BUITENLAND. ALGEMEEN OVERZICHT. 18 October. Schipperen. Wij hebben indertijd de hoofdpunten medegedeeld van het partijprogram der socialisten in Duitschland onder het nieuwe regime. Daarin kwamen eenige aanstootelijke uitdrukkingen voor, die voor 't minst een glimlach moesten wekken wegens de domme driestheid, die er in doorstraalde. Op het jongste congres te Halle heelt Liebknecht nu het meerendeel van die dwaze uitdrukkingen öf verzacht, öf verdedigd, öf wel voorgesteld die geheel te schrappen. Daardoor is dat pikante program verwaterd tot eene alledaagsch program van de „gehate bourgeoisie," die ook hervormingen wenscht, zij het langs meer geleidelijken en wettigen weg. Het zou te veel ruimte in ons blad beslaan, als wij hier al de voorgestelde wijzigingen zouden overnemen. Zij beslaan toch twee kolommen van een groot blad. Op enkele der gewraakte willen wij echter de aandacht vestigen, om te doen uitkomen , dat het niet veel zaaks was, wat op dit zoo gevreesde congres tot stand werd gebracht. Liebknecht heeft o. a. de volgende toelichtingen op sommige phrasen gegeven : Men heeft bijv. iets aanstootelijks er in gevonden , dat in het programma te lezen staat: .Tegenover de arbeidersklasse zijn alle andere klassen slechts eene groote reactionaire massa." Met betrekking tot die woorden is er op gewezen, dat men toch wel genoodzaakt was , een groot eind weegs met de burgerlijke democratie samen te gaan. Maar wanneer men bedenkt, hoe indertijd alle klassen tegenover de Parijsche commune stonden, dan gaat het toch niet aan, die woorden te schrappen en kan men den zin er van hoogstens wijzigen met er bij te voegen: „zoodra er klassenbelangen in het spel komen." Op het congres te Wyden; — het eerste congres na de invoering der socialistenwet — werd besloten , in de zinsnede waarin gezegd wordt dat de partij met alle wettige middelen naar het doel streeft, het woord „wettige" te schrappen. Dit heeft veel kwaad bloed gezet. De tegenstanders zeiden dadelijk, dat met het wegvallen van dat woord het socialisme zich op den grondslag van geweld had geplaatst. Dit was echter een valsch begrip. De socialistenwet toch , waarbij de partij zoo maar buiten alle rechtsorde werd geplaatst, kon onmogelijk op den grondslag eener wet worden bestreden ; het weglaten van het woord „wettige" was dus het logische antwoord op de uitvaardiging der socialistenwet, en voor zoover was dat antwoord zelf reeds een programma. Of nu de benaming „wettige" in het programma moet worden hersteld , dit zal than3 in overweging moeten genomen worden. Eigenlijk is 't echter onverschillig; want wie van de richting der partij eene valsche voorstelling wil geven, doet het toch, of het woord „wettige" in het programma staat of niet. In den laatsten tijd is er dikwijls aanmerking op gemaakt, dat de partij zich niet flinkweg heeft verklaard omtrent de quaestie over «grond en bodem." Ook dit is niet juist. Immers, het programma zegt, dat ter bevrijding van den arbeid wordt vereischt: overdracht der arbeidsmiddelen in gemeenschappelijk bezit der maatschappij. En daar de grond tot de middelen van den arbeid behoort , ligt in die zinsnede toch reeds opgesloten, den grond tot maatschappelijk eigendom te proclameeren. Men heeft verlangd, dat in het programma zou worden opgenomen het stemrecht voor vrouwen en hare verdere gelijkstelling in rechten. Dit zou overtollig zijn. Het socialisme strijdt voor gelijkheid van recht voor alle menschen; het heeft dus geene bijzondere vrouwen quaestie. De benaming „ijzeren loonwet" zal uit het programma moeten vervallen; want als agitatiemiddel van Lassalle heeft zij uitgediend, en wetenschappelijk bestaat er geen „ijzeren loonwet". Evenzoo kan de eisch: „oprichting van productiegenootschappen" worden weggelaten, nu de eisch zich heeft overleefd. Men heeft ook den wensch te kennen gegeven , dat in het programma het „streven naar de republiek" rechtstreeks zou worden geproclameerd. Het is evenwel de vraag, of het noodig zou zijn, dit nog speciaal te zeggen ; want dat alleen de republiek het einddoel der socialistische idealen is, dat