Weer vier jaar cel tegen broers geëist
LEEUWARDEN - De fungerend procureur-generaal bij net Leeuwarder gerechtshof, mr. Hendrik Marquart Scholtz, heeft donderdag in hoger beroep tegen twee broers uit de Friese hoofdstad (22 en 24) voor een serie ernstige delicten vier jaar gevangenisstraf geëist. Conform de vordering van de officier van justitie veroordeelde de rechtbank te Leeuwarden hen eind augustus 1990 al tot vier jaar detentie.
De jongste van de broers pleegde op 5 april van verleden jaar in de Baljeestraat in Leeuwarden een gewapende overval op een dealer. Die beroving leverde hem 4 a 5 gram hasjiesj en ƒ4OO tot / 600 buit op. Maar hij kwam er niet ongedeerd van af, want bij de overval ontstond een vechtpartij, waarbij het slachtoffer hem met een sabel prikte. De rechtbank sprak de 24-jarige indertijd vrij van elke betrokkenheid bij de roof.
Op beider lijstje prijkt het uitlokken van een meineed van een stadgenoot en een poging om een andere inwoner van de Friese hoofdstad ƒ 2000 af te persen. De tenlastelegging van de ene vermeldt daarnaast het uitlokken van een tweede meineed, terwijl aan het adres van de medeverdachte het verwijt is gericht, dat hij heeft geprobeerd een ex-vriendin van een andere broer ƒ 5000 af te persen.
Marquart Scholtz sprak van zware criminaliteit, die door zware criminelen is gepleegd. Hij had het ook over 'bad guys , die zelfs mensen tot in de rechtszaal bedreigen. De advocaten van het duo, mrs. Toon Stem en Jan Leijten, bepleitten vrijspraak, omdat er te veel twijfel was over de waarde van de getuigenverklaringen dan wel omdat het overtuifend bewijs ontbrak. Uitspraak: 5 april.
---

Lemsterland wil sluiting van kalvermesterij in Oosterzee
LEMMER - De gemeente Lemsterland stuurt aan op sluiting van de kalvermesterij van Ab Hooijer in de kom van Oosterzee-Buren. Het bedrijf dat al jaren zonder hinderwetvergunning draait, heeft onlangs bij de gemeente een hinderwetvergunning aangevraagd, die evenwel door Lemsterland is geweigerd. Tegen deze weigering is door de advocaat van Hooijer een bezwaarschrift ingediend. Het college neemt een definitieve beslissing, zodra de argumentatie over dit bezwaarschrift binnen is.
„Als de hinderwetvergunning daadwerkelijk geweigerd wordt, moet het bedrijf dicht", stelt milieu-ambtenaar Douwe van der Kooij. De zaak kwam aan het rollen na publicatie van de aanvraag voor een hinderwetvergunning voor Hooijer BV. Bij de gemeente Lemsterland werden 43 Dez waarschriften ingediend tegen de aanvraag, waarvan er 37 verzameld waren in één brief. De ondertekenaars van deze brief wonen bijna allemaal aan de Beukenlaan en de Buren in Oosterzee.
Het echtpaar Boersma-van der Wildt nam het initiatief tot het indienen van het bezwaarschrift. Nel Boersma: „Het bedrijf staat tussen de huizen. Wij hebben daardoor heel veel te maken met stankoverlast. Bovendien loopt de gierput van Hooijer regelmatig over en dat laat hij gewoon in de sloot lopen. Wat hij allemaal doet, mag helemaal niet. Het is om woedend van te worden".
Andere omwonenden komen met dezelfde verhalen, maar geen van hen wil met naam genoemd worden. Een bewoonster vertelt dat zij de ramen niet open kan zetten vanwege de stankoverlast en dat ze amper de was buiten kan hangen. Nel Boersma is blij dat het bezwaar van de omwonenden is toegewezen. De gemeente publiceerde een ontwerp-beschikking waarin stond dat de vergunning geweigerd zou worden. Daartegen is Hooijer weer in beroep gegaan.
Overigens zegt Hooijer zelf van de hele procedure niets af te weten. „Wat mij betreft werk ik gewoon door.' Momenteel heeft Hooijer 750 kalveren in de mesterij. Zijn bedrijf ging vorig jaar failliet, maar volgens Hooijer werkt hij nu weer zelfstandig onder een nieuwe BV. Behalve het bedrijf in Oosterzee-Buren heeft hij ook nog een kalvermesterij aan het Westeinde in Oosterzee en een in Nieuweschans.
Hooijer kwam vorig jaar in de problemen toen de kalvermesterij heel slecht liep. Per vetgemest kalf moest hij ƒ3OO toeleggen, waardoor hij uiteindelijk een miljoenenverlies opliep. Volgens Nel Boersma heeft de kalvermesterij daarna een tijdje leeg gestaan. De problemen die vorig jaar ontstonden brachten niet alleen Hooijer zelf in moeilijkheden. Ook de toenmalige directeur van de Rabobank in Lemmer trok zich terug. Hij zou te soepel zijn geweest in net verstrekken van kredieten aan Hooijer.
Wat de gemeente betreft, moet de kalvermesterij gesloten worden. ~De definitieve hinderwetvergunning moet nog verleend worden", aldus Van der Kooij. „Daarmee wordt nog gewacht op de argumentatie van de advocaat van Hooijer, maar de gemeente wil de vergunning weigeren." Nel Boersma is op de hoogte van het standpunt van de gemeente, maar vreest dat de hele procedure te lang zal duren. „Dit duurt nog wel drie maanden en dan is hij alweer begonnen aan een nieuwe mestronde." Als Lemsterland toch nog besluit de hinderwetvergunning te verlenen, zullen de omwonenden een proces aanspannen tegen de gemeente.
Volgens mr. Frank Vermeer, advocaat van Hooijer, zijn er wel degelijk mogelijkheden voor het voortbestaan van de kalvermesterij. „Dat heb ik in mijn bezwaarschrift ook uiteen gezet. Als de gemeente toch besluit de hinderwetvergunning te weigeren, gaan wij in beroep bij de Raad van State. Dat is de enige weg die wij kunnen bewandelen."
De kalvermesterij van Hooijer in de kom van Oosterzee-Buren, die met sluiting bedreigd wordt. Foto LC/Jan de Vries
---

Voor natuur Delleburen en IJsselmeerkust geen geld
LEEUWARDEN - Het ministerie van natuurbeheer heeft voor dit jaar geen geld uitgetrokken voor natuurontwikkeling langs de IJsselmeerkust en in Delleburen. Ook de Katlijkerheide en de Makkumer Noordwaard vallen buiten de boot. In de ministeriële verdeling van gelden voor natuurontwikkeling zijn al deze Friese projecten doorgeschoven naar 1992.
In Delleburen heeft It Fryske Gea in het kader van de ruilverkaveling aangrenzende weide- en akkerbouwpercelen overgenomen. Om die stukken cultuurgrond aan het natuurgebied toe te voegen, moet de waterhuishouding worden aangepast en zal er nieuw reliëf in het landschap worden aangebracht. Dat werk kost f 500.000, een bedrag dat dus voorlopig niet beschikbaar komt.
Natuur-, Milieu- en Faunabeheer (NMF) heeft vorig jaar plannen gepresenteerd om de Friese IJsselmeerkust aan te pakken. Ook een aanvraag voor dat project is niet door de minister gehonoreerd. Het uitstel is een tegenvaller voor NMF, omdat men gebruik zou willen maken van zand dat bij het uitdiepen van de vaargeul bij Urk vrijkomt. Dat karwei wordt dit jaar uitgevoerd.
It Fryske Gea had in de Noordwaard een parkachtig moeraslandchap willen scheppen. Ook die aanvraag heeft het niet gehaald, net zo min als ideeën voor de Katlijkerheide. In dat gebied wil de natuurbeschermingsvereniging het begrazingsgebied voor Schotse Hooglanders uitbreiden, tot aan de omstreden weg Tjongervallei. Uiteindelijk moet het gebied aan de overkant, de Tjongerdellen, erbij worden betrokken. Volgens Ultsje Hosper van It Fryske Gea hoeft dat niet te betekenen dat de weg dan afgesloten moet worden. Hij ziet mogelijkheden in het creëren van bochten en het aanleggen van roosters.
De verdeling van de rijksgelden valt tegen, stelt Hosper, maar voor It Fryske Gea zijn er toch een paar lichtpuntjes. Zo komen er middelen vrij, via de Europese sb-gelden, voor uitvoering van een deelproject in de Alde Feanen. De Princenhof kan met keileem worden bekleed en daar kan ook aan actief visstandbeheer worden gedaan. In het kader van natuurontwikkeling zal in de omgeving van de Earnesleat een moerasgebied worden gemaakt.
Verder komt de vereniging in aanmerking voor bijdragen voor effectgerichte maatregelen tegen verzuring. In de Wynlannen in de Alde Feanen kan zo drie hectare terrein worden geplagd. De bedoeling is aan de noordkant van dat terrein een rietkraagfilter aan te leggen, die het water zuivert van fosfaat en stikstof. Volgens Hosper moet het mogelijk zijn de grondwaterbel, die nu naar beneden drukt, zo naar boven te halen. Het gaat om een experimenteel project, dat zal worden begeleid door de Rijksuniversiteit Groningen. Het vergt een investering van/100.000.
Daarnaast kan It Fryske Gea doorgaan met de Schapepoel bij Elsloo. Het ministerie heeft er dit jaar/40.000 voor uitgetrokken. Er worden kleine dobben uitgegraven en er wordt heide en schraalgrasland geplagd. De zuurgraad van de bodem zal daar nauwlettend in de gaten worden gehouden.
---

Onderzoek aankoop kasbedrijf Lekkum als plek voor haven
LEEUWARDEN - De gemeente Leeuwarden en het bedrijf Grontmij gaan door met de voorbereiding van een woonschepenhaven op de oorspronkelijk voorgestelde plek tussen Lekkum en Snakkerburen. Wel gaat Grontmij echter volgende week onderzoeken of de haven voor acht schepen ook is aan te leggen op de plaats van Kwekerij de Ee, eigendom van de broers Auke en Jappie Grond. Die toezegging hebben de broers gisteren gekregen in een gesprek met wethouder ir. Ap Timmermans.
In de gemeenteraadscommissie voor stadsontwikkeling had, zoals gemeld, afgelopen dinsdag een besluit moeten vallen over de plaats van de haven bij Lekkum. Die haven maakt deel uit van een plan om de bewoners van 28 schepen bii vuilstortplaats Schenkenschans vervangende ligplaatsen te bieden. De broers Grond voerden echter aan, dat de komst van acht boten nabij hun kassen het bedrijfsresultaat zeer nadelig zou beïnvloeden.
Auke en Jappie Grond hebben de gemeente daarom aangeboden hethedrijf op te kopen en daar de haven aan te leggen. Grontmij, dat als eigenaar van de vuilstort opdraait voor de kosten van de verhuizing, zal volgende week de financiële mogelijkheden van dit voorstel onderzoeken. In de tussentijd gaan de voorbereidingen voor het graven van een haven nabij het kasbedrijf gewoon door.
---


(Advertentie) SCHOON AAN DE nfvUV Uw nette pak schitterend schoon Fabriek: Gorredijk, Badweg46. Filialen- Bolsward, Dijkstraat 31. Drachten Prom Zuiderbuurt 17 A. Joure, Mi'dstraat 15. Leeuwarden, Voorstreek 102/ Schrans 99/ Nieuwestad 10. Sneek Suupmarkt 8. Wolvega, Hoofdstraat West 44. Harlingen, Voorstraat 62
---

