2de BIJVOEGSEL, behoorende bij de LEEUWARDER COURANT van Maandag 22 Juni 1891. --- LEEUWARDEN, 20 Juni. Ia de Woensdag j.l. te Oosterwolde gehouden vergadering dor landbouwvereenigiliK „Oosterwoldo on Omstreken" werd als lid aangenomen de heer Hb. Vrijburg en naar aanleiding dar voorgelezen en goedgekeurde notulen van de vorigo vergadering medogedeeld, dat door tusschenkomst vau het bestuur der vereeniging een bezending seradolla aan belanghebbenden is verstrekt, om daarmede de proef te nemon, of zij ter vervanging van de .knollen" kan dienen, zoomede lupine als proef voor groene bomesting. Onder de ingekomen stukkon kwamen voor: programma's van het 44e laudhuishoudkundig congres te Zwolle; een adres van don Veonkoloniön- Landbouwbond ta Veendam over het vrije notariaat; eon circulaire over de Bordeauxscho pap (Bouillie Bordelaise) als middel tegen de aardappelziekte en do door het Buma legaat bekroonde prijsvraag over landbouwverbetering. Daarna was aan de orde het rapport van de c ininissio tot onderzoek van den waterstand van de Biven-Tjonger. Bij monde van den heer J. A. vau Woporon rapportoorde doze commissie, dat hot haar eindelijk gelukt was, eon onderzoek in te stellen, nadat zij daarin een paar maal wegens het hooge water was verhinderd geworden. Hun omL-rzOek bjj den Duiker begonnen zijnde, bemerkten zij al heel spoedig, dat hot water aan den westkant vrij wat lager stond dan aan den oostkant. Als oorzaak vonden zij: vernauwingen in hot Diep, drijfdammen, ondiepten, en ah voornaamste oorzaak, dat niettegenstaande de bestaande verordeningen on het aanzeggen van hot Diepschoonon" door sommigen daaraan niets was gedaan. Wat het onderzoek van de hooilanden b trof, hadden zij bevonden, dat zelfs op betrekkelijk hooge gronden de graswortel wog was, de greide verrot, terwijl allerlei onkruidon, vooral wilde vlier , daarvorff in do plaats was gekomen. Op 'I- tige landen vonden zij moor een voongras, alles tengevolge van hot te lang onder water staan. De conclusie dor commissie was, om, als het kan, beteren afvoer van water te verkrijgen, daarvoor alle middelen in het werk te stellen, en om er uitvoering aan te geven, dozo vereeniging daartoe de noodige stappen doo. Het is de bea doeling der commissio niet, de hooilanden altijd droo* te hebben, maar wel om met behulp der provincie hot hooiland te kunnen oversproeien ter gelegener tijd. Daardoor zal men beter gras krijgen, daardoor beter vee, daardoor beteren mest, en tevens zal men daardosr minder kosten voor het toevoer hebben. Dit flink uitgewerkte, zakelijke rapport werd met groote belangstelling aangehoord, maar lokte nog al tegenspraak uit. De hoer Zwart vooral meende, dat men op deze wijze de zaak niet in orde zou krijgen; dat een paar on willigen de zaak kondon keeron of bemoeilijken, dat er daarom eon waterschap moet zijn. Hiervan waren sommigon groote tegenstanders, vooral wegens de hooge kosten, hetgeen do tegenwerping van Zwart uitlokte, dat verloren hooi ook al een groote waarde vertegenwoordigde. Na verdere levendige discussies werd ten slotte hot voorstel van den voorzitter, den heer Foikema, aangenomen, 1. om de eigenaren der landon aan do Tjonger op te roepen tot oene vergadering ter bespreking van de middelen tot verbetering van het Diep, en 2. om de heeren H. A. Zwart en K. v. Weperon aan de bestaande commissie (J. A. v. Weperen, E. I'osthuma en H. Koopmans) toe te voegen, ten einde een onderzoek in te stellen naar de waterschappen in de provincie Drenthe, om de vergadering van