BUITENLAND. ALGEMEEN OVERZICHT. 8 September. De graaf van Parijs is gestorven. Dit bericht kwam heden morgen om olf uur per telegraaf tot ons. De pretendent voor den Franschen troon, de man, die tot nu toe beschouwd werd als „het hoofd van het huis van Frankrijk" is in ballingschap heengegaan , op Engelschen bodem, onder het vorstelijk dak van Stowe-house bij Buckingham. Dinsdag, toen we zijn einde zagen naderen, hebben we uitvoerig over hem gesproken en de fouten aangetoond, die den graaf' van Parijs verhinderden om eenig enthousiasme in het land zijner vaderen te verwekken. Nu willen we zeggen , dat de overledene — als privaat persoon — groote deugden bezat. Zijn ongeluk was pretendent te zijn. Als eenvoudig burger zou hij in den kring der zijnen, die hij hartelijk liefhad, een model-echtgenoot , een model-vader geweest zijn, gelukkig geleefd hebben en zijn fortuin , bewaard en vermeerderd, aan zijn erfgenamen hebben achtergelaten. Zijn deugden hebben hem niet verhinderd om een groote rol te spelen , maar ze hebben hem daarbij ook niet geholpen. Met een klein weinigje ridderlijkheid, met wat meer onverschilligheid voor zijn brandkast , met wat militairen moed had hij populair kunnen zijn en voor zes jaar den troon kunnen herwinnen. Nu was hij zoo impopulair mogelijk. Men begreep te zeer, dat, wanneer hij eens iets deed, dit geschiedde onder de pressie van zijne vrienden. Men hield hem nooit voor een echten Franschman. En nu ? Nu zal zijn erfenis aanvaard worden door zijn oudsten zoon , Henri, hertog van Orleans , die onder de vaderlijke papieren ook zal vinden de aanspraken op den Franschen troon. Hij is niet onbekend in Frankrijk. Hij is de jonge man, die voor eenige jaren op nog al rumoerige wijze het land, welks grondgebied hem ontzegd was, betrad en het recht opeisehte om dienst te gaan nemen. Later kwam hij Frankrijk nog eens binnen, als een lakei verkleed, maar toen met geen patriotisch doel; hij volgde toen slechts eene beroemde actrice, die hem een tijd lang onder haar aanbidders telde. Op zeer juiste wijze schildert de Parijsche correspondent van het Handelsblad het verschil tusschen den graaf van Parijs en diens zoon: „De vader was spaarzaam , schrijft hij, de zoon verkwistend; de vader streng van zeden en mati"' in zijn behoeften, de zoon een losbol en groot minnaar van eten en drinken , de vader hecht zich aan zijne familie, de zoon verbreekt op onbehoorlijke wijze zijne verloving met zijne nicht; de vader, een man van kennis en studie, de zoon bij al zijne medeleerlingen van het lyeée Condorcet bekend als een cancre (een luiaard); de vader opgevoed in den vreemde, de zoon zijne jeugd doorbrengend in Frankrijk met jonge voorname Fransche edellieden. Is grooter tegenstelling denkbaar ?" De dood van den graaf van Parijs geeft een zeker relief aan een ander pretendentschap naar den Franschen troon. Er is n.l. plotseling een manifest gepubliceerd door prins Francois Marie de Bourbon. Het manifest is gedateerd den len September en van uit San-Sebastian, in het Noord-Westen van Spanje, verzonden. De steller noemt zich „wettig erfgenaam van de Fransche kroon" en neemt den titel aan van hertog van Anjou. Deze Bourbon is de tweede zoon van Henri de Bourbon, hertog van Sevilla en geboren uit diens morganatisch huwelijk met eene Spaansche freule, die Helene de Castelli y Schelly Fernandez de Cordova heette. Niettegenstaande den titel van zijn vader en den langen naam van zijn moeder schijnt toch deze pretendent niet in de wieg gelegd te zijn , om eenmaal den Franschen troon te bestijgen , dien men in het land zijner voorouders van vaderszijde naar de vliering