spreekt van zelf. Met het denkbeeld van volstrekte gelijkheid is trouwens het denkbeeld „republiek" van zelf verbonden. Wat een normalen werkdag betreft, het zal raadzaam zijn, in het programma slechts in het algemeen te spreken van „een met de behoeften der maatschappij overeenstemmenden werkdag." Want eerst is er aangedrongen op een werkdag van tien uren ; die eisch is nu reeds vervallen door het aandringen op een werkdag van slechts acht uren , en misschien wordt binnen korter of langer tijd ook dit cijfer weer verlaagd. En dat gelieft de professor der socialisten nog wel een wetenschappelijke en logische uiteenzetting te noemen, 't Is louter schipperen , met groote woorden spelen, agitatie verwekken onder de groote massa, die met eiken schreeuwer meegaat. Het mocht wat, zich te beroepen op de republiek, als het ideaal van gelijk recht voor allen , den heilstaat vau volstrekte gelijkheid. Wie de gebeurtenissen dagelijks volgt, die in de groote republieken van Frankrijk en Noord-Amerika, om van de overige „half beschaafde" nu niet te spreken, voorvallen, die mag van een socialistische republiek waarlijk niet den heilstaat verwachten. Dan gedraagt zich keizer Wilhelm flinker. Naar men zegt, is de Berlijnsche minister van openbare werken voornemens, op verlangen van den keizer, in de voorstad Lichtenberg bij Berlijn , en in de nabijheid van de noordelijke arbeiderskwartieren aldaar, omstreeks vier duizend woningen voor ondergeschikte ambtenaren en werklieden te bouwen, en wel tot den prijs van gemiddeld 4000 M. per huis voor een gezin. De werklieden moeten 300 M. betalen om zulk een huis te krijgen en dan wekelijks 5 M. huur, waarin begrepen is de amortisatie. Tevens zullen , op verlangen des keizers, de spoorwegtarieven tusschen Berlijn en de voorsteden ten bate der werklieden op de staatsspoorwegen zooveel mogelijk verlaagd worden. Rusland heeft thans een kerkelijken strijd aangevangen tegen de Porte. Deze heeft namelijk geen voldoening naar den zin der Grieksche synode gegeven ten aanzien van het privilegie van het Grieksche patriarchaat met betrekking tot de scholen en de rechtsmacht der geestelijkheid. Op last der synode zijn nu al de scholen en kerken der orthodoxe Grieksche Kerk te Konstantinopel en in de provinciën gesloten. Ook de Russische kapel is gesloten. Door deze sluiting wil de patriarch te kennen ge\en, dat de Grieksche Kerk zich bevindt in een toestand van vervolging. Deze maatregel maakt het laatste verweermiddel uit der Grieksche Kerk , en is sedert den Griekschen vrijheidsoorlog niet gebruikt. De patriarch handelde , zoo meldt men , zeker op last van Rusland. Men zal nu moeten atwachten , of de Porte door dit zonderlinge middel van dwang vermurwd zal worden. Het laat zich aanzien, dat de minister van finantiën in Frankrijk spoedig zijn zetel zal moeten ruimen. Er komt 19 millioen te kort. De begrootingscommissie wil dat gedekt hebben door bezuiniging. Geen der ministers wil echter een noemenswaardige som laten vallen. Blijft dus de commissie op haar stuk staan , dan zal de heer Rouvier er de zondebok van moeten worden. De verklaring door den Portugeeschen minister-president in de cortes betreffende het traktaat met Engeland afgelegd, heeft de verbolgenheid van de chauvinistische Engelsche pers gaande gemaakt. Wij gaven reeds gisteren een staaltje over van een toorn van de Times. Maar den aanhef van dat stukje kennen wij toen nog niet. Nu wij het voor ons hebben liggen, achten wij het merkwaardig genoeg, om dat ook mede te deelen. Het cityblad begint zijn peroratie aldus : „Met de edelmoedigheid, welke den Engelschen eigen is, als zij met kleine staten te doen hebben", — zoo schrijft ze woordelijk ! — „deden wij Portugal een gunstig aanbod", enz. Het blad bevestigt nu, dat de Engelsche kanonueerbooten de Zambezi zijn opgestoomd. Voorheen zegt, het blad, beweerde Portugal alleen recht te hebben op de scheepvaart in deze rivier, maar bij het tractaat werd bepaald, dat de Zambezi als een internationaal vaarwater moet beschouwd worden. Zoolang het tractaat niet bekrachtigd is , handhaaft Portugal