eigenaren b.g. te dienen van rapport. Dienovereenkomstig besloten zijnde, werd de vergadering gesloten. — Onderwijsverslag over 1889—90. Hooger onderwijs. De uitkomsten van het onderwiji aan de Rijks-universiteiten worden aldus omschreven : Het oordeel der hoogleeraren te Leiden over de mate van ontwikkeling en verkregen kennis der studenten is over het algemeen bevredigend. De aoulteit der godgeleerdheid meent, dat de regeling, waarbij de nieuw aangekomenen zich gedurende ëen jaar uitsluitend aan hot Hebreeuwsch en de Isfaëlietische oudheden wijden niet goed werkt. Het verplicht stellon van het schrijven van een proefschrift voor de aanstaande doctoren in de faculteit der rechtsgeleerdheid werd wederom afgekeurd. De hoogleeraren dor geneeskundige faculteit achtten alleen hen , dio hot eind-examen van een gymnasium of van eene hoogere burgerschool hebben afgelegd, voldoende ontwikkold. In de facultoit der wis- en natuurkunde werd geklaagd over onvoldoende voorbereiding van enkele studenten in de pharraacie. Verblijdend was het verschijnsel dat volo artsen onverplicht do lessen over vergelijkende ontleedkunde en dierkunde bijwoonden. Te Utrecht oordcelen de hoogleeraren in het algemeen gunstig over de uitkomsten van het onderwijs. Bij de examens der juridischo faculteit bleek opnieuw duidelijk, dat velen in de rechten studeeren, die aanleg on geschiktheid voor deze studie ten eenenmalo missen. De medisohe professoren klagen over gemis aan ontwikkeling bij de moesten van hen, die do geneeskundige studiën aanvangen na het afleggen van het litterarisch-mathematisch examen of na het toelatings-examen tot de 5e klasso van een gymnasium. Gemis aan Latijnscho taalkonnis is bij volo studenten een bozwaar. Ook do facultoit der wisen natuurkunde acht konnis van Latijn voor den arts en den pharmaceut in hooge mate wenschelijk. To Groningen zijn de hoogleoraron niet onvoldaan. Alleen klaagt de hoogleeraar in depathologio ovor de mato van ontwikkeling »a.i volo zijner sludonten. Do juridische faculteit wenscht eo;io grootere tijdsruimte tusschen do buido deelen van het doctoraal examen te zien toegelaten en het -oh__ve_ van een proefschrift facultatief gesteld. Ton aanzien van do uitkomsten van het onderwijl aan do gemeentelijke uuivorsiteit te Amsterdam zegt het verslag : over het algemeen was do indruk der faculteiten over de studiën der studonten gunstig. Do faculteit der reehtageloordhoid maakt de opmerking, dat do volo candidaatsexamons aan hot oindo van den cursus afgelegd, in vorgelijking met vroegere jaren, bijzonder hebben voldaan. Aan de Rijks-univorsiteiten waron iugoschrevon voor alle lessen 1684 (Leiden 750, Utrecht 547, Groningen 387), voor enkele lussen 86 (Leiden 27, Utreoht 35 , Groningen 24). Het getal dor voor alle lossen ingeschrevenen nam toe, te Leiden met 32, te Utrecht mot 19 en to Groningen met 16. Dat voor enkele lessen nam te Leidon met 1 en te Groningen met 11 toe, terwijl hot to Utrecht met 1 afnam. Aan do gemeentelijke universiteit te Amsterdam waron ingekomen 608 studenten voor volledig onderwijs en 33 voor enkele lossen, totaal 641. Hot aantal gymnasia steeg tot 29 door verandering van het pro-gymnasium te Gouda in een gymnasium en het aantal pro-gymnasia daalde diantengevolge tot 1. Op 1 Januari 1890 werden deze ÏDrichtingon bezocht door 2541 leerlingon, tegen 2488 in hot voorgaande jaar. Daaronder waron 32 toehoorders begrepen. Het leerplan bleef onvoranderd. Bezwaren van eenige beteekenis werden niet vernomen. De resultaten van het