Ruimtevaart KUNSTMATIGE KOMEET ROND DE AARDE Hoewel de merkwaardige „staartsterren", die men doorgaans „kometen" noemt, vrijwel nergens ter wereld meer worden be schouwd als „tuchtroeden van God", die pest en oorlog aankondigen of veroorzaken, ze bezorgen de astronomen toch altijd hoofd^ pijn. Tot op de dag van vandaag namelijk heerst nog verschil van mening over de aard van hun ontstaan, over hun samenstelling en over de vraag hoe het mogelijk is dat ze zich zonder uitzondering tegen de nachtelijke hemel aftekenen met een vurige staart. Wel bestaat thans meer zekerheid omtrent hun oorsprong in zoverre namelijk dat men uit talrijke onder zoekingen heeft afgeleid dat ze behoren tot het „aardse zonnestelsel" en niet afkomstig zijn uit de wereid van de zgn. flitssterren. Kan men er enerzijds van uit gaan dat de massa van een komeet hoofdzakelijk uit ijs bestaat, aan de andere kant zijn er ook aan wijzingen dat ze uit grotere compacte bestanddelen zijn opgebouwd, aangezien de omvangrijke meteorietenzwermen die jaar op jaar de baan van dfi aarde om de zon kruisen en de nachtelijke hemel met „vallende sterren" versie ren, ongetwijfeld aan de kometen verwant zijn. Niettemin is ook dan de zaak nog niet volkomen duidelijk. Algemeen wordt aangenomen óat de grote meteorietenzwermen door het geleidelijk verval van kometen ont Haan. Enkele onderzoekingen die zich hvïr speciaal op oriënteerden — en verricht in de Draconiden-zwerm — hebben dit vermoeden bevestigd. Overigens schijnen bij de meteorietenzwermen ook andere processen een rol te spelen, zoals onlangs is geconcludeerd door de astronomen Rihdrd B. Southworth van de Harvar d University in Californië. --- ANDERE CONCLUSIE Prof. Southworth onderzocht via stereofotografische controle van de meteo rieten die tot de Perseidenzwerm behoren, de exacte samenstelling van enkele "vallende sterren" die in de nabijheid van de aarde kwamen. Zijn conclusie stemt echter bepaald niet overeen met andere theoretische berekeningen, d.w.zr als men uitgaat van de veronderstelling — zoals tot dusverre steeds werd gedaan — dat de afzonderlijke meteorieten van een bepaalde zwerm zich stuk voor stuk uit een komeet hebben losgerukt. De geconcentreerde verschijningsvorm van de Perseiden zou er eerder op wijzen dat ze door explosies uit de komeet werden weggesi'.fingerd. Er is geen reden om aan te nemen dat een meteorietenzwerm uit verschillende kometen ontstaat. De vraag uit welke komeet de Perseidenzwerm is voortgekomen en welk astrofyfisch proces tot de explosie heeft geleid, zal voorlopig echter nog wel onbeantwoord blijven. De sterrekundigen en ruimteonderzoekers kunnen slechts hopen dat men door een experiment met een kunstmaan binnen afzienbare tijd meer kennis kan verzamelen omtrent de kometen. De astro-fysioioog Bertram Donn, verbonden aan Goddard Space Flight Center van de NASA (het Amerikaanse bureau voor lucht - ruimtevaart) heeft een plan opgesteld voor de lancering van een kunstmatige komeet in een ruimtelijke baan. Bi jdeze "komeet" kan men zowel het ontstaan van de "staart" als zijn gedrag in de ruimte en zijn lichtuitstraling in de omgeving van de aarde onderzoeken, waarna men uiteraard zo snel mogelijk vergelijkingen zal trekken tussen de gedragingen van een echte en de kunstmatige komeet. --- UIT CHEMICALIËN Voorop staat dat de door Donn uitgedachte komeet in een baan komt die minstens 10.090 kilometer van de aarde verwijderd is. Bertram Donn heeft zijn zinnen gezet op een komaeetsateliet met een gewicht van omstreeks 500 kilogram. Het geval zal — overeenkomstig de huidige kennis van kometen — bestaan uit vluchtige chemicaliën in de vorm van ijs. Het is de bedoeling dat de satelliet, die koge'.vormig zal zijn, een doorsnede krijgt van ong>eveer een meter en grotendeels is opgebouwd uit ammoniak, cyaanverbindingen en methylacetyleen. Men vrewacht op grond van talloze zeer ingewikkelde berekeningen dat zich uit deze chemisch samengestelde ijskogel-satelliet een kometenstaart zal ontwikkelen, die een enorme lengte kan bereiken. Vermoedelijk zal de komeet met het blote oog gemakkelijk