dus zijn standpunt. Maar nu beweert de Times , dat Engeland nimmer het recht van Portugal erkend heeft en daarom de openstelling voor de scheepvaart van deze rivier blijft verlangen. Intusschen is de waarschuwing der Times reeds vervuld. Volgens een telegram van Mozambique heeft het bestuur der South African Compang den 14 September eene overeenkomst gesloten met den jeugdigen koning Mutaka , waarbij hij aan de maatschappij het district Manika afstaat. Van Portugal's zijde is daartegen gegeprotesteerd. De Engelsche commissaris heelt geantwoord , dat hij gehandeld heeft op last van hooger hand. Men meldt nu weder uit Bern, dat de verzoeningscommissie op zoovele bezwaren stuit, dat er niet veel van hare taak zal terecht komen. Ook omtrent de grondwetsherziening bestaat verschil tusschen de liberalen en clericalen. De eerstgenoemden willen, dat voortaan alleen inwoners znllen mogen medestemmen en dat de verdeeling van districten gewijzigd worde. Daarin willen de clericalen echter niet toestemmen. Men gelooft, dat een gemengde regeering , bestaande uit drie liberalen en twee conservatieven, gevormd zal worden. Intusschen hebben op verscheidene plaatsen weder rustverstoringen plaats gehad , waarbij zelfs een persoon is gevat. De Mac Kinley-wet begint zich in Amerika zelf reeds duchtig te doen gevoelen. Vooral in de westelijke staten zijn de prijzen voor vele artikelen zoo hoog opgevoerd, dat er van alle kanten klachten en adressen worden ingezonden bij de regeering. De verkiezingen, die nu juist zijn aangevangen, hebben onder den druk van die prijsverhooging plaats. De democraten trekken natuurlijk daarvan partij, door lange lijsten te verspreiden, waarop de prijzen der levensmiddelen van vroeger en thans vermeld werden. Zij hopen daardoor indruk op de massa te maken. --- Feuilleton. GRAAF FLORIS. Geschiedkundige Roman VAN A. VON DER ELBE. 13 In de groote gelagkamer vau de „Geuzenherberg" zaten de bootslieden bij de bierkruik, terwijl in de kleine aan het kanaal gelegen achterkamer de kapiteins op den burgemeester wachtten. Zij hadden zich op de banken rondom de groote, rood geverfde tafel gpschaard, die iv bet midden der kamer stond en v.in brood en wijn voorzien was. Het «Wen allen door weer en wind geharde mannen ; zoowel jonge stoute , woest uitziende gezichten waren daaronder, als mannen met grijze baarden en een grimmige uitdrukking op het gerimpelde gelaat. In aller gelaatstrekken lag nu eene zekere nieuwsgierige spanning, en de vraag : Wat mag hij willen ? werd steeds herhaald. Nu werd de deur, die van de kamer naar de gallerij aau h"t kanaal leidde , nog eens geopend, en een jonge , breedgeschouderde man met zwarten baard trad haastig binnen. Een van de scheepskapiteins vloog met een luiden kreet van verbazing op en snelde op den binnentredende toe. „Zijt gij nog onder de levenden, Dolf?" riep hij en wierp zich aan de borst van den forsch gebouwden , jongen man. „Gij zijt dus niet in Brussel geradbraakt, zooals men mij verteld heeft ? Gij hebt je dus na onzen mislukten aanslag door ondiepten en klippen weten heen te loodsen ?" „Dat heb ik, Willem van Lumey ," antwoordde de aangekomene , „ben evenals gij , een van de weinigen die in den juisten koers geraakt zijn, en nu zelfs eigenaar van een schip , dat, in plaats van naar Indië te varen, mij helpen moet, deu vervloekten Spanjaard aan onze kusten te vermorselen, evenals scheepabeschuit tusschen de tanden." „Ha , ha, een echte van het blauwe water! — Een stortvloed van hoera's voor den nieuwen watergeus ! — Ga bij ons zitten, schipper!" klonk het van alle kanten. „Kom, Dolf Garbrands," riep Lumey, „drink uit mijn beker cii doe ons eens een omstandig verhaal, hoe het je , nadat wij uit elkaar verdreven zijn , gegaan is." „Wij beraamden indertijd in Brussel plannen," zeide Dolf tot de anderen gewend, „om aan al de ellende in ons vaderland met een slag een einde te maken , en Alva's levenstouw door te hakken. Ons _.omplot was zoo: De ellendige hertog wilde in de vastenweek in het klooster (..rönendal voor zijn zieleheil bidden; in het daar dichtbij gelegeu slot van