Syrische order voor 3000 vaarzen
LEEUWARDEN - De export van vee naar het Nabije Oosten komt na de Golfoorlog nu echt op gang. Al eerder boekten de exporteurs kleine orders. Van der Ploeg en Terpsta in Leeuwarden hebben nu de opdracht binnen weten te halen 3000 drachtige vaarzen naar Syrië uit te voeren. De vaarzen zijn wel voorhanden, alleen de Syrische importeurs willen uitsluitend dieren zonder bijspenen. In Friesland worden veel vaarzen met bijspenen in het weiland losgelaten. De exporteurs raden de boeren dan ook aan de bijspenen bij het onthoornen van de dieren door een veearts te laten verwijderen.
---

Gosse Dam maakt beeld Donkerbroek
OOSTERWOLDE - Het gemeentebestuur van Ooststellingwerf wil beeldend kunstenaar Gosse Dam uit Oudwoude opdracht geven voor het maken van een kunstwerk in Donkerbroek. Het schetsontwerp van Dam heeft de voorkeur gekregen boven die van Karianne Krabbendam uit Leeuwarden en die van Suze Boschma-Berkhout. Ook de gemeentelijke adviescommissie beeldende kunst en Plaatselijk Belang hadden het ontwerp van de Oudwoudster boven aan hun lijstje staan.
Het bronzen kunstwerk beeldt een klokkeluider uit. De gemeente wil het bijna 2 meter hoge beeld het liefst plaatsen in het plantsoen tegenover restaurant Het Witte Huis. Dit kan alleen wanneer de provincie ƒ 10.000 verleent. Zonder de provinciale bijdrage valt het kunstwerk ruim een halve meter kleiner uit en zal het geplaatst worden in de omgeving van de brug in het centrum van het dorp. De gemeente, die ƒ20.000 beschikbaar stelt, hoopt dat het kunstwerk begin volgend jaar gereed is.
---

Ex-vrouw bij keel gepakt: groot deel straf voorwaardelijk
LEEUWARDEN - De Leeuwarder rechtbank heeft donderdag een 45-jarige inwoner van Harkema wegens mishandeling van zijn ex-echtgenote veroordeeld tot een gevangenisstraf van 180 dagen, waarvan 116 dagen voorwaardelijk. Deze straf houdt in, dat hij in verband met het reeds ondergane voorarrest niet meer behoeft te zitten.
Officier van justitie mr. Harm Kalsbeek had op grond van zware mishandeling een celstraf gevorderd van acht maanden, waarvan drie voorwaardelijk. Hij had er geen bezwaar tegen, dat het onvoorwaardelijke gedeelte van zijn eis in dienstverlening zou worden omgezet.
De inwoner van Harkema kon niet verkroppen, dat het slachtoffer de relatie met hem had beëindigd. Begin juni 1990 pakte hij de vrouw, die bij hem in de buurt was gaan wonen, bij de keel en kneep deze vervolgens dicht. Volgens de rechtbank heeft hij haar de schrik van haar leven bezorgd. Het rechtscollege is trouwens bezorgd voor de toekomst, want het houdt rekening met nieuwe moeilijkheden tussen beide voormalige echtelieden.
---