onderwijs mogen over het geheel gunstig genoemd worden. Aan de Vrije Universiteit to Amstordam waren 80 studonton ingeschreven. Door Rijk , provincie Noord-Holland en gemeentq Amsterdam werd in 1889 zuiver uitgegeven ten behoevo van do Universiteiten ƒ 1,313,052.63]/i, tegen ƒ1,323,403.32 in het vorig jaar. Door Rijk en gemeenten werd in 1889 voor gymnasia, gpro-ymnasia en Latijnsche scholen uitgegeven ƒ815,008.83, tegenover ƒ815,251.6272 in het vorig jaar. De inkomsten der gemeenten, na aftrek der subsidiën, boliepen ƒ212,309.271/.. In het geheel werd dus van overheidswege voor hooger onderwijs onderwijs uitgegeven ƒ2,551,183.50; de inkomsten bedroegen ƒ555,849.73. Het zuiver bodrag der uitgaven was derhalve ƒ1,995,333.77, tegenover ƒ 2,009,341.14 in 1888. Middelbaar onderwijs. In 1889 waron 37 burgerscholen on daarmede gelijkgestelde inrichtingen, die door 4500 leerlingen werden bezocht; 134 meer dan in het voorafgaande jaar. Van dit getal waron er 3050 leerlingen der burgeravondscholon en 1450 aan inrichtingen, dio voor deze in de plaats treden. Meer bijzonder bestemd voor onderwijs in teekenen enz., waren 61 scholen. Het aantal hoogere burgerscholen bedroeg 61 met 5390 leerlingen, waarvan 300 voor enkele lessen. Tot do leerlingen behoorden 291 vrouwelijke. Voorts waren er 12 middelbare meisjesscholen met 1366 leerlingen , waarvan 67 voor enkele lessen. Het totaal bodrag der uitgaven voor allo inrichtingen van middelbaar onderwijs door Rijk, provincio en gemeenten in 1889 gedaan, bedroeg ƒ2,612,719.311/!, het totaal bedrag dor inkomsten bodroeg ƒ383,663.50. Het zuiver bedrag der uitgaven was alzoo ƒ2,229.055.811/.. — In do 118 e algeineoue vergadering der Vereeniging van on voor Nederlandsche Industrie is door den secretaris mr. C. C. E. d'Engelbronner een voordracht gehouden over den toestand der Nederlandsche nijverhoid. Hij ontwikkelde nogmaals de meoning , reeds meermalen door hem verdedigd, dat bescherming noodig was en dat Nederland bij de togonwoordige regeling zachtjes aan een land zal wordon van louter consumenten — altijd zoolang men hot betalen kan. Hij wees vooral op het merkwaardige feit, dat dozo Regeering zich godrongen heeft gezien een commissie in 't leven te roepen om haar voor te lichten, ten aanzien van de ta volgen handelspolitiek. Hot schoen, en dit had bij velen groote verbazing en teleurstelling gewekt, dat de Regeering nu eerst inzag, dat de opzegging van eenige handelsverdragen Nederland in een zee van duisternis verplaatst* De van groote belezenheid en zaakkennis blijk gevende voordracht werd met de moeste aandacht aangehoord. Een der leden verklaarde echter niet in zijn overtuiging te zijn teruggebracht, dat do vrijhandel alleen onze nijverheid kan baten. Hiertegenover verklaarde een ander lid, dat in beginsel alle leden der vereeniging vrijhandelsgeziud zijn, maar velen meenen , dat mon door den drang der werkelijkheid gedwongen wordt op beschermende maatregelen bedacht te zijn. Waren alle natiën feitelijk vrijhandelsgezind , Nederland zou het ook weten te zijn. Vervolgens werden door de vergadering nog verschillende punten besproken. Ten aanzien der plannen van internationale tariefregelingen kwam men tot de slotsom , dat Nederland'» belang het beßt werd gediend door iv dit opzicht zelfstandig to blijven. Ten aanzien van den telefoondienst word besloten oen dringend verzoek tot do Regeering to richten, dat zij geheel en uitsluitend mogo wordon gomaakt tot en goëxploitoord als eon tak van Staatsdienst. --- Eene verkeerdheid