Ohain lagen wij, vijfhonderd moedige kerels , op de loer. Maar hij kwam niet; een schurk had ons verraden, het slot Ohain werd omsingeld en een wanhopige strijd begon. Ik dreef lang als een half wrak rond , keerde onder valsche vlag weer naar Brussel terug, zag trouwe wapenbroeders op een gruwelijke wijze ombrengen en besloot nu eindelijk, een ander vaarwater op te zoeken. Ik keerde naar Hoorn terug, legde mijn vader den toestand uit, nam zijn schip „De zwarte beer" , waarmede wij tot nog toe handel hadden gedreven, bewapende het en verklaarde op eigen houtje aan alle Spanjaarden den oorlog. Zoo hielp ik mijzelf in cleu rechten koers! Nu heb ik niiju lastbrief vau Oranje in den zak , en behoor vau top tot teen bij u, kapiteins!" Een hoera voor den nieuwen maat!" riep de grijze Homme Ilettinga. „Klop den hertog op de beurs, dat doet hem het meeste pijn ," lachte do Fries Galmiw, „ Liever Turksch 'dan Paapsch!" riep de woeste Roboll, terwijl hij met de vuist zóo krachtig op de tafel sloeg, dat de kruiken dansten. Iv de gelagkamer zongen juist de ruwe stemmen van de zeelieden in een dreunend koor het geuzenlied: „Sla op de trommel van dirre dom dijue ! Van dirre dom deus ATan dirre dom dijne ! Lave de geus! Is nu de leus." Willem vau Lumey legde nu zijn gespierden arm om de schouders van den weergevonden vri_nd en fluisterde , terwijl hij over zijn langen, rooden baard streek: „Ikheb mij het haar niet laten knippen noch den baard geschoren, sinds ik Hoorn en Egmond zag ter dood brengen; slechts volkomen e wraak kan mij van mijne gelofte ontslaan ! Moge zich bij den Spanjaard alles ten onderste boven keeren!" „Tot volkomen ondergang," knarsetandde Garbrands. Nu zweeg in de gelagkamer het koor, eene beweging scheen daar door do menigte te gaau. „De burgemeester komt," heette het ouder de kapiteins. De deur , die naar de gelagkamer voerde, werd geopend en Peter Medmann's deftige verschijning stapte over den drempel. De zeelieden stonden op om hem te begroeten. „Goeden dag, mijne heeren," zeute de burgemeester, terwijl hij zijn hoed afzette en zich naar dm gevlochten matten leuningstoel , die voor do tafel stond, begaf. Johan Rengers, die met veel drukte achter hem kwam binnenstormen, zette met vele beleefde woorden een mooie porseleinen wijnkruik voor de plaats vau „Zijn EdelAchtbare," neer en schudde het katoenen kussen op, «Int iv den stoel lag. De burgemeester knikte welwillend en bewaarde het stilzwijgen , tot de waard weer vertrokken was. Toen wendde hij zich tot de in spanning luisterende maDneu. Vele klachten werden over u ingeleverd, kapiteins ," begon hij, „laat u bijtijds waarschuwen , anders kan onze heer graaf u niet lano-er beschermen. Gij , Pibo Harda , hebt de°abdij Oldenklooster verwoest en hebt met uw scheepsvolk in het noorden als nonnen verkleed rondgezworven. Gij , Entens , hebt een Groninger paap met u gevoerd en driemaal aan de ra opgehangen." En toch is hij er levend afgekomen, antwoordde Entens met een grijnslach. Nadat hij het van u afgeperste losgeld verschaft heeft," viel Medmann streng in. Ik ben echter niet hier om u al uwe wandaden voor te houden, ik wil u slechts zeggen , dat wij veel krijgen te hooren eu dat voor acht dagen drie Spaansche heeren van het admiraalschip Boschhuisen bij den graaf zijn geweest om hem nog eens aan de van den kei ter en het rijk gevorderde neutraliteit te herinneren. Toen heeft hij opnieuw moeten beloven, ulieden geenerlei hulp te verleenen, heoft zijn drost, Ocko Frese, binnengeroepen eu hem in het bijzijn der Spaansche edellieden strenge bevelen ten opzichte van uwe gewelddadigheden gegeven." „Graaf Edzard is reeds dikwijls in ons vaarwater gekomen," bromde Homme Hettinga. „Graaf Edzard , de heer van Emden, heeft veel van ulieden uit te staan, en woont dicht bij de Hollandsche grenzen ," antwoordde de burgemeester koel. „Wij weten," begon nu de roodharige Willem van Lumey, „dat Alva's admiraal, Boschhuisen, met een Spaansch-Nederlandsche vloot langs de kusten kruist en op ons loert. Ik zou het daarom raadzaam vinden, dat wij uit den Dollart, de Eems en de wadden