zij — altijd voorzover zij dit nqdig vonden — bouwden naar hun maatstaf, de Nederlandse. Na in die wereld-naar-hunstijl als meesters geleefd te hebben, moeten zij thans beseffen, dat zij vreemdelingen zijn in een wereld, waar hun maatstaven niet meer gelden. Men kan wel zeggen, dat het Indonesië van thans die normen niet halen kan, maar dat is hoogstens even juist als onvruchtbaar en het geeft reden tut mateloze ergernis. Er treden natuurlijk ook vele scheve verschijnselen op, zoals ze In iedere overgangstijd onvermijdelijk zijn. Straten raken stilaan bevolkt met Indonesische families — men kent de Indonesische familie: één man, die de kost verdient met enige dozijnen bloed- en aanverwanten, die op hem leven — met haar opvattingen van „behaviour" en hygiëne en haar eigen inzichten in de manier van het bewonen van huizen, die, belichaming van Westerse wooncultuur als zi; nu eenmaal zijn, niet besteed blijken aan een totaal andere Indonesische leefwijze. Het feit moet men nemen voor wat het is, maar het is te begrijpen, dat de Nederlander, die als de laatste in zijn oude straat overblijft, er zich verdrietig en ongemakkelijk bij voelt worden. Het voorbeeld is maar eer kleinigheid van niet meer dan, gewone menselijke strekking.; Doch die discrepantie, waarvan men zich va:i dag tot dag scherper bewust moet worden, doet zich in het hele openbare leven en op zeer belangrijke terreinen! evenzeer gelden, en daar veroorzaakt zij ongehoorde moeilijkheden en levert zij bedreigingen op voor zeer gewichtige economische belangen. Men moet zich dit wel zeer; helder voor ogen stellen om te, voorkomen, dat men al te ge-I makkelijk de staf breekt overi Nederlanders, die zich maar j niet zo gemakkelijk kunnen aanpassen aan de nieuwe om-j standigheden, zoals dat heet. Het leven in Indonesië is voor de Nederlanders, bij een voor velen weliswaar nog altijd heel passabele welstand, vervuld van de grootste moeilijkheden en kwellingen zonder tal, en het zijn dan natuurlijk alleen de intelligenten en de veerkrachtigen, die deze te boven weten te komen. VAN de andere kant moet' men evenmin de ogen1 sluiten voor de moeilijkheden der Indonesiërs. Zij voelen zich in deze, hun eigen maar nochtans gloednieuwe wereld, zelf vreemd en geenszins zelfverzekerd. Zij staan voor taken, die in vele gevallen hun krachten te boven gaan en waarvoor zij niet of in lang niet voldoende getale zijn opgeleid, en beslist niet door hun schuld. Zij staan tegenover Nederlanders, die thans de vreemdelingen zijn, maar die hen eenmaal als onbetekenende doch verdienstelijke ondergeschikten gekend hebben. Dat is geen aangename verhouding voor een autoriteit, die thans gezag moet uitoefenen. Doch hun voornaamste moeilijkheid ligt nog veel dieper. Zij staan voor de enorme opgave hun land door eigen inzicht en naar eigen bekwaamheid tot ontwikkeling te brengen en zy moeten dit onmiskenbaar doen in competitie met een andere wereid, die de Westerse is. Zij beginnen zo laat, terwijl die andere * wereld, waarvan zii zich bevrijd hebben, zo enorm ver gevorderd is. Dat die wereld zelf een krisis doormaakt, waarin ai haar glorie en verworvenheden futiel lijken, maakt in dit verband het probleem niet eenvoudiger. Die verworvenheden zijn reusachtig, wanneer men ze van dit deel van de wereld uit beziet, en zij blijven, aangenomen, dat fliet Westen deze crisis te boven, komt, dominerend en maatge-j vend. ' Ziedaar dan de problematiek van Indonesië en van zo menig j ander Oosters land. Het kan zijn