Een scheikundig bosch. Wanneer 15 deelen fijn gostooten kwarts of vuursteen, 1 doel kool en 10 doelen potasch (koolzuur-potasch) in een potloodkroos gesmolten worden, dan ontstaat er kiezel-zure potasch ofkiezelzure soda, dat algemeen als waterglas bekend is. In droogen toestand is het watorhelder on moeijelijk smeltbaar; fijn gestooten lost het onder aanhoudend koken in 5—7 deelenwater tot eene stroopachtige vloeistof op, die op hout of steen uitgestreken wordende, hierop als een vuurvast vernis opdroogt. Verder wordt het waterglas als cement gebruikt, alsmede tot bedekking van freeco-schilderwerk. Het komt in don handel of in vaste stukken óf vloeibaar als eeno goleiaohtige stof voor en kan bij iedero droogist voor weinig geld verkregen worden. Om nu een scheikundig bosch in korton tijd to verkrijgen , neemt men een glazen vat (b. v. molglas of inmaakglas) hoo hooger hoe beter , en vult dit met 1 deel waterglas, niet 3, 4 of 5 doelen water vermengd. De vermenging met 3 , 4 of 5 deelen water staat in omgekeerde evenredigheid mot den snelleren oflangzameren groei der hierna te molden kristallen. D. w. z. hoe dunner de oplossing van de vloeistof is, dea te langzamer is de groei, maar tevens ook fijner. Worpt men nu in deze oplossing stukjes zwavelzuur ijzer, zink, tin, koper-oxijde enz., ter grootte oener hazelnoot, dan vallen dezo op don bodem van hot glazen vat en er ontwikkelt zich al spoedig een eigenaardige volkleurige plantengroei van den meest fantastisclien vorm, wanneer men het glas onaangeroerd laat staan. E«n geacht ingezeten heeft dezer dagen zoodanig scheikundig bosch vervaardigd, dat wij in de gelegenheid waren te zien. Het is hoogst belangwekkend. "Wist men niet beter, men zou inderdaad meenen, dat het een natuurlijke plantengroei was en men echte algen voor zich had. Met niet veel moeite kan ieder zich dit kleine bosch aaa?cbaffen, en die moeite wordt ruimschoots beloond door het effect, dat zij oplevert. Overzigt der weersgesteldheid van vrijdag 17 December. (Medodceüng van het Kon. Ned. Meteorologisch Instituut.) In Frankrijk is de barometer 2 a 5 mMi gedaald, bij ons en in Noord-Duitschland 5 & 12 mM.'gorozen. Hot afwijkingsversehil is wederomgeslagen en bedraagt thans G. 5.0 M. Overal waaijcn zwakke winden. De thermometar is in ons land C a 9 gr., in Duitschland 2 47 gr., in Frankrijk 1a 2 gr. gedaald. In Frankrijk on Zuid-Duitschland is do temperatuur nog boven de normale , overal elders er onder. In Duitschland en Frankrijk is het weder nog betrokken, bij ons echter de lucht ligt bewolkt of helder. --- Mededeelingen van verschillenden aard. Een 2-jarig kind te Valthermonde is, terwijl de moeder zich even van de waschtobbe verwijderd had, op een stoel geklommen en in de tobbe gevallen. Toen de moeder terugkeerde vond ze slechts het lijkje van haar kind, met brandwonden overdekt. Een ontvanger der registratie in de buurt van Zutphen verkocht onlangs verbeurd verklaarde stroopersgeweren enz. Toen een der koopers naar zijn naam en beroep gevraagd werd, gaf hij voor 't laatste ronduit op: „strooper, meneer." Een I7jarige korporaal te Nijmegen, van fatsoenlijke familie , had liefde opgevat voor een meisje in een slecht befaamd huis. Begrijpende , dat het nimmer tot een huwelijk kon komen, kwamen beiden tot een wanhopig