wegzeilen , door de Noordzee naar het kanaal sturen en van daar die vervloekte Spanjaarden in den rug aanvallen." „Ook hier en tusschen de eilanden is plaats genoeg," bromde Roboll eigenzinnig. „Ik wilde u slechts doen weten, mijne heeren," zeide de burgemeester, terwijl hij opstond, „dat wij u ten opzichte der Spanjaarden geenerlei hulp mogen verleenen , bedenkt dat wel!" Hij vertrok; de geuzenkapiteins bleven echter nog eenigen tijd bijeen om te beraadslagen, hoewel zij zeer van meening verschilden. V. Het was in de maand Jtfni, toen Floris buiten adem bij Sanna iv de kamer kwam stormen. „De Spaansche vloot in den Dollart!" riep hij, „de geuzen zijn verloren!" De vriendin verbleekte, zij b«greep volkomen, wat dit te beduiden had. Voor een paar dagen hadden ongeveer een dozijn vrijbuiterschepen met hunnen buit in de nabijheid van Emden het anker laten vallen ; er werd beweerd, dat het veroverde hier verkocht zou worden. Indien Boschhuisen's oorlogsvloot de ongelukkigen in den boezem van den Dollart, evenals in een val, overviel, zou deze hen verderven. Al het volk liep reeds de straat op en stak de hoofden bijeen. „De graaf is in Aurich," heette het, „drost Ocko Frese moet de geuzen helpen !" „Zij moeten landen en hun leven redden!1' „Ocko Frese mag dat niet toestaan, de graat moet zich neutraal houden," besliste Ten-Bosch, die voor zijn deur stond. Daar vuurden ook reeds de kanonnen van de burcht, van het groote kerkhof en de wallen op de schepen der geuzen, die hun anker hadden gelicht en zich onder de beschutting der Emder vestingwerken wilden redden. Zij konden die echter niet bereiken en waren dus niet in staat aan hunne vervolgers te ontkomen. In groote hoopen liepen de burgers, liepen vrouwen en kinderen naar de havenwallen en muren en zagen naar het verschrikkelijke schouwspel, dat onder hunne oogen plaats vond. Het eene schip der watergeuzeu na het andere werd door de Spanjaarden genomen. In ademlooze spanning sloegen de inwoners van Emden, die gaarne geholpen hadden maar niet konden, den ongelijken strijd gade. Op het groote kerkhof stonden zij bij honderden en konden zich niet van het aangrijpend tooneel losrukken. Een frisscke noordoostewind kwam van zee — zoodat de doeken en rokken der vrouwen heon en weer fladderden — en verhinderde het ontkomen der schepen uit de monding der Eem_. Ook Sanna , die het lot der geuzen zeer ter harte ging, was er met Floris heengeloopen. De knaap, aan haar arm geklemd, knarsetandde van machtelooze woede, en bedacht allerlei dolle plannen , hoe men helpen kon. Menigeen kende de schepen en hunne kapiteins , telkens hoorde men roepen: „D^ w Barthold Entens met zijn „Zeewijf" —"£! stuurt de groote Spanjaard op den „visch van Roboll aan ! O, zie eens, daar raken zij slaags op de Robbe !" _. Eens vloog er een schip in de lucht. Hier en daar sprong de bemanning over boor en trachtte zich door zwemmen te redden. Menigeen gelukte het ook, in booten den dijk aan den anderen kant der stad te berpi kati De 'burgers zwoeren aan alle Spanjaarden den dood , die het durfden wagen , te landen, zij stonden met hun geheele hart op de zij der geuzen. . Eenige dagen later hoorde men , dat/r* huisen alle gevangenen had laten verdrink en ophangen. Sinds die vreeselijke nederlaag vertoonden de watergeuzen zich langen tijd ni de monding der Eems , maar later zou flw ten nadeele van de Spaansche regeering vallen, dat zij andere kusten hadden o. gezocht. , , * (Wordt vervolgd-J --- BINNENLAND. LEEUWARDEN, 18 October. Bij de heden ten gemeentehuize gehouden Verpachtingen voor den tijd van drie jaren waren de hoogste bieders voor: 1. de opkomsten der bruggelden , geheven wordende voor het draaien van de Wirdumerpoortsbrug, G. J. van Riezen voor f 300 per jaar; 2. idem van de Prins Hendriksbrug, D. Tasma voor f 650 per jaar ; 3. idem van de Potmargebrug, T. Wielinga voor ƒ 815 per jaar; 4. idem van de Harlingervaartsbrug, F. Vlietstra voor f 1051 per jaar; 5. idem van de Noorderbrug, J. Huisinga voor ƒ3OO per jaar; 6. idem van de Vrouwenpoortsbrug, J. Schofïelmeer voor ƒ245 per jaar; 7. idem van het wippen der Boomsbrug, J. Kaspersuia voor ƒ155 per jaar, allen ingaande 12 Mei 1891 ; 8. de opbrengst van het marktgehl, H. Drijfhout voor ƒ 2800 per jaar, ingaande 1 Januari 1891. Alleen de verpachting van laatstgenoemde opbrengst is gegund. — Van de inschrijvingen op de geldleening, groot ƒ228,000, rentende 31/2 pet., ten behoeve van de gemeentelijke gasfabriek , is aangenomen: ƒ13,000 a 100, ƒ6OOO a99'°!