eigen weg bepalen, maar waarheen zal het zich richten? Indien het zich richten wil naar het Westers niveau, dan zal het zich de vergelijking met het Westen moeten laten welgevallen. En de wereld oordeelt hard en genadeloos. Indien het verkiest zich te conformeren aan Oosterse, weinig eisende, weinig expansieve behoeften; indien Indonesië zich wil consolideren op een economische peil, dat tenslotte het peil is van de eigen behoeftenvoorziening, die voor de massa's van zeer bescheiden aard is, ook dan zal het nog veel moeten presteren, aangezien het dit peil thans nog niet haalt, doch dan moet het Westen daarmee vrede hebben, omdat het aan Indonesië zelf is de mate van haar kracht en de vormen, waarin zij die kracht tot uiting brengt, te bepalen. DE ongeluksprofeten voorspellen, neen, zien reeds de neerdaling van Indonesië tot een onwaarschijnlijk laag peil. De verstandigen weten, dat zij niets kunnen weten en dat zij zich uitsluitend moeten vergenoegen met het waarnemen der verschijnselen. Zij houden rekening met alles: de goede zowel als de kwade mogelijkheden, doch voorlopig stellen zij zeker hun verwachtingen niet overmatig hoog, al vallen zij daarom Indonesië niet hard. Hoe zouden zij ook? Daar is nog altijd het woord van Hatta: al zouden wij na honderd jaar pas terugkomen op het peil, waarop wij waren, toen de Hollanders ons loslieten, dan zou het nog beteken, dat wij de slag gewonnen hadden. Het is juist, doch men ziet ook tevens de uitdaging. Deze uitdaging is de Westerse. Zij tekent het dilemma, waarvoor Indonesië staat, doch ook dit betekent nog altijd niet, dat wij er iets wijzer van worden door Indonesië dageiijks te meten aan onze normatiek van voortreffelijkheid. Indonesië moet tot klaarheid komen met zichzelf omtrent datgene wat het wil en meent te kunnen. En wij moeten ons wennen aan de gedachte, dat het ons slechts raakt voor zover onze eigen belangen daarbij in het geding zijn. --- Daling rubberprijs had voor Malakka ernstige gevolgen Vermindering van 60 millioen De daling van de prijs van natuurrubber heeft voor Malakka ernstige gevolgen met zich gebracht. Aldus de Hoge Commissaris van Mcdakka op een persconferentie in Londen, waarbij hij verklaa-de zeer goed te weten, dat Amerika terdege het belang van rubber voor Zuidoost- Azië beseft en te vertrouwen, dat de Amerikanen hun rubber politiek zullen voeren met ruimere overwegingen dan uitsluitend de bescherming van hun eigen industrie van synthetische rubber. ledere daling van 1 $et mi de gemiddelde prijs van natuurrubber betekent voor de regering van Malakka een verlies van ? 2 millioen aan uitvoerrecht en tevens van ca. $ 12 millioen aan nationaal ininkomen, gerekend over een jaar. Het land moet thans reeds rekening houden meteen vermindering van ca. $ 60 millioen aan uitvoerrechten, daar-i bij aannemende dat de huidige prijs gehandhaafd zal blijven.! Deze situatie is te meer ernstig in verband met de grote uitgaven ter bestrijding van het communisme. Niet alleen de staatsinkomsten, doch ook de levensomstandigheden van duizenden rubberarbtPlders worden er door aangetast. Hoewel de laatste zes maanden veiibetering is ingetreden kan een spoedige oplossing niet worden verwacht al is er geen twijfel, dat de terroristische benden uiteindelijk geëlimtneeid zullen worden_ Die campagne wordt gevoerd op politiek, sociaal en economisch gebied zowel als op militaire wijze. Het zou tragisch zyn ais alle doorzettingsvermogen, moed en opoffering der planters en arbeiders der laatste vier jaren zouden worden ondermijnd door economische tegenslagen --- H.V.A. VERSTREKT STUDIETOELAGEN Naar Aneta verneemt, zal de H.V.A. dit schooljaar aan Indonesische jongelui, die aan ds Sekolah Pertanian Menengah Atas (Middelbare Landbouwschool) te Bogor studeren en die zulks wensen, een studietoelage van Rp. 175.