gebracht heeft. De kroonpretendenten zijn echter voor de rust van een land gevaarlijke hoeren. Men hoeft het in Spanje gezien, waar bij do laatste verkiezingen weer hevig door de geestelijkheid gewerkt is voor de Carlistische caudidate.il. Vooral was dit hot geval in de provinciën van het Noorden en vau het Midden des lands , waar eene poging werd gedaan, om aan de algemeene raden eene Carlistische meerderheid te geven. Het t-'paimsche gouvernement heeft tegen doze handelwijze der geestelijkheid bij het Vaticaan geprotesteerd. Daarop is door den pauselijken nuntius te Madrid medegedeeld, dat door de geestelijkheid instructiën waren ontvangen , waarbij hun gezegd werd, dat zij zich voortaan te onthouden hebben van Carlistische agitatie. Inmiddels zullen de schuldigen voor een wereldlijk tribunaal terecht staan. Een gerucht van groot belang doet in het Zuid-Oosten van ons werelddeel de ronde. Door het Berliner Tageblatt worden we er mede in kennis gesteld. Men mompelt n.l. dat Engeland's diplomatie op het punt is een groot succes te behalen. De slachtoffers van dit succes — want bij diplomatieke victories vallen er altijd slachtoffers — zouden in deze zijn de Verheven Porte en de Europeesche mogendheden, die belang hebben bij de Middellandsche Zee, speciaal naar den kant van Egypte. Engeland heeft deze allen, zoo het gerucht bewaarheid wordt, bij den neus gehad. Zooals men weet, behoort Cyprus aan Engeland, terwijl Turkije eigenaar is van Kreta, welke bezitting aan het moederland nog al wat zorgen verschaft. Heeft de sultan dit laatste zoo erg gevonden, dat hij zich van het eiland wil ontdoen? Het is mogelijk. Zeker is het, dat er in ernst beweerd wordt: Engeland en Turkije zullen onder elkaar Cyprus tegen Kreta verwisselen. Terstond wordt er aan toegevoegd, dat Engeland, om dezen ruilhandel billijk te doen zijn, behalve Cyprus ook nog twaalf millioen pond sterling of' honderd vier en veertig millioen gulden afstaat. Deze geldsom is misschien een der helderste lichtpunten in deze geschiedenis voor Turkije. Niet alleen is het land ontdaan van eene bezitting, waar dag op dag onlusten uitbraken en die niet veel opleverde, maar in zijn geweldige geldverlegenheid is het voor de Porte niet onwelkom, ineens zulk een aardig sommetje aan contanten te hebben. De ruil van Cyprus tegen Kreta zal in Engeland met groote ingenomenheid worden begroet. Het laatste eiland is niet alleen aanmerkelijk grooter, maar ook beter gelegen. In afwachting, dat de zaak een voldongen feit wordt, is de meest hartelijke verstandhouding waar te nemen tusschen den Engelschen gezant, sir Philipp Currie, en den Sultan, die geen gelegenheid voorbij laat gaan, om den Britschen ambassadeur in het zonnetje te zetten. Óf Italië, Frankrijk en Griekenland met dezen ruilhandel van grondgebied zeer blijde zullen zijn, is een geheel andere quaestie. Maar wanneer het contract onderteekend en uitgevoerd zal zijn, heeft ieder, die er zich tegen verzet, den schijn tegen zich. De twee landen hebben volkomen het recht, om de hun wettig toebehoorende bezittingen te vervreemden. De eenigen, die te beklagen zijn, zijn de inwoners, die van Britsch onderdaan Turksch onderdaan en omgekeerd worden. Maar in de hooge politiek komen zulke kleinigheden niet in overweging. Gelukkig, dat noch op Kreta, noch op Cyprus een nationaliteitsgevoel bestaat, dat te vergelijken is bij dat, hetwelk in West-Europa zich doet gelden. De geruchten uit het Oosten worden echter overstemd door de verkiezingsagitatiën, die in verscheiden Westersche landen aan den gang zijn. En bij den voorbereidenden strijd, die aan den definitieven verkiezingsslag