/1000, ƒ60,500 a 99V04, ƒ13,000 a 99, ƒ20,000 a 98.5, ƒ20,000 a 98, ƒ20,000 a 97.5, ƒ6OOO a 97, ƒ15,000 a 9615/u , ƒ20,000 a 96 V. , ƒlO,OOO a 96Vé, ƒ20,000 a 96, ƒ4500 a 95 pet. In het geheel was ingeschreven voor ƒ228,500. — Terwijl in verscheidene andere provmciale hoofdsteden concertzaal en schouwburg reeds avond op avond zijn geopend, is het te Leeuwarden in dit opzicht nog zoo stil mogelijk. Donderdag avond as. zal evenwel in de Harmonie-zaal de gelegenheid worden gegeven, een hoogst belangwekkend concert to kunnen bijwonen, n.l. van de Arnhemsche orkest-vereeniging, onder directie van den heer J. A. Kwast. De heer van Belkum heeft er een lijst van inteekening voor doen rondgaan , die echter niet voldoenden uitslag opleverde , zoodat er nog van meer deelneming zal moeten blijken, onf het concert te doen doorgaan. De inteekening is nog steeds bij den heer van Belkum opengesteld. Zij , die zich in dezen onbetuigd hebben gelaten , kunnen hun verzuim dus nog inhalen. Het Arnhemsche orkest zelf behoeft bij het Leeuwarder publiek geen aanbeveling. In den afgeloopen zomer gaf het in den Prinsentuin een concert, dat een buitengewoon gunstigen uitslag had (_ nu zal het als symphonie-orkest optreden. Wat het als zoodanig beteekent, weet men van het concert, in Maart dezes jaars in de Harmonie-zaal gegeven; er was toen slechts e'en stem over de voortreffelijkheid der uitvoering. Het programma bevat een keur van stukken, van de eerste meesters, — wij noemen o. a. (naar de volgorde van het programma) Goldmark , Guiraud, von Beethoven (viool-concert voor te dragen door den heer Kolkmeijer), Rubinstein, Wagner en Dvörak. Mej. Ciithy Muller, de zoo verdienstelijke harpiste, van vroeger gunstig bekend , zal zich tweemalen doen hooren. Het belooft derhalve in alle opzichten een rechten kunstavond te worden. Vooral ook vergete men niet, dat men dit jaar concerten, zooals ze den vorigen winter door den heer B. Kwast werden georganiseerd , zal moeten missen. — Den In November as. zal alhier in garnizoen komen, tot het geven van rjjkunstig onderwijs aan de onbereden officieren, een detachement van het Ie regiment huzaren, sterk 2 officieren, 50 onderofficieren en minderen en 54 paarden. Commandant Ie luitenant C. E. M. de Bruijn. — Een man, die heden morgen bij een winkelier in schoenen te dezer stede drie paar pantoffels ontvreemdde, is door de politie aangehouden en ter beschikking van de justitie gesteld. — De milicien R., van het 8e regiment infanterie, die, met verlof in België vertoevende , zich in de uniform van luitenant van het Nederl. leger aldaar had vertoond, is deswege door den krijgsraad alhier veroordeeld tot eene maand gevangenisstraf. — De Kamer van koophandel en fabrieken te Groningen heeft de missive van de Friesche Handelsvereniging te Leeuwarden, inhoudende het verzoek om adhaesie tegen het overdreven ijveren voor Zondagsrust, voor kennisgeving aangenomen. — Heden is te Groningen de vergadering behouden van het Nederlandsch Schaatsrijdersbond. De voorzitter, jhr. A. E. Barnaert, wijdde een woord ter nagedachtenis aan baron de Salis. Als bestuurslid werd gekozen de heer E. L. graaf van Limburg Stirum. De wedstrijd om het meesterschap van Nederland zal te Heerenveen worden gehouden en waarschijnlijk om dat der wereld te Amsterdam. De volgende vergadering zal te Dordrecht worden gehouden. — De levering van 42,000 lijnkoeken aan de stoom-zuivelfabriek te Achlum is opgedragen aan den heer Pars te Franeker. -= De Minister van oorlog heeft openlijk zijn bijzondere tevredenheid betuigd aan den kapitein P. C. de Wilde, van den staf der artillerie, alsmede aan den kapitein E. J. P. de Bruijn, van het korps pontonniers, voor de uitnemende wijze, waarop zij zich hebben gekweten van de opdracht tot voorbereiding van de voor oorlogstijd gevorderde overtochtsmiddelen. — Door het Gerechtshof te Amsterdam is, ter vervulling van eene vacature van raadsheer in dat college, opgemaakt de navolgende alpLabelische lijst van aanbeveling: mr. W. F. v. Deinse, vice-president der Arrond.