besluit een eind aan het leven te maken. Des avonds tegen 10 uur begaf de ongelukkige jongeling zich naar zijn geliefde, nadat hij een revolver met zes patronen had gekocht en den avoud bij een der leden zijner familie m schijnbaar opgeruimde stemming doorgebragt had. Nadat zij overlegd hadden , hoe de daad te verrigten , schreven zij een door beiden onderteekenden brief, waarin zij rekenschap gaven van de beweegredenen hunner daad. Nu schoot de korporaal het meisje door het. hart, zoodat zij terstond een lijk was. Hij zelf trachtte driemalen achtereen zk-h-zelf door een revolverschot te clooden, doch geen der wonden was terstond doodelijk. Een der bewoonsters van het huis , door een ongewoon geraas gewekt, kwam toesnellen en vond het meisje dood in de armen van den zwaar gewonden knaap. Er bestaat geen hoop op behoud van zijn leven. Ecu I'arijseh veearts beveelt het volgende kit aan voor gebarsten paardenhoeven, een kwaal a.ui sommige paarden eigen, nl. twee deelen gutta-percha en een deel fijngestooten ammoniakhars te zamengesmolten en, nadat dit mengsel bekoeld is, met een heet gemaakt mes in de barsten gesmeerd. Dit smeersel wordt zoo hard en tevens taai, dat men er spijkers in kan slaan en deze er vast in blijven zitten. Te Hockelslei, bij Vianden ,in Luxemburg, is in den nacht van 14 op 15 dezer een groot rotsblok losgeraakt en afgeschoven, met het gevolg dat drie huizen werden medegesleept en elf personen het leven hebben verloren. De vulkanische krachten der aarde blijken op vele punten thans zeer werkzaam te zijn. Terwijl nu weder uit Brescia wordt vernomen van een aardschok , die aldaar jl. vrijdag is waargenomen , en met een donderaehtig geruiseh gepaard ging, wordt uit Honolulu via San Francisco, berigt, dat de vulkaan Mauna Loa op Hawaï allergeweldigst aan het werken is. De uitbarsting begon op 5 November jl., 6 mijlen van de spits des kraters en het uitstroomen der lava gaat gepaard met vreeselijke uitbarstingen. --- Particuliere Correspondentie. Bolsward, 17 December. Gisteren avond trad do heer S. Hamolink, directeur van de Algem. Noderl. Tramwegmaatschappij, hier voor eene behoorlijk be • zette vergadering op. Het ontbonden spoorwegcomité had zich weer verbonden om, als het ware, den spreker te introduceren, en heette dan ook bij mondo van zijnen voorzitter de aanwezigen welkom. De heer Hamelink hield eene uitvoerige rede, waarvan de strekking was, om op te wekken tot deelneming, financieel, aan het tot stand komen van tramwegen in onze omstreken. Zouden de trams van hier op Harlingen, op Sneek, op Workum ongeveer 8 ton kosten , als belanghebbenden voor 2 ton teekenden, dan zou de Maatschappij het overige fourneren. Dat was der langen Redekurzer Sinn. Edoch, niet onbelangrijk waren de mededeelingen die voorafgingen. Uit de oudheid delfde de spreker het ontstaan van gemeenschapswegen op en wees zoo op den oorsprong van het gemeenschappelijk vorkeer. In Engeland had het mijnwezen tot hot bedenken van gemakkelijker middelen van vervoer aanleiding gegeven en zoo waren in de eorste helft der 17e eeuw de trams ontstaan. Lang was de geschiedenis der ontwikkeling daarvan, voor we zijn gekomen tot onzen tegenwoordigen toestand. Intusschen voldoen de tramwegen aan werkelijk bestaande behoeften, ja overtroffen in snelheid van vervoer