bij den boekweitbouw. In den bloeitijd is boekweit zeer gevoelig voor de oostenwinden; dan waaien niet zelden hare bloemen doof, d. w. z. zij zetten geen vrucht. Evenals bij vele andere planten , zoo wordt ook de boekweit gewoonlijk veel te dicht gezaaid. Dit heeft tengevolge, dat er tal van planten boven den grond komen, die in de hoogte schieten, weinig takken hebben en hunne bloesemdragende toppen den oostenwind ter verdelging aanbieden. Zaait men de boekweit goed ruim, dan blijven de planten laag bij den grond, krijgen veel takken en zijn, alleen door de omstandigheid , dat zij hunne toppen niet omhoog steken, beschermd tegen den verdelgenden oostenwind. De boekweit moet in zeer ruime rijen, op 4 a 6 dM. afstand, naar gelang van den toestand van den grond, gezaaid worden. Dan heeft men tevens dit voordeel, dat men niet zooveel zaaizaad noodig heeft. --- Recepten voor het gereedmaken van „rhabarberstelen." I. Men snijdt de stelen aan stukjes en velt ze af, om ze met water te koken. Als ze koken doet er dan wat sago, suiker en éen ei of een weinig kaneel en wat boter in, laat zoo het geheel een poosje staan. De meer of minder zure smaak wordt door suiker geregeld. Zijn de stelen wat ouder, laat ze dan even afkoken om het overtollige zuur te neutraliseeren. 11. Men snijdt de stelen aan stukjes en velt ze af, om ze met water te koken. Als zo koken doot er dan een half pond rozijnen en een klein theekopje vol suiker in en laat ze 2 uur koken. Bij 't afnemen van 't vuur doet men er nog 2 theekopjes vol sago in. Daarna laat men het bijna koud worden, dan smaakt het beter. 111. Om pudding van rhabarberstelen te maken snijdt men zo in stukjes, neemt 't buitenste velletje er af en doet ze dan in een bakje. Voegt er een weinig water bij, raspt er ook een beetje oitroen in. Verder wordt er deeg van meel, boter on zout over gemaakt. Dit gedaan hebbende zet men het bakje in den oven. ls deze goed warm zoo zal de pudding in een half uur gereed zijn. (Sempervirens.) --- ONDERWIJS. BURGEMEESTER ex WETHOUDERS van / tttH-arden noodigen Belangliol>bouden, wier Kinderen of Pupillen na de zomer vacantie He Gemeentescholen niet moer zullnn bezoeken , nit om daarvan vóór den 8 Julij 1891 schriftelijk . 'ujg te geven aan do Hoofden der inrigtingen ,„n onderwijs, waar de Loerlmgen ter School g'Leeuwarden, den 5 Junij 1891. Burgemeester en Wethouders voornoemd, P. LTCKLAMA a NIJEHOLT , Voorzitter. P. A. BERGSMA, Secretaris. --- Landbouwkundige Mengelingen. Verkeerde gewoonten. Alle eerlijke middelen, welke kunnen strekken de landbouwers voordeel te bezorgen, moeten aangewend, alle misbruiken, die hun steeds geld kosten, afgeschaft worden. Voorbeelden w?rken soms veel meer uit dan lange verhalen en daarom komt 't ons raadzaam voor de aandacht voor het volgende to vragen. Het was dit voorjaar en ook nu nog een slappe tijd voor de kleine kooplieden om handel te drijven. Ging de prijs van het vee achteruit, de prijs van Hollandsche melk- en vare koeien en van enter ossen daalde aanmerkelijk. De kleine kooplieden zagen geen kanß om te verdionon en kochten daarom meest niet. Enkelen echter waagden het en kochten hier en daar vee van de booron. Hoe is dat echter met de meesten tot nu toe afgeloopen ? Niemand, dio hierop een betor antwoord kan goven dan een betrokken persoon en gaamo doelen wij dan ook mede wat de landbouwer CJ. Schattonburg van Noord polder hiervan zegt: Op de leverantie werd er, bijna zonder uitzondering, op het een of ander, betreft'endo het gelovorde vee, aanmerking