Meerderheid van Kamer: Ambassadeur in Zuid-Afrika niet terugroepen DEN HAAG (GPD) - Een meerderheid van de Tweede Kamer voelt er niets voor de Nederlandse ambassadeur in Zuid-Afrika uit protest naar Nederland terug te roepen. Een dergelijke diplomatieke actie zou een antwoord kunnen zijn op het binnendringen van Zuidafrikaanse veiligheidsagenten in de Nederlandse ambassade. De PvdA heeft via schriftelijke vragen van het Tweede-Kamerlid Harry van den Bergh, gisteren geëist dat de Nederlandse ambassadeur wordt teruggeroepen, wanneer de Zuidafrikanen niet ingaan op een van de Nederlandse voorwaarden, namelijk dat de ontwikkelingswerker De Jonge weer wordt teruggebracht naar de Nederlandse ambassade. Maar VVD en CDA menen, dat juist nu de betrekkingen tussen Zuid- Afrika en Nederland zo gespannen zijn, het om redenen van effectiviteit beter is de ambassadeur op zijn standplaats te laten. Fractieleider De Gaay Fortman van de PPR in de Eerste Kamer meent dat Nederland aan de Zuidafrikaanse regering duidelijk moet maken dat alleen een onmiddellijke terugkeer van De Jonge naar de Nederlandse ambassade, en een bestraffing van de schenders van het Nederlands grondgebied in Zuid- Afrika, een verbreking van de diplomatieke betrekkingen kunnen voorkomen. Esau du Plesis, coördinator van de Boycot Outspan Actie (BOA) waar De Jonge lange tijd voor gewerkt heeft, verklaarde zeer bezorgd te zijn over het lot van het tweetal omdat Zuid-Afrika niet te beschouwen is als een rechtsstaat maar als een politiestaat, waardoor de kans op een eerlijkproces gering is. Bovendien heeft de Zuidafrikaanse veiligheidsdienst een zeer slechte reputatie, vindt Du Plesis. De BOA vindt daarom dat de Nederlandse regering alle mogelijke druk moet uitoefenen om De Jonge vrij te krijgen. Om te beginnen moet de ambassadeur worden teruggeroepen. Du Plesis hekelt de laksheid van minister Van den Broek totnutoe in de strijd tegen de apartheid. De minister zou nu moeten overgaan tot een totale economische boycot, aldus de BOA. Het WD-Kamerlid Weisglas verklaarde minister Van den Broek volledig te steunen. Over het feit dat de bewindsman daags na het incident ambassadeur Louw op het matje riep, zei Weisglas: „Ik heb grote waardering voor zijn snelle adekwate optreden". Hij is het met Van den Broek eens dat het optreden van Zuid-Afrika „onacceptabel" is. „De lieden van de veiligheidspolitie dienen ter verantwoording te worden geroepen en De Jonge moet terug worden gebracht naar de ambassade', aldus Weisglas. Weisglas vindt niet dat de Nederlandse ambassadeur moet worden teruggeroepen. „Ik zeg nee, juist nu er zulke problemen zijn is het van het grootste belang dat hij daar blijft zitten". Ook Gualtnerie van Weezel van het CDA wil dat de ambassadeur voorlopig op zijn post blijft. Bezorgde leden van de Nederlandse Sociologische en Antropologische Vereniging nebben zich gisteren in een briei rechtstreeks tot ambassadeur D. Louw van Zuid-Afrika gewend met het verzoek zijn regering van hun bezorgdheid over het lot van Klaas de Jonge en Helena Passtoors op de hoogte te stellen. In de brief uit het NSAV-bestuur zijn verontwaardiging en verontrusting en wijst er op dat De Jonge een „gerespecteerd lid is van de vereniging en in Nederland als een bekwaam antropoloog bekend staat". --- Poging tot uitstel verkiezingen in Bolivia mislukt MEXICO STAD (GPD) - Ondanks het felle verzet van de belangrijkste vakbonden en op het allerlaatste moment ook de regering gaat Bolivia zondag toch naar de stembus. Hernan Siles Zuazo, de min of meer progressief gezinde president van het kleine Zuidamerikaanse land, zag gisteren zijn pogingen om de verkiezingen alsnog twee maanden uit te stellen mislukken. Het congres weigerde medewerking. De Boliviaanse regering zelf heeft inmiddels erkend dat er maar weinig klopt van het kiesregister. Terwijl er volgens het landelijke bureau voor statistieken bijna 3 miljoen kiezers zouden moeten zijn staan er voor zondag slechts 1,9 miljoen kiezers geregistreerd. De grote afwezigen zijn vooral de arme, indiaanse