(Advertentie) / wrr^ _#>£■_#% 1% m^_#\»%l-_^^ B'J dc Rabobank heeft u alle vrijheid, wanneer het / 1* m/-^^irC^ II ■fllr* If^riir.^ ()m de uitbetaling van uw rente-opbrengsten gaat. LdV^ll W UCP \*K* 1 A\_/V| V^ M V-jllltfV* Wilt u het per kwartaal? Dat kan. Of per maand of per _„ J_ 1 m J 881? Kan óók. Zelfs vóóraf, als u wilt! Bij het afslui- A|| 11 J | fVft|^Y*4^l'"|/YGI ten van een Spaar-Vast-Rekening bepaalt u zélf op |1W 1 V^IILV^ \jyJUl V^llVlOL welk moment de rente-opbrengst wordt uitbetaald. vooraf? ■&"■*£* Rabobank Q > ■AlK,,s,cnU„T,,.n.lMl--SSW„^ln,1-nu„,hehoUden. 9^ 90^ 133(1 / ' --- De stortplaats bij Ouwsterhaule is nu nog de 'voederplaats' voor duizenden meeuwen. (Foto LC/Jan de Vries) --- Provincies krijgen niet de vrije hand Rijk blijft beslissen over terugploeggeld DEN HAAG - De regering vertrouwt de provincies en gemeenten niet als het gaat om de terugploegprojecten. Minister Jan de Koning (Sociale Zaken en Werkgelegenheid) noemt het „een gevaar dat allerlei gemeenten en provincies geld voor terugploegen verwerken in hun normale budget. Men zal sommige zaken niet volledig zelf betalen omdat ze wel via de terugploegregeling kunnen. Daardoor verliest het terugploegen een van de pijlers: net moet extra werk zijn". De bewindsman zei dit gisteravond in de Tweede Kamer waar werd gesproken over het extra bevorderen van werkgelegenheid. Omdat Jan de Koning de provincies en gemeenten niet de vrije hand wil laten, blijft hij de bewindsman die beslist of een (bouw-)project met inzet van uitkeringsgelden doorgaat of afgewezen wórdt. ,!wij kunnen centraal de mix van projecten samenstellen en dat kunnen we niet overlaten aan provincies en gemeenten. Het gaat om nonderd miljoen die we in werken steken. Het is niet alleen redelijk maar ook noodzakelijk dat het rijk de laatste toetsing doet", aldus hield De Koning gisteravond vol. Deze opstelling leidde al tot een conflict met de PvdA. De socialist Frans Moor vindt het onjuist dat het rijk de baas blijft over terugploegen en wil de beslissingen laten nemen door provincies of gemeenten. „De minister erkent toch eigenlijk al dat de beoordeling feitelijk bij de provincie ligt. Maar dan moet nog de centrale overheid beslissen. Dat beslissingsrecht hoort bij de provincie te liggen. Die kan het beste overzien waar voldoende langdurige werklozen te vinden zijn voor het uitvoeren van de projecten", zei Moor. Hij diende een motie in die dat moet bewerkstelligen maar Jan de Koning voelt er niks voor en ontraadt de motie. Daarin wordt geconstateerd dat besluitvorming over de terugploegprojecten sneller moet dan nu. Ook werkgevers en werknemers willen dat provincies snel besluiten. Het conflict over het terugploegen blijft sluimeren in de Tweede Kamer. Aanvankelijk vroegen de fractievoorzitters De Vries (CDA) en Nijpels (WD) om extra middelen omdat de regering / 100 miljoen voor dat terugploegen had weggehaald uit het regionaal beleid. Twee weken later eisten de regeringspartiien nog slechts ƒ5O miljoen. Maar ook die wens haalt het niet, zo lijkt het. Want Jan de Koning zei gisteravond dat „financieel al verregaand wordt tegemoetgeko.nen aan de wensen van de Kamer. Het gaat om een evenwichtig pakket, vijftig procent van de projecten is structuurversterkend en vijftig procent is arbeidsintenstief werk. Er is geen grond meer voor de motie die ons om extra geld vraagt", aldus de minister over de CDA-VVD-wens om toch ƒ 50 miljoen extra uit te trekken. De socialisten voorspelden gisteravond dat het extra geld voor de regio verdwijnt. „Er komen maar moties en de minister zegt tot twee keer toe dat er teen geld is. Ik heb CDA en VVD niet oren zeggen dat dat niet acceptabel is. Zulke moties als die over terugploegen kan je net zo goed meteen in de prullebak