kunnen worden gezien, aangezien hij op een a listand van 10.000 kilometer van de aarde zich zal vertonen als een ster van de vijfde grootte en ongeveer twee weken achtereen om de aarde moet cirkelen. Als het gelukt deze kunstmatige komeet in een baan om de aarde te brengen — misschien met behulp van ■een Atlas-Centaurraket — dan zal het experiment naar alle waarschijnlijkheid uitstekende onderzoekingsmogelijkheden bieden met het oog op natuurlijke kometen. Want al is de kennis van de ruimte door bijna vijf jaar daadwerkelijk ruimte-onderzoek reeds zienderogen vooruitgegaan, de kometen — evenals trouwens de meteorieten — gaan nog steeds vergezeld van vele vraagtekens. Komeet van Halley --- Strijd West Irian voor gezonder economie Een' Indonesische afgevaardigde mevrouw Setiati Soerasto, heeft gisteren op .de conferentie van de Internationale Arbeidsorganisatie in Geneve verklaard dat „aVe vooruitstrevende krachten in Indonesië verenigd worden in een krachtig lichaam om het hoofd te bieden aan de halsstarrige houding van de Nederlandse kolonialisten in West Irian". De Indonesische -regering zal haar toevlucht nemen tot „andere middelen, als de bevrijding van West Irian niet langs vredelievende weg kan worden bereikt". Zij noemde deze situatie „een belangrijke fase in de strijd van de Indonesische arbeiders en het Indonesische volk om een hogere le vensstandaard en een gezondere economie te verkrijgen." --- ZEER NAUWKEURIG Een aantal gemeentebesturen overweegt volgens Commissaris Kessler, ook tot de aanschaf vsn deze vrij dure auto over te gaan. Ze zijn in dit voornemen gesterkt door een recent nauwkeurig onderzoek in Duitsland naar aanleiding van kritiek op de metingen met radar in het verkeer. Uit dit -nauwgezette onderzoek onderleiding van de Duitse justitie is gebleken dat het in 1958 bij onze oosterburen ingevoerde radarcontrolesysteem een zeer hoge technische nauwkeurigheid bereikt. Het is mogelijk het apparaat op 5 meter nauwkeurig te laten ijken. De Duitse justitie heeft bij de radarcontrole een tolerantiegrens gesteld van drie kilometer. 9e Amsterdamse Verkeerspolitie verbaliseerd pas wanneer het radarapparaat een snelheid van 55 kilometer registreerd. Hoe feilloos het nieuwe Amsterdamse snelheidscontrolesysteem wel werkt, blijkt volgens de heer Kessler ook uit het feit, dat van de ruim 2500 geverbaliseerde automobilisten er slechts een geen genoegen nam met een schikking. Deze man moest zich voor het kantongerecht verantwoorden en werd toch veroordeeld. De schikkingsbedragen variëren, maar vallen toch wel mee. Wie de zaak laat voorkomen riskeert een hogere boete. De heer Kessler is een geval bekend van een boete van 85 gulden. --- Snelheidscontrole met radar in Nederland Amsterdam — De Amsterdamse verkeerspolitie heeft tot eind mei de snelheid van ruim 166.000 voer tuigen met behulp van radar gecontroleerd. In de 376 uren waarin de radarauto sinds 2 oktober van het vorig jaar binnen de bebouwde kom werd gebruikt, werden bijna 2500 processen verbaal wegens overschrijding van de maximum snelheid opgemaakt. Dit komt neer op ongeveer zeven pro cessen verbaal per werkuur. Commissaris H. Kessler van de Amsterdamse Verkeerspolitie is over het effect van de radarauto bijzonder tevreden. Niet alleen kan een efficiënter gebruik wor den gemaakt van de beschikbare manschappen, maar bovendien biedt de snelheidscontrole met behulp van radar een veel groter nauwkeurigheid dan welk ander systeem ook. Commissaris Kessler deelde op een pers conferentie mede, dat kortgeleden op het circuit van Zandvoort alle in Nederland toegepaste controlesystemen aan een gezelschap autoriteiten zijn gedemonstreerd. Het controlesysteem met behulp van radar bleek het meest nauw keurige. Er zijn in ons land thans twee radarauto's in gebruik. De Rijkspolitie heeft er ook een. --- WERK EN HUISVESTING Het leuke was, zo vertelde ons de heer Kanoepin, dat men in gezinnen was ondergebracht en helemaal werd opgenomen in het familieleven. De heer Kanoepin woonde en werkte in Alphen aan de Rijn. maar volgde een maal pcrk week een cursus van de PTT in Den