bewoners van het boerenland. De situatie is uiterst gespannen. Terwijl rechts in feite al zeker is van een stembusoverwinning beraden de belangrijkste vakbonden zich over protestmaatregelen. Jenaro Flores, de leider van de grootste boerenorganisatie, heeft ondanks waarschuwingen van het Boliviaanse leger aangekondigd dat boeren en landarbeiders mogelijk de belangrijkste doorgangswegen van het land zullen blokkeren. --- Huis VS wil doodstraf spionerende militairen WASHINGTON (Reuter) - Het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden heeft gisteren met grote meerderheid gestemd voor het opnieuw invoeren van de doodstraf voor militair personeel dat in vredestijd wordt veroordeeld wegens spionage. De uitslag van 320 tegen 101 stemmen weerspiegelt de woede in het Amerikaanse Congres over de recente arrestatie van vier mannen die worden verdacht van spionage bij de marine. Het Huis aanvaardde onlangs al de wederinvoering van de doodstraf op dezelfde gronden, maar de Republikeinse fractie wilde een afzonderlijke stemming om de positie van het Huis te versterken als onderhandelaars van Huis en Senaat binnenkort hun beider versies van de wet gaan samenvoegen. „Laten we duidelijk, duidelijk opnemen waar het Amerikaanse volk in deze kwestie staat", verklaarde de Republikeinse afgevaardigde Dan Lungren. --- Bejaard, maar paraat NEW DELHI - Oude Afghaanse guerrillastrijders, variërend in leeftijd van 75 tot 83 jaar, tonen hun wapens in een kamp in Oost-Afghanistan. De bejaarden doen nog actief mee aan de gevechten van hun groep tegen de Russische bezetters, evenals een aantal kinderen van rond de tien jaar oud. (Foto AP). --- Meer religieuze vrijheid in China MINNEAPOLIS (RNS) - Voor 't eerst in veertig jaar zal er in China weer een religieus congres worden gehouden. Van 14 tot 27 juli zullen in Nanking ongeveer honderd Amerikaanse theologen, zendingsmensen, evangelisten en leken spreken met een even groot aantal vertegenwoordigers van de Patriottische Kerk van China, waarin de protestanten van het land verenigd zijn. Het congres is georganiseerd door de Amerikaans- Chinese Onderwijsstichting en de Vereniging van Wereldwijde Samenwerking, waarbij het theologisch seminarie van Nanking als centraal punt fungeert. Het congresthema is; „Getuige van Christus zijn in China". Van Amerikaanse zijde worden de congresgangers geleid door dr. Joseph B. Kennedy, voorzitter en oprichter van de Onderwijsstichting, terwijl van Chinese zijde bisschop K. H. Ting, de bekendste protestantse leider van het land, als gastheer optreedt. Kennedy heeft de bisschop ook de gedachte aan de hand gedaan in Hong Kong de Vriendschapsstichting vorm te geven, via welk orgaan nu een drukpers en tonnen papier naar China zijn gestuurd om een eind te maken aan het nijpend gebrek aan bijbels en religieuze literatuur. Onder de Chinese deelnemers zijn vertegenwoordigers van de christelijke huisgemeenten, predikanten en docenten, terwijl Chinese music. nieuw gees teli ke liederen van dei Chinese chr.s e nen ten gehore zullen brengen. Om mo gelijk een graantje mee te pikken van de Inorme markt die China voor het bv» tenland voorstelt zullen zakenmens < uit het Amerikaanse gezelschap deelni men aan studiedagen over zaken doen in en met China. Het religieus bezig zijnwas.tijdensi de culturele revolutie van 1966-1976 streng verboden. Atheïsme wordt bevorder door de Communistische partij van UU na. Het huidige bewind staat echter een beperkte herleving van de religie toezolaiig deze door de staat gecontro eerd kan worden. Zo berichtte de buitenlandse editie van het Chinese Volksdagblad onlangs dat er in de afgelopen tien jaar in China 40.000 moskeeën, kerken en tempels zijn opgeknapt en heropend. --- Huis VS keurt wetsontwerp buitenlandse hulp goed WASHINGTON (Reuter, UPI) - Het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden heeft gisteren een wetsontwerp op de hulp aan het buitenland voor 1986 en 1987 goedgekeurd, dat een bijdrage biedt tot de bestrijding van de handel in verdovende middelen en terrorisme en de deur