gemaakt en in den regel aanmerkelijk gekort. Vooral mot Hollandsche kooien is dat voor do kooplieden eene schoone gelegenheid om aanmerkingen te maken. -Als nier. een hond wil gooien , kan men licht eea steen vinden", is ook hierbij juist van toepassing en men tchroomt o^k niot dat spreekwoord dit jaur in practijk te brengen. Bij Hollandsche koeien, die altijd nog al goed gevoederd worden, vindt men zoo gemakkelijk ieta betreffende do banden, de uiers, de tepels enz., te veel om te noemen. Dan wordt er direct ƒ3O, ƒ4O of ƒ5O per koe gekort, in don regel zooveel, als de koopman ziet dat hij niet meor behoeft te verliezen. Vele kooplieden, die echter geone nanmorkingeu op het vee kunnen maken, antwoorden eenvoudig: „als gij u geen ƒ5O wilt laten korten, neem de koeien dan maar weer meê terug" ; weer andoren verwijtenden boeren, dat zij hot vee in den laatsten tijd Biecht gevoederd hebben eu meer zulke uitvluchten. -laar laten de boeren zulke zaken maar blauw blauw? In de meeste gevallen , ja! Ziehier waarom. JJe meeste kleine kooplieden bezitten weinig of niets buiten het huisraad en dat is in den rogel van weinig waarde. Willen ze nu het vee niet op den bepaalden tijd ontvangen , dan moet de landbouwer den deurwaarder in den arm nemen om het gekochte gerechtelijk aan te bieden , hetgoen ook al direct kosten met zich sleept. Vervolgens moet dan het vee in een stal, meestal in een logement worden geplaatst, dat weer kosten vordert. Loopt het dan op den duur op een proces uit, dan betaalt meestal de persoon, die betalen kan en dat is in dit geval de boer. Te pleiten om een koe gebeurt niet gemakkelijk, liever wordt er maar van afgezien de zaak door to drijven. Soms wordt nog gebroboerd do zaak in der minne te sohikken ; gelukt dit niet naar genoegen van weerszijden, dan neemt men het vee weer meê naar huis en de boer lijdt de schade. Door de meeste kooplieden is dit voorjaar in zeer sterke mate gekort, vooral op de Hollandsche koeien. Verleden voorjaar , toen de markt rijzende was , hoorde men van het korten niets, toen wilden de kooplieden de winst wel in den zak steken. Ook zijn de landbouwers niet vrij te pleiten van schuld. Waarom verkoopen ze het vee , om het b.v. 4, 6of 8 weken later te leveren ? Gaat de prijs bij zoon verkoop in de hoogte, dan strijken de kooplieden de winst op; is de markt dalende, dan wordt eenvoudig gekort of' geweigerd het te ontvangon en de landbouwer kan het gelag betalen. De kansen van kooper en verkooper staan dus niet gelijk. Wanne :r men uitsluitend met eerlijke, soliede kooplieden te doen had, zou het zeer goed kunnen. Door de tegenwoordige handelwijze der meeste koopers is het echter onmogelijk geworden. Als de landbouwers besluiten niet eerder dan een dag of vier of hoogtens een week voor do aflevering te verkoopen, zal bijna zonder uitzondering dat misbruik de wereld ook uit zijn. Ook bestaat nog altijd de gewoonte, dat er op de leverantie van vee per stuk ƒ 1.25 wordt gekort, waarvoor de kooper dan moet leveren voor ieder stuk vee éen hoorntouw on het gelag betalen van den verkooper en van de personen, dio het vee gedreven hebben. Vroeger werden de boeren, die vee afleverden, in een logement door den koopman uitgenoodigd in een aparte kamer het geld te ontvangen en daar getraeteerd op koffie en wijn. Toen zal het wel noodig geweest zijn voor den koopman er per stuk ƒ1.25 af' te houden; het heeft nu echter geen recht van bestaan meer. Alle kooplieden tracteeren tegenwoordig de boeren en drijvers op bier of brandewijn met suiker, in geen geval wordt meer wijn aangeboden. Nu wordt den koopman gaarne gegund , das hij vau die ƒ 1.25 een weinig overhoudt, maar ook hiervan wordt soms misbruik gemaakt. Het gebeurt soms als de boer het geld ontvangen heeften vertrekt, dat den drijvers spoedig wordt aangezegd , dat het „geiag aan" is, al worden er ook 10 beesten geleverd door twee of drie personen. Op zoon manier houdt men er mede op en wordt er gedacht om verandering in die oude gewoonten te krijgen. Tegenwoordig wordt ook wel reeds verkocht op „vrij geld", dus zonder ƒ1.25 te korten, maar dat gebeurt toch in den regel niet; de handelwijze van sommige kooplieden dwingt de boeren echter om zich daarnaar te schikken. Bij de leverantie op „vrij geld" kan de boor de vertering voor zich en zijn volk betalen, dan heeft hij niets te maken met den kooper en is dus vrij man! --- Een woord over het laten liggen van den mest in de stallen. De voorzitter van het landbouwproef- en controlestation te Bonn, de heer dr. Stutzer, zegt in het jaarverslag over de onder zijne leiding genomen proeven: „In krachtvoer heeft de landbouwer de stikstof bijna om niet , wanneer hij den mest goed bewaart en de ier niet laat wegstroomen." Dit laatste komt echter over 't algemeen nog te veel voor en velen hebben er nog geen begrip van hoeveel de ier, hot „akkerbloed" gelijk het genoemd wordt, waard is. Om het good bewaren dient de „groep" (greppel) achter de koeien zorgvuldig met tras en cement gemaakt te worden, tejwjjl tevens de ierput, ovenzoo opgemetseld, van boven tevens waterdicht moet zijn , zoodat er geen water in stroomt. De mestvaalt dient zoo gemaakt te worden, dat de ier, die er uit sijpelt, voornamelijk in regenachtig weer, tevens in den ierput uitstroomt. Bij droog weör kan men den mest met de overvloedige ier besproeid, maar in het koude en natte jaargetijde is men bepaald genoodzaakt om, wanneer de ierput niet groot gonoeg is, .akkerbloed" op de eene of andere wijzo aan to wenden, wat of kan door ze op de mestvaalt te brengen, of wat veel beter is, men brengt het met een ierkar in den tuin, op groenland of op besteld of onbesteld bouwland. Waar men, gelijk in vele streken van Drenthe het geval is, de koeien in hokken heeft, gaat dat des te gemakkelijker. Het strooisel wint aan wateropzuigende kracht naarmate het langer onder het vee ligt en alzoo kan men den mest gerust eenige weken, zoo het moet, eenige maanden laten liggen als de noodige voorzorgsmaatregelen maar genomen zijn, waaronder vooral deze behoort, dat de krib omhooggetrokken kan worden. Moet dan het hok bij goed weer loeggemaakt worden, dan zorge men er voor, nadat de mest op een hoop op de eene of' andere plaats is neergeworpen, dat hij met eene laag aarde van 10 tot 12 oM. dikte wordt bedekt, opdat de vluchtige stoffen niot ontwijken. Zulk een hok moet zoodanig zijn ingericht, dat de dieren zich er op hun gemak in gevoelen , terwijl, wat men dikwijls ziet, de vloer van het hok niet laag moet zijn, maar tevens moot men de dieren zeer rijkelijk strooien. Om de zich ontwikkelende ammoniac te bewaren dient geregeld gips of superphosphaatgips uitgestrooid te worden, maar turfstrooisel on turfmolm is niet minder goed, wanneer het njkolijkjdat is ongeveer 10 kop per stuk en per dag , wordt aangewend. Het stroo, dat tevens gebruikt wordt in do hokken, moot slecht^ 20—30 cM. lang zijn, terwijl gewoon, ongesneden stroo is af te raden. Aldus ingelicht, is eon hok nog zuiverder dan een ttal, waar dagelijks gemest wordt en de mest