Massale aanval • De Amerikaanse inlichtingendienst verwacht dat de beoogde derde aanval op Saigon van dit jaar veel massaler en groter zal zijn dan de vorige. De communistische eenheden hebben instructie om het energiestelsel van de stad te vernielen, de burgerlijke en militaire verbindingen te verbreken en zo mogelijk de grote luchtbasis Tan Son Nhoet en het grote luchthavencomplex in Bien Hoa, 40 km ten noordoosten van de stad, te verwoesten. De communisten zijn volgens de Amerikaanse inlichtingendienst zo zeker van het succes van de nieuwe aanval, dat in een van de stukken wordt gesproken van het instellen van militair regeringsgezag in delen van de stad die door de communistische troepen zün bevrijd. --- Opdracht van ANVV tot voorlopige hotelclassificatie In overleg met de ANWB heeft de Algemene Nederlandse Vereniging voor Vreemdelingenverkeer de heer W. G. Akkersdij k belast met een voorlopige hotelclassificatie tot van overheidswege te dien aanzien definitieve richtlijnen zullen worden gegeven. Voor de ANWB zal de heer J. G. de Jong, die al jarenlang belast is met de hotelinspectie voor de bond, de classificatiewerkzaamheden verrichten. De benoeming van de heer Akkersdijk is voortgevloeid uit een reeds lang bij de ANW en de ANWB bestaande wens om tot een dergelijke classificatie te komen. Gedurende de overgangsperiode zullen de normen worden toegepast die de AN WB al geruime tijd hanteert, waar nodig aangepast aan de situatie van het ogenblik. --- morgen voordeel div. ( roomboterkoekjes 250 gram van 119 voor 1 05 JAMIN WW niet duur wel heerlijk --- Eerst geleidelijk terugtrekken troepen Rockefeller lanceerde vredesplan voor Vietnam VS-inlichtingen: aanval op Saigon wordt zwaar De Republikeinse kandidaat voor het Amerikaanse presidentschap, Nelson Rockefeller, heeft een plan opgesteld tot oplossing van de kwestie-Vietnam. Als hij president wordt, zal hü trachten het uit te voeren, zo heeft hij zaterdag op een persconferentie in New Vork meegedeeld. De eerste van de vier fasen van het plan is geleidelijke terugtrekking van de strijdkrachten van beide partijen, die van Noord-Vietnam tot de 17e breedtegraad, die van de VS naar de dichtbevolkte streken van het zuiden. Een internationale strijdmacht, voornamelijk uit Aziaten bestaande, moet toezicht op de terugtrekking uitoefenen. Vervolgens omvat het plan van Rockefeller: Q Volledige terugtrekking van de geïnfiltreerde Noordvietnamese militairen en terugtrekking van het grootste deel van de Amerikaanse troepen uit Zuid-Vietnam. De kleine Amerikaanse troepenmacht die blijft, mag de bases niet verlaten; het neutrale leger gaat onderhandelen over plaatselijke bestanden. De Vietcong, die aan het politieke leven kan deelnemen, belooft af te zien van geweld. Q Amerika trekt de rest van zijn troepen terug. Onder toezicht van het neutrale leger worden in Zuid-Vietnam vrije verkiezingen gehouden. Q Noord- en Zuid-Vietnam gaan onderhandelen over de vraag of het land tot een geheel zal worden verenigd of dat er twee aparte delen zullen blijven. Na afloop van die onderhandelingen trekt ook het neutrale leger zich terug. Als Hanoi niet aan de uitvoering van het plan wil meewerken, kan Amerika maatregelen nemen om zijn positie aan de conferentietafel te verbeteren en mensenlevens te sparen. Het moet dan zijn troepen gebruikn om de dichtbevolkte gebieden van Zuid-Vietnam te beschermen. De achtervolgings- en vernietigingsoperaties zullen worden gestaakt. Het leger van Zuid-Vietnam zal van modern materieel worden voorzien en Amerika trekt een jaar lang elke maand 10.000 man uit Zuid-Vietnam terug, aldus het plan van Rockefeller. Rockefeller is van mening dat de Amerikaans-Noordvietnamese onderhandelingen in Parijsn iet opschieten omdat Noord-Vietnam