gooien", aldus constateerde namens de PvdA Bonno Spieker gisteravond in de Tweede Kamer. --- Taalspegel Ik jou myn dochter netkousen op 'e j ierdei. Myn frou draacht tsjintwurdich ek fan dy nethoazzen. . Min Frysk Geef Frysk --- Liberaal Wiebenga: VVD blij met slechte score opiniepeilingen DOKKUM - De VVD jgaat niet zonder optimisme de verkiezingen van mei 1986 in, ondanks het feit dat de partij het in opiniepeilingen niet best doet. Sterker nog: juist dankzij dat feit. Dat viel ar te leiden uit de woorden van het liberale Tweede-Kamerlid mr. Jan Kees Wiebenga, gisteravond gastspreker van de WD-afdeling Dokkum. „Opiniepeilingen zijn geen blijvend iets", hield hij in De Posthoorn zijn elf koppen tellende gehoor voor. „Sterker nog: ze veranderen steeds. En als wij nu zeer laag staan, betekent dat, dat we straks weer omhoog gaan", aldus Wiebenga. In het sternhokje, zo stelde hij de aanwezigen gerust, keert bij de kiezer het gezonde verstand wel weer terug, dat het bij enquêtes kennelijk zo laat afweten, volgens de meest recente opiniepeiling (TROS) zou de VVD er bij verkiezingen op dit moment van de 36 huidige Kamerzetels elf kwijtraken. VROUWENPAROCHIE - Als waarnemer van het vakante kantoor van notaris D. Posthumus heeft mr. Tj. J. Koelmans finaal geveild het woonhuis met hok, ondergrond, erf ca. aan de W. Dijkstrastraat 58, groot 4.46 aren. Koper voor lastgever werd R. v. d. Berg, Hallurn, voor ƒ40.610. (Inzet ƒ 40.609.) --- Bezwaren bouw kruitfabriek door GS afgewezen LEEUWARDEN - Het gemeentebestuur van Kollumerland ca. heeft volgens Gedeputeerde Staten juist gehandeld door bezwaren tegen bouwen aanlegvergunningen voor Muiden Chemie b.v. ongegrond te verklaren. Voljjens GS past vestiging van de kruitfabriek in de Koflumerwaard binnen het provinciale streekplanbeleid, terwijl er voldoende zicht is op een acceptabele milieu-hygiënische inpassing. Gedeputeerde Staten hebben daarom een verklaring van geen bezwaar afgefeven. Daarmee zijn bezwaren van de riese Milieuraad, de Waddenvereniging en de stichting Natuur en Milieu niet gehonoreerd. --- Noord-Nederland en Oudwoude: nu al voorschot op „pot" LEEUWARDEN - De coöperatieve zuivelfabrieken Noord-Nederland (Frico/Domo), Huisternoord in Oudwoude en de Ommelanden in Groningen hebben de boeren nu al een voorschot op de nabetaling uitbetaald. Het gaat om ongeveer anderhalve cent per kilogram melk. Gewoonlijk wordt dat voorschot pas aan het eind van het jaar uitbetaald, terwijl de nabetaling - het zogenaamde „potgeld" - eind april op de rekening van de aangesloten boeren wordt bijgeschreven. Dat deze drie zuivelfabrieken nu al tot uitbetaling zijn overgegaan wordt veroorzaakt door het feit dat verschillende boeren onder andere door de superheffing in liquiditeitsmoeilijkheden zijn gekomen. --- Zuiveringsinstallatie Jan de Jong vreest bij vestiging van de vuilstortplaats bij Nijehaske ook gevolgen voor de vlakbij gelegen rioolwaterzuiveringsinstallatie. Die zal volgens hem in de wintermaanden veel meeuwen van de stortplaats aantrekken. Meeuwen gaan dan namelijk naar open en 'warm' water om hun veren te wassen en dat kunnen ze in de directe omge- --- Minister floot FRAM terug Buurtbus gaat Wanswerd voorbij LEEUWARDEN - Ruim twee weken geleden zijn met gepaste trots twee Duurtbuspro jee ten van start gegaan. Een in Weststellingwerf, en een in Dongeradeel en Ferwerderadeel. Elke twee uur rijdt de buurtbus in Ferwerderadeel en Dongeradeel op het traject Jislum, Genum, Hogebeintum, Ferwerd, Reitsum, Lichtaard, Raard en Bornwird. In dat rijtje ontbreekt Wanswerd. De Wanswerders zijn er helemaal niet blij mee, dat hun dorp niet in de route is opgenomen. Teleurstelling en ergernis bij de driehonderd inwoners, die zijn aangewezen op de bus van lijn 55 die vijf keer per