veel I .ter. Professor Iloldefleisz, die den mest in de aldus ingerichte stallen van den onlangs overleden Duitschen veldmaarschalk v. Moltke onderzocht, beweert zelfs , dat bij eene dergelijke bewaring van den mest niet htt uUerminst verloren gaat van plantenvcodingsstoffen. Hij berekent de jaarlijksche opbrengst van een stuk volwassen vee op 13,-00 kilo mest, die per 100 kilo i ene waarde zou vertegenwoordigen van 86 cent of in 't geheel ƒllB 60. Over het laten liggen van den mest in de stallen laten velen zich zeer gunstig uit. Zoo zegt b.v. de landbouwer Stem te Güstrow, dat uit zijne boeken blijkt, dat de opbrengst aan graan en klaverhooi 10—15 pet. toenam, nadat hij zijne stallen om den mest er in te laten liggen had ingericht. In Schotland werden proefnemingen gedaan en daar bleek, dat de opbrengst ler aardappels 50 pet. on die der tarwe in 't volgend jaar nog 30 pet. in opbrengst was verhoogd en iets dergelijks werd nog onlangs iv de Duitsche landw. Presso (in no. 8 van dit jaar) modegedeeld Een landbouwer schrijft daarin: -Stel ik de graanopbrengst in 't jaar 1865 op 100', dan nam do opbrengst 1875 (in dit jaar deed ik de Hchapen van de hand en liet don mest onder de koeien liggen) 21/ s pot. toe on in de volgende 10 jaren tot 18"5 nogmaals 823/4 pet., maar dit laatste is voor een dool toe to schrijven aan do diopo bewerking van den grond." Bij het lang laten liggen van den mest in de hokken komt voural dit voordeel, dat men veel minder strooisel noodig heeft, daar het verrottend stroo der onderste lagen nchtmaal zijn gewicht aan water opneemt en droog stroo slechts tweemaal zijn gewicht aan water opzuigt, vasthouden kan. Een ander landbouwer, met name Haseclever, te Eisenach , doelt medo, dat hij ter verzorging van 40 koeien en 20 stuks jongeren van iy2 jaar en eenige kalveren die alleen in hokken loopen , niet meer personeel noodig heeft dan vroeger 20 koeien. De dieren zijn veel ruimer, zegt hij, en behoeven lang zooveel niet gereinigd to worden, terwijl zij veel zaonter, aangenamor liggen. Als na het voederen de koeien iosgemaakt worden, zoeken zij de beste plekken om er liggen te gaan. Bij het voederen worden zij vastgebonden , wat buitengewoon snel gaat, daar ieder dier zijne plaats kent. Mr. Blower te New-Castle schrijft: men moet de dieren in de hokken hebben gezien, om zich eene voorstelling te kunnen maken van het voordeel dat hokken boven stallen hebben. De besparing van voeder is zeer groot; ieder dier kan ongestoord eten, herkauwen en rusten, zooveel het verkiest en daardoer wordt verkregen , wat op koude stallen, aan kettingen niet verkrijgbaar is. Naast bovenstaande verklaringen zouden wij nog vele andoren kunnen voegen, die zich even gunstig uitlaten over het plaatsen van koeien in hokken. Wij hebben ze meer in hokken gezien, maar telkens viel ons in 't oog, dat de dieren niet voldoende gestrooid werden, maar erkennen tevens, dat het op Doerderijen was, waar men ongeveer elke week den mest verwijdert. Dit juist is af te keuren en daarom vooral meenden wij de aandaoht daarop te moeten vestigen. (Landb. Kr. d. N. Gr. Ct.) --- De kievit. Ofschoon de kievit ontegenzeggelijk van alle vogels voor een gedeelte van het Prießche volk — slechts voor een zeer klein deel — de meeste voordcelen afwerpt, zien de boeren het nadeel dat de eierenzoekers hun berokkenen nog niet voldoende in en dient er bepaald in hun belang verbetering in het lot van dezen alleszins nuttigen vogel gebracht te worden. In navolging van de „Eiderstedter Lanw.-Verein, die besloten heeft een verzoekschrift bij de Duitsche Regeering in te dienen om het zoeken van kievitseieren te verbieden, ten einde eene uitroeiing van dezen nuttigen vogel te voorkomen, behooren ook de landbouwers samen te spannen om bescherming te vragen. De kievit heeft voor alle landen , waar de rups van den grasuil in sterke mate haar verwoestingswerk aanricht, eene bijzondere beteekenis. Deze vogel hoeft een onverzadigbaren eetlust, die hem voortdurend bezig houdt, terwijl hij met zijn langen snavel het best de rupsen van grasuilen kan bemachligen. Maar o«k ander ongedierte versmaadt hij in geenen deele : regenwormen, tuinslakken, kevers, sprinkhanen enz. worden met graagte verorberd. Ofschoon moerassige weiden zijn lievelingsplekjes zijn, zoekt hij ook de akkers, vooral die met kool beplant zijn, op en kan daar nog meer dan op de greide van nut zijn. Wie stelt zioh thans aan het hoofd van deze zoo nuttige beweging ? Aan medewerking zal het niet ontbreken en door aanhoudend werken en adresseeren zal de tijd spoedig naderen, waarop de kievit frank en vrij en in veel grooter aantal den boer kan meehelpen in den strijd tegen het schadelijk gedierte. --- Men moet ook op de kleinigheden letten. Zoodra de mest op het veld gereden en aan kleine hoopjes daarop verdeeld is, is het volstrekt noodzakelijk hem terstond uit te spreiden, zelfs al heeft men niet dadelijk plan hem onder te ploegen, wat echter wel wenschelijk is. Niets is schadelijker, dan den mest aan kleine hoopjes op het veld te laten staan, 1. omdat hij dan bij droog weder samenpakt en bij nat weder aan uitwassching door den regen blootstaat, waardoor geilplekken ontstaan, die het veld niet alleen ontsieren, maar ook zijne opbrengst benadeelen; 2. omdat hij, door aanraking met de lucht, aan 't broeien geraakt en aanmerkelijke hoeveelheden koolzuur en ammoniak verliest. Van dit alles heeft men niets te vreezen, als men den mest over den grond spreidt. Wel is waar, gaat daardoor een gedeelte van den reeds gevormden ammoniak verloren, maar aan den anderen kant wordt de vorming van ammoniak tegengegaan, omdat er geen broeien kan plaats hebben. Wel droogt de mest bij wind en zonneschijn sterk uit, maar wat hij hierdoor verliest, is nagenoeg niets dan water, en gebrek aan water gaat juist ontbinding tegen. Bij regen daarentegen wordon de oplosbare deelen van den mest in den grond gespoeld en door dezen aangetrokken en vastgehouden. Bij gespreiden mest gaat derhalve weinig verloren. --- Uitroeiing van het hoefblad. (Tussilago Farfara). Voor de vernietiging van het hoefblad moet, volgens prof. W. Detmer, het volgende worden in acht genomen: 1 Voor alles moet het land, waarop dit onkruid woekert, zoo dien mogelijk worden drooggelegd, omdat een der eerste levensvoorwaarden van het hoefblad, veel water in den grond, worde weggenomen. 2. Is de grond van staand water bevrijd, dan passé men verder de volgende middelen toe: a. als do bloemdragende stengels in het voorjaar verschijnen, moeten deze dadelijk worden afgesneden om zaadvorming te vermijden; b. de bladeren moeten vroegtijdig door uitsteken of afmaaien worden weggenomen. Geschiedt dit regelmatig ieder jaar, dan moet eindelijk de wortelstok inden grond dood gaan, omdat hij alleen leven kan op kosten van de organische stoffen door de bladeren gevormd ; c. de grond moet goed wordon gemest en zoo noodig gekalkt, om de geteelde gewassen krachtig te doen ontwikkelen, ton einde den nadeeligen invloed van het, hoefblad weerstand te kunnen bieden, ---