— per maand verstrekken. Voor deze studietoelage komen in aanmerking abituriënten van de openbare S.M.P. afd. 8., die een verbintenis met de H.V.A. wensen aan te gaan: zij moeten na het met goed gevolg beëindigen van hun studie aan de Middelbare Landbouwschool te Bogor, genegen zijn voor minstens drie jaar bij de H.V-A. te werken. De studie aan de Middelbare Landbouwschool te Bogor duurt drie jaar. gedurende welke periode dus een studietoelage van Rp. 475.— per maand door de H.V.A. wordt verleend, waaruit bestreden kunnen worden de kosten van het internaat, het schoolgeld, de aanschaf van studieboeken en schrijfmater aal, alsmede zakgeld. Gedurende de vacanties zullen de jongelui tewerk worden -,esceid op de ondernemingen van de H.V.A., opdat zij vertrouwd raken met hun. toekomstige werkzaamheden op een landbouwondernemlng. --- AMSTERDAMSE BEURS Kon. Olte bleel vast, ging twee punten omhoog. Ned. Scheepvaart Uulc zeer In vraag terwijl K.tI.S.M. vier punten lager was. A.K.V. twee punten omhoog vanwege dividendvoorstel van 90!,c contanten. H.V.A. daalde drie punten ondanks dividendvoorstel van 8% in contanten. Rubber lets lager. Tabakken vaster. Dollarleningen handhaaïden zich onveranderd. Agio Amerlkanan nihil bij ccrtlficatlenomzet van 544. ölotnoterlngen van M a a n d a g en Vrijdag. 7/7 4/7 Kon. Olie 324% 322';,, Unilever 187' i 116>4 ex div. Philips 150 148' i A.K.U. 139', '37 Scheepvaart Unie 120'( IWi K.N.S.M. 121*1* 126 K K.P.M. n.g. n.g. N.H.M. 153' 4 n.g. N.H.B. 92M, SU, Escomptobank 47's 47 ?„ Cultuurbank 4434 44".- H.V.A. 07' i 09**., . Amsterdam Rub. 79*-i SO'.i, DeU MIJ 78% 76,,1 Internatio 142 *.i 143 Aniem 67 07 3% Obl. Ned. Indië BP**4 89"y:» --- EFFECTENBEURS DJAKARTA Op de beurs te Djakarta was gistermorgen de handel levendig. De koers voor 3% Obl. R.I. 1950 die de vorige week gestadig' steeg en Viijdag het maximum van 41 gedaan en laten bereikte, daalde gisteren weer met iy8 punt, terwijl vraag aanbod overtrof zodat de notering thans voor grote coupures 397/s gedaan en bieden, en kleine coupures, die Vrijdag niet genoteerd waren, op 39s8 gedaan en laten staan. De aandelen Ver. Prauwenveren zijn overgebracht naar Rubriek A. In tal van fond" Een kwamen transacties tot stand waaronder Kon. Olie 20 punten hoger (1120 gedaan en bieden) hetit afgedaan. In certificaten h:;d N.H.M, voor heteerst afdoeningen (525 gedaan). Andere afdoeningen: aandelen Escomptobank 190 gedaan en laten, 4V2% Obl. Hotel des Indes 90 gedaan en laten 5V2% Obl. Soc. Concordia 192170 gedaan, aandelen N.H.B. 325 gedaan en bieden, aandelen A.T.O. Malabar 110 gedaan, aandelen Sem. Stoomb. Mij 14 gedaan, aandelen Mijnbouw Bengkalis 130 gedaan, aand. E.M.V.O. 15 gedaan en bieden, eert. van aand. Shell OU 86V4 grdaan en bieden. De omzetten ep Vrijdag 4 Juli waren voor 3% Obl. R.I. 1950 nominaal Rp. 333.500.-^. aand. Escomptobank nominaal Rp. 4400.— aand. Stroohoeden Veem nominaal Rp. 800.—, aand. Oost- Java Prauwenveren nominaal Rp. 300.—, aand. Alg. Ecpl. Mij nominaal Rp. 15000.