verwacht na de Amerikaanse presidentsverkiezingen van november in een betere onderhandelingspositie te zijn en omdat de twee partijen elkaar niet vertrouwen. Die belemmeringen zouden verdwijnen als Amerika nu al met een concreet plan tot oplossing van het conflict, zou komen, zo meent hij. --- Sleep De armada van de Elfstedenvaarders deed onze memorie even verwijlen bij de eerste motorbootvaart, welke wij in Friesland hebben gehouden, tientallen jaren geleden, toen de socialisten nog rode rakkers waren en de enige communist in onze familie (een bijzonder aardige verre achterneef) bekommerd werd gadegeslagen. Want die premièrevaart maakten we als gasten van een predikant in een toen aankomend watersportdorado, die in een loods achter zijn reusachtige moestuin een aardig kajuitscheepje had liggen. Het tochtje ging in gezelschap van allerlei verwante lieden, stuk voor stuk achtenswaardige dames en heren plus kroost wier kwaliteiten — inclusief die van de pastorale kapitein — alles mochten omvatten behalve schipperskunst. Zolang de motor draaide was er geen vuiltje aan de lucht maar na geruime tijd verpozing te hebben gezocht op een luw plekje greide en na het besluit weer eens verder te varen bleek, dat we aan lagerwal hadden gedebarkeerd en dat de wind allengs was aangewakkerd tot een stijve bries. En de motor vertikte het plots om aan te slaan, en we dreven af en we kwamen in een prairie vol pompebledden en toen draaide die hele dot groente om de schroefas en ver- volgens wilde de motor wel JrTaar verstikte de schroef al zijn paardekrachten en dus dobberde het gezelschap binnen een kwartier vrij radeloos rond. De zielszorger raakte een beetje in paniek en zijn vrouw verspeelde bovendien nog haar gloednieuwe hoed aan wind en golven hetgeen de dialogen beslist pittiger maakten zodat wat ons betreft de dag wel goed zat. De oudere mensen dachten daar heel anders over en slaakten zuchten van verlichting toen een varende ijscoman in een fel puffend motorschouwtje langszij schoof en ons op sleeptouw nam. Onder de ogen van honderden belandde het convooi traag maar ongeschonden aan de dorpskade waar de oudste zoon van dominee tandeknarsend stond te trappelen van ongeduld. „Hoe kon pa dat nou doen!" kreet hij later „ledereen heeft het gezien. Was er nu niemand anders, die pa kon slepen?" Want wat bleek ons toen? Die ijscoman was communist. De communist van het dorp. En uitgerekend had de dominee die helpende hand van Moskou aanvaard. Dominee zelf tilde er niet zwaar oan maar ja, hij was dan ook vrijzinnig. --- In Zwitserse Alpen Twee Utrechters op mysterieuze wijze omgekomen (Van onze correspondent) Twee Utrechters, de 60-jarige musicus W. G. A. Hickman en de 20-jarige student biologie Henk van der Vegte zijn onder raadselachtige omstandigheden In Zwitserland om het leven gekomen. Beide mannen waren donderdag met de Zwitserse gids uit Pontresina vertrokken. Zij gingen naar een hut aan de Italiaanse kant van de berg, waar de eigenlijke beklimming zou beginnen. Vlak bij de hut werd de oudste Utrechter plotseling onwel. De gids liet hem met de student achter en ging hulp halen. Htj bereikte de hut binnen een kwartier en vond daar drie Italiaanse alpinisten die onmiddellijk met hem teruggingen. Toen de vier mannen bij de Nederlanders kwamen, waren zij allebei dood. De lijken zijn met een helicopter naar een ziekenhuis in Samedan gebracht. De doodsoorzaak is nog niet vastgesteld. De 20-jarige Henk van de Vegte stond bekend als een zeer serieuze jongen. Hij vertrok verleden week per trein alleen naar Zwitserland om eerst een aantal dagen te „Klettern", alvo- rens hij zich bij zijn ouders zou voegen, die ook daar in de buurt vakantie wilden houden. De vader van de student is inmiddels per auto