dag tussen Wanswerd en Leeuwarden rijdt. Dorpsbelang-voorzitter Frans de Vos noemt het onbegrijpelijk, dat zijn dorp niet in de dienstregeling is opgenomen. „Als reden is aangevoerd, dat er een aantal keren per dag een lijndienst van de FRAM in Wanswerd komt. Maar er wonen hier vrij veel oudere mensen, die zijn aangewezen op de bus als zij eens ergens anders boodschappen willen gaan doen of iemand elders willen bezoeken. Zo achterlijk zou het dus niet zijn, als de buurtbus nier ook zou komen. Het is heel vreemd, maar het schijnt zo te moeten", zo brengt hij zijn teleurstelling onder woorden. --- Eerst wel Coördinatrice mevrouw Adrianne van Diggelen uit Raard: „In eerste instantie was Wanswerd wel in de route opgenomen". De uiteindelijke beslissing om Wanswerd niet in de route op te nemen, is volgens haar destijds bij de FRAM genomen. Zij heeft inmiddels al reacties uit Wanswerd gekregen over het uitblijven van de buurtbus in dat dorp, en zal bij de FRAM deze zaak op tafel brengen. Zij hoopt dan ook, dat Wanswerd er bij de komende nieuwe dienstregeling wel bij zal zijn. Daar lijkt echter weinig kans op. Een woordvoerder van de FRAM in Heerenveen laat weten dat, zo lang lijn 55 door Wanswerd gaat, er geen sprake van kan zijn dat de buurtbus daar ook kan gaan rijden. „Een van de voorwaarden in de beschikking van de minister voor een buurtbusproject is, dat daar waar openbaar vervoer is, geen buurtbus mag rijden. In eerste instantie stond Wanswerd - mede op verzoek van de gemeente Ferwerderadeel - wel op de lijst, maar wij zijn door de minister teruggefloten. De buurtbus, die met vrijwilligers werkt, zou een te grote concurrentie vormen voor lijn 55. --- Werkgelegenheid Volgens de FRAM-woordvoerder kunnen de inwoners van Wanswerd met de gewone.bus naar Birdaard om daar op de buurtbus over te stappen. Over het aanpassen van de dienstregeling, waardoor lijn 55 niet meer door Wanswerd zou rijden, kan al evenmin sprake zijn, zo is men bij de FRAM van mening. „Daar zijn wij fel op tegen. Dat zou ten koste van de werkgelegenheid gaan op de gewone lijndienst". De eerste twee weken van het buurtbusproject hebben inmiddels aangetoond, dat deze in een behoefte voorziet. Volgens mevrouw Van Diggelen zijn er alleen maar tevreden geluiden. „De buurtbus slaat geweldig aan. Reacties als 'geweldig' en 'een uitkomst' zijn regelmatig te horen. De bezetting van de buurtbus is zelfs zo groot, dat in een aantal gevallen een extra bus moet worden ingezet om- iedereen te kunnen vervoeren". Ook de belangstelling van de (vrijwillige) chauffeurs is overweldigend. Maar liefst 56 mensen hebben zich aangemeld om in die functie dienst te doen. --- Jan de Jong van Vogelbeschermingswachten: Vogelslachting dreigt bij vestiging van vuilstortplaats bij Nijehaske JOURE - Er dreigt een ware slachting onder de vogelstand als de nieuwe provinciale vuilstortplaats bij Nijehaske wordt gevestigd. Dat is de mening van Jan de Jong uit Joure, vogelkundig medewerker van de Bond van Friese Vogelbeschermingswachten (BFVW) en van de Leeuwarder Courant. De beoogde stortplaats ligt in een netwerk van hoogspanningsleidingen en De Jong vreest dat een groot aantal vogels zich zal doodvliegen of verwonden tegen de draden, 's Winters zullen elke dag zon tienduizend meeuwen en duizenden kauwen en kraaien vanuit het noorden en noordwesten naar de nieuwe stortplaats trekken om er voedsel te zoeken, aldus De Jong. Zij moeten daarbij vele malen een hoogspanningsleiding passeren. „Der sille tüzenen sneuvelje", zo luidt De Jong's sombere voorspelling. Zoals bekend beslist het algemeen bestuur van het OLAF (Openbaar Lichaam Afvalverwijdering Friesland) vrijdag aanstaande over de nieuwe stortplaats. Het dagelijks bestuur kiest voor vestiging bij Nijehaske. De andere