ONDERWIJS. DE NEDERLANDSCHE TAAK VAN DEN KATHOLIEKEN STUDENT. Rede Prof. dr. C. Gerretson voor „Veritas”. Prof. dr. C. Gerretson sprak te Utrecht voor de R.K. Studentenvcreeniging „Veritas'1 over „De Nederlandsche taak van den Katholieken Student". In een inleiding zeide spr., dat het hem altoos treft, dat de katholieken, ook na hun emancipatie, zoo sterk zijn blijven lijden aan een soort minderwaardigheidscomplex. Zij zijn ten onzent eigenlijk nog nooit suo jure creatiei opgetreden. Geeu wonder: want binnen het kader van den Hollandschcn tuin kunnen de katholieken, welke ook hun machtsontwikkeling zij, nooit tot een dergelijk bewustzijn komen: de gewoonte, te denken en te handelen in het Hollandsche kader is reeds on zich zelf een voortdurende rem op dc normale ontplooiing van liet katholiek bewustzijn. De katholieken, om zich van hun historische taak, van hun nationaal recht en plicht bewust te worden, moeten zich verplaatsen Prof- Gerretson --- Academische Examens. UTRECHT. Apothekcr.sc>;. tweede ged. G. H. P. vau de Meere en mevr. P. F. Haagen Smit, Pennings; doet. ex. rechtswetenschap A. F. C. de Casemboot. Taalk. cand. ex. Indologie 1). S. Bloemendaal en G. Gecrlings. LEIDEN. Gesl. Eeon. doet. es. indologie de heer J Bastiaans. GRONINGEN. Bev. tot arts mei. S. van Zanten. Utrecht en de heer 11. Eggens, Nieuw- Buiucn. --- DE TIJDSPIEGEL Opstand in Belgrado! Neen, lieve lezer, wanneer gij dit opschrift leest, doe dan geen moeite uw sinds vele malaisc-jaren reeds doodelijk vermoeiden schrik als een vleugellammen parkiet in de kooi van uw benauwde inborst weer eens op te jagen Ten eerste zal uw van koers-salto-mortales, van verkeerdheden van het verkeer met slachtclijke gevolgen, van rampen velerlei en allerhande murw geschokte verbeelding weigeren te reageeren, en ten tweede is de opstand in Belgrado dit keer nu eens niet een symptoom van het hand over hand toenemende socialisme en het nog vcrfocilijker communisme. > De in Belgrado losgebroken opstand heeït eigenlijk niet veel om het lijf. En dit zal niemand verwonderen, omdat dc opstandigen mondaine bakvisehjes zijn, u weet wel, van die kinderen, die plegen te verdrinken vóór zij water hebben gezien en dat bij voorkeur doen in hun gymnasium-tijd. De reden van den opstand dezer wezens is gelegen in een verordening van den inspecteur van het gymnasiaal onderwijs, een ernstig man, die bij zijn klasbezoek niet in den waan gebracht wil worden, dat hij per abuis in een verdachte gelegenheid is verzeild geraakt. Om niet het slachtoffer van dezen waan te worden, hecit hij bepaald, dat de Belgradosche meisjes-gymnasiasten voortaan geen rouge, poudre, parfum of lippenstift mogen gebruiken. Daartegen zijn dc schoolkinderen in verzet gekomen. Zij hebben een commissie van twaalf naar den Minister van Onderwijs gestuurd, doch zonder succes. Toen hebben zij naar het laatste middel der machtcloozen gegrepen: het ingezonden stuk. In alle Belgradosche bladen hebben zij buiten verantwoordelijkheid der redacties natuurlijk kenbaar gemaakt, dat rouge, parfum en geonduleerdc haren als middelen om aan den man te komen beter geschikt zijn, dan Latijn, Grieksch en andere nuttelooze zaken, die op het gymnasium de jeugd worden bijgebracht. Hun nog kinderlijke fantasie kent nog slechts één en wel de gunstigste beteekenis van den term „aan den man komen". Doch de inspecteur en de Minister kennen dc tweede, ongunstige, ook. Hun maatregel tegenover dc onwetenden is daarom verstandig. Dat hij uitgevaardigd