- Rechtbank te Zwolle ; mr. W. A. L. Domis, vice-president der Arrond.-Rechtbank te Amsterdam , en mr. S. Sleeswijk, rechter in de laatstgenoemde Rechtbank. — Gisteren nacht om drie uur sloeg te Amsterdam de bliksem in den schoorsteen van de stoomdiamantslijperij in de Gerard Doustraat. De schoorsteen spatte uiteen en viel op het dak van het daarnaast gelegen perceel en verbrijzelde dit. Het iiuis wordt bewoond door het gezin Schooneveld, dat aldaar een verkoopkuis houdt. Onmiddellijk na het geraas van den donder viel een gedeelte van het dak in, waarvan de beide jongelieden, die op den zolder sliepen, eenige gloeiend-heete pannen op het lichaam kregen. Den jongsten werden hierdoor de lippen verschroeid; de oudste bekwam een snede op het achterhoofd en verschillende kwetsuren in het gelaat. Zijn schedel, deelde hij mede, was bedekt met eene soort van kalklaag, welke op het hoofd als gepleisterd was, terwijl aan de haren hoegenaamd niets te bespeuren viel. IJlings naar beneden te gaan, vooral daar het rollen van pannen en steenen bleef aanhouden, was het werk van een oogenblik. Op do verdieping waar de ouders waren, was het plafond naar omlaag gekomen. De ouders noch hunne dochter hadden eenig letsel bekomen. Zooveel te meer verwoesting had echter de bliksem in zijn gevolgen in het winkelhuis, vooral in het daarachter gelegen slaapvertrek van den eigenaar en zijne vrouw aangericht. Dit slaapvertrek ia eigenlijk een door een lantaarn overdekte doorloop tusschen het voor- en het achterhuis. Op die lantaarn nu was het grootste gedeelte van den 6 M. hoogen schoorsteen van de aangrenzende! diamantslijperij terecht gekomen en wel grootendeels juist boven de slaapstede van de bewoners. Het bed van dezen lag dan ook bedolven onder honderden steenen, die, meerendeels heel gebleven , zoo goed als geen spoor van kalk vertoonden , zoodat zij het voorkomen hadden van nog ongebruikte of zeer netjes afgebikte steenen. Aan twee omstandigheden hadden de slapenden het te danken dat zij niet onder die vervaarlijke massa verpletterd zijn geworden : in de eerste plaats stond toevallig het ledikant met het hoofdeinde onder een zwaren balk , vanwaar, aan die zijde , het glas van de lantaarn uitging; in de tweede plaats was de geheele lantaarn, tegen invallende kleine voorwerpen van de buren , bedekt met ijzergaas. Dit laatste heeft een boven hun hoofd hangend stuk ijzeren dekplaat van den schoorsteen, met een gewicht van ongeveer 150 kilo, lang genoeg tegengehouden om hun de gelegenheid te geven, vóór den nootlottigen val het bed te verlaten. De vijf kinderen, die in een niet door de lantaarn overdekt gedeelte van het vertrek sliepen, bleven geheel ongedeerd; man en vrouw hebben echter van het vallend puin (gelukkig luttele) schrampen en builen opgeloopen. Het schijnt dat de bliksem de vrouw rakelings langs het lichaam is gegaan , tot welke veronderstelling zij gekomen is, omdat een deel van haar lichaam een blauwe tint vertoonde, zonder dat zij daar eenige pijn of kwetsuur had. In een woning in de Govert Flinckstraat werd , volgens het N. v. d. D., het koord , waaraan een spiegel was opgehangen, juist in het midden als met een schaar doorgeknipt. Aan geen der beide uiteinden van het koord was eenig spoor van verschroeiing. In de van der Helststraat werd een gaslicht uitgeblazen. Op een kamer van een woning daarover ontstond op een witten muur een zwartachtige teekening. Op eene hoeve onder Schellingwoude werd een paard, dat in het land liep, door den bliksem gedood. Een knaapje, dat zich op het land bevond, werd ter aarde geworpen , doch bekwam geen letsel. De kapschuur, behoorende bij het pand bewoond door Evert A.jes te Bergen , is door het inslaan van den bliksem in de asch