mogelijkheid is uitbreiding van de bestaande stortplaats in Ouwsterhaule. De Jong baseert zn verwachting vooral op net feit, dat er geen markeringen ter bescherming van de vogels aan de hoogspanningsleidingen bij Nijehaske zijn aangebracht. Dat gaai ook niet gebeuren. Het is althans niet opgenomen in de begroting van het OLAF. De BFVW wil dat zulks alsnog geschiedt als de stortplaats bij Nijehaske komt en dat vervolgens de werking ervan wordt gecontroleerd. Mochten de markeringen niet voor rekening van het OLAF komen, dan moeten PEB en/of provincie (mogelijk met rijkssubsidie) voor de kosten opdraaien, vinden de vogelbeschermers. Anders ligt het wanneer het OLAF besluit tot uitbreiding van de stort in Ouwsterhaule. Daar hoeven de uit noordelijke richting aanvliegende vogels geen hoogspanningsleiding in de omgeving te passeren, want de meest nabije ligt ten oosten van de belt. Het aantal dode vogels is er dan ook gering. Per jaar vallen er in Ouwsterhaule gemiddeld 100 a 150 draadslachtoffers, heeft De Jong middels eigen onderzoek vastgesteld. Met markering zijn hoge kosten gemoeid, zo is De Jong op een vergadering van het Landbouwschap in Leeuwarden gebleken. De kosten van het aanbrengen van zogenaamde 'krullen' belopen in het geval van nieuwe leidingen zon tienduizend gulden per kilometer. Bij Nijehaske zouden dergelijke voorzieningen voor acht a tien Kilometer nodig zijn. Bij bestaande leidingen, zoals het geval is bij Nijehaske, moeten extra voorzieningen worden getroffen, wat volgens De Jong drie a vier keer zo duur is. Zo komt hij voor het aanbrengen van de 'bargesturten', zoals de krullen wel worden genoemd, op een totaalbedrag van drie a vier ton. Onderzoek in de omgeving van Heerenveen heeft aangetoond dat het aantal draadslachtoffers daar dankzij de aangebrachte markering is verminderd met 57 tot 89 procent, afhankelijk van de grootte en de onderlinge afstand van de krullen. ving alleen in het water van de zuiveringsinstallatie. De meeuwen zullen dat water vervuilen met hun uitwerpselen en met bacteriën en rommel, die ze van de vuilstortplaats meenemen, denkt De Jong. Navraag bij de Friese Milieuraad heeft hem geleerd dat daar geen rekening mee is gehouden in de OLAF-plannen. De Jouster 'fügeltsjeman' vindt dat het water van de zuiveringsinstallatie met een net of door schuifluiken afgeschermd moet worden. In Ouwsterhaule speelt deze problematiek niet, aldus De Jong. De vogels zullen ook de landerijen in de omgeving van Nijehaske vervuilen als ze daar heen trekken om te rusten, zo verwacht Jan de Jong. Vooral zilvermeeuwen nemen vaak voedsel van de stortplaats in hun snavel mee om dat nog eens rustig af te kluiven op het grasland. Veel boeren hebben daar een hekel aan vanwege de begrazing van hun land door vee. Wie ruimt die botten, plastic materialen en andere rotzooi op en wat voor schade-uitkering krijgen de boeren, zo vraagt De Jong zich af. In Ouwsterhaule zitten de boeren overigens met hetzelfde probleem opgescheept. Overlast van meeuwen uit Nijehaske verwacht De Jong vooral in de weekeinden, wanneer er niet wordt gestort. Ze zullen dan volgens hem uitzwermen naar Heerenveen, Heerenveen-Zuid, llaskerhorne en Nijehaske zelf om voedsel bij woningen te zoeken. Dat zou bijvoorbeeld last kunnen veroorzaken bij de Smilde-vetsmelterij in Heerenveen-Zuid. Ook kunnen platte daken van fabrieks- en industrieterreinen in de omgeving sterk verontreinigd worden door rustende meeuwen, aldus De Jong, die in dat verband tevens denkt aan de spoorlijnen bij Heerenveen. En dan zwijgt hij nog over de aldaar te verwachten verkeersslachtoffers onder de vogels. Hij geeft trouwens toe dat er ook bij Ouwsterhaule vogels in het verkeer sneuvelen. Jan de Jong heeft zn bezwaren tegen de vuilstortplaats bij