ADVERTENTIEN. _ BILJARTPARTIJ ■xren^ TJitsenoocüsden» Woensdag 28 December, 's avonds 6 uur, OM LUXE VOORWERPEN- A. WITTEVEEN , Schrans. --- Vergadering van den Bond van Coöp. Zuivelfabrieken in Friesland. Leeuwarden, 21 December. Tot buitengewone leden worden bij acclamatie aangenomen de heeren F. B. Löhnis, s' Gravenhage ; A. Bos, id.; Theo Klaverweiden, 's Hertogenbosch; A. Tiemersma, Schrans; H. Gorter , Friesche-Palen; S. Sevenster , Anjum ; P. Douma , Tzummarum; H. Homstra Jz., .Egurn; A. Hoekstra, Idaard; S. Blauw, Roordahuizum ; H. Witteveen, Friens ;S. J. Wiersma , Wieuwerd ; U. M. van der Goot, Wieuwerd ; U. J. Swierstra, Britswerd; K. W. van D(jk, Haskerhorne: J. Bouma, Akkrum; P. van der Zee , Dronrijp. Tot bestuursleden worden herkozen de heeren H. A. Brouwer, D. J. de Jong en Joute Boelstra. Tot commissie voor 't nazien der boeken worden door den voorzitter aangewezen de vertegenwