LEEUWARDEN, 18 December. Gisteren avond heeft ten huizo van den heer commissaris des konings in deze provincie de eerste receptie voor dit saizoen plaats gehad. — Blijkens achterstaande advertentie zal de heer ten Bruggencate zijne lezing niet houden op Maandag 20, maar op Donderdag 23 December, des avonds te acht uur. De reden van dit uitstel is het abonnements-concert van den heer Hageman, dat eveneens op maandag a.s. valt. De inteekenaars op concert en lezing beide zullen deze verschikking ongetwijfeld goedkeuren. —" De heer Sakarinie Kinsbergen zal morgen (zondag) avond in den Schouwburg eene tweede voorstelling in do „plrysiek, magie , optiek, mechaniek en hydraliek" geven, en wel tegen verminderde prijzen. Het zal dan zeker niet aan een druk bezoek ontbreken. In ieder geval verdient de heer Kinsbergen dit. De eerste soiree toch op donderdag avond j.l. heeft op nieuw bewezen , dit hij het in zijn kunstvak ver heeft gebragt. Do optische voorstellingen of „agicskopische wereld-tableaux" waren mede prachtig en verwekten voortdurend uitroepen van bewondering. — Gisteren avond werd in een dar lokalen van den heer van der Wielen eene algemeene vergadering gehouden van de afdeelisg Leeuwarden der vereeniging Volksonderwijs. Door den voorzitter, dr. J. Zaaijer Az., werden de volgende mededeelingen gedaan: 1. Het afdeelingsbestuur heeft in den afgoloopeu zomer den heer A. Siekuian in de gelegenheid gesteld zich bij den heer Groeneveld te Rotterdam op de hoogte te stellen vau 't onderwijs in „Handenarbeid", waarvan het gevolg is, dat thans reeds, onderde leiding van den heer Siekman en onder toezigt van het afdeelingsbestuur, 20 betalende en 12 niet betalende leerlingen in dat vak onderwijs ontvangen. 2. Aan de gemeentescholen no. 6 en no. 10 verschafte het afdeelingsbestuur door het plaatsen van spaarbakken, systeem Kerdijk, in de verschillende klassen der leerlingen de gelegenheid hunne centen rentegevend te beleggen. Deze schoolspaarbanken hebben aanvankelijk gunstig gewerkt. Van de 400 leerlingen telt men aan de gemeenteschool no. 10 reeds 280 spaarders , die van medio September tot 4 December reeds meer clan ƒlOO hebben "-e--spaard. Ter gelegenheid van het St. Nicolaasfeest werd echter een belangrijk gedeelte der spaarpenningen terug gevraagd , grootendeels tot het aankoopen vau nuttige voorirerpen, zoodat nog ƒ64 ia de spaarbank gedeponeerd bleef. Bijna alle leerlingen van gemeenteschool no. 6 zijn spaarders, nl. 192 van de 220. De inleg bedroeg op 4 Dee. /172.60 Vi , waarvan ƒ 12.73 Vs is terug gevraagd. Bij acclamatie keurde tle vergadering de bemoeijingen van het bestuur in zake handenarbeid en schoolspaarbanken goed. Daarna trad de heer Molkenboer op en hield eene voordragt over elementair teekenonderwijs. Spr. ving aan met te zeggen , dat het teekenen de middelen aan de hand geeft om vormen terug te geven, die aan elke andere wijze van voorstelling ontsnappen. Het teekenen is nuttig en noodig, het oefent oog en hand. Het stelt den werkman in staat zelf een plan te ontwerpen van wat hij wil maken en om te begrijpen wat anderen ontworpen hebben. Het veredelt den smaak van ieder , die het beoefent en leidt tot waardeering van kunst en nijverheid. Hij stelde zich verder voor de vraag te beantwoorden: hoe kan en moet men de leerlingen der lagere school teekenen leeren ? Eon Fransch werk, getiteld: L'hktoired'un dessinateur, waaruit spr. eene belangrijke aanhaling deed, gaf een helder denkbeeld van de wijze waarop men tegenwoordig meent dat deze belangrijke tak van kunst moet worden onderwezen. Het vroegere plaatteekenen was het ware niet. Na veel voorbereidenden arbeid kwam men in 1878 in België tot het oprigten van een normaal-cursus voor onderwijzers te Leuven, waarbij niet het plaatteekenen voor goed werd gebroken en de geometrische vormen als grondslag werden aangenomen. Bij ons vond dat navolging. In den afgeloopen zomor gaven bevoegde personeu van regeringswege te Amsterdam een cursus, waarbij teekenonderwijzers in de gelegenheid werden gesteld met de methode, thans in België met- uitstekend succes gevolgd, bekend te worden. Spr. gaf in korte trekken terug den gang bij dien cursus gevolgd en toonde dien nog nader aan door te wijzen op tal van tentoongestelde teekeningeu. Men vangt aan met eenvoudige vlakke meetkundige figuren en leidt daaruit al dadelijk ornamentale vormen af, gaat daarna over tot de draadfiguren, waarbij de grondwaarheden der perspectief worden behandeld; daarop volgen voorwerpen en relief. Helder stelde spr. in het licht, dat, naarmate de tijd waarover de leerling heeft te beschikken korter is, deze methode des te meer boven de vroegere gevolgde de voorkeur verdient. Naar aanleiding van eenige vragen, hem door onderscheidene belangstellenden gedaan, gaf spr. o. a. te kennen, dat, zelfs voor die leerlingen, welke na het bezoeken der lagere school geen voortgezet teekenonderwijs ontvangen, dit onderwijs voor zoover die school het kan geven, toch van het hoogste gewigt is, al moet het zich tot vlakke ornamentiek en een weinig natuurteekenen bepalen; — dat men met kinderen van 9 a 10 jaren kan aanvangen; — dat aan de localen geen hooge eischen behoeven gesteld te worden voor het elementair teekenonderwijs en dat de bezitters van de acte lager onderwijs zeer goed in staat zijn dat teekenen aan de lagere scholen te onderwijzen. De heer Zaaijer merkt op, dat bij de normaallessen meer gewigt aan het teekenen gehecht moest worden en sluit, na den spreker den dank der vergadering te hebben gebragt voor zijne hoogst belangrijke mededeeling, deze bijeenkomst. Het belang van het onderwerp en de wijze waarop het werd behandeld, gaven den voorzitter .het.-, regt om de afwezigheid van. zoovelen, die men hier had mogen verwachten-, te betreuren. — Bij de heden gehouden aanbesteding van de levering van het voor 1881 door deze gemeente beiioodigde drukwerk, is aannemer geworden de heer A.. Jongbloed alhier, voor 14 (V 0 beneden het tarief. — In den loop dezer week is ouder het rundvee in deze gemeente een sporadisch geval van mond- en klaauwzeer voorgekomen. — Ter aanvulling van het gisteren uit de Landb. Ct. overgenomen berigt betrekkelijk den verkoop van ingevoerd vee te Port-Elizabafch Algoa-liay (Zuid-Afrika) deelen wij nog mede, dat al het genoemde vee is herkomstig uit het Priesch Rundvee-Stamboek, en wel: Marlen, stier uo. 1, cloor Andle 11. Meintema te Wirdum, verkocht voor ƒ420; Caesar, stier no. 3, cloor Folkert Ilett'iuga te Oosterend, verkocht voor ƒ540; Neellje, koe no. -',2 , door SijbrenVaïkema te Wirdum , verkocht voor ƒ375; Tuerda, koe no. 87, cloor Gerben IJmte3 Heeg te Womtnels, verkocht voor ƒ325. — Gedurende de maand November zijn in de provincie Friesland overleden 560 personen , hieronder 35 levenloos aangegevenen , zijnde, over een geheel jaar berekend, 20.7 per duizend inwoners. Er stierven beneden 1 jaar 117, van I—4 jaar 97 (te zamen 40 pet. van het geheel), van 5—13 jaar 26, van 14—19 jaar 16, van 20—49 jaar 84, van 50—61 jaar 59 , vau (15-79 jaar 98 , van 80 jaar en daarboven. De oorzaken van den dood waren o. a.: tvphus en fefefis t\ phoïdea S, rondvonk '2, mazelen 14 (o. a. het (bidt 5, Kerwerderadeel 2, Fr.tneker 8 , Idaurderadeel 3, Kollunierland en Nieuwkrui'dand 5 , Leeuwarden 10, Wijinbritseradeel 3), croup 4 , kinkhoest 38 (o. a. Acbtkarspolen 3, Forwerderadeel 2, Kollunierland en Nieuwkrmsland 2, Leeuwaralen 8, Leeuwtodetedeel 6), Menaldumadeel 3, Ooststellinirwerf 2 Tiet.jerksteradeel 2 , Wostdongeradeel 2 , \\ Bststellingwert 4), keel- en longtering :.14, ziekten der ademhalingswerktuigen bij personen jonger dan 60 jaren 48, idem ouder dan 60 jaren 30, gewelddadige dood 5 (zelfmoord 1), verdrinken 4. — De raad der gemeente Dantumadeel heeft in zijn" lieden gehouden vergadering betrekkelijk het verzoek om op zijn genomen besluit terug te komen en alsnog voor den tijd van drie maanden aan de directie der JNed. Tramweg-maatschappij toe te staan, om stoom als trekkracht te gebruiken op de lijr. Dokkum- Veenwouden — weder afwijzend beschikt. — In de plaats van den heer W. H. P. Bierman, die bedankt heeft voor de op hem uitgebragte benoeming tot lid van de kamer van koophandel en fabrieken te Dokkum, is thans gekozen de heer D. Haselhoff aldaar. Voor de gemeente Westdongeradoel zijn gekozen de heeren P. Dijkstra en J. Hiddema. — Naar wij met zekerheid vernemen, zijn tot leden der plaatselijke schoolcommissie van toezigt, bedoeld in art. 70 der wet van den 17 Aug. 1878 (Staatsblad no. 127), in Ooststellingwerf eergisteren door den gemeenteraad benoemd, de heeren: Kaptijn te Oldeberkoop, Oosterhoff to Makkinga , Feikema en mr. J. ti. Tadema te Oosterwolde en O. Melk te Donkerbroek. — Op uituoodiging van het hoofdbestuur der Hollandsche Maatschappij van Landbouw werd donderdag 1.1. eene samenkomst te Zwolle gehouden, ten einde te beraadslagen over de meening van velen, dat, om onzen goeden naam te bestendigen en onze producten in Engeland meer en meer ingang te doen vinden, het noodig is, dat ook het volgende jaar op de tentoonstelling te Birmingham voor eene goede inzending moet worden gezorgd. Afgevaardigden der Friesche en Geldersche maatschappijen hadden aan de uituoodiging gevolg gegeven. De heer Visser, van Hazerswoude, opende en leidde deze vergadering, schetste het groote nut voor den landbouw, om vooral aan tentoonstellingen in het buitenland deel te nemen , gelijk dit in 1880 gebleken was uit de praktische resultaten die voor onzen vaderlandschen landbouw verkregen zijn door de inzending van vee en zuivel op de laatstgehouden Dairy Show te Londen, en meende dat het op den weg lag der groote maatschappijen iv Nederland, om goede inzending te bevorderen. Ten slotte stelde de voorzitter de vraag: „of 't wenschelijk is de inzending naar Birmingham in 1881 te bevorderen" en, zoo ja, „hoe en welke middelen daartoe moeten worden aangewend." De vergadering was op zóó korten termijn zamengeroepen , opdat de landbouwers , die , (wanneer tot inzending werd besloten), zouden willen inzenden, zich in tij ds daartoe zouden kunnen voorbereiden. Over de beide door den voorzitter gestelde vragen werd lang gediscussieerd. Hoewel men in het algemeen en in beginsel het zeer wenschelijk achtte, het Nederlandsche vee en zuivel op elke tentoonstelling in het buitenland te exposeren, mogt men niet elk jaar eene dergelijke opoffering vau maatschappijen en particulieren vragen en verwachten, als in .1880 verkregen was voor de vee- en zuiveltentoonstelling te Londen. De afgevaardigde van de Friesche maatschappij gaf te kennen, dat men in Engeland volstrekt niet op eenigen steun, veeleer op tegenwerking moet. rekenen, doch dat het juist daarom te wenschelijker moet worden geacht, dat onze beste exemplaren vee en de puikste boter en kaas daar worden tentoongesteld, en hoewel hij in beginsel zich vóór de eerste vraag verklaart, kan hij die moeijelijk vau de tweede vraag losmaken, waarom hij ten slotte voorstelt: „dat de Hollandsclie, Friesche en Geldersche Maatschappijen van Landbouw zich binnen acht dagen en zoo mogelijk vóór het behandelen der begrooting van den minister van waterstaat enz (nog altijd zonder landbouw) per adres zullen wenden tot den betrokken minister, met aanvrage oui eene subsidie van ƒ5OOO, en met beleefd verzoek binnen eene maand de beschikking op bedoeld adres te mogen ontvangen." Dit voorstel werd door de tien aanwezige leden eenparig aangenomen , terwijl nog besloten werd, het te ontwerpen adres te doen publiceren en te verzenden aan andere Maatschappijen van