moest worden, werpt een eigenaardig licht niet alleen op de Joego-Slaaijes zelf. maar ook op den smaak der te Belgrado inheemsche mannen. --- ■ VERSCHENEN EN BIJ HET EUCHARISTISCH BUREAU. BEGIJNHOF 32 TE AMSTERDAM VERKRIJGBAAR: „ST. AUGUSTINUS EN DE H. EUCHARISTIE" DOOR PATER W. VAN DIJK O.E.S A. Prijs: Gecartonneerd; afgehaald ladO Franco per post, uitsluitend bij m •_•__ vooruitbetaling la/U --- Examens lichamelijke ociening. Behoudens onvoorziene omstandigheden zal het mondeling gedeelte van de examens tot liet verkrijgen vau eene akte van bekwaamheid tot hei geven van middelb. en lager onderwijs in de lich. oef., voor zoover die in het openbaar zullen worden gehouden, dit iaar worden afgenomen als volgt: voor de akte M.O. 2de ged. (liet lesgeven aau schoolklassen, de theorie der veldspelen, dc practijk en de theorie der openluchtoefeningen en dc pacdagogiek): te 's Gravenhage in de openbare lagere sciiool en in de St. Bavoschool in de Koningin Sophicstraat en te Voorburg op het sportterrein, gelegen aan de van Tuyllstraat, op u. 8. 9. 11. 13, 1.5 10. is. 2U. 21 en 29 Juni; 2. 4, 6. 7. 9 en 11 Juli. telkens van 8.30 tot 12 uur en vau 13.30 tot 17 uur; 3de ged. (de overige eischen van het examenprogramma): te Utrecht in het gebouw van het St. Bonifacius Lyceum (Kromme Nieuwe Gracht no. 3). op 22. 23. 24. 25. 29. 30 en 31 Juli en 1. 5. 6. 7. 8. 12. 13. 14. 15 en 20 Aug., telkens van 8.30 tot 11.30 en van 14 tot 16 uur: voor de akte L. (.'.: in (op) de hierboven vermelde cxamcngelegenheden op 23 en 25 Juni. telkens van 8.30 lot 12 uur en van 13.30 tot 17 uur. --- Stuurlieden-examens. 's GRAVENHAGE. Gesl. voor lsic stuurman, gr. Stvt.: J. Breet, P. .lager Bruining; voor 2e stuurman, gr. Stvt.: J. Zwaandijk. B. H. W. Visser, J. F. Eekhardt: voor 3de stuurman, gr. Stvt.: J. H. v. Emmerik, M. G. H. de Jong. --- Eindexamen Gymnasia ROTTERDAM (Marnix Gymnasium, le groep) Geslaagd voor diploma A de heeren: I. Bos. O. W. Bouwsma. E. Diemer. L. Emmerzaal, C. .1. Uall. B. van Gelder. D. Roe: I en A. Staal. Met twee candidaten wordt het examen voortgezet. --- Apothekersassistent Examer. AMSTERDAM. Geëx. 4 cand. Gesl. mei. A M. A. A. v. Velthoven te Schijndel. --- NEDERL.-INDIE DAGBLAD „DE KOERIER”. Pater Ten Berge hoofdredacteur. Uit Bandoeng meldt een spec. Aneta-telcgram aan dc ...Visb.". dat pater .1. .1. ten Berge S. .1.. directeur van de normaalscliool aan het Xaveriuscollege te Moentilan, in den loop van deze maand zal optreden als directeur van het R. K. dagblad „De Koerier" ie Bandoeng. --- KERKELIJK LEVEN. Gouden vestigingsjubilcum te Rijn. Je Rijen (N.-15.1 zal in den lcop der volgende maand het feit wordeu herdacht, dat vóór vijftig jaar de Zusters in de parochie haar zegenrijken arbeid begonnen. Hei feest zal luisterrijk worden gevierd, terwiji aan dc verdienstelijke rcligicuscn een geschenk zal worden aangeboden. Een comité ter regeling van een en ander heeft zich gevormd. --- ROTTERDAM DIRICTELR GEMEENTELIJK GASBEDRIJF. Ir.J.P. Vader benoemd. ln de Donderdagmiddag gehouden gemeenteraadsvergadering is benoemd tot directeur van het Gemeentelijk Gasbedrijf, ir. J. P. Vader. --- Commissariaat voor Indische Zaken. Voor het openbaar lager onderwiis (Europecseh. Hollandsch-Inlandsch en Hollandsch- Chineesch) in Ned. Indië worden gevraagd ongehuwde onderwijzeressen met hoofdacte. Nadere inlichtingen in de Ned. Staatscrt van 2 Juni 1931 No. 104 en bij de afd. B. Eerste bureau van het Commissariaat voor Indische Zaken bij het