Groep Akkrumers ongerust over ATF
AKKRUM - De komst van afvalverwerkende bedrijf ATF naar Akkrum heeft in die plaats geleid tot de oprichting van een groep verontruste inwoners. De leden willen de ontwikkelingen rond de vorige week stop gezette scheidingsinstallatie nauwgezet volgen. Ze zijn bevreesd voor stank- en verkeersoverlast. In de groep zitten volkstuinders, naaste bewoners en vertegenwoordigers van een nabij gelegen school.
De groep meent dat er tijdens het proces, waarbij onder andere verf en lijm gescneiden worden van plastic en blik, gevaarlijke stoffen vrijkomen. Ook vindt de groep dat de proefinstallatie op een verkeerde plek staat, namelijk te dicht bij het dorp. De buurt zou niet berekend zijn op de vrachtwagens van ATF die de gebruikte verfblikken, autobanden en lijmemmers aanvoeren.
Daarnaast brengt de groep hoofd- en keelklachten van enkele buurtbewoners in verband met 'een niet thuis te brengen lucht' die van het bedrijf afkomstig zou zijn. Bij de milieu-alarmtelefoon van de provincie, de politie van Boarnsterhim en milieuwethouder Anton Nieuwdam is overigens niets over die klachten bekend. Er zijn daar geen meldingen binnen gekomen. ATF heeft er evenmin telefoontjes over gehad, aldus bedrijfsleider Piet de Meer.
De groep stelt niet tegen het bedrijf zelf te zijn. Het procesmatig verwerken van chemisch afval tot bruikbare artikelen kan op hun instemming rekenen. Wel vinden de groepsleden dat ATF buiten haar boekje is gegaan door al vast te beginnen met het nemen van proeven terwijl dat nog niet van de provincie mocht.
ATF onderzoekt momenteel welke filters er moeten komen om eventueel vrijkomende stoffen op te vangen. Ook studeert het bedrijf samen met de leverancier van stikstof op een methode waarbij verdunnerdampen kunnen worden teruggewonnen. Verdunner is een oplosmiddel dat onder meer in olieverf zit en bij bepaalde hoeveelheden tot misselijkheid kan leiden. ATF wil proberen de verdunnerdampen met behulp van zeer koud stikstof vloeibaar te maken. De stof kan in die toestand makkelijk opgevangen worden. Stikstof is in de fabriek al in ruime hoeveelheden aanwezig, omdat het nodig is voor het scheidingsproces. Tijdens de proeven die ATF vorige week mam, heeft het bedrijf onderzocht welke hoeveelheden verdunner de machine verlieten. Volgens bedrijfsleider Piet de Meer lagen de gemeten waarden ver onder de toegestane norm.
De Meer verzekerde gisteren nog eens dat de proefinstallatie niet langer dan een jaar in de loods aan de Polsleatwei zal blijven staan. Daarbij wordt gerekend vanaf het moment dat de vereiste vergunningen binnenkomen. De Meer overweegt de fabriek na die periode op het Akkrumer industrieterrein Spikerboor te vestigen.
In een brief aan één van de buurtbewoners heeft de stichting Natuuren Milieu uit Utrechl inmiddels laten weten het door ATF ontwikkelde scheidingsproeédé 'een elegante techniek' te vinden. Wel dringt Natuur en Milieu aan op spoedige duidelijkheid over de soort en de hoeveelheid koolwaterstoffen die de installatie mogelijk uitstoot.
---

Fusiescholen Sneek hervatten overleg
SNEEK - De abrupt gestaakte fusiebesprekingen tussen de rijksscholengemeenschap Magister Alvinus. de rooms-katholieke Sint Jozefmavo, de R. J. Sipkensmavo en de Algemene school voor Beroepsonderwijs (ABS) in Sneek zullen worden hervat. Dit delen het ministerie van onderwijs en de gemeente Sneek, die vanaf 1 januari 1992 de bestuurlijke baas van de vier scholen zal zijn, mee in een summiere reactie.
De beide mavo's en de rsg gooiden drie weken geleden de handdoek in de ring, toen zij van de gemeente te horen kregen, dat ook de ABS in de nieuw te vormen scholengemeenschap moest worden opgenomen. Alle scholen hebben ingestemd met een alternatief voorstel van de gemeente en het ministerie. Waaruit dat bestaat, is nog onduidelijk. Of de fusiedatum van 1 augustus 1992 gehandhaafd bljft, is niet bekend.
---