Landbouw , om adhaesie daaraan te willen schenken. Daarna wordt de vergadering door den voorzitter gesloten en hij bedankt voor de goede leiding. — Aangaande het rapport betrekkelijk de kanalisatie der rivier de Tjonger, uitgebragt door de commissie in de jongste raadsvergadering van de gemeente Schoterland, meldt men ons het volgende: Dat aanvankelijk door de commissie der belanghebbende eigenaren is voorgesteld, dat bijgedragen zou worden ƒ3O per hectare hooiland en ƒ5 per hectare weidfenne en hooger weidland. Sommigen hadden hiertegen bezwaar en wensehten het klijnknd, pm de meerdere waarde , te belasten' met ƒ 100 per hectare; De commissie kon zich hiermede niet vereenigen, omdat daaruit vele onaangenaamheden zouden voortvloeijen, wijl het eene stuk klijnland soms viermaal de waarde vertegenwoordigt van een ander stuk. Niet kunnende slagen, heeft zij echter een gewijzigd voorstel aangeboden, om nl. ƒ6O per hectare kïrjnlatid bij te dragen, onder bepaling niet eerder het land ala klijnland in rekening te brengen, dan wanneer men overtuigd was dat het meer waarde dan hooiland vertegenwoordigde. Daarop is toen door bijna al do aanwezigen (een klein getal) geteekend, nogtans onder voorwaarde, dat dit plan algemeene deelneming moest verwerven. De niet opgekomenen zijn later met een en ander in kennis gesteld en herhaalde malen tot deelneming uitgenoodigd, van de 011 hectaren hooiland en 603 hectaren weidland is nu geteekend voor 511 hectaren hooiland en 284 hectaren weidland of eene totale bijdrage van ƒ16,775. Worden deze bijdragen zonder Voorwaarde gestand gedaan, hetgeen niet te verwachten is, dan zal er na ontvangst der 50 ° 0 uit de gemeentekas nog een tekort zijn van ƒ8875. 'De commissie is zeer teleurgesteld. Tot hare verwondering moest zij van onderscheidene groote landeigenareu hooren, dat zij geen belang bij de zaak hadden. 't Rapport is verzonden aan burgemeester en wethouders, met bepaling, dat de zaak vóór 1 Januarij worde afgedaan. — In de bijdragen tot de algemeeno statistiek van Nederland, uitgegeven door het departement van binnenlandsche zaken (.jaargang 1877, afdeeling V), is, onder den titel: „Toepassing van het stoomwezen op de nijverheid", eene statistiek van het stoomwezen opgenomen, waarin een overzigt van den toestand op 1 Januarij 1877 gegeven wordt. Om verschillende redenen is dat werk voor de jaren 1878 en 1879 niet voortgezet en heeft men zich op dit gebied bepaald tot eene opgaaf in de Ned. Staats Ct. van het getal stoomketels, dat op 1 Januarij van die jaren in Nederland aanwezig was. De belangrijkheid van eene dergelijke statistiek, vooral als bijdrage tot de kennis van onze nijverheiden vervoermiddelen, voor zoover daarbij gebruik wordt gemaakt van stoom, heeft doen besluiten haar op nieuw te doen zamenstellen en in het licht te geven. Eene thans door het departement van waterstaat enz. uitgegeven: „statistiek van het stoomwezen in Nederland", op 1 Januarij 1880, is als eene voortzetting van dat werk te beschouwen en daarom ook, zooveel mogelijk in denzelfden geest en in denzelfden vorm ingerigt. Alleen zijn de nominatieve staten, destijds op bl. 21 tot 136 en elders opgenomen, thans weggelaten, omdat de mededeeling der recapitulatie-staten, geklassificeerd naar de groepen van nijverheid in de provinciën, voor het doel voldoende is te achten. Voorts is de verdeeling der hoofdgroepen,' waaronder de stoomwerktuigen zijn vermeld, in de navolgende vier hoofdgroepen gebragt ,te weten: I. Stoomwatergemalen. 11. Stoomwerktuigen, gebezigd in fabrieken en dergelijke vaste inrigtingen. 