opent voor grotere Amerikaanse betrokkenheid in Cambodja, Angola en Nicaragua. Na zes maanden van onderhandelingen achter de schermen en drie dagen van openbare debatten over een hele serie van omstreden wijzigingen, werd het wetsontwerp, dat voorziet in uitgaven van 12,6 miljard dollar of niirn 41 miljard gulden voor elk van beide jaren, goedgekeurd via hoofdelijke stemming. Het ontwerp, zoals aangenomen door het Huis, bevriest het bedrag van de buitenlandse hulp op het niveau van 1985. Een verzoek van president Reagan om een bedrag van 600 miljoen dollar of bijna twee miljard gulden meer werd afgewezen. Uitgezonderd van de bevriezing werden Israël en Egypte, die hun bedrag aan militaire hulp zien stijgen met respectievelijk 400 miljoen dollar of ruim 1,3 miljard gulden en 125 miljoen dollar of ruim 400 miljoen gulden. Het Huis, waarin de Democraten in de meerderheid zijn, verschoof door middel van amendementen de nadruk die in het wetsontwerp oorspronkelijk werd gelegd op militaire hulp naar economische hulp. Het Witte Huis is het daar niet mee eens en dit zou er, samen met een passage die beperking van wapenverkopen aan Jordanië inhoudt, toe kunnen leiden dat president Reagan zijn veto uitspreekt over het uiteindelijke ontwerp. Zijn uiteindelijke vorm, waarin het ontwerp wordt voorgelegd aan de president, krijgt het wetsontwerp pas na onderhandelingen over een compromis tussen Huis en Senaat. Want, in de Senaat, waarin de Republikeinen de meerderheid hebben, is een andere versie van het wetsontwerp totstandgekomen dan die nu in het Huis is goedgekeurd. Vertegenwoordigers van Huis en Senaat zullen nu onderhandelingen beginnen om een compromis te bereiken over een ontwerp, dat aanvaardbaar zou kunnen zijn voor president Reagan. Tijdens de debatten in het Huis van de afgelopen dagen kregen de Democraten er wijzigingen door om maatregelen te nemen tegen de apartheidspolitiek in Zuid-Afrika en betreffende de Filippijnen, terwijl leden van Reagans Republikeinse partij slaagden in wijzigingen om druk uit te oefenen op de marxistisch of in elk geval linksgeoriënteerde regeringen van Angola en Mozambique. Van Republikeinse zijde was men vooral ingenomen met de goedkeuring van een wijziging die de intrekking inhoudt van een verbod dat tien jaar heeft gegolden op hulp aan guerrilfastrijders van Unita die de door Cuba gesteunde marxistische regering in Angola ten val willen brengen. De Republikeinen verkregen ook, gisteren, goedkeuring voor een wijziging ter beperking van economische hulp - met uitzondering van noodhulp - aan Mozambiaue totdat de regering van dit land minder gaat steunen op de Sowjet-Unie en het aantal Russische militaire adviseurs vermindert. --- Zuidafrikaanse anglicanen: schaf militaire dienstplicht af PIETERMARITZBURG (ANP) - De Anglicaanse Kerk van Zuid-Afrika heeft gisteren een motie aangenomen die de kerk verplicht steun te verlenen aan de campagne die tot doel heeft militaire dienstplicht afgeschaft te krijgen. In deze motie komt tevens de eis voor dat de overheid ook niet-religieuze gronden voor dienstweigeren dient te aanvaarden. Om de indruk weg te nemen dat de Anglicaanse Kerk het eens zou zijn met de opvatting van de regering, dat alleen pacifisten op godsdienstige gronden in aanmerking komen voor vervangende dienst van zes jaar, heeft de synode van deze kerk daarom besloten haar vertegenwoordiger in de overheidscommissie voor dienstplichtzaken terug te trekken. De Anglicaanse Kerk heeft steeds de opvatting gehuldigd dat dienstweigering op zuiver ethische gronden ook mogelijk moet zijn. De synode aanvaardde tevens een motie, waarin de overheid wordt gevraagd vervangende dienst mogelijk te maken onder toezicht van de kerk of een weizijnsorganisatie, zodat niet het ministerie van Arbeid daarbij het alleenvertoningsrecht toekomt De synode schrok er voorts niet voor terug een motie te aanvaarden, waarin de rol die het Zuidafrikaanse leger speelt in zwarte nederzettingen, ter discussie wordt gesteld. De motie verklaart dat het leger meer en meer wordt gebruikt