naar Zwitserland vertrokken om meer informaties te krijgen over de dood van de oudste van zijn drie kinderen. De tweede Utrechter die een raadselachtige dood stierf op de zuidelijke helling van de „Bernina", de pianist W. G. A. Hickman, was evenals de heer Van de Vegte een ervaren bergbeklimmer. Vanmorgen kon de politie van Pontresina nog geen uitsluitsel geven over de doodsoorzaak van het tweetal. Voedselvergiftiging achtte men onwaarschijnlijk. Men acht het niet uitgesloten, dat de Utrechtse alpinisten het slachtoffer zijn geworden van de werking van een opwekkend middel. Hun lijken zijn inmiddels per helikopter overgebracht naar het dal waarin het kantonale ziekenhuis in Chur de lijkschouwing gehouden werd. „De doodsoorzaak kon niet onmiddellijk vastgesteld worden", aldus dr. Jean Steinegger, politierechter aan de rechtbank van Samedan tot de pers. „De pathologen staan voor een volkomen raadsel". Er zal nu een toxicologisch onderzoek ingesteld worden dat zal plaats vinden in Zuerich. --- Voorlopige conclusie commissie-Van Walsum: Over vestigingsplaats achtste medische faculteit geen akkoord Zwolle, Apeldoorn, Zutphen en Deventer van lijst afgevoerd (Van onze correspondent) De commissie-Van Walsurn, die de regering advies moet uitbrengen over de vestiging van een achtste medische faculteit in ons land, is het nog niet eens over de vestigingsplaats van die medische afdeling. Dit blijkt uit een vandaag gepubliceerd rapport met voorlopige conclusies van de commissie. Wél heeft het adviescollege na een uitvoerige studie besloten Zwolle, Deventer, Apelsoorn en Zutphen van de kandidatenlijst te schrappen. Men zal thans een keuze moeten maken tussen Twente, Maastricht, Eindhoven en Tilburg. Over deze kandidaten is de commissie-Van Walsurn sterk verdeeld. Men is het met name niet eens over de maatstaven, die men voor de uiteindelijke vestigingsplaats moet hanteren. Een groep uit de commissie meent, dat de belangrijkste voorwaarde, waar de vestigingsplaats aan moet voldoen, de mogelijkheid is tot een sterke integratie van de medische wetenschappen met de technische wetenschappen en de maatschappij wetenschappen als sociologie en psychologie. De leden van deze groep twijfelen tussen Twente en Eindhoven of Tilburg. Sommigen kiezen voor Twente, omdat de integratiemogelijkheden daar praktisch het best uitvoerbaar zijn. Zij erkennen, dat de situatie voor de vestiging van een academisch ziekenhuis in Twente minder gunstig is, maar — als de keus op Twente valt — dit ongetwijfeld verbeterd zal kunnen worden. Een grote groep in de commissie Van Walsurn bepleit een samenvoeging van de hogescholen van Tilburg en Eindhoven. Niet alleen kan een integratie van wetenschappen daar met de vestiging van een medische faculteit uitstekend verwezenlijkt worden, maar bovendien is de ziekenhuissituatie er uiterst gunstig. De Tilburgse hogeschool zou in deze gedachtengang in zijn geheel naar Eindhoven moeten worden overgeplaatst, omdat de afstand tussen beide hogescholen organisatorisch en onderwijstechnisch grote bezwaren oplevert. Wanneer de keus zou gaan tussen Eindhoven en Tilburg, dan verkiest een groot aantal leden Tilburg als vestigingsplaats. De stimulerende invloed op sociaal-economisch gebied, die van een medische faculteit uitgaat, is voor Tilburg aanzienlijk belangrijker dan voor Eindhoven, menen zij. Deze groep commissieleden, die voor één Brabantse universiteit stemt, is overigens bereid — wanneer een dergelijke samenvoeging niet tot stand zon komen — om Twente als vestigingsplaats te steunen. Weer een andere groep hecht weinig waarde aan de eerder genoemde voorwaarde van integratie van wetenschappen. Zü stemmen voor Maastricht. Voorwaarde daarbij is echter, dat de regering binnen korte tijd tot de