— en Tidewater 6 certificaten van aand. --- Voorverkopen bedreigen Amsterdams tabaksmarkt De tabuksmedeiverker van „Trouw" schrijft in een beschouwing over de jongste inschrijving te Amsterdam 0.m.: „De Ulus.'e van de derde inschrijving op Sumatra-tabak is weer voorbij en in tabakskringen vraagt men zich af of het eigenlijk wel de moeite waard is, dat er nog inschrijvingen worden aangekondigd, terwijl men bij voorbaat weet, dat de partijen toch in voorverkoop aan een bepaalde groep van bandelaren of fabrikanten zal worden toegewezen. Het is voor serieuze kopers bijna onmogelijk om in een zo korte spanne tij ds de tabak op smaak en brand te beproeven. Zulks gaat zeker niet, wanneer men zich op meer dan één partij moet toeleggen. Officieel was de eerste kijkdag bepaald op Maandag j.1., doch officieus werd de vorige week Zaterdag reeds van de gelegenheid om de partijen te beoordelen, gebruik gemaakt. En Dinsdag brak de run op de partijen los. Het gehele aanbod werd, zoals bekend, bij voorverkoop van de hand gedaan". De schrijver stelt de vraag, of het niet zo langzamerhand tijd wordt voor de importeurs om te overwegen of het stelsel der voorverkopen op den duur niet een doorn in eigen vlees zal worden. „De kleine tabakshandelaren komen door dit stelsel niet aan bod en zij hebben moeite om het hoofd boven water te houden. In het belang van de Amsterdamse tabaksmarkt is het noodzakelijk ook de kleine en middelgrote handelaren een kans te geven. Doet men dat niet, dan zal er van de eertijds zo belangrijke Amsterdamse tabaksmarkt weinig meer dan een schaduw overblijven. Dat is bij een kentering de.r tijden zeker niet in het belang van de tabakscultuur.' --- VERKORTE BALANS JAVASCHE BANK De verkorte balans der Javasche Bank, opgemaakt 2 Juli, luidt als volgt: Debet: Munt en muntmateriaal goud Rp. 1.062.673. 075.70; Deviezencertificaten wegens gekocht goud Rp. 377. 707.713.78; Deviezenfonds, valuta rekening Rp. 1.491.002. 360.99; Vorderingen in vreemd courant betaalbaar Rp. 855.425. 712.15; Deviezencertificaten wegens gekochte valuta Rp. 232. 173.198.12; Pasmunt Rp. 123.215.39; Disconto's en voorschotten op onderpand betaalbaar in eigen courant Rp. 254.175.511.06; Voorschotten aan de regering Rp. 3.022.417.545, 94; Belegging van kapitaal, reservefonds, bijzondere reserve pensioenfonds Rp.47.440.116.24; Kantoren woonhuizen en inventaris Rp. 8.859.648.82; Diverse rekein *>g>.n Rp. 54.423. 718.27; Totaai: Rp 7 40142*!. 816.46. Credit: Kapitaal Rp 9. 000.000.—; Reservefonds Rp. 15. 563.344.95; Bijzondere reserve Rp. 23.115.434.50; Pensicen-en onderstandfonds Rp. 4.327.548, 82; Deviezenfonds. buitenlandse passiva Rp 1.424.003.253.12; Bankbiljetten in omloop Rp. 3.860.587.141.50; Rekening courant saldi: Van de Regering van Indonesië bijzondere rekening E.C.A. hulp Rp 496.307.240.80: Van anderen' Rp. 1.147.167. 712.42; Af gif ten op eigen kantoren Rp 7.163.360.69; Diverse rekeningen Rp. 419.176.669.66; Totaal: Rp. 7.406.421.816.46. Circulatie der door de bank namens de regering in het verkeer gebrachte muntbiljetten Rp. 336.373. 361.50; waarvan: M.B. in omloop oud Rp. 109.868.116.50; M.B in omloop nieuw Rp 226.505.245.