om apartheid te steunen. Daarom dient de kerk ouders en hun zonen pastorale leiding te geven met betrekking tot militaire dienst en „gewetensnood die ontstaat door te vechten voor een ongerechtvaardigde zaak". Dinsdag besloot de synode al in te stemmen met een voorstel dat anglicaanse predikanten actief moeten blijven in de zielzorg voor 'leden van militaire machten. De legerpredikanten moeten echter onder controle van de kerk en niet van de krijgsmacht staan. Verder mogen legerpredikanten volgens het voorstel geen wapen dragen, moeten ze door de kerk en niet door de regering worden betaald en hoeven ze alfeen maar verantwoording af te leggen aan de bisschoppen. --- Kerkelijke mutaties Ned. Herv. Kerk Beroepen te Ter Apel (buitengewone wijkgemeente De Kapel): L. Hoekstra kandidaat te Loosdrecht. Aangenomen naar Landsmeer, parttime: J. Doelman, kandidaat te Utrecht. --- Geestelijk leven Bisschoppen V.S. bereiden brief over economie voor COLLEGEVILLE (RNS/NCNs. De bisschoppen van de Verenigde ten hebben twee dagen overlegd o» de eerste versie van een pastor-,? brief over de rooms-katholieke sTi le leer en de Amerikaanse ecoriomi De brief zal volgens de bisschon^ danig ineekort moeten worden wT_' inhoud net grote publiek ook Jl spreken. In september zal de tw»d versie worden gepubliceerd, waar!' in de loop van 1986 de eindversUC licht zal zien. e«- Er wordt nu ook al veel denkw.t, verricht over de vraag, op welke wij,' de inhoud van deze belangrijke brief £ beste ter kennis van het volk kan w» den gebracht en welke voorwaarde moeten worden gesteld, wil de inhoS ook werkelijk effect hebben op denJ^ en handelen van de gemiddelde Amen' kaan en van invloedrijke kringen. De bisschoppen kwamen overeen <__ in ieder geval de brief in algemene d_ cussiegroepen aan de orde zal moett, worden gesteld, zowel als in spa^H groepen, zoals van studenten, zaken. mensen en de vakbeweging. Een tweede punt is in alle gelederen van de kerkelij. ke structuren zelf te komen tot economisch rechtvaardig handelen, wil kerk geloofwaardig overkomen. --- Fransman gezocht in verband met aanslag op schip Greenpeace WELLINGTON (Reuter) - De Nieuwzeelandse politie is op zoek naar een Fransman die op het Greenpeaceschip Rainbow VVarrior werd gezien kort voordat dit woensdagavond met twee bomexplosies tot zinken werd gebraekt in de haven van Auckland. Dit zei vandaag politiewoordvoerder Trcvo Tokt. Door de aanslag kwam de Nederlandse fotograaf Pereira van Greenpeaceom het leven. Interpol is ingeschakeld om te helpen de Fransman op te sporen, die Nieuw- Zeeland per vliegtuig heeft verlaten, zei Tozer. Hij zei, dat de indentiteit van de man bekend is, maar dat men deze niet openbaar wil maken. Tozer zei dat de bemanning van de Rainbow Warrior gesproken had met een man met Frans accent, die alleen maar een bezoek aan het schip scheen te brengen. „Uiteraard willen wij met hem spreken", zei Tozer. Hij voegde daar echter aan toe dat de politie iedereen nagaat die het schip bezocht en dat de Fransman „niet meer of minder verdacht is dan wie ook". ren tegen Franse kernproeven op fc atol Mururoa in het zuiden van de Stil Oceaan. Een van de zeven internationale directeuren van de milieuorganisatie Greenpeace verklaarde intussen dat de bommen, die het schip tot zinken brachten, ook gericht zouden kunnen zijn geweest tegen de leiding van de organisatie. Patrick Moore meent dat leden van een „niet met een regering verbonden extremistische organisatie met duidelijk paramilitaire trekken" de bommen zouden kunnen hebben geplaatst, maar hij ging daar niet nader op in. Moore zei dat de hele leiding van Greenpeace in Auckland was geweest voor een vergadering en dat alle zeven directeuren van plan waren geweest de nacht door te brengen op de Rainbow Warrior, maar uiteindelijk van gedachte waren veranderd. Het vlaggeschip van de organisatie zou volgende maand een vloot nebben aangevoerd om te proteste- --- BBC: nucleair conflict dreigde in Midden-Oosten LONDEN (AP) - Tijdens de oorlof van 1973 hadden zowel Israël als Egypte de