voorafgaat , worden hier en daar slagen uitgedeeld , die onverwacht neerkomen en pijn doen. Zoo gaat het bij de liberalen in België. De Liberale liga, die gematigd is, had voor de October-verkiezingen min of meer gerekend op den steun van de meer geavanceerden, waardoor de tegenstand der clericalen kon worden gebroken. Sedert Donderdagmiddag moet zij dezen wensch des harten laten varen. De radicale liberalen van de zoogenaamde Association liberale te Brussel en de zich tot eene vereeniging gevormde socialisten hebben het samengaan van alle liberalen ongeveer onmogelijk gemaakt. In eene vergadering hebben zij besloten om voor de aanstaande provinciale verkiezingen de candidaturen te verdeden tusschen de Association en de Brusselsche werklieden-federatie, ieder voor de helft. De Liberale liga, die kort geleden een bondgenootschap sloot mot do Association, krijgt nu de bonds. Wel zullen zij , die dit verdrag aangingen, zich vau do ontrouwe Association afscheiden, maar dn hoofd'juaestie is deze on kan niet door het protest van enkelen weggemoffeld worden: de schijnbare liberale eensgezindheid bij het opgaan naar de stembus is verbroken en de clericalen kunnen in hun vuistje lachen. --- BINNENLAND. LEEUWARDEN, 8 September. Nieuw Diaconessenhuis. Van de eenige dagen geleden door het bestuur van het Diaconessenhuis opengestelde gelegenheid, om hot nieuwe gebouw aan den Noordersingel te kunnen bezichtigen , werd een druk gebruik gemaakt. Het was trouwens ook de moeite waard. Maakt het gebouw van buiten gezien, vooral wat het hoofdgebouw betreft, reeds een aangenamen indruk, niet minder is dit het geval, als men het huis, dat geheel op kolders is gebouwd, is binnengetreden. De kelders, waarop het voorgebouw is opgetrokken , bevatten ruime bergplaatsen, terwijl in een afgesloten gedeelte de machine is aangebracht , waardoor de geheele inrichting met stoom wordt verwarmd. Op do eerste verdieping vindt men hot vertrek voor don portier, de woning voor de directrice , de eetzaal en de conversatiezaal voor de pleegzusters, de bestuurskamer , benevens een flinke keuken met bijkeuken, een en ander zeer net en doelmatig ingericht. Op de tweede verdieping bevinden zich de slaapkamertjes voor de zusters; daarboven is een ruimo zolder met afgeschoten kamertjes voor de dienstboden. Het voorgebouw , uitsluitend dus bestemd voor bewoning, is door een overdekten doorrit aan de eigenlijke ziekeninrichting verbonden. Patiënten, die per rijtuig worden aangebracht, behoeven dientengevolge het rijtuig niet in de open lucht te verlaten; zij bevinden zich bovendien in de onmiddellijke nabijheid van de operatiekamer, die, naar ons voorkomt, niet alleen kourig net, maar, wat meer zegt, ook zoo doelmatig mogelijk is ingericht. Aan do eene zijde van dit vertrek, waar de kunst der lijdende menschheid tracht ter hulpe te komen, vindt men de verbandkamer; aan de andere zijde, en wel aan de operatiekamer verbonden , een kamer voor de geneeskundigen, benevens een wachtkamer. Verder bevat het gebouw tal van grootere en kleinere vertrekken, in drie klassen verdeeld, en bestemd voor de verpleging van zieken, benevens badkamers, een vertrek voor ooglijders, een voor zenuwlijders en een zaal, uitsluitend bestemd voor de verpleging van kinderen. Tegenover de ziekenvertrokken, zoowel boven als beneden, zijn eenige kleine vertrekjes, bestemd voor papkeuken, het gereed maken van gipsverbanden enz., alsmede de privaten. De vertrekken, voor verpleging bestemd , kunnen flink worden geventileerd en zijn, wat de ruimte betreft, geheel ingericht naar de eischen, door de wetenschap gesteld. Achter beide vleugels zijn op beide