vestiging van een universiteit met meerdere faculteiten in Maastricht moet overgaan. Wanneer dit niet gebeurt, zou een medische afdeling in Zuid-Limburg verschralen. --- In Frankrijk vermiste jongen blijkt verdronken Een hengelaar heeft vrijdag in de Dordogne (Frankrijk het lijk ontdekt van de negenjarige Nederlandse jongen Nicolaas Roorda van Eysinga, die 2 juli verdwenen was van de camping „Beau Rivage" in Cenac waar hij met zijn ouders op vacantie was. Op ongeveer 1500 meter afstand van het eilandje waarop hij met zijn zusters speelde en waar hij voor het laatst gezien werd is het lijk gevonden. --- Hatice's hoofdtooi OVER DE GRENS Een paar maanden geleden verscheen Hatice Babacan, een Turkse studente, met een hoofdtooi in mohammedaanse stijl in de universiteit van Ankara. In een land met een overwegend mohammedaanse bevolking geen gebeurtenis, die veel opschudding behoeft te veroorzaken, zou men zeggen. Maar wel in het Turkije van 1968, veertig jaar nadat de grote Turkse hervormer Kemal Ataturk de scheiding tussen de mohammedaanse religie en de staat zo rigoureus doorvoerde en zo nadrukkelijk islamitische zeden en gebruiken buiten de wet verklaarde, dat de Turkse mannen niet meer een fez en vrouwen geen sluier meer mochten dragen. In het Turkije van nu is de hoofddoek van Hatice Babacan dan ook een cause celèbre geworden. De draagster ervan werd door de leiding van de universiteit de toegang tot de colle- ges ontzegd, waarmee ze van de ene dag op de andere een martelares voor de mohammedaanse zaak werd. De affaire is nog niet uit de gedachten van de Turken verdwenen. Enige studenten van de theologische faculteit van de universiteit van Ankara zijn een proteststaking begonnen en de deken van deze faculteit heeft zijn ontslag moeten indienen. Hatice Babacan zelf heeft het er ook niet by laten zitten: zij heeft de zaak voorgelegd aan het Turkse opperste gerechtshof. Inmiddels heeft een andere Turkse dame. Sule Yüksel Senler. eveneens grote koppen gekregen in de kranten van haar vaderland door haar oproep tot de Turkse vrouwen zich „decent" te kleden — dat wil zeggen, het lichaam volledig te bedekken — en de islamitische zeden en gewoonten nauwlettend in acht te nemen. Sule Yüksel Senler is inmiddels ook in moeilijkheden gekomen met de autoriteiten, zij zal binnenKort terecht staan wegens een rede, waarin zij een felle aanval deed op het secularisme in Turkije. Deze voorbeelden van tweP militante Turkse dames dienen om te demonstreren, dat de mohammedaanse beweging in het land de laatste tijd aan betekenis heelt gewonnen. In het leger en in kringen van intellectuelen in Turkije volgt men met bezorgdheid deze reactionaire ontwikkelingen en dringt men er bij premier Demirei op aan hier iets tegen te ondernemen. Demirei is daar echter niet zo happig op, omdat veel van de conservatieve mohammedaanse Turken aanhangers van zijn rechtse Gerechtigheidspartij zijn en hij ervoor moet zorgen voor de verkiezingen van volgend jaar geen potentieel belangrijke groep kiezers van zich te vervreemden. Treedt Demirei evenwel niet op, dan mag hij rekenen op gemor in de linkervleugel van zijn partij, die vreest dat de schepping van Ataturk, het moderne, op het Westen georiënteerde Turkije, in gevaar wordt gebracht. De mohammedaanse beweging streeft er naar een stuk recente Turkse geschiedenis ongedaan te maken. Het wereldse karakter van Turkije moet plaats maken voor een mohammedaanse signatuur, de Turkse cultuur moet „geïslamitiseerd" worden en Turkije moet weer toonaangevend zijn in de mohemmedaanse wereld van het Midden-Oosten, net zoals in de tijd van het kalifaat (dat ook al door Ataturk werd afgeschaft). Verder wil de mohammedaanse beweging, dat de vrijdag weer, evenals in de andere mohammedaanse