beschikking over kernwapens, maar zagen er beide vanaf «te gebruiken. Dit onthulde de Britse BBC gisteravond. Volgens de BBC heeft de Israëlische regering op het punt gestaan om nucleaire Jericno I-raketten in te zetten toen de Syriërs dreigden door te breken in Galilea. Verder zou een Russisch vrachtschip kernwapens van Odessa naar Alexandrië hebben vervoerd, nadat de Egyptische president Sadat Moskou ora steun had gesmeekt. Voordat Egypte die wapens kon gebruiken werd het echter al tot een staakt het vuren gedwongen. Pakistan bevestigt rellen ISLAMABAD (AP) - De Pakistaanse regering heeft bevestigd dat bij de rellen zaterdag tussen de politie en sii'iten, m de stad Quetta 22 mensen om het leven gekomen zijn, onder wie negen politiemensen. --- is het weer wat is het weer wat is het weer wat is het weer wat door Hans de Jong Zomerse situatie Verwachting voor het Noorden, geldig tot zaterdagavond: Zonnige perioden, ook wolkenvelden en van vanavond af mogelijk plaatselijk een regen- of onweersbui. Matige af en toe vrij krachtige wind uit richtingen tussen zuidwest en zuidoost. Hoogste temperatuur vandaag tot circa 25 graden, in het Waddengebied 20 tot 22 graden, morgen wellicht nog iets warmer tot circa 27 graden. Verdere vooruitzichten: Na onweer tijdelijk wat koeler, vervolgens in de eerste helft van volgende week opnieuw 25 graden Celsius of hoger. Wat enkele weken achtereen in het Noorden niet kon, is nu wel mogelijk namelijk: de produktie van zomerse warmte. Gisteren al kwam de thermometer in Leeuwarden op 22 graden en in Gorredijk op 22.5 graden Celsius. Vandaag worden maxima van om en nabij de 25 graden bereikt, morgen zou het nog wel eens wat warmer kunnen worden. Maar tegelijk stijgt dan wel de kans op een plaatselijke regen- of onweersbui. Meer dan een tijdelijke afkoeling wordt daar niet van verwacht. En dat we dit zeggen houdt verband met de situatie in de hogere atmosfeer. De kille westelijke tot noordwestelijke stroming die zolang als transportlijn van buien- en regenstoringen heeft gefungeerd, heeft plaats gemaakt voor een warmere zuidwestelijke stroming. En daarmee wordt dan wel eens een storing aangevoerd, maar blijft de verwarming van de atmosfeer goed op peil. Het zwaartepunt van hogedruk heeft zich verplaatst van het zeegebied ten westen van Bretagne naar de Alpen, waar de barometers nu 1021 mi 11 ibar aanwijzen. Tegelijkertijd is de luchtdruk opvallend laag geworden tussen IJsland en Schotland: 990 millibar. Dat is ere vervelend voor Noorwegen, waar het uitvoerig regent en soms voor lerland en Schotland, maar minder voor Zuid-Engeland. Daar wordt het 's middags 20 tot 22 graden Vrijwel geheel Frankrijk heeft ook een zonnig en zomers weertype, alleen wordt ten noorden van de Pyreneeën en in de Franse Alpen morgen onweer van betekenis verwacht. Het hele Middellandse Zeegebied blijft zomers tot tropisch warm: Zuid-Frankrijk 30 tot 35 graden. In het Alpengebied wordt de laatste bui nu ook onderdrukt, de zon schijnt en het kwik komt op 25 graden Celsius of hoger. In Zweden en Finland is het zonnig en s middags 20 tot 25 graden. --- Zon en maan 12 juli zon op 05.34 onder 21-56 maan op 01.38 onder 165" 13 juli zon op 05.35 onder 21.55 maan op 01.54 onder IB.j» ïn de eerste twee kolommen de max. en min. laatste de neerslag van het afgelopen etmaal in müHmetert. *'* " ————————^—- ' -* Amsterdam zwaar bew. 22 13 O De Bilt onbewolkt 22 14 0 Deelen onbewolkt 22 3 0 Belde zwaar bew 21 14 n Den Helder zwaar bew. 20 5 5 ?=am JÏÏS: 1 ks, ssüe- I s s ass- sküe- 2 s j Barcelona licht bew. - 19 - sas- sas. g s r =n sss. | Ss, Frankfort zwaar bew. 22 10 0 Genève onbewolkt 26 12 0 Helsinki onbewolkt 26 12 0 Innsbruck half bew 24 10 0 Klagenfurt onbewolkt 24 HO Kopenhagen zwaar bew. 20 13 0 Liiiahon ~__ ifi 0 L^rnn ï u'Lbew- Il 7 0 ïZTr? half >** " \\ g Jenden zwaar bew. 21 15 " Mafa'a !.n^° _! " 9 - g?. SS -h gj Sr- EK g s E Hr o' K,l 0 BL E£? s fc EP s; : r.u hl_.„_.,_ u « . i 0 fs^nbül n^.fL^* .« fl 0 U. PW»... \i 7u M i? - B_ta£t onbewolkt V £ !av.v - 21 ' Tunis „?.. „„, ---