verdiepingen veranda's aangebracht, dio geopend , van de lucht afgesloten en verwarmd kunnen worden, waarvan zeker, ook om het aardige uitzicht, door herstellende kranken een trouw gebruik zal worden gemaakt. Het geheele gebouw wordt door gas, gedeeltelijk door gasgloeilicht, verlicht. Is de tuin, die wordt aangelegd, eenmaal gereed , dan wordt zeker een geheel verkregen, dat der stad onzer inwoning tot sieraad zal strekken. Bovenal echter zullen wij ons mogen verheugen in het bezit van eene inrichting, die ter verpleging van de ljjdende menschheid zoo doelmatig mogelijk is ingericht en waar men kan rekenen op do roods beproefde toewijding van do directrice on tal van pleegzusters. Een woord van lof voor den ontwerper van het gebouw, die ook met het toezicht van de geheele oprichting was belast, den heer W. C. de Groot, architect alhier, en voor den bouwmeester, den heer H. G. Brouwer te Stiens, mag ten slotte niet ontbreken. Deskundigen , die wij spraken , roemen in hooge mate de geheele wijze van inrichting en de daaraan gegeven uitvoering. — AmbachtsschOOl. Voor den cursus van volwassen ambachtslieden en vrouwelijke leerlingen, opgericht en in stand gehouden door jhr. mr. D. O. Engelen, hebben zich 97 aangemeld, 80 mannen en 17 meisjes. Van deze eersten moeten echter enkelen worden afgewezen, omdat zij in de termen vallen aan de burger avondschool te worden geplaatst. Voor de miliciens, die nu naar het kamp zijn, worden een tien- of twaalftal plaatsen beschikbaar gesteld. De oudste der leerlingen is 32 jaar; 19 komen van buiten onze gemeente , als: 4 uit Huizum, 1 uit Deinum, 1 uit Tietjerk, 4 uit de Schrans, 2 uit Goutum, 1 uit Oornjum, :ï uit Lekkum, 1 uit Stiens, 1 uit Blauwhuis on 1 uit Jelsum. De lessen beginnen Maandag 17 dezer, des avonds ten 7 ure. De klasse meisjes begint en eindigt echter steeds een half uur vroeger. — Keuring van vleesch. Gedurende de maand Augustus j.l. i 3 door de gemeentelijke keurmeesters van vleesch enz. voor de consumtie afgekeurd een gestorven koe bij den landbouwer L. Hotsma. — Diefstal. Door de politie alhier is aangehouden een jongen, dio zich in den laatsteu tijd heeft schuldig gemaakt aan verschillende kleine diefstallen. — Verkiezing voor de Provinciale Staten. De Katholieke kiesvereeniging alhier heeft besloten voor de verkiezing van een lid der Provinciale Staten geen candidaat te stellen , maar de kiezers op te wekken , hunne stemmen uit te brengen op den heer jhr. mr. C. van Eijsinga. — Ongeluk. Gisteren avond viel een man, die met meer andere personen zich in een praam in de gracht aan de Willemskade alhier bevond, te water. Hij werd door eenige getuigen van het ongeval met behulp van een bootje spoedig op het droge gebracht. — Jaar-collecte. Op de vierde lijst voor de scholen met den Bijbel komen voor: Oosterbierum met Lidlum ƒ 66.01 %i Tzum ƒll6, Nijland ƒ 94.25 , Mimiertsga met Firdgum ƒ 107.50, Gaastmeer met Nijehuizum f 152.80, Kollum met Lutjewoude ƒ 235.61, IJlst ƒll4, Reitsum met Genum, Janurn en Lichtaard ƒ62.50, Sneek ƒ 209.03% , Schettens met Longerhouw ƒ 143.15, Wommels ƒ 96.80%. Totaal van 100 locale comités ƒ 15,551.85. — Vervoer van vee. De Ministervan binnenlandsche zaken heeft bepaald, dat de afwijking van het verbod van veevervoer, bedoeld in zijne beschikking van 29 Aug. j.l. , kan worden toegelaten door den burgemeester van Rotterdam , wanneer die afwijking gevraagd wordt ten behoeve van vee, dat in de gemeente Rotterdam uit den in die beschikking omschreven kring moet worden vervoerd. Ingetrokken is: 1. de beschikking van 27 Juli jl., waarbij veevervoer werd verboden uit den daarbij omschreven kring