OFFICIEEL GEDEELTE. Door Zijne Excellentie den Gouverneur Generaal zijn de volgende dispositien genomie. BENOEMD: Tot mede directeur van het civiel weduwen- en weezenfonds, de heer M. H. Halewijn, resident van Batavia, ter vervanging van den heer D. Donker, als mede directeur eervol ontslagen. --- BIJ HET MILITAIR DEPARTEMENT. BENOEMD: Tot apotheker der 3de klasse, de élève der pharmacie, J. C. Hoffmaitit. --- GEPENSIONEERD: De _de luitenant van het algemeen depot, A. Polder. --- ONTSLAGEN: De 2de luitenants der infanterie, D. C. Meijer en J. L. H. Wiegand. --- IN-OFFICIEEL GEDEELTE. Batavia, den 16den Januarij 1838. In de gewone vergadering van het Bataviasch Genootschap van Kunsten en Wetenschappen, gehouden op den Uden Januarij jl., werd de spreekbeurt vervuld door den Wel Eerw. Heer /S. A. Budding. De spreker hat ten onderwerp eene geschiedenis en beoordeeling van het Pantheïsme of Al-Godendom, waarvan hij dezen avond den oorsprong ontvouwde, belovende in eene of meer andere spreekbeurten, den voortgang , de onderscheidene vormen, en eindelijk eene beoordeeling van hetzelve te leveren. Na eene korte en ter zake dienende inleiding werd hij van zelf gebragt tot eene bepaling (definitie) van het Al-Godendom, of, gelijk de duitsche Wijsgeeren zeggen, van de Absolute Al-éénheid, en ging vervolgens tot het onderzoek naar deszelfs oorsprong over. Als eerste bron, waaruit het zijn aanzijn ontvangen had, noemde hij den mensckelijken geest, welke steeds geneigd is de oorzaken der dingen na te sporen, en waagde daarbij eene gissing, hoeveel misschien een onderlinge wijsgeerige naijver toegebragt hebbe, om zulk een wanbegrip te bevorden, te verdedigen en te verspreiden. Als tweede bron stelde hij het verbasterd Fèlicisme, of de dienst van onbezielde voorwerpen in de natuur, en het Polythèïsme of de veel-Godendienst. Men trachtte deze beide te verbeteren en te verfijnen; en men verviel tot een Pantheïsme. Als derde bron stelde hij het verbasterd Hylozoïsme, of de leer dat de stof der wereld door eene zekere levens--kracht bezield is; waarbij hij echter opmerkte, dat aan het nieuwere Hylozoïsme van Plato hier niet gedacht kon worden. Wereld en wereld-ziel werd allengs verward en met elkander vermengd, en men verkreeg een Al-Godendom. Als vierde bron noemde hij de onkunde der oude volken, die van geen bovenzinnelijke wereld wetende, het opperwezen, hetwelk zij nogtans vermoedden, in de stof deden wonen. Als vijfde en laatste bron wees hij aan de beschouwing der natuur, welker groei, kracht, warmte, leven en werkzaamheid den onbeschaafden mensch eerst bewondering, en weldra Goddelijke eerbewijzing afdwong. Daarop volgde ten slotte een historisch overzicht, door welke wijsgeeren en volken der vroegste tijden het' Pantheïsme werd voorgestaan. Hier werden dus genoemd de Chaldeën, de oude Egyptenaren, de oude Indische volken, de Persische wijsgeeren, Orpheüs, Xenophanes met zijne Diulektieken, Parmenides , Zeno , de Kabalisten, de Acus■matleken Theophrastus en anderen , en werd onderzocht of en in koevers zij het Pantheïsme waren toegedaan. De belangrijkheid van het onderwerp, niet minder dan de wijze waarop hetzelve door den spreker behandeld werd, vonden algemeenen bijval, en doen met verlangen het vervolg derzelve te gemoet zien. --- EUROPESCHE BERIGTEN. FRANKRIJK. Parijs, 6 September. De hertog van Semours heeft zich dezer dagen naar Toulon begeven, om van daar naar Bone te worden overgescheept. Hij zal, gelijk reeds is aangekondigd, deu tweeden krijgstogt naar Constantine , bij welken de generaal Damrémont het bevel zal voeren , bijwonen—Eene vrij aanzienlijke menigte had zich, toen de hertog het paleis dar Tuilerien verliet, op de plaats van het Carroussel vereenigd, ten einde hem uitgeleide te doen. —Naar luid der heden uit Spanje ontvangene berigten, is het gerucht, alg of de generaal Oraa de door de troepen van den generaal Burens geledene nederlaag op de Carlisten zoude hebben gewroken, en dezelve op zijne beurt zoude hebben teruggedreven, niet bevestigd. De generaal Oraa heeft zijne positie van Daroca niet verlaten , maar in dezelve al de vlugtelingen van Bue->, rent aan zich getrokken. In berigten uit Sarragossa van den 29sten wordt verzekerd, dat van de geheele divisie van Buereag slechts 900 man zouden ontbreken. Dit zij , zoo het wille ; doch zoo veel is zeker, dat deze troepen ten eenemale gedesorganiseerd zijn en hunne zelfstandigheid grootendeels hebben verloren. In berigten uit Sarragossa van den 31 sten wordt gemeld, dat le pretendent destijds het behaalde voordeel niet had vervolgd, ».!»