Departement vau Koloniën. --- TWEEDE KAMER. HET WETSONTWERP TOT REGELING VAN HET GELDSCHIETERSBEDRIJF Z.H.S.AANVAARD. DE WIJZIGING VAN DE AUTEURSWET AAN DE ORDE. Stichting van één Nationaal Bureau? Vergadering van Donderdag 4 Juni. Geopend te 1.10 uur. Voorzitter: Mr. J.R.H.v. SCIIAIK. OVERZICHT. Mr. van den Bergh heeft zijn ook heden weder bekwaam en vlot verdedigd initiatiefontwerp tot regeling van het gcldschietcrsbedrijf zonder hoofdelijke stemming aanvaard gezien, nadat uit dc considerans door overneming van een desbetreffend amendementvan Poll de speciale anti-wockerstrekking was gelicht. Terecht, daar liet ontwerp zicli niet uitsluitend beperkte tot de bestrijding van dit maatschappelijk euvel. Ie eenige, die tot het laatst toe afkcerig vau deze wet bleef, was dc Christelijk-Historisclic afgevaardigde Snoeck Hcnkcmans. Hij wenschte geacht te worden te hebben tegengestemd, omdat hij cene regeling van het gemeentelijk gcldschietcrswezen ongswenscht bleef vinden. Het spreekt vanzelf, dat de bekwame sociaal-democratische afgevaardigde, die zoowel bij de schriftelijke als dc mondelinge behandeling best werk geleverd heeft, van alle kanten werd gecomplimenteerd, niet liet minst onstuimig uit den hoek zijner fractie, die echter tijdens dc behandeling wel van wat meer belangstelling had kunnen blijk geven. Van dc heden behandelde amendementen is eigenlijk niet veel te vermelden. Het betrof in hoofdzaak nadere nuanceering van meer ondergeschikte punten, die vaak wel wat op haarklovcrij giag lijken, een bewijs, hoe doorwrocht dc voorsteller zijn ontwerp had uitgewerkt. Vermelding verdient misschien alleen het verloop der behandeling van het amendementdr. Vos op art. 27, welk artikel voor het geval, dat de geldleener zelf verhinderd is, de akte van gcldleening te teekenen, en daarom een ander tot ondcitcckcnen nsaehtigen wil, voor die machtiging een notariecle akte voorschrijft. Dr. Vos vond dit — niet geheel ten onrechte — omslachtig en duur en stelde daarom ook een onderhandsche akte voor, doch de voorsteller wilde juist het machtigen van een ander, waarvan hij voor sommige gevallen de noodzaak inzag en erkende, expresselijk niet te gemakkelijk maken en wees daarom dr. Vos' denkbeeld van de hand. Het zou te licht tot ontduiking en nieuwe misbruiken leiden, want de lieden, die zich met het geldschietersbedriji afgeven, zijn nu eenmaal zeer vindingrijk. Dat dr. Vos' amendement tenslotte tóch door mr. Van den Bergh werd overgenomen, vond zijn oorzaak in het feit, dat mr. Goscling als een deus ex machina op het spreekgestoelte verscheen en een sub-amendement voorstelde, volgens hetwelk de onderhandschc akte alleen zal zijn toegelaten, wanneer de man . leent en ziju vrouw het geld in ontvangst wil laten nemen. Een paar simpele woorden, even in dr. Vos' amendement ingelascht, gaven hier- aan een vrij wat onschuldiger en voor den voorsteller aanvaardbaarder strekking en gedaante. Rest ons ten aanzien van dit ontwerp alleen nog de taak, ook onzerzijds den voorsteller en verdediger te huldigen voor dc wijze, waarop hij knap en tersnede zijn nuttig en heilzaam voorstel verdedigde en zelfs zond:r stemming in veilige haven loodste. Thans wacht hem dezelfde taak in den Senaat. Van de geldschieters en hun in liet nauw zittende cliënten naar dc componisten van klassieke en amusements-, van populaire eu jazzmuziek „il n'y a qu'un pas". Nauwelijks had mr. Van den Bergh de diverse gelukwenschen in ontvangst genomen, oi de beraadslagingen over