in de gemeenten Kethel, Ouwerschie, Schiedam, Rotterdam , Hillegersberg en Schiebroek; 2. de beschikking van 31 Juli j.1., waarbij dat vervoer werd verboden uit den kring in de gemeente Uitgeest. — Lombok. De Staatscourant van 8 dezer bevestigt het heuglijk bericht, dat kapitein Lindgreen en zijn mannen weder bij de onzsn zijn teruggekeerd en werpt licht op de oorzaak zijner gevangenschap en vrijlating. Ook hieruit blijkt weder hoe weinig is staat te maken op beloften van den vorst van Lombok, daar deze zich niet ontzag zijn woord tegenover kapitein Lindgreen schandelijk te breken. Dat de onzen zijn wedergekeerd , mag dan ook alleen worden beschouwd als een uiting van vrees, daar wel reeds gebleken zal zijn dat ons leger in staat is het gepleegde verraad te straffen. Wellicht hoopt de vorst uit bet terugzenden van kapitein Lindgreen en zijn makkers eenig voordeel te putten. ' Het Regeeringstelegram luidt als volgt: Gisteren, na het vuur uit zwaar geschut, werd Aroeng met de borstweringen zonder tegenstand genomen. Vele geweren en andere wapens werden buit gemaakt. Vier schoten van Mataram uit onze (achtergelaten) veldkanonnen kwamen in zee terecht. Het Dewa- Huis (Hindoe-tempel) te Aroeng werd door (overste) Swart bezet met twee compagniën en twee veldkanonnen. Terug zijn kapitein Lindgreen, luitenant van der Plank, officier van jrezondheid Ujlaki, sergeant-majoor van der Wijst, sergeants van Lith en Wentzler, fourier Sablerolles, korporaals Michels en Frentzel, ziekenoppasser Loverink (allen als vermist opgegeven in de Nederlandsohe Staatscourant van 4 dezer) en 49 mindere militairen. De namen der minderen zijn gevraagd. De kapitein Lindgreen capituleerde wegens gewonden en gebrek, onder beding echter van vrijen aftocht, mits overgave van wapens aan Anak Agoeng K'toet, doch werd daarna gevangen gezet en eerst thans vrijgelaten en naar Kale gebracht. Hij liet daar achter sergeant (A.) Schar (in de Nederlandsohe Staatscourant van 4 dezer als gesneuveld opgegeven) en 15 inlandscho minderen, die allen gewond waren, en bracht een brief van den vorst mede, waarin de vrijlating voorgesteld werd als een bewijs van vriendschap. Deze brief is niet beantwoord. De flotille-vaartuigen Bali en Borneo versterken onze scheepsmaoht De Telegraaf publiceert heden namiddag het volgend telegram : „liarisans te Mangkallan op Madoera zijn gemobiliseerd en ter beschikking gesteld opperbevelhebber." Waaraan de gelukkige' afloop is te danken, kan men nog niet geheel doorzien, zegt het iV. v. d. 1). Waarschijnlijk heeft de opperbevelhebber den stouten eißch van den vijand met een krachtig dreigement beantwoord, waaraan de puntgranatea onzer marine onuiidUeUnk den noodigen steun verleenden. De bewoordingen van het telegram van gisteren zijn overigens in hun tolegraphische kortheid duidelijk genoeg. De medodeeling, dat de Radja plan had ons aan te vallen (Radja intention attack), bohoort blijkbaar tot het verslag wat door do gijzelaars in het hoofdkwartier is gedaan. Men behoort, in verband met de volgende zinsneden, zeker aldus te lezen: De Radja (lees: de aanvoerders der Baliërs) had het plan ons aan te vallen, toen het bombardement met nieuwe kracht begon en de kroonprins zelf daarbij werd gewond! Het is volkomen begrijpelijk, dat dit geval, een groote ontsteltenis heeft teweeggebracht onder do Baliërs. Bij een Europeeschen troep zou do verwonding van een der leiders de soldaten hebbon aangespoord tot een krachtige wraakoefening, hier gaf zij aanleiding tot groote verslagenheid. In de verwonding van den echten zoon van den Radja, den onkwetsbaren Ratoe Agoeng Agoeng K'toet, den afstammeling