«»- vlijtig gebruik had gemaakt van de behaalde overwinning , om onverhinderd allerwegen leeftogt bijeentebrengen, en naar zijne wapenplaats van Cantavieja te voeren.—De krijgsbewegingen van de troepen van D. Carlot geven steeds doorslaande blijken van de scherpzinnigheid zijner raadslieden, en van den moed en volharding zijner soldaten. ' Den 31 sten heeft men te Sarragossa eene zekere onrust onder de menigte bemerkt, en meende men, dat, indien de warme Constitutionelen slechts een geschikt opperhoofd konden vinden, do Arragonezen al zeer spoedig het voorbeeld van de Katalanen en de revolutionairen van Pampelona zouden volgen, en Arragon onafhankelijk verklaren Volgens berigten van den 31sten was Pampelona destijds nog ia de magt der revolutionairen, maar naauwkeurig geblokkeerd door een deel der krijgsmagt, welke getrouw aan het bewind van Madrid was gebleven. Men houdt het er voor, dat, daar het oogmerk van den militairen opstand van de officieren van Espartero, om het bewind des lands in andere handen te doen overgaan, mislukt is, het nieuw ingestelde en gewijzigde ministerie niet anders kan worden aangemerkt dan als een vervolg van het voorgaande, en dat Ban dese overtuiging de lijdzaamheid der Cortes moet worden toegescheven. Zoodra men van de nederlaag van Buerens onderrigt is geworden, heeft de generaal Espartero begrepen , dat hij niet langer werkeloos mogt blijven, zonder voor een lafaard, of een verrader door te gaan , en heeft hij zich noordwaarts gewend. Na de tijding zijner aankomst te Jadraque en omliggende oorden, heeft men nog geen berigt van ««jn wedervaren ontvangen. --- Parijs, 10 September. De telegraaf van Bajonne meldt, onder dagteekening van gisteren , dat te Pampelona do onlusten geheel hebben opgehouden; —dat de troepen der onderscheidene partijen den generaal Cabrera (denkelijk wordt de generaal Carondelet bedoeld] als Onder-Koning (van Naverre), en den kollonel Pena als gouverneur erkend hebben ;—dat den 7den eene algemeene wapenschouwing zou gehouden worden , en de vorige bezetting in de stad zou terugkeeren , terwijl aan de overige troepen (die zich aan den opstand hadden schuldig gemaakt) amnestie was verleend. Dezelfde telegraaf meldt , ouder gelijke dagteekening, dat Espartero en Oraa den 4den te Pozendon waren , D. Carles vervolgende , welke te Orihuela stond; zij hadden den vorigen dag deszelfs achterhoede bereikt. Eene tweede telegrafische depêche uit Bajonne, insgelijks van den 9den, herroept de tijding van den intogt der portugesche Charteristen in Lissabon , op grond van berigt uit Madrid van den 4den, met bijvoeging-, dat die tijding berust heeft op de dagbladen van Madrid van den 2den en 3den dezer—Voorts houdt deze telegrafische depêche in , dat de Christino's van de linie van Hernani zich meester hebben gemaakt van Urmeta en Andonio. Ofschoon , volgens do zoo evengemelde telegrafische depêche, te Bajonne berigten uit Madrid van den 4den ontvangen waren , wordt van dezelve niets medegedeeld ten aanzien van den staat van zaken in die hoofdstad.—De jongste tijdingen, welke men van daar heeft, zijn die van den 2den. Behalve hetgeen van dezelve reeds is medegedeeld, blijkt uit dezelve , dat in de stad vooral onder de gegoede ingezetenen , veel bezorgheid heerschte voor aanslagen der ultra-liberalen, als welke steeds in het geheim werkzaam waren, om het nieuwe ministerie te verdrijven , en desfcelfs aanhangers met persoonlijke wraak dreigden.—De generaal Seoane was door de Cortes-vergadering lotharen president voor de volgende maand benoemd ;—iets , 't welk beschouwd werd als een stellig teeken van vijandige gezindheid der vergadering tegen de ministers. De generaal Espartero heeft in een dagblad van Madrid in 't breede geantwoord op den bekenden uitval van den generaal Seoane tegen het leger ; en daarop heeft de heer Mendisabal van zijnen kant in de dagbladen een brief doen plaatsen , ten einde de beschuldiging van den eerstgenoemden, als of het mislukken der krijgsbewegingcn tegen de Carlisten aan hem (minister van financiën) te wijten ware, van zich aftewenden, eu de schuld daarvan op de militaire bevelhebbers te werpen. ---