Haag. Hij was zeer enthousiast over zijn verblijf in Nederland en was erg blij de gelegenheid te hebben gekregen zich volledig te kunnen oriënteren in een zo modern geoutilleerd bedrijf als de PTT in Nederland. Het speet hem, dat hij niet nog wat langer in Nederland had kunnen studeren, maar dit was onmogelijk door o.a. het personeelstekort hier op Nieuw Guinea. --- HET WEER Uit het overzicht van het weer in Hollandia over de maand mei van het Meteorologisch Bureau blijkt, dat er in mei 1962 aanmerkelijk minder regen is gevallen dan in mei 1961. Zo is er in Base-G in mei 1962 in 16 regendagen 79 mm regen gevallen tegen 207 mm in 15 regendagen in mei 1961. In Noordwijk Dok 8 zeezijde was dat 165 mm. in 20 regendagen in mei 1962 tegen 261 mm in 18 regendagen in mei 1961. In Noordwijk dok 8 landzijde 136 mm in 14 regendagen tegen 261 mm in !}1 regendagen in 1961. In Noordwijk Dok 5 viel er 205 mm in 19 regendagen tegen 345 mm in 18 regendagen in 1961. In Hollandia Haven 214 mm in 17 dagen tegen 298 mm in 17 regendagen in 1961. In Hollandia-Binnen 85 mm in 10 regendagen tegen 171 mm in 16 regendagen in 1961. In Sentani 68 mm in 9 regendagen tegen 107 mm in 14 regendagen in 1961. In Ifar 177 mm in 18 regendagen tegen 227 mm in 19 regendagen in mei 1961. n verband met de regenval in mei 1962 kan voorts gezegd worden dat, behalve in Noordwijk Dok 5, Hollandia-Haven en Ifar, minder dan de tot nu toe berekende gemiddelde hoeveelheid regen is gevallen terwijl behalve in Hollandia-Binnen en Sentani ,er in mei 1962 meer dan het tot nu toe berekende gemiddeld aan tal regendagen waren. Voorts viel er in mei 1962 ruim twee maal zoveel ' regen overdag ' dan; 's nachts. In mei 1961 viel er ruim anderhalf maal zoveel regen 's nachts dan overdag. --- MINDER ZON De zonneschijnmeSer regsitreerde over mei 1962 196,2 uur zonneschijn, het gemiddelde over zeven jaar bedraagt 205,3 uur zonneschijn. De gemiddelde maximum temperatuur was 51.3 graden Celcius met een absolute maximum temperatuur op 7 mei 1962. De gemiddelde minimum temperatuur was 25.8 graden Celcius met een absolute minimum temperatuur van 22.9 graden Celcius eveneens op 7 mei 1962. --- OP GLAD IJS Met Kerstmis had de heer Kanoepin op de Oude Rijn geschaatst; eerst rrogal wankel en tussen zijn vrienden in, maar na veel vallen en opstaan kon hij toch al alleen een baantje rijden. Deze ijs-vreugde verzoende hem dan cok met het Hollandse klimaat. ' De heer Kanoepin is behalve in Amster dam en Den Haag, ook bij zijn vriend in Rotterdam geweest. De heer H. de Kramer .machinist der Koninklijke Ma rine, kende de heer Kanoepin nog van Merauke en nodigde hem uit Oud en Nieuw in Rotterdam te komen vieren. En als goed Rotterdammer toonde de heer De Kramer zijn Nieuw Guinese vriend natuurlijk meteen de Maastunnel en de Euromast. Ook de bioscoop werd met 'een bezoek vereerd en al met al was de heer Kanoepin best te spreken over het "uitgaansleven" in Nederland. --- WAAR IS DOLF RONSOEMBRE? De heer Ronsoembre, onze grote voet baller, woonde en werkte in Amsterdam. Oorspronkelijk zou hij gelijk met de heren Saklil, Imbiri en Rimosan op 13 juni naar Nieuw Guinea terug vertrekken, maar is tot aller verbazing niet op Schiphol verschenen en sindsdien spoorloos verdwenen. De Amsterdamse Politie, die toch voor geen kleintje vervaart is, heeft nog geien resultaat kunnen boeken en is nog steeds naar hem op zoek. Er wordt gefluisterd over een romance tussen de heer Ronsoembre en een ver pleegster en dat het Dolf daarom zwaar valt Amsterdam vaarwel te zeggen. Anderen vragen zich af, of Dolf Ronsaembre zich niet ook op glad ijs heeft begeven t- politiek glad ijs. Wie zal het zeggen. --- RONSOEMBRE NAAR INDONESIE Vanmorgen bereikte ons het bsricht, dat Dolf Ronsoembre in een brief aan de Nederlandse minister president heeft medegedeeld, dat hij besloten heeft zich aan te slui ten bij het Indonesische vrijwilligerskorps dat zich de bevrijding van Westelijk Nieuw Guinea ten doel stelt. Ronsoembre betoogt in deze van België uit verstuurde brief, diat zijn verblijf in Nederland hem de ogen heeft geopend. ---