dit het vorstelijk huis van Karang Asem , wiens voorouders van goddelijken oorsprong zijn, hebben zij het bewijs gezien, dat de krijgskans is gekeerd en onze wapens zullen zegevieren. Wellicht hebben zij onder dien indruk den gevangenen de vrijheid teruggegeven. Dat de Baliërs naar het gebergte terugtrekken, zal intusschen wel zoo moeten worden verstaan, dat eenige benden zich in veiligheid hebben begeven, want uit de volgende zinsnede blijkt immers, dat alle tegenstand in en om Tjakra Negara niet is gebroken. Maar we gaan toch goed vooruit. De plaatsen Kaleh en Aroen — de laatste komt voor in het regeeringstelegram van gisteren — zijn op de kaarten niet aangeteekend. Dekampong Kaleh ligt aan den linkeroever van de rivier Antjar, die dwars door Mataram loopt. De plaats is bezet door het 9e bataljon, dat hiermede in do welkome gelegenheid is gesteld den dood van zijn wakkeren kommandant, overste Lawick van Pabst, bloedig te wreken; het 2e bataljon, een der beide nieuw aangekomen bataljons, komt nu voor het eerst in het vuur, het bezet een andere versterking. Het dappere 9e heeft reeds eene overwinning behaald ; na beschieting van Aroen, blijkbaar een der voorwerken van de vijandelijke hoofdstelling in Tjakra Negara, heeft het den vijand verdrongen, die de wijk heeft genomen met achterlating van zijn wapens, als een bewijs, dat zijn vertrek met overhaasting moest geschieden. De Staatscourant meldt: Van een ingezetene van 's Gravenhage is bij het departement van koloniën ontvangen eene som van ƒlOOO ten behoeve van de militairen of gewonden van de Lombok-expeditie. Dit bedrag zal, overeenkomstig de bedoeling van den gever, ter beschikking worden gesteld van het Centraal Comité van het „ Roode Kruis" te Batavia. Door tusschenkomst van dit departement worden, met hetzelfde doel, naar Indië verzonden: 50 kisten, elk inhoudende 24 halve flesschen portwijn, aangeboden door den heer E. Emmen, wijnhandelaar te Rotterdam ; 20,000 sigaren, ontvangen van den heer L. Lange, sigarenfabrikant te 's Gravenhage. Bij de firma F. B. van Ditmar te Rotterdam zal eerlang verschijnen Holland—Lombok, eene uitgave in den trant van het bekende Holland— Krakatau en van Paris—Murcie. De opbrengst der uitgave zal strekken ten bate van het fonds ten voordeele van de nagelaten betrekkingen der slachtoffers van den verraderlijken overval der Baliërs. Vice-admiraal de Casembroot zal een voorrede voor Holland-Lombok schrijven. Volgens een bij de familie ontvangen telegram is de toestand van den zwaar gekwetsten len*luit. der infanterie J. T. ter Bruggen llugenholtz zoodanig, dat men hem als gered kan beschouwen. De 2e luit. der artillerie J. E. Timmer, die licht gekwetst was, moet eveneens volgens een tolegraphisch bericht aan de familie, een been missen. Aan de oproeping voor de Lombok-expeditie tot de gepensionneerde Atjeh-strijders hebben ruim 170 gehoor gegeven, onder wie vele gedecoreerden , o. a. een hoofdofficier en een kapitein. Mededeeling daarvan is gezonden aan den Minister van koloniën. Voor dienstneming bij het Indische leger meldden zich te 's Gravenhage Donderdag ruim 40 en gisteren ongeveer 30 jonge mannen aan. Onder hen zijn vele manschappen van het reg. gren. en jagers. Te Kralingen worden pogingen aangewend tot het houden eener faneij-fair ten bohoeve van de nagelaten betrekkingen der gesneuvelden bij de Lombok-expeditie. Do fair zal vermoedelijk op 15 en 16 September in de Avenue Coneordia gehouden worden. Te Goes heeft zich een zolfstandige commissie voor Noord- en Zuid-Beveland gevormd om geld bijeen te zamelen, alleen tot ondersteuning van „Het Roode Kruis". Het detachement