—. --- Duitsers willen directe handel met Indonesië Er bestaan uitgebreide mogelijkheden voor Duitsers om mede te werken aan de ontwikkeling van de jonge Indonesische republiek, aldus heeft dr. C. Helfferich, leider van de West- Duitse goodwillmissie, die onlangs een bezoek bracht aan Indonesië, verklaard in zijn rap-, pert over het bezoek, dat door ; de Oost-Azië Associatie van. Hamburg en Bremen is gepubliceerd en in de Amerikaanse pers' wofdt geciteerd. De handel tussen West-Duits-1 land en Indonesië, die reeds in' beperkte mate bestaat, zal volgens dr. Helfferich in de] komende paar jaren waar-j schijnlijk belangrijk worden uitgebreid. Helfferich voegde hieraan toe, dat hij dit ver-' wachtte, ondanks het feit, dat het complex van tijdelijke fac-j toren, zoals de daiing van del rubberprijzen, zich nog zai uitbreiden. De westelijke exporten naarj en de importen uit Indonesië ready 1950 stegen boven de vooroorlogse cijfers, zo meldde! Helfferich verder en gedurende de eerste helft van 1951 kocht West-Duitsland voor een bedrag van 170 millioen marken aan Indonesische goederen, terwijl de uitvoer naar Indonesië 137 miilioen marken beliep. Uiteenzettend, dat in het handelsverdrag, dat vorig jaar is gesloten, wordt gesproken van de verscheping van 243 millioen gulden per jaar door beide landen, schreef dr. Helfferich dat hij de mogelijkheid niet uitgesloten acht, dat zelfs deze hoeveelheid spoedig te klein zal blijken te zijn. Indonesië heeft een grote vraag naar vooral materialen voor de bewapening, machinerieën van allerlei soort, technische uitrustingsstukken en verscheidene consumptiegoederen, en daarom gelooft Heifferich, dat de handel tussen Indonesië en zijn land beter zal zijn uitgebalanceerd dan in vorige jaren. Tot dusver liep de handel met Indonesië over Nederland" se firma's of worden de goederen via Nederland getransporteerd, en alle huidige betalingen lopen door Nederlandse handen, zo verklaarde Helfferich. Het is de mening van de goodwillmissie, dat zowel Indonesië als West Duitsland gesseerd zal zijn in rechtstreekse handelsbanden. De eenvoudigste weg om dit te bereiken is volgens Helfferich de voormalige Duitse handelsfirma's in Indonesië weer te openen of nieuwe te vestigen. --- INVOER IN APRIL '52 Volgens voorlopige gegevens van het Centraal Kantoor voor de Statistiek bedroeg de invoer in April 226.027 ton t.w.v. Rp. 765.3 min, I**i • vergelijking met voorgaande jaren was het importmaandgemiddelde (excl aardolie): '1000 /<•', bruto Rp 1 000.000 1938 152.248 36.8 1949 108.048 " 121.7 1950 93.167 118.4 1951 133.074 247.7 1952 181.921 740.1 Voorlopige berekening van de handelsbalans (exclusief aardolie): in millioenen rupiah: Excort Import Saldo 1948 780 880 —100 1949 1.065 1461 —396 1950 2.203 1.421 +782 1951 4.049.7 2.972.7 +1-077 1052 Jan. 340.1 270.2 +69.0 Febr 632.0 600.4 +31.6 Mrt. 728.2 857.4 -129 2 Apr. 594.8 762.5 . -167.7 --- Verwachte schepen De Koninklijke Rotterdamse Lloyd verwacht de volgende schepen te Belawan (aankomstdata): Van Europa: Ampenan (15/7); Bantam (19.7); Limburg (18/8); Willem Ruvs (18/8); Ternate (31/8). Naar Europa : Modjokerto (ir*'7>; Kota Baroe (277); Tomori (30/7); Langkoeas (31 7); Zeeland (9/8); Kedoe (23 8); Drente (30/8). Van Amerika: Garoet (30 71. Naar Amerika: Axeldijk (19/7); Sloterdljk (19/8); Ampenan (29/8). Ampenan c --- RUBBERMARKTEN (Opgave Gijselman & Steup) Slotnoteringnn vau 7 en (5) Juli. SINGAPORE. (Stralts $ et. per lbs fob. Spore): RMA. RSS. I 883i (87*>4) RMA. RSS. II 84>~ (83*«4) RMA. RSS. 111 80 l78*!i) Stemming : prijshoudend. LONDEN. Termijn-markt (d. per lbs. Cif. Europa) : Juli 25*>4 (n.g.) Aug. 25-**4 (n.g.) Crepe 1 33 (n.g.) Stemming : kalm, prijshoudend. AMSTERDAM. (elf. Eur. basishavens Fl. per kg.) : RMA. RSS. 1 2.50 (n.g.) RMA. RSS. II 2.40 i :> g ) RMA. RSS 111 2.30 (n.g.) RMA. CREPE I 3.10 (n.g.) Stemming : kalm. MEDAN. (E.k. ex wagon Belawan Rn. p. kg ). RMA. RSS. I 5.60 (5 60) RMA. RSS. II 5.40 (5 40) RMA. RSS 111 5.10 (5 10) ---