de spoorwegen, waarom het de vraag is, of men niet blij moet zijn ala men geen spoor heeft gekregen, om daarvoor een tram te £unnen krijgen (?) Ten slotte was het om financiële ondersteuning to doen, gelijk boven opgemerkt werd. Waar niemand meer het woord vroeg, sloot do voorzitter, de heer M. A. Jentink, onder dankzegging aan den sproker en het uitspreken van hoop op goeden uitslag, de vergadering. Sneek, 17 December. Gisteren avond gaf do heer Jac. Velds , muziekonderwijzer alhier, zijn jaarlijksek benefiet-concert, 't Doed ons genoegen een talrijk gehoor aanwezig te zien , niet alleen omdat de concertgever steeds zorgt voor een rijk en gevarieerd programma, maar vooral, omdat hij een man is, die waardering in alle opzigten verdient. Ook dit concert gaf weder het duidelijkst bewijs, welk eon uitstekend pianist hij is, maar 't bood ook overigons een avond vol kunstgenot aan. Wij behoeven als medewerkers alleen do namon van de heeren Dado on Koopmans, uit Groningen, te noemen, om aan te toonen, dat, waar drio uitstekende artisten zamen werken ,of ieder afzonderlijk hunne talenten ontwikkelen, het publiek iets schoons wordt aangeboden. Aan dat drietal paarde eene jeugdig-e stadgenoote , mej. C. de V., hare welwillendo medewerking door het zingen van een vijftal nummers. Als dilettante beschikt zij over eene prachtige stem en draagt zoo eenvoudig en toch zoo vrijmoedig en juist voor, dat de zaal daverde van toejuiching na elk nummer, dat zij zong. Ferwerd, 17 December. Gisteren avond voerde de alhier bestaande rederijkerskamer „Al doende leert men" een paar tooneelstukken op. Het eerste was getiteld : Het lied van moeder. Ofschoon we geen acteurs en actrices van beroep voor ons zagen, kunnen we niet nalaten hun een woord van dank te betuigen voor de flinke wijze, waarop ieder der spelers zijne of hare rol opvatte en uitvoerde. Menig tooneol word schoon gespeeld. We zullen hier niet tot do bijzondere rollen afdalen, omdat men dan ligt partijdig wordt, doch alleen zeggen, dat het geheel uitstekend hoeft voldaan. Hei; tweede stuk: De skiuke of een skelm yn'e knip was door de spelers, hoe flink zo zich ook van hunne taak kweten, niet te redden. Zooals gewoonlijk, werd de voorstelling door den begaafden president met een gepast woord geopend en met eenige dichtregelen gesloten. "VVe wenschen de kamer Al doende ce-t men voorspoed en bloei op haro baan toe en roepen hen, die ons eenige uren van genot verschaften, een hartelijk gemeend tot weerziens toe. Sloten, 1G December. Onze reciteer-voreeniging „Harmonie", beschermheer de heer E. A. R. Lichtenvoort Cats alhier, hield heden avond ten huize van S. Khjnsma eene openbare vergadering, waarin met succes werden opgevoerd: I. De Hoogste prijs, blijspel in één bedrijf, en 11. De twaßingen, toanielstik yn trye bedrjuwen. Beide stukken werden zeer natuurlijk ten tooneele gebragt, zoodat alle aanwezigen verklaarden dozen avond veol genoegen te hebben gesmaakt. De opkomst van het publiek mag vrij talrijk genoemd worden. Oosterwoldo, 16 Docember. Heden avond hadden wjj het voorregt den heor Adriani, prodikant toNoordwoldo, als sproker to zion optreden in do vergadering dor afdeeling Oostorwolde vau hot Ned. Prot. Bond. In eono boeijendo redo schetste sprekor in don aanvang do grootscho ideeën door de