suppletie-troepen, dat den 15 dezer, ter sterkte van 208 onderofficieren en minderen van het Koloniaal-Werfdepöt naar Batavia moet vertrekken, zal door het muziekkorps van het Werfdepöt naar Rotterdam uitgeleide worden gedaan. De collecte, te Breda gehouden aan hot einde der bijeenkomst waarin aan de gevallenen hulde werd gebracht, heeft ten voordeele der nagelaten betrekkingen ruim ƒ277 opgebracht. Bij de Koloniale-Reserve te Nijmegen zijn in do laatste dagen niet minder dan zestig man aangenomen. — De Evangelische Maatschappij heeft in hare te Haarlem gehouden algemeene vergadering van gedachten gewisseld over het voorstel van het departement Nijmegen, om een adres te richten aan de Regeering, met verzoek den pauselijken nuntius als gezant van den Paus te weren. Ten slotte nam de vergadering de door dr. B. J. Tideman (te Haarlem) gestelde motie aan: De vergadering, overtuigd van de onwettigheid der aanwezigheid van een pauselijken internuntius in het corps diplomatique te 's Gravenhage en zich bevoegd rekenende in dezen tegen het ultramontani«me te protesteeren , verzoekt het hoofdbestuur der Evangelische Maatschappij in dezen de openbare meening in Nederland wakker to schudden en de algemeene vergadering telkens vbo'r to lichten, en machtigt het om ten juisten ujd zich tot de Regeering te wenden. In plaats van de niet herkiesbare leden van het hoofdbestuur P. H. Testas en F. G. Lagers werden gekozen de h.h. dr. A. G. Boon te Enkhuizen en J. C. Simon Thomas to Arnhem. Daarna hield de heer J. Herderschee eene voordracht over „Verscheidenheid en eenheid onzer Protestantsche genootschappen". — Pensioenwet voor werklieden. De vereeniging „Amstels Werkman" heeft zich tot den Minister van binnenl. zaken gewend om te verzoeken, dat, terwijl de kieswet toch nog in voorbereiding is, intusschen de pensioenwet voor oude en bejaarde werklieden, waarover reeds langer dan twee jaar de gegevens aan het ministerie aanwezig zijn, in behandeling zal worden genomen. De vereeniging beroept zich daarbij op de belofte van H. M. de Koningin-Regentes en noemt in haar adres een door den Staat gewaarborgd pensioenfonds een dringende behoefte des volks. — De cicborei-OOgst in de provincie Groningen bedraagt minder dan het vorig jaar, toen per spint {(een maat van ruim 1 are) 350 kilo werd verkregen , tegen thans 250 kilo. Door de natte weersgesteldheid is de kracht der plant te veel in het loof gewassen , waardoor de wortels niet het gewenschte gewicht hebben verkregen. Doorgeschoten of „stokwortels" komen minder dan in Friesland voor. Deze „stokwortels", onbruikbaar als ze voor den cichoroiiabrikant zijn , bederven geheele partijen , die door den kooper geweigerd gorden. In den laatsten tijd zijn de landbouwers door de cichoreihandelaars per advertentie gewaarschuwd geen partijen af te leveren, waarin zich „stokwortels" bevinden. — Ongeluk op de Guinea. Aan het Vad. wordt omtrent het ongeluk aan boord van de Guinea te Nieuwediep gemeld, dat een der mannen over de aftreklijn struikelde, waardoor het schot onverwachts afging. De liehtmatroos van Nikkelen Kuijper werd, toeu de kruitdamp wat was opgetrokken, vermist en is waarschijnlijk in zee geslingerd en verdronken. Van den majoor Pompe zijn de trommelvliezen stuk ; hij kreeg tevens ernstige brandwonden aan het hoofd. Zijn toestand is vrij bedenkelijk. De le off., de luit. ter zee le kl. van Eij bergen, werd ernstig aan den hiel verwond. Hij zal echter niet, zooals men eerst dacht, den voet moeten missen. Nog een milicien en een bootsmaat kregen brandwonden , maar niet gevaarlijk. Aan het schip werd niet veel schade toegebracht; alleen werd de