Chalets Tzummarum aanzet 'grote plannen'
TZUMMARUM - De Stichting Recreatiecentrum Barradeel heeft er alle vertrouwen in dat er over enkele jaren een compleet toeristisch sport- en recreatiecentrum is ontstaan op het sportcomplex te Tzummarum. Gistermorgen opende gedeputeerde Akke Brandenburg-Vogelzang vijf chalets die plaats kunnen bieden aan ongeveer veertig gasten. De gedeputeerde zei er bewondering voor te hebben dat de stichting een breder draagvlak zoekt voor de gemeentelijke accommodatie. Binnen een jaar heeft de stichting de eerste fase van de plannen afgerond.
De stichting hoopt in een later stadium een groter gastenverblijf te kunnen bouwen met veertig kamers. Dan wil men bij de sporthal, het zwembad, de tennisbanen en de velden ook nog meer voorzieningen. Het centrum wil zich vooral richten op sportieve groepen en scholen, ook in het buitenland en dan vooral in de Scandinavische landen. Volgens secretaris Siep Penninga van de stichting zijn de huisjes dit jaar al voor 45 procent bezet en ziet de exploitatie er goed uit. De bouw van de chalets heeft ƒ148.000 gekost. Bedrijven uit Tzummarum en omgeving hebben volgens Penninga 'foar in sacht pryske' meegewerkt.
Foto LC/Siep van Lingen
---

Ir. Bernard Bijvoet legt functie neer
LEEUWARDEN - Ir. Bernard Bijvoet heeft zijn functie als directeur van de zuivelcoöperatie Friesland Frico Domo neergelegd. Hij blijft als adviseur aan de coöperatie verbonden. Bijvoet, die gisteren 51 jaar is geworden, trad in 1982 in dienst van de Frico. In 1983 werd hij benoemd tot lid van de centrale directie van de toen gevormde Noord-Nederland. De laatste tijd maakte hij deel uit van de directie van de door fusie met CCFriesland ontstane coöperatie Friesland Frico Domo.
Met name de laatste jaren heeft Bijvoet het aan de stok gekregen met een groep boeren van de Friese deelgenoten van Noord-Nederland: Etc Takomst, De Foarütgong en Mid-Fryslên. Zij vonden dat bestuur en directie moesten worden vervangen gezien de steeds bij de vrije fabrieken achterblijvende melkprijs. Kortgeleden hebben die boeren zich op een bijeenkomst in Dronrijp nog een keer in die richting uitgesproken.
Er is een nieuw bestuur gekomen, André Olijslager wordt de nieuwe directeur, maar toen bleek dat ir. Bijvoet deel van de hoofddirectie zou blijven uitmaken, trokken de boeren opnieuw aan de bel. Piet de Jong uit Scharnegoutum, een van de verontruste boeren, zei desgevraagd dat het bestuur in Dronrijp de toezegging heeft gedaan dat Olijslager de functies in de hoofddirectie zou verdelen.
De Jong: „Wy moasten der mar fertrouwen yn ha, is üs doe sein. Wy hiene grutte problemen mei Bijvoet. De man hat beslist kwaliteiten, mar dy binne net genóch om san grut bedriuw te lieden. Wy ha no yn elts gefal wer in signaal krigen om fertrouwen yn de koöperaaasje te hawwen en de skouders deründer te setten." Van de verontruste boeren is overigens een aantal naar een andere fabriek gegaan.
Voorzitter Arie Aalberts ontkent dat het bestuur de verontruste boeren toezeggingen over de toekomstige functie van ir. Bijvoet zou hebben gedaan. „Het is niet aan het bestuur om met de leden te praten over welke medewerker dan ook. Het is aan Olijslager om te bepalen of hij met deze directie wil samenwerken of niet." Aalberts zegt dat Bijvoet zelf tot de conclusie is gekomen dat het het beste was gebruik te maken van een regeling die door de Bond van Coöperatieve Zuivelfabrieken in Friesland voor fusies is gemaakt. Dat is een soort afvloeiingsregeling, die vooral aantrekkelijk is als je er kort na een fusie gebruik van maakt.
Bijvoet blijft overigens als adviseur aan de coöperatie verbonden. In het persbericht staat: „Bestuur en directie spreken hun waardering uit voor de inzet en kundigheid waarmee Bijvoet de belangen van de onderneming heeft behartigd. Als adviseur hlijft zijn grote kennis en ervaring op zuivelgebied ten dienste van de onderneming." Bijvoet wilde geen commentaar geven. „Ik ga eerst nog een tijd voor Friesland Frico/Domo aan het werk, daarna ga ik met vakantie en dan zien wij wel verder."
BERNARD BIJVOET ...niet genoeg kwaliteiten...
---