111. Stoomwerktuigen , in gebruik bij den landbouw, den aanleg van werken en het blusschen van brand. IV. Stoomwerktuigen, gebezigd bij het vervoer van personen en goederen. Deze vier hoofdgroepen zijn in ondordeeleu verdeeld, op den voet van die in de statistiek over 1877. Bij de rangschikking der provinciën is, voor zooveel de groepen I, II en 111 betreft, gevolgd de, bij de instructie voor de ambtenaren van het stoomvermogen , vastgestelde indeeling van het rijk in vijf districten. Deze indeeling is, als volgt: Eerste district: Noordbrabant en Limburg. Tweede district: Zuidholland en Zeeland. Derde district: Noordholland. Vierde district: Gelderland en Utrecht. Vijfde district: Overijssel, Drenthe, Groningen en Friesland. Bij groep IV is een nieuw onderdeel voor tramlocomotieven gevoegd. Op den 1 Januarij 1880 waren aanwezig onder: Groep I. 304 stoomgemalen met 361 stoomwerktuigen, te zamen met 13.2485 nominaal paardenkrachten. Groep IL 2546 fabrieken met 3147 stoomwerktuigen, te zamen met 36,621,25 nominaal paardenkrachten. Groep 111. 776 stoomwerktuigen, te zamen 7893 nominaal paardenkrachten. Groep IV. 1104 stoomwerktuigen te zamen met 33,338.3 nominaal paardenkrachten. — Dezer dagen is verschenen het derde gedeelte van de statistiek der scheepvaart, 1879, uitgegeven door het departement van waterstaat, handel en nijverheid. Dit gedeelte bevat de statistiek der vrachtvaart door Nederlandsche schepen vau vreemde havens op vreemde haveiif. Volgens de ingekomen scheepslijsten is aan die vrachtvaart in 1879 deelgenomen door 1842 geladen schepen, nietende 1,373,468 M*. en 631 schepen in ballast, metende 349,829 M-'., zijnde 235 geladen schepen on 104,316 M*. minder, tegen 41 schepen in ballast en 85,206 M 3. minder, meer dan in IS7B. Het getal havens, waarover deze statistiek loopt, is 45. — Volgens besluit van den minister van oorlog is de Iste luit. J. Rikkers, van het te Grave in garnizoen liggende depot van het 2de regement infanterie, op zijn verzoek, krachtens punt 4 van art. 38 'der wet van 28 Augustus 1851 (Staatsblad no. 128), op ïion-aetmieü, gesteld j m afwachting &ï nader over hem zal worden beschikt. — De kamer van koophandel en fabrieken te Sneek heeft zich bij adres gewend tot den minister van waterstaat, met dringend verzoek, zoo spoedig mogelijk over te gaan tot de aanbesteding van de spoorwaglijn Stavoren—Leeuwarden. De kamer wijst er op, dat de lijn Zwolle—Almelo, die tot dezelfde wet als de bedoelde lijn behoort, volgens de berigten in de dagbladen met 1 Januarij e.k. wordt geopend, terwijl met het leggen der laatste lijn, die eene zoo welvarende en bevolkte streek zal doorloopen, nog geen aanvang is gemaakt. Handel en nijverheid van de provincie Friesland in het algemeen en die vau Leeuwarden on Sneek in bet bijzonder, hebben het grootste belang bij de ontworpen lijn. . — Volgens den provincialen almanak van Limburg bedraagt thans liet aantal kloosters in die provincie 67, te weten: . 7 kloosters van Minderbroeders, 5 van de sociëteit Jezus, 3 Redemptoristen, 10 Tertiaristen, 14 IJrsulinen, 10 Zusters van Liefde, 3 Broeders van de Onbevlekte Ontvangenis van Maria, 3 Carmelitessen, 3 van het Arme Kind Jezus, 1 klooster van Brigittinnen, 1 Conventuelen , 1 Redemptoristurnen, 1 Dames van 't H. Hart, 1 Zusters van Barmhartigheid, 1 Broeders van den H. Aloysius van Gonzaga, 1 Missiehuis, 1 Zusters van de Goddelijke Voorzienigheid en 1 Oarmelieten. —■ Aan de komtnandanten der verschillende korpsen en onderdeelen van het leger zijn van wege den minister van oorlog een aantal vragen ter beantwoording gesteld betreffende de sterkte en geoefendheid, Uitrusting en bewapening van den troep, in geval van onverwachte mobilisatie van het leger, in hoeverre de verschillende onderdeelen der korpsen zelven zullen kunnen voorzien in de vacatures, welke alsdan ontstaan door detachering van kader, enz. en omtrent de wijze waarop in bovengenoemde zaken, zoo uooclig, verbetering zoude kunnen worden gebragt. — Aanstaanden maandag zal als translateur in de Nederlandsche , Fransche , Engelsche, Duitsche, Spaansche, Italiaansche en Hebreeuwsche talen bij de arrondiss.