commandantsbrug beschadigd. — Bekroond. De firma J. P. Nord Thomson te Amsterdam is op de wereldtentoonstelling te Antwerpen bekroond met de gouden medaille voor hare thee en puddingpoeders. — ValSCbe effecten. Het onderzoek naar de door of van wege den gemeente-ontvanger van de Bilt beleende obligatiën duurt nog steeds voort en werdon o. m. Dinsdag en Woensdag j.l. door de politie te Utrecht niet minder dan 33 valsche effecten opgespoord , die bij onderscheidene effectenhandelaren aldaar voor ruim ƒ14,000 warentfceleend geworden. Ook van de vorige 4 pet geldleening, ten laste der gemeente de Bilt, zijn nog een vijftal obligatiën boven water gekomen, die eveneens gobleken zijn valsch te wezen. — Van Deth. Door de Rechtbank te Breda is de heer G. van Deth tot 1 maand gev. straf veroordeeld, wegens beleediging van den offic. v. just. te Arnhem. — Fdjksveldwacht. In het personeel der rijksveldwaeht zijn sedert de jongste opgave de volgende veranderingen gekomen: Op verzoek met ingang van 1 dezer eervol ontslagen de rijksveldwachter (brigadier-majoor-titulair) A. Blom te Vianen. Aangesteld tot rijksveldwachter (brigadier) J. de Hollander, rijksveldwachter (brigadier-tit.) te Nijmegen ; tot rijksveldwachter A. S. Rinsma, onbezoldigd rijksveldwachter te Wageningen (standplaats Arnhem), tot rijksveldwachterjachtopziener G. H. Losekoot, agent van politie en onbezoldigd rijksveldwachter te 's Hertogenbosch (standplaats Alem). Verplaatst met 8 Sept. de rijksveldwachter, brigadier, J. de Hollander voornoemd, van Nijmegen naar Vianen; de rijksveldwachter J. van Geel, van Arnhem naar Nijmegen. — Een vreeselijke vergissing. Nabij Sellingen (Groningen), op Pruisisch grondgebied , is een geheel gezin door rattenkruid vergiftigd. Twee der huisgenooten, de koehoeder en een kleermaker , toevallig dien dag aldaar werkzaam , zijn overleden. De toestand der anderen is zeer zorgwekkend. De vergiftiging moet hieraan toegeschreven worden , dat het arsenicum voor zout aangezien en daardoor in den middagkost gedaan°werd. De aardappelen hadden wel een vreemden smaak gehad , maar men had daar verder niet op gelet. — Maandblad tegen de Kwakzalverij. Inhoud van no. 9: Bericht aan de leden over de algemeene vergadering. Een bedenking weerlegd. Verkoop van Wilhelminawater niet vervolgd. — Nieuwe handelsmerken. Raadgevingen in tijden van cholera. — Ennco-bitter. — Leugenachtige voorbehoedmiddelen tegen cholera (De Carolus-medalj e). — Loodvergiftiging door haarverf. —I 3 de centraal-apotheek te Amsterdam een kwakzalverskraam ? — Genezing per brief. De Ruijters haar-extract. Herhaalde waarschuwingen : Allen's haarhersteller. — Thoophilo's haarklourmiddel. — Pain Expeller. — uouranteu-atatisueit. Lu 1809 werd in ons land het zegel op do dag- en weekbladen afgeschaft. Die afschaffing heeft natuurlijk het aantal dag- en weekbladen belangrijk doen toenemen. De volgende opgavon zullen dit nader anntoonen. In 1869 verschenen h.t.l. 160 dag- en weekbl. „ 1880 „ „ 357 „ „ „ „ 1890 „ „ 574 „ „ „ 1894 „ „ 760 „ , Volgons de verschillende provinciën waren deze uitgaven verdeeld: 1869 1880 1890 1894 Groningen 7 16 30 40 Friesland 11 28 41 53 Drente 4 8 13 17 Overijsel 12 26 42 43 Gelderland 19 44 69 86 Utrecht 5 10 21 29 Noord-Holland 38 76 128 204 Zuid-Holland 26 84 154 193 Zeeland 14 17 18 25 Noord-Brabant 14 29 37 45 Limburg 10 19 21 25 "lëÖ7"" 357 574 760 Deze bladen werden uitgegeven : 1869 1880 1890 1894 Dagelijks 14 32 54 62 1 maalp. w. 101 212 824 441 2 maalp. w. 80 84 123 143 3 maalp. w. 11 20 36 40 4 maal p. w. 1 2 2 2 5 maalp. w. 12 2 2 2 maal p. m. 2 5 23 27 1 maal p. m. — — 10 43 ~ Ï6Ö 357 574 760 ---