grooto hervormors der ltide eeuw uitgesproken, doch door hen niet consequent uitgovoerd. Van daar bjjna stilstand op godsdienstig gebied, van daar liet gezag van den papieren paus, de lettor des bijbels, in do plaats van den onfeilbaren paus van Rome. Eindelijk de groote proleet van do 180 eeuw, do vader der moderne wereldbeschouwing en theologie, de groote Lossing, die het uitsprak: „O Luther, o groote man! gij hebt ons verlost van hot gezag des pauson, maar wie verlost ons van het knellende juk der letter," en dio in zijno nederigheid niet wist dat hij door zijn reuzengeost zelf die man zou zijn. Na het woord van Thoodor I'arkor iv herinnering te hebbon gebragt, dat er twoe soorten van grooto mannon zijn, nl. zij, dio uitspreken wat op deu bodem van aller harten sluimordo, en dus dadelijk do tijdgenooten aan hunne zegekar biudon, en zij, dio hunnen tijd vooruit zijn, dio door hunne tjjdgenooten niet begrepen worden en slechts in latere geslachten hunne bewonderaars en navolgors vinden, en Lessing bepaaldelijk tot dezo tweedo soort to hebben te rekenen, gaf spreker in vlugtigo trekken een overzigt van het veelbewogen leven van don grootcn kunstrogter en godgoloerdo Lessing, om eindelijk meer bepaaldelijk stil to staan bij hetgeen Lossing hooft gedaan voor het vrije onderzoek, voor het gezag dor rede boven dat van de letterdienst en bekrompenheid, — en als de spreker eindelijk ons het tooneel uit don „Nathan de "Wijze" voor oogen tooverdo, dat Jood en Mohammedaan en Christen elkander daar als vereonigde familieleden wedervonden, en hoopto, dat ook in deze vergadering een sprank van dien geost van Lessing mogt aanwezig zijn, dan was Lossing daarmede geen onregt gedaan, daar voegen wij den wensch er bij, dat Christenen en Christenen elkander met wat moer verdraagzaamheid mogton bejegenen, on roepen wij den spreker van heden avond eon wolgemoond „tot wederziens" too, want „zulke perziken smaken naaimeer." Het BESTUUR van de Vereeniging „Hulpkas voor- Israëlieten'" verzoekt boleofd hen, dio iets willon bijdragen voor de oerstdaags te lioudon VERLOTING van VOORWERPEN van kunst en smaak, di t in te zenden uiterlijk vóór den 25sten December e.k., ten huize van den Heer L. I. REIJZER, op den Eewal alhier. --- Latere Berigten. 's GRAVENHAGE, 17 December. Bij kon. besluit van 15 December jl., no. 18, is: 1. de gemeente Tongelré afgescheiden van het kantoor der directe belastingen, invoerregten en accjjnsen to Eindhoven c. a., en toegevoegd aan dat der directe belastingen en accjjnsen te Eindhoven (buitengemeenten) ; 2. de gemeente Zesgehuchten afgescheiden van het kantoor der directe belastingen en accijnsen te Eindhoven (buitengemeenten), en ingedeeld bij dat der zelfde middelen te Geldrop c. a., on dat kantoor gelaten onder beheer van den tegenwoordigen titularis E. L. A. H. Ariens, en 3. het kantoor der directe belastingen, invoerregten en accijnsen te Eindhoven o. a. gelaten onder beheer van den tegenwoordigen titularis A. L. van der Niepoort. Bij koninklijk besluit, is bepaald, dat in den loop van het jaar 1881, voor den tijd van vijfjaren zullen worden gedetacheerd: bij het leger in Nederlandsen Indië, de kapitein M. Jorissen, van het Bste, en de Iste luitenants P. E. Mulder, van het 2de, en H. L. LeMaire, van het 3de rogement infanterie, en bij het leger hier te lande, de na te noemen officieren der infanterie van het loger in Nederlandsen Indië, als: bij het Bste regement infanterie, de kapitein J. A. Vink; bij het 2de regement infanterie, de Iste luitenant A. J. Visser, en bij het 3do regement infanterie, de Iste luitenant G. A. Hansen. --- PER TELEGEAAF. 