- regtbank te Amsterdam worden boëedigd en toegelaten mevr. wed. R. Bueno de Mesquita, geb. Belinfante. Het is voor het eerst, dat in ons land eene vrouw zich voor dit vak heeft aangemeld. — Men schrijft ons uit Groningen van den 17 dezer: In navolging van onze provinciale staten heeft onze gemeenteraad in zijne jongste vergadering met groote meerderheid ook tot de conversie der 4y2 en 5 pet. gemeenteschulden besloten. De leeningen van de jaren 1865—1868 en 1873—1877 zullen daardoor afgelost en door eene, nieuwe naar 4 pet., vervangen worden. Ook zal in deze verwisseling deelen eene zoogenaamde oude gevestigde schuld tegen 4Vs pet. Deze - schuld ontleent zijnen naam aan schulden door onze gemeente gemaakt van het jaar 1630 tot het begin dezer eeuw, naar eene rente van 4 pet. 't Scheen, dat de geldschieters de voorwaarden hadden bedongen, de gelden naar willekeur te kunnen opzeggen, ten minste tegen 1864 werd door 'tbestuur met hen overeengekomen, hunne oude schuldbrieven tegen nieuwe naar 4y2 pet. te verwisselen, De geldmarkt was toen schaars, 4pet. was eene te lage rente en thans heeft het omgekeerde plaats. Overvloed van geld doet de prijs dalen en 4 pet. rente is nu voldoende. Meende men aanvankelijk, dat de groote geldbezitters cloor deze verlaging eenige schade zouden lijden, het besluit, door de alhier gevestigde spaarbank van het departement der Maatschappij tot Nut van 't Algemeen geuomen, doet ons zien, dat ook de kleine man er door getroffen wordt. Hoofdzakelijk tengevolge van renteverlaging door provincie en gemeente, zal ook de spaarbank van af 1 Januarij e.k., de door haar te geven rente met een ty| pet. verminderen. — Men meldt uit Deventer: Van de 33 bussen „verduurzaamde levensmiddelen", die gisteren aan de manschappen der infanterie zouden worden opgedischt, werden er 32 afgekeurd. Zij kregen toen brood met boter en vleesch in de plaats. — De stoomschepen Gelderland, kapitein E. W. Sikemeijer, van Rotterdam naar Batavia, vertrok van Suez den 17 dezer, des voormiddags. Alles wol; Prins van Oranje, van Amsterdam naar Batavia, is eergisteren te Napels aangekomen en heeft gisteren de reis voortgezet; Conrad, kapt. Graadt van Roggen, van Batavia naar Amsterdam, passeerde den 16 dezer Qnessant; Wyberton, kapt. Blacklin, 30 Oct. van Batavia vertrokken, is den 17 dezer te Maassluis aangekomen. — Volgens telegram uit New-York kan tusschen 17 en 19 dezer stormachtig weder uit het Z. tot West op de Britsche en Noordsche kusten verwacht worden, vergezeld van regen, welk stormachtig weder domeen storm van grootere kracht gevolgd zal worden en zich ook op de noordelijke deelen vau frankrijk zal doen gevoelen. — In een algemeene vergadering van aandeelhouders [in de Panorama-maatschappij te Amsterdam is besloten, het kapitaal van ƒ250,000 tot r 300,000 te vergrooten. Maandag e.k. wordt het panorama geopend. — In de veiling van de uitgaven der liquiderende boekhandels-firma G. L. Funke zijn de werken van Multatuli, vormende 16 declen, waaronder zijn 7 bundels Ideën, Max Havelaar, Minnebrieven enz., met den voorhanden aanzienlijken voorraad voor ƒ20,000 gekocht door den heer Jac. G. Robbers te Rotterdam. De werken van Andriessen werden gekocht door den heer A. W. Sijthoff te Leiden voor ƒ12,000. — Wij vernemen , dat do Vereeniging tegen de kwakzalverij , welke door de h.h. dr. Vitus Bruinsma alhier en dr. G. W. Bruinsma te Steenbergen wordt opgerigt, zich aanvankelijk reeds in eenigen steun mag verheugen. Er zijn thans 130 leden aƒ 3 contributie per jaar toegetreden . Zij , die nog willen medewerken kunnen bij een der genoemde heeren zich aanmelden, of vooraf een circulaire aanvragen, waarin het doel enz. der vereeniging wordt uiteengezet. — In het Zondagsblad van het Nieuws van den Dag van 29 Augustus dezes jaars komt het volgende stukje voor: ---