landen, de wekelijkse rustdag wordt — nu is het de zondag — , dat de westerse kledij niet meer verplicht is en dat het principe dat man en vrouw gelijk zijn, ongedaan wordt gemaakt. Tenslotte heeft de beweging een hekel aan alles wat niet Turks is en moet zij niets hebben van communisme en kapitalisme. Het is nauwelijks verwonderlijk, dat er ook anti-Joodse tendenzen in aanwezig zijn. De beweging, die relaties heeft aangeknoopt met de Mohammedaanse broederschap uit de buurlanden, is nog niet onder één politiek dak gehuisvest. Haar leden zijn aangesloten bij alle rechtse partijen, met name,' als gezegd, bij Demirels Gerechtigheidspartij. Haar werkwijze is meer die van de infiltratie in bestaande organisaties, om zo de macht te krijgen. Het gevaar is niet denkbeeldig, dat de mohammedaanse beweging het land in twee partijen zal splitsen. Een kleine dertig organisaties, waaronder verscheidene marxistische groepen, hebben al een gemeenschappelijk front gevormd tegen de beweging en talrijke Turken houden nu al rekening met binnenlandse moeilijkheden. A. I. --- Wie dit leest is gek Aan de straatweg te Opeinde fotografeerde de heer Sj. Terpstra, A. S. Talmastraat 56 te Harlingen dit beeldje. Een tientje. --- IN HAARLEMS ZIEKENHUIS: Operatiepatiënt stierf na toedienen van lachgas in plaats van zuurstof (Van onze correspondent) In het Grote Gasthuis in Haarlem is vorige week maandag de 35-jarige heer J. G. van der Poll uit Lisse overleden nadat hem tijdens een operatie lachgas in plaats van zuurstof was toegediend. De operatie had plaats op 2 juli, de patiënt bleef zes dagen bewusteloos en overleed op 8 juli, vorige week maandag dus, zonder dat hij tot bewustzijn was gekomen. De directie van het ziekenhuis kende de inspecteur van de volksgezondheid in de zaak, waarna de justitie en vervolgens de politie op de hoogte werden gesteld. De politie nam de zaak op 10 juli in onderzoek. Commissaris C. van Marion, chef van de recherche van de Haarlemse politie, heeft de narcotiseur zelf verhoord. Gebleken is dat de cylinder lachgas op de instrumententafel tijdens de operatie werd aangesloten op het ventiel, waarop zuurstof stond. De cylinders zijn op de instrumententafel onherkenbaar onder een steriele hoes. Buiten de operatiekamer zijn de verschillende cylinders kenbaar aan kleuren. Het is nog niet bekend of de officier van justie tot vervolging zal overgaan van de narcotiseur of de broeder die de cylinders heeft klaargezet. Eventueel zal artikel 307 van het Wetboek van Strafrecht, waarin sprake is van dood door schuld, tenlaste gelegd kunnen worden. Het slachtoffer van deze fatale vergissing in de operatiekamer was na een arbeidsongeval op 2 juli in Lisse — hij was losarbeider — met een gecompliceerde rechte onderbeenbreuk opgenomen. De man leed tevens aan een chronische vaatziekte en had daardoor een slechte bloedcirculatie in het been. Er is toen onmiddellijk operatief ingegrepen, waarbij de noodlottige fout werd gemaakt. De officiële doodsoorzaak is nog niet vastgesteld. Dr. J. Zeldenrust van het gerechtelijk geneeskundig laboratorium in Den Haag zal nog een microscopisch onderzoek verrichten. --- Beestachtigheden (Van onze correspondent) De Griekse krijgsraden maken deze maand overuren. Een procer tegen rechtse officieren, waarin de naam van de koning was gemengd werd reeds afgesloten. Een proces tegen de verzetsgroep „Democratische verdediging" (centraal georiënteerd), die een marine-komplot zou hebben georganiseerd begon deze week, en een groot proces tegen de studenten-organisatie „Rhigas Ferraios" (links georiënteerd) is in voorbereiding. Nieuwe arrestaties maken, dat het eind nog niet in zicht is. Natuurlijk is een openbare krijgsraadzitting beter dan niets, dat wil zeggen beter dan een „administratieve rechtspleging" zoals in andere gevallen wordt toegepast. De beklaagden Notaras en Protopappas van het proces tegen „Democratische verdediging" hebben zodoende de gelegenheid gekregen door middel van hun verdedigers te memoreren, hoe zij aan boord van het oorlogsschip „Elli", tussen 2 februari en 8 maart van dit jaar aan hevige folteringen hebben blootgestaan. Afgezien van de gewone „falanga", of voetzolenbehandeling, waaraan alle enigszins ernstige gevallen schijnen te worden onderworpen, vermelde eerstgenoemde ernstige geselingen, een elektro-shock-behandeling van 48 uur op een ijzeren bed, bedreigingen met verdrinking, wekenlange vervuiling, het onthouden van slaap en water. Het geval van Notaras was al eerder bekend door het tweede rapport van de Britse advocaat Marecco, namens de organisatie Amnesty International. Deze jurist, door het Griekse regime uitgedaagd nu eens met namen van gemartelden te komen en dan liefst van niet-communisten, heeft in dramatische duels met Pat+akos gepoogd, deze in ieder geval voor het lot van Notaras te interesseren. Pattakos weigerde en noemde ook Notaras een communist. Notaras is een internationaal bekend socioloog, medewerker aan wijlen het rechtse dag' lad „Mesimvrini". Door een speling van het lot vielen de verklaringen van de beide Griekse gevangenen op dezelfde dag als de kwestie van de dreigende Griekse sancties tegen termen, door premier Wilson tegen het Griekse regime gebezigd. Deze had in het Lagerhuis verklaard, dat htj een onderhoud had gehad met koning Konstantijn en deze „niet in twijfel had gelaten over de houding van de Britse regering jegens de Griekse dictatuur en zekere beestachtigheden, die deze had getolereerd." Athene zette als wraak enige orders uit Engeland ter waarde van vier miljoen pond op losse schroeven en conservatieve kranten en afgevaardigden jammerden luidkeels over „de uitlating van de premier, die altijd zoveel geld kosten." De Engelse minister van handel, Crossland, betoonde zich tijdens het lagerhuis-debat echter tamelijk succesvol in het afweren van de Tory-klachten, waarbij het een schrale troost voor de vrij talrijke junta-sympatisanten in het Lagerhuis moet zijn geweest toen hij onthulde, dat Wilson in plaats van „beestachtigheden" eigenlijk had willen zegden „barbaarsheden". Dat wor-d had hij immers ook in december al eens met betrekking tot de Griekse praktijken gebruikt. Er was nog iets opvallends in de hele zaak. Toen premier Wilson het woord „beestachtigheden" gebruikte, betoonde hij zich, bewust of onbewust een voortzetter van de Gladstone-traditie in de Engelse buitenlandse politiek. De liberale premier had het woord talloze malen gebruikt in zijn verontwaardiging over de behandeling van de christelijke (ook Griekse) onderdanen van het Ottomaanse rijk. En Gladstone is één van de drie Engelsen (de ander zijn Byron en Canning) die in Griekenland zoveel goed kunnen doen, dat er straten naar hen worden genoemd. De conservatieve mopperaars van nu daarentegen waren de voortzetters van de Disraëli-lijn in de Engelse politiek: on-ideologisch, onbewogen „realistisch" met als enige norm het zuiver-Britse belang. De Tories zijr nu in junta-kringen populairder dan de „pro-Turkse" Disraëli het eens in Griekenland was. De rollen zijn ook verder omgedraaid. Het is nu de Grieks-Orthodoxe Kerk zelf, die in de verdediging is ten opzichte van het „wereldgeweten", omdat zij zich met geen woord of daad verzet tegen de beestachtigheden, waaraan mede-Grieken — haar eigen geestelijken niet uitgezonderd — worden onderworpen. In Uppsala op de vergadering van de Wereldraad van Kerken laat zij verstek gaan, omdat zij zich niet wenst te begeven in een debat over de aanvallen op Griekenland en de Griekse kerk. ---