gelegd. In den polder Eierland, op Texel, werd eene klamp graan door den bliksem getroffen. Bijna alles ging in vlammen op. Ook sloeg nTbliksem in den top «ener tjalk cue in ne haven lag. Eenig ijzerwerk werd vermeld, alsmede een touw dat tot het tuig beh. Ook sloeg de bliksem in het achterhuis der boerenwoning bewoond door de wed. v. B. aan de Oudekerkerlaan te Diemen. In korten tijd stond de geheele woning in brand. De brandweer, krachtig bijgestaan door het dag. bestuur, slaagde er in, den grooten voorraad hooi te behouden. Te Kortenhoef is de korenmolen, staande op de grens van die gemeente en Loosdrecht, tengevolge van het inslaan van den bliksem eene prooi der vlammen geworden. — Het hoofdbestuur der „Maatschappij tot Nut van 't Algemeen" heeft aan heeren bestuurders der departementen eene Circulaire gericht, waaruit blijkt dat de verlangde samenwerking met de vereeniging Volksonderwijs verkregen is ; dat benoemd zijn tot leden van de „gemengde commissie voor onder wijsbelangen" de hh.: mr W. H. K. Mouthaan, mr. H. Goeman Borgesius, A. Moens, D. Audré de la Porte, W. de Meijier en mr. A. Bloembergen Ezn., met den heer J. Bruinwold Riedel als secretaris-penningmeester, en dat als bijdrage in het schoolfonds over 1890/91 "•estort is door de „Maatschappij tot Nut van 't Algemeen" ƒ2OOO, en door de vereeniging „Volksonderwijs" ƒ5OO. Het hoofdbestuur vraagt de krachtige medewerking der bestuurders tot het bijeenbrengen van een voldoend schoolfonds. — Naar men verzekert, komt het voorstel, door den Minister van koloniën aan de Billiton-MaatSchappij gedaan ter beëindiging van het concessie-geschil hierop neder, dat de onderneming voortaan jaarlijks in den vorm van cijns aan het gouvernement zal opbrengen 10 pet. van het bruto-product, zijnde 7 pet meer dan thans wordt geheven, en verder dat, wanneer de Maatschappij meer dau ƒ 500,000 winst maakt, van dit meerdere 50 pet., alzoo de helft, aan het 'gouvernemeut van Ned.-Indië zal worden uitgekeerd. — De Nederlandsche Bank heeft gistereu den rentestand met % pet. verhoogd, zoodat deze thans is: Disconto van wissels met drie handteekeningen 3 pet., idem van wissels met twee handteekeningen en promessen 3V2 pet., idem van schuldbrieven en rentebewijzen 3y_ pet. Interest vau beleeningen binnenlandsche effecten 3y_ pet., idem van buitenlandsche effecten 4 pet., idem van goederen 3% pet., idem vau korte beleeningen 47s pet., idem van voorschotten in rekening courant 4Vs pet. — Te Leiden is tot gemeente-ontvanger benoemd mr. N. L. J. van Buttingha Wichers, wethouder der gemeente, met 1G stemmen , terwijl 8 stemmen op mr. J. 8001, ambtenaar ter gemeente-secretarie te Rotterdam, waren uitgebracht. — Men seint uit Amsterdam aan het Vad. : Het Gerechtshof heeft, naar aanleiding van de beslissing der Rechtbank in zakemej. Aaf ke Kuijpers , een onderzoek gelast op sommige punten en de preventieve hechtenis verlengd. — Aan het station Templerbend te Aken namen de Duitsche rijksambtenaren 1.1. Zaterdag ruim 20,000 K.G. Amerikaansch spek in besla», waarvan de invoer, zooals men weet, verboden is. De afzender te Maastricht had die koopwaar verzonden als spek afkomstig van varkens hier te lande. Gisteren is gevankelijk naar het huis van arrest te Almeloo overgebracht een 14-jarig meisje, dat bekend heeft te Marie, gemeente Hellendoorn, twee boerenhuizen met schuren, die eergisteren aldaar zijn in asch gelegd, in brand gestoken te hebben. Ook moet een huis, dat voor ongeveer eene maand in diezelfde buurt verbrand is, door haar zijn aangestoken. Een brutale diefstal is in de bank der Kaapkolonie gepleegd. Een troep dieven brak in het gebouw en drong door tot in de brandkast, een kamer van 8 vk. meter oppervlak bij 6 voet hoogte , waarin brandkasten met kostbare voorwerpen en papieren van waarde, net eigenuom van par culieren waren. Met welk een volliardiD^VB^*I"**"*^ digheid de boosdoeners te werk .rj, BK. uit het feit, dat zij door niet mi,2n'b,_k. steenen muren , waarvan er ecu 4 au 6 was, huu weg moesten banen en nJ°et dat zij minstens 3 weken zijn bezi BcH met he. maken van loopgraven