's GRAVENHAGE, 18 December. Tweede kamer. Aangenomen zijn de ontwerpen tot onteigening ter verbetering van het Meppelerdiep en bekrachtiging van provinciale belastingen. Voorts is aangenomen met 59 tegen 4 stemmen hoofdstuk marine der staatsbegrooting, na eenige opmerkingen van den heer de Casembroot en met verwerping van diens amendement, om de scheepsklerken op het wachtschip te Nieuwediep het onderwijs aan het instituut te Willemsoord te doen bijwonen. Met eenparige stemmen is aangenomen hoofdstuk la (nationale schuld), nadat de hoeren Gratama, Gleichman, Blussé, Wintgera, Schimmelpenninck en de Bruijn Kops sterk hadden aangedrongen op vermeerdering van het kapitaal in muntbilletten, in het belang van den staat en het publiek, dat behoefte heeft aan muntpapier van ƒ 5 en ƒ 50. De minister maakte bezwaar. De behoefte was niet zoo groot en de kosten van aanmaak hoog. Evenmin was de minister overtuigd van de noodzakelijkheid tot uitgifte van schatkistpromessen. Hoofdstuk financiën is aangevangen. Bij financiën zijn aangonomen de amendomenten om ƒ 600 te schrappen voor tractementsverhooging van enkele belasting- ambtenaren en ƒ7OO voor bureaukosten voor den directeur der registratie te Leeuwarden en tractementsverhooging voor den controleur van het buitengewoon zegel. Bij eerediensten drong de heer Donner sterk aan op eene volledige scheiding tusschen kerk en staat, door een andere financiële regeling. De minister antwoordde, dat dit eene zaak was niet enkel van hem, maar van de regering. Art. 70, het aanstellen van een bouwkundige voor den kerkbouw, ƒ5OO, werd verworpen mot 37 tegen 24 stommen, 't Geheele hoofdstuk is ten slotte aangenomen mot 54 tegen 8 stemmen. Maandag hoofdstuk oorlog. --- AMSTERDAM, 18 December. Tarwe in Maart ƒ294. --- SCHIEDAM, 18 December. Moutwijn ƒ14.75 , Jenever ƒ20.25, Amst. proef f 21.50. --- LIVERPOOL, 18 December. Katoen: verkocht 8000 bn. Invoer 5000 bn. Stemming onveranderd. --- NEW-YORK, 17 December. Wissel op Londen in goud 478y4. 5 pet. Bonds 1871 101 Vs- Katoen middl. 12.—. Petroleum 93/ i , dito te Philadelphia 9%. Rio-Koffij: laagste prijs 12y2 , hoogste prijs 123/4- Meel 475. Maïs 58. Roode Winkr- Tarwe 120. --- BERLIJN, 18 December. (Slotkoers). Rogge: Dec. 209.50, April Mei 198.—. Raapolie: April/Mei 56.40, Mei Junij 56.90. --- KEULEN, 18 December. Tarwe: dadelijk 23. —m., Maart 21.75 m ' Mei 21.70 m. Rogge: dadelijk 21.25 m'■ Maart 20.05 m., Mei 19.80 m. Raapoli'e^ dadelijk 30.— in., Mei 29.20 m. Regenachtig weder. Rijnhoogte 710centim*> --- PARIJS, 18 December Meel, 8 merken : loopende md. fr. 63.25' Jan. fr. 61.75 , 4 eerste md. fr. 60.75 , 4 md* van Maart fr. 59.75. Suiker,' witte no. 3 j fr. 65.—. Lucht bewolkt. AMSTERDAM, Is December. 17 Dec. heden STAATSPOHDSEH. pet. Nederland, Cert, Nat Schuld 2Vj W>ln 64% dito . , , 8 76%6 76% dito , , „ 4 102 101 % dito Oblig. „ 1878 4 102 V, 102 V, Griekenland, . 1825 5 i — — Italië, Cert. Aam. Amst. 5 — — Ooßtennjk, Obl. Pap. Mei-Nov. 5 62Vi6 62 dito „ „ Febr.-Aug. 5 61 Vs 6 U/4 dito „ Zilver Jan-Jufij 5 62 62 %6 dito „ „ April-Oct. 5 62% — dito „ Goud 4 — — Portugal, Oblig. 1853-1878 3 51 Vs 5iy16 Rusland,Obl.H.&Co. 1798-1816 5 99 — dito Cert. Inschr. 6e Serie 1855 5 81% 81»/i6 dito Oblig. 1864 a ƒlOOO 5 — 95% dito „ 1866 a -1000 5 95 — dito „ 1877 p. st. 20-100 5 94Vu 91% dito B 1873 Geconsolideerde 5 89% — dito „ Ie Oostersohe Leen. 5 56'/is 56 Vl6 dito » 2e „ .5 55 V* 553/16 dito „ 1875 p. st. 50-100 4% 80% 801%6 dito „ Loening 1867-1869 4 76' A 76Vs Spanje, Oblig. Buit. 1867-1875 1 21% 2P/10 dito „ „ 1876 2 43%8 43% dito „ Binn. 5000 esc. 1 20%6 20%6 dito - - 1876 2 — — Turkije, Oblig. A. S. 1865 ö 10%8 10%6 dito , - „ 1869 6 12% 12% Egypte Oblig. Leening 1876 6 70% 69% dito „ Spoorw. 1876 5 — — Noord-Amerika, Obl. V.S. 1876 4% 110% — dito , „ „ 1871 5 — lOOV4 Florida, 8 25/4 25% Louisiana, Geconsolideerde, 7 50y8 — Mexico, Oblig. 1851 3 15y,0 15Vs dito - 1864 '3 7 7%6 Brazilië, Oblig. Londen 1865 5 97% 97% Colnmbia, B 4% 33% 34% Ecuador, „ 1855 1 11V8 — Peru, , Leening 1870 6 16% 17% dito „ , 1872 5 HB/U 15%6 Venezuela, Oblig. 8 8»/)6 8% dito , 1% 4i/3 41/2 INDUSTRIËLE en FINANCIËLE ONDEBNEMINGEN. Ned, Aand. Amst. Kan.-Maats. 44U/16 44y8 „ Oblig. „ „ _ 4 — — „ Aand. N. Handelm. reso. 5 113% 113"/,6 , * Rotterd. ÏLmdelsver. 153/, lS'/j Duitschland, Aand. Rgksbank 147 Vs 147% „ Cert. Adm. Amst. — — Oostenrijk, Aand. Nat. Bank 5 / — 118% Amerika Colorado Land-Maats. 7 30 29% » Oblig. Maxwell Estato 7 — 36% SPOORWEGLEENINQEN. Ned. Mts. Ixpl. Staatssp. Aand. — — „ dito dito dito OWif. 5 — — Noderl. Centraal-Spoorw. Aauu 38% 37% dito „ Gestemp. Obl. 68 67V8 Nederï. Ind. Spoorweg Aand. 145 Vs 145y4 dito „ „ Obl. 1869 4% — — Koord-Brabant Boxtel Oblig. 4'/, — 23'/, dito » „ 1875 5 — — " Hongarije, Theiss-Spw. Aand. 5 103% 104 Ifalifi, Victcr Wrnnminl ObL 3 521/4 dito Zuid-ltaiië Spoorw. Obl. 8 50'V16 _ Volen, Warschaa-Bnimb. Aand. 4 5iy4 51% ■iusland, Groote Spw.M. „ 5 123% 1231/ s dito Baltiscbo , 8 55 55 dito Brest-ürajewo Oblig. 5 95y4 94i/3 dito CharWrt-Azow » 5 9178 91?/8 dito Jelez-OWftPi „ 5 — 883/8 dito Jelez-Urei „ 5 9»3»/é — dito Kursk-Charkow „ 5 90 90'/é dito Losowo-Sewastopol Obl. 5 84 — 'lif.o Jforsi-haui-: ':-.-3an Aand.s 72 74 lito Mosk.-Jaroslav Oblig 5 99V2 — dito Orei Vitebsk „ 5 91% 91% dito Pot:-Tim* OMig. ƒlOOO 5 — dito Riaschsk-Wiasma Aand. 5 71% 73% dito Aand. Zuid-West. Spw. 5 57% 57% .merika, Ail. M. Ohio Cert* Ob. 7 124 123% dito Cairo St. Louis „ B 7 I 77 769/l6 dito Californië Üregon B 6 1015/s — VAo Canada Southern Aand. 6 j 73u/16 74%6 •üto Ch. N.-West. Cert. „ I 1411/4 142V2 dito „ Madison ext. Obl. 7 \ — 117 iito n öoufh Westh. B 7 , — 121 dito Denver Paeifio Oblig. 7 j — dito „ Rio Urande „ 7 - 111% Uiys dito Illinois Cert. v. Aand. ! 121% 123% dito Miss. Kansas Texas Obl. 7 114% 115y4 ■u-o X.-Y.LakoErieW.Aand« ' 47V. 477/8 dito St.PaulMinn.&Man.Obl. 7 i 108i/4 lOBV2 dito Union i'ac. Hoofdl. „ 6 111% 112 LOTEN. Nederland. Stad Arugterdaa) 3 ' 108 10S dito „ Rotterdam 3 1 101% _ Oostenrjjk, Staatsleening 1854 4 ' — _ dito „ 186 U ö , — I — dito . 18S4 M6VS '■ — dito Stad Weenen 1874 997/8 j Iooi/s Uusland, Staatsleening 1864 5 137 — dito , 1866 5 131 1341/., fyianjo, Stad Madrid 1868 3 751/, 74% Turkije, Spoorwegleoning 3 9'/ï 9% ---