Nijehaske schriftelijk doen toekomen aan zn plaatsgenoot Freerk Ringnalda, CDA-fractievoorzitter in de raad van Skarsterlan. Deze vindt dat het vogelvraagstuk zeker mee moet spelen in de besluitvorming over de vestigingsplaats. De raad kan zich echter enkel over de planologische aspecten uitspreken en daarom heeft Ringnalda het 'vogelverhaal' van De Jong doorgestuurd naar drs. Jacobus Walsma uit Hardegarijp, lid van het dagelijks bestuur van het OLAF. Ook Walsma is van mening dat het stuk van De Jong in de afweging moet worden meegenomen en hij zal zn collega's in het dagelijks bestuur van De Jong's bevindingen op de hoogte stellen. Voor Jan de Jong ligt de zaak duidelijk: „De fügels wurdt hjir leed oandien troch minsklike oorsaak. Dêr moatte jo saf olie mooglik oan dwaan. Bisten easkje ek rjochten op. Der binne miljoenen foar de diskusje oer kearnenerzy ütlutsen. Dan moat der ek jild wêze foar de beskerming fan de fügels". --- Groningse werkgroep vindt: Gebruik tramlijn als recreatief object GRONINGEN - De werkgroep 'Spoorfietsen' van de Groninger Stichting Monumenten van Bedrijf en Techniek wil, dat de spoorlijn Dracnten-Groningen niet wordt opgebroken, maar gebruikt zal worden als een recreatief object. Als nieuwe bestemming ziet de werkgroep het gebruik van het baanvak als spoorfietstraject. Het gaat daarbij om een tandemachtig rijwiel, dat zich over de rails voortbeweegt en waarop een aantal mensen plaats kunnen nemen. Volgens Johannes van der Ploeg, lid van de werkgroep, is zoiets best haalbaar, maar vraagt dat wel politieke moed van de betrokken gemeentebesturen. De tramlijn Drachten-Groningen werd in 1913 gestart als buurtspoorweg voor personen en goederen. Het personenvervoer behoort al geruime tijd tot het verleden en vorig jaar juni staakte de NS ook het goederenvervoer. De gemeenten kregen de vraag voorgelegd, of zij de ondergrond van de baan wilden kopen. Dat bracht de werkgroep op het idee om de spoorlijn te handhaven voor een recreatief doel. Temeer daar de Groninger Stichting van mening is, dat de voormalige NTM-lijn historische betekenis heeft. „Het is de laatste nog aanwezige tramlijn in Nederland. Nu gebleken is, dat een museumspoorlijn financieel niet haalbaar is, biedt wellicht ons idee mogelijkheden", aldus Van der Ploeg, die inmiddels contacten heeft gelegd met een aantal gemeenten langs de tramlijn. Van der Ploeg ontkent niet, dat er nog heel wat problemen overwonnen moeten worden voor het zo ver is. „Maar het spoorfietstraject over de 42 kilometer lange baan "biedt mogelijkheden voor het toerisme. De lijn gaat door een bijzonder aantrekkelijk gebied. Denk maar eens aan Stranaheem, Leek en Roden. Al spoorfietsend zullen de mensen dezelfde ervaring hebben als destijds de machinist van de stoomtram. Bovendien is het geen luchtfietserij, want een land als Zweden kent zoiets door de bossen en ook in Spanje zijn er plannen, evenals in andere delen van ons land". Een financiële invulling heeft nog niet plaatsgevonden. Wel zal er deze week met een rijwielfabriek in Surhuisterveen een gesprek plaatsvinden over de spoor f iets. „Wij hebben wel een idee, maar het is de vraag of dat uitvoerbaar is", merkt Van der Ploeg op, die verder benieuwd is naar de reactie van de commissie Openbare Werken in Leek, die deze week het idee zal behandelen. Van der Ploeg erkent, dat met name in de dorpskommen van Peize, Leek en Roden aanpassingen moeten komen. „Het is voor ons ook geen harde eis, dat de hele lijn voor dit object gebruikt zal worden. Misschien is het ook mogelijk een gedeelte ervan te exploiteren. Dat is een zaak van de gemeenten. Maar willen de gemeenten in het Noordenveld, het Zuidelijk Westerkwartier en Smallingerland een landelijke primeur, dan zullen ze doortastend moeten handelen ---