mr. Dormcr's ontwerp tot wijziging van de Auteurswet 1912 met het oog op bemiddeling inzake iniiziekautctirsrccht waren al volop aan den gang. Strekking van dit weinig omvangrijk, doch veel omstreden ontwerp is, de exploitatie van bemiddclingsbureaux op het gebied van het muziekauteursrecht voortaan afhankelijk te stellen van een toestemming van den Minister, waarbij dan dc bedoeling voorzit, te komen tot één nationaal bureau. Op het oogenblik werken op dit terrein de Fransche S. A. C. E. M., die hier te lande een kantoor met Nederlandsch personeel heeft, en het Nederlandsch bureau, kortweg de B. U. M. A., welke bureaux hevig met elkander overhoop liggen, vele kolommen der Nederlandsche pers met hun ouderlingen strijd hebben gevuld en ook de Kamer hebben bestookt met dikwijls vrij onverkwikkelijke kibbel-adressen. De vier leden, die heden over het ontwerp het woord voerden en ten aanzien van wier beschouwingen wij beknopt zullen zijn, daar nog genoeg gelegenheid tot uitweidingen zal overblijven, namen zeer verschillende standpunten in. Mevrouw Bakker—Nort wist eigenlijk zelf niet goed, welke richting zij uit moest. Haar slotsom was te langen leste, dat de Minister eerst nog maar eens overleg moest bevorderen tusscheu de beide concurrenten, die tenslotte nu wel tot elkander moeten komen. Mejuffr. mr. Katz evenwel kantte zich zécr scherp tegen de ontworpen regeling omdat zij een monopolisatie van het bedrijf uit den booze en in strijd met letter en geest der Berner Conventie acht, doch de anti-revolutionnair van Dijk bestreed deze laatste stelling uitvoerig en vond stichting van één nationaal bureau nastrevenswaard en alléén met dit ontwerp bereikbaar, omdat zonder deze regeling de Fransche S. A. C. E. M. de Hollandsche 13. U.M. A. totaal zal overvleugelen. Jhr. Rutgers vau Rozenburg bestreed eveneens zijn fractiegenoote. Geen aandacht schenkend aan en niet tredend in een beoordeeling der waarde van de geschriften der beide bureaux, bekeek hij de zaak uit zuiver nationaal oogpunt. Het gaat hier niet — aldus volkomen terecht deze afgevaardigde — om goed te beloonen of kwaad te straffen, liet gaat er enkel en alleen om, ten aanzien van ons cultureel leven baas te blijven in eigen huis. En om dat te bereiken, vindt hij mr. Donner's ontwerp een stap in de goede richting, terwijl hij vertrouwt, dat het nader bij Algemcenen Maatregel te regelen toezicht op het monopolistisch nationaal bureau een goed en behoorlijk functionneeren van dit bureau zal waarborgen. Een standpunt, waarmede wij ons, voorzoovcr wc na de sprekers van heden de zaak kunnen beoordeelen. kunnen vereenigen. In ieder geval is het goed, dat ook de verdere beraadslagingen niet te zeer worden beïnvloed door de van beide zijden zeer subjectief gestelde adressen der belanghebbenden. Mr. Goseling --- VERSLAG. Stemming. Aan de orde is dc stemming over het amendement-Knottenbelt op art. 19 van het geldschieters-wetsvoorstel van den lieer v. d. Bergh, welk amendement de strekking heeft intrekking van de toelating eener bank slechts mogelijk te maken, indien de betrokkene binnen 5 jaar voor de tweede maal is veroordeeld wegens overtreding van dc bepalingen der wet. Het amendement wordt verworpen met 58 tegen 6 stemmen. --- Uitvoering van de Tarwewet. Aan dc orde is het verzoek van den heer OUD om verlof tot het richten van vragen aan de regeering met betrekking tot de uitvoering van dc Tarwewet. De heer WIJNKOOP (CP.) herinnert eraan, dat hij den Voorzitter reeds had medegedeeld, dat hij voornemens was Vrijdag a.s. mondelinge vragen over hetzelfde onderwerp te stellen. Hij vertrouwt, dat deze interpellatie van den heer Oud geen invloed heeft op de andere kwestie. Dc VOORZITTER antwoordt, dat van een conflict geen sprake is. De interpellatie-Oud wordt toegestaan en zal gehouden worden op een nader te bepalen dag. --- Geldschielerswet. Voortgezet wordt de behandeling van het voorstcl-v. d. Bergh tot wettelijke regeling vau het geldschietersbedrijf. De heer KNOTTENBELT (V.8.) licht een amendement-Vos toe om bij het aanwijzen van een gemachtigde in plaats van „notariëele akte" te lezen: authentieke of ondcrhandschc akte. Dc heer v. d. BERGH (S.D.) bestrijdt dit amendement, dat z.i. ingaat "tegen het stelsel van de wet. De bedoeling is de leenziekte te bestrijden en daarom mag het den lcencr niet te gemakkelijk worden gemaakt. De heer GOSELING (R.K.) begrijpt de bezwaren niet tegen de authentieke akte. Hij dient een sifb-amendement in, waardoor zou worden ingevoegd: „Authentieke, of wanneer de man gehuwd is en zijn vrouw wil machtigen, ondcrhandschc akte." De heer v. d. BERGH (S.D.) is nader bereid het amendement-Vos over te nemen indien het sub-amendement wordt aangenomen. De heer KNOTTENBELT neemt het subamendement over. Hierop neemt de heer v. 'd. BERGH het amendement-Vos over. Dc heer v. d. BERGH (S. D.) neemt over een amendement-Knottenbelt om toe te staan, dat in rekening gebracht worden kosten van porti voor toezending van kwljtingsbewijzen. De heer KNOTTENBELT (V. B.) vraagt waarom in art. 34 looncessie is uitgesloten. Spr. acht deze een gezonde bepaling in het credictwezen. De heer v. d. BERGH betoogt, dat arbeiders, die er toe over zijn gegaan geld te leenen. een ontzaglijken angst hebben voor deze cessie omdat wanneer deze voorkomt sommige werkgevers gaarne ontslag geven. De arbeiders gaan dan liever weer naar een anderen geldschieter om hun schuld te kunnen betalen. De lieer BOON (Lib.) betoogt, dal er behalve onbehoorlijke geldschieters ook gcwctenlooze geldnemers zijn. Wanneer deze laatsten nu weten, dal loonbeslag niet mogelijk is, zullen zij brutaler optreden. Men wordt wegens looncessie niet zoo spoedig ontslagen. lemand die leent, weet, dat hij zijn verplichtingen moet nakomen. Het betreffende artikel wordt z. h. st. aangenomen. De heer Dr. VOS (Lib.) verdedigt een amendement om op verzoek dc bepalingen der wet niet van toepassing te verklaren op rechtspersonen, die uitsluitend ten doel hebben de bestrijding van den woeker. Spr. bedoelt hiermede ecu aanvulling vau de lijst in zake art. 3 der Armenwet met betrekking tot de uitzonderingen. Hii wijst o.m. op de credietbankèn van de Mij. tot Nut van 't Algemeen. üe lieer v. d. BERGH kan zich met het denkbeeld vereenigen en neemt het amendement over. De heer v. d. BERGH (S. D.) licht nog een wijziging toe, strekkende om te bepalen, dat de wet iv werking zal treden op een door de Kroon te behalen dag. De heer v. POLI. licht een amendement toe op de considerans van het wetsvoorstel met de bedoeling dc beweegreden meer in overeenstemming te brengen met dc Pandhuiswet. Vervallen moeten dan de woorden ..ten einde vvoekerpractijken tegen te gaan." De heer v. Poll incciit, dat niet vast staat, wat onder wockcrpractijkcn verstaan moet worden. De heer v. d. BERGH neemt het amendement over. Het wetsvoorstel komt in stemming. De heer SNOECK HRNKEMANS (C. H.) verzoekt aanteckening, üat hij tegen het voorstel is omdat de gemeentelijke voorschotbanken op den voorgrond geschoven zijn. Dc heer Dr. VOS verklaart het ontwerp zooals het nu luidt, een groote verbetering te vinden. Het wetsvoorstel-v. d. Bergh wordt z. li. st. aangenomen. Dc heer v. d. Bergh wordt door vele leden gelukgcwcnscht. --- Muziekauteursrecht. Aan de orde is de wijziging van de auteurswet met liet oug op bemiddeling inzake muziekauteursrecht. Mevr. BAKKER—NORT (V. D.) herinnert er aau. dat dit oogenschijnlijk onbelangrijke wetsontwerp ecu hevigen strijd heeft ontketend. Een berg adressen heeft de Kamer bereikt. Theoretisch is er veel voor de strekking van dit voorstel te zeggen, maar spr. heeft bezwaren van practischen aard. Het ontwerp bevat o.a. geen enkele voorwaarde, waaraan het nationale bureau, dat toch ecu monopolistische positie zal krijgen, zal hebben te voldoen. (Jok de regeling der controle ontbreekt geheel. Naar spreekster meent, mag dit alles niet worden overgelaten aan wisselende inzichten van opvolgende ministers, te meer niet omdat er nogal klachten zijn gerezen over de gestie vau Biima. Concessie kau in dit geval een groot nadeel zijn tenzij onder zeer strenge controle. Er zal een tabellcnliist moeten komen voor de vaststelling der tarieven. Waarom moet een keus worden, gedaan tussehen de beide bureaux? Laat de minister nogmaals een poging doen een overeenkomst tot stand te brengen tussehen de bureaux. Mej. KATZ (C. H.) begrijpt niet, waarom niet duidelijk in dc wet is uitgesproken, dar men een monopolie wenscht. Dit bleek eerst in de memorie van antwoord. Het wetsontwerp brengt een concessie, die gelijk te stellen is met een monopolie. Waarom moet dit een monopolistisch bedrijf zijn? Hoe zal zulk een concessie kunnen worden ingetrokken? Moet er dan een Staatsbedrijf komen? Aan wie zal dc minister dit monopolie geven? Velen denken, dat Buma dit zal krijgen. Spreekster wil zich niet mengen iv de onverkwikkelijke twisten tussehen Buma en Saccm. al heeft Buma Sacem verre overtroffen in overdreven en onaangename bewoordingen. De vraag doet zich echter voor: Mag de wetgever een bureau, dat jaren lang hier werkzaam is, plotseling alle 'rechten ontnemen? Dc gedachte aan een monopolie acht spr. in alle opzichten verkeerd. Zij is een kras ingrijpen in dc burgerlijke wetgeving, die ieder burger vrij laat zelf een gemachtigde aan te wijzen. Zeer ernstig moet voorts overwogen of er geen strijd is met de Berner Conventie. Buitenlandsche regeeringen hebben zich met dc kwestie bemoeid en al wordt er gezegd, dat deze zaak een interne is voor Nederland, toch meent spr.. dat de regeeringen volkomen 't recht hebben hier voor haar belangen oi) te komen. Mocht de zaak voor het Internationale Hoi komen, dan zal spreekster haar met groote belangstelling volgen. Waarom moet men hier een Nederlandsch bureau hebben met dwang? Is muziek soms nationaal? Neen, bij uitstek internationaal. Bovendien, een bureau is een abstractie. Het gaat om de componisten en daarbij komt, dat de Saccm een Nederlandsch bureau heeft met Nederlandsch personeel. Door geen enkel argument is spr. de noodzakelijkheid aangetoond van dezen drastischen maatregel, die bovendien vervat is in een zeer vaag ontwerp. Laat de minister het intrekken en althans zijn bcdoeihceii nader uitwerken. Tenslotte gelooft mej. ivatz. dat het ontwerp zijn doel niet zal bereiken. Zelfs noemde mr. Harinxma Thoe Slooten in het Weekblad voor het keclil zes manieren, waarop de Saccm rustig zal kunnen blijven werken. De lieer v. DIJK (A.R.) betoogt, dat alle geschriften, in deze kwestie verschenen, slechts dc verwarring vergroot hebben. In ieder geval dient erkend, dat op dit gebied ecu chaotische toestand bestaat, die een gevaar dreigt te worden voor het Nederlandsche muziekleven. Uit ontwerp is daarom uit nood geboren. Vergeten moet uiet worden, dat Buma ontstaan is door samenwerking van belanghebbenden en dat, als uiet wordt ingegrepen, het Nederlandsche muziekleven zal zijn onderworpen aan een biiitcnlandschc instelling. Wordt het ontwerp niet aangenomen, dan krijgt men een feitelijk monopolie van 'n buitenlandsche instelling. Spr. heeft dan liever een wettelijk monopolie voor een nationale onderneming. Wel zou spr. gaarne vernemen, hoe het komt, dat buitenlandsche bureaux, die bij Buma waren aangesloten, dit hebben verlaten en zich tot de Saeem hebben gewend, llet staat voor spr. vast, dat Buma groote fouten gemaakt heeft, dat het vaak hoogst onaangenaam is opgetreden en dat zijn geschriften groote ergernis hebben gewekt. Doch daarover gaat het niet. Het gaat erom de Saceni terug te dringen tot haar natuurlijke taak omdat wij niet wensehen een penétration pacifique. De brief van de Fransche regeering doet een eigenaardig licht op de zaak werpen, want die onderstelt groote schade aau de Saeem. terwijl zulk een bureau toch geen commercieel bedrij! mag zijn. Spr. ziet in het ontwerp slechts een stuk nationale verdediging. Van strijd met de Bcrner Conventie is volgens spr. geen sprake. Ziin bepaalde lauden van meening, dat hier wel strijd bestaat, welnu, men weet deu weg naar de internationale rechtspraak. De bezwaren over de vaagheid van het ontwerp deelt spr. niet. Het gaat hier niet om het stellen van algemeene regelen, maar over één bureau, dat ouder bepaalde voorwaarden heelt te werken. De heer RUTGERS v. ROZENBURG (C.H.) laat zicli uitsluitend leiden door liet algemeen belang. Een algemeen belang acht hij liet. dat wij baas zijn in eigen huis over ons .cultuurleven. Nu is dc macht van de Saccm zeer groot. Krijgt dc Saccm een monopolie, dan kan zij aan ieder haar repertoire onthouden. Het L dus volkomen rationeel, dat de regeering thans orde in deze zaken wil stellen. Degenen. die denken, dat Nederland uu wel in ziin schulp zal kruipen uu andere mogendheden den vinger hebben opgestoken . hebben den fieren Nederlandschen geest miskend Door de positie van de Saeem is er van vrije concurrentie geen sprake. De Saeem heeft.haar tarieven niet laag gesteld uit pure liefde voor het Nederlandsche muziekleven, maar om Buma ten gronde ie richten. Men heeft hier de keuze tussehen een monopolie van een Nederlandsch eu ecu monopolie vau een buitenlandsch bureau. Spr. geeft dau aan het eerste de voorkeur. De vergadering wordt verdaagd tot Vrijdag. --- buiten den Hollaudschen tuin. in het raam van het nog niet door incidenteeie, recente staatsgrenzen geschonden en verscheurde Nederlandsche volk. De geschiedenis van het Nederlandsche Katholicisme valt derhalve in velerlei opzichten samen met de geschiedenis van Groot-Nederland. Katholiek denken op religieus gebied en Hollandsch (klcin-Ncdcrlandsch) denken op politiek gebied is eene contradictio in terminis. Het medewerken aan den opbouw van dc integrale katholieke gedachte en het katholiek.: bewustzijn in het Noorden, ui oct, historisch doordacht, of men wil of niet, leiden tot ecu medewerken aan den opbloei van de integrale gedachte en het Nederlandsche bewustzijn in het geheel der Dietschc Nederlanden. --- Historische uiteenzetting. Prof. Gerretson gaf daarna een uitvoerige historische uiteenzetting van den strijd der Fransche en Nederlandsche cultuur in het deltagebied en zijn politieke consequenties; het Is eene vaste maxime van den Hollandschen Staat, Frankrijk niet tot buurman te hebben. Doch door de toenemende verfransching van Vlaanderen krijgen wij Frankrijk aan dc grenzen van Noord-Brabant. ook politiek-militair: in 19,30 staan wij op precies het tegenovergestelde plan als in 1830: toen. in het Zuiden een fortenlinie tegen Frankrijk, bezet door Holland en de daartoe gepreste Walen: thans, in het Noorden, een fortenlinie o.a. tegen Nederland, bezet door Frankrijk en de daartoe gepreste Vlamingen. Maar de voltooiing van een systeem beteekent liet begin van zijn ondergang. In 1830 was de fortenlinie, reeds voor de muitcrii begon, onbruikbaar geworden, doordat de Waalsche bezetting onbetrouwbaar was geworden; de fortenlinie van Minister De Broqueville is reeds voor de voltooiing onbruikbaar, omdat de Vlamingen weigeren mee te marchecren. In die Vlaamsehe beweging ligt de veiligheid van den Hollandschen Staat. Reeds dit is een afdoende reden voor Holland, om er zich mee bezig te honden. Trouwens: wij kunnen die beweging niet negeeren, want zij dringt zich aan ons op: zij zal ook voor den Hollandschen Staat in de toekomst problemen stellen, voor de oplossing van welke het jongere geslacht zich behoort voor te bereiden. Want de Vlaamsche beweging ontwikkelt zich noodzakelijkerwijze van Vlaamschparticularistisch tot algemeen-Nederlandsen. --- Po'itieke oplossing. De politieke oplossing der Vlaamsche beweging heeft algemeen Nederlandsche politieke consequenties. Het liberaal-protestante Noorden zal altoos afwijzend staan. Het katholieke Noorden kan en moet dau een ander standpunt innemen. Nimmer bega men echter opnieuw de fout als in 1815, alle dietsche Nederlanden in een eenheidsstaat, te willen samenbrengen; geschiedde dit morgen, dan was er overmorgen ecu nieuwe scheiding. Indien door lat breken van België cene combinatie van het Dietsche Zuiden eu Noorden noodzakelijk zou zijn, dan ware een federatie tusscheu deu beneden- en boven- Moerdijk zeker, althans aks overgangsvorm, het beste. Reeds Groen van Prinstcrer heeft in die richting gedacht. Het is deze gedachte, die spr. heeft geleid tot invoering van het hulpbegrip ...Midden-Nederland", de Diclsche Nederlanden (er ziju nu eenmaal ook Fransche) beneden den Moerdijk. Vóór alles is echter noodig. geen politieke maar geestelijke eenmaking van Noord en Zuid. Bij die eenmaking heeft de Nederlandsche katholieke jeugd, de leiders van de toekomst, eene bijzondere taak te vervullen, die spr. nader iv den geest van zijn vroegere redevoeringen ontwikkelde, liij eindigde met Jhoiiias" spreiik: „Prudentia non est ratio non agendi secl ratio agendi: vervult dan, katholieke studenten, uwe Nederlandsche taak niet voorzichtigheid, maar vervult ze! --- STAATSCOURANT Rechtbank. Benoemd tot rechter in dc rechtbank 'o Amsterdam jhr. mr. P. .1. 11. M. van der Does dc Willebois. wonende te Arnhem. --- Kantongerecht. Beu. tot kantonrechter-plaatsvervanger in het kanton Enschede, B. 11. Vaags, insp. der reg.'cn dom. aldaar: --- Marine. Ing. 1 Aug. is de hoofding, der marine hr. ir. C. Rappard. belast met de betrekking van dir. der Rijkswerf te Hellevoetsluis op verz eerv. ontsl.. De ing. der marine, ir. C. van Dam. belast met de bctr. van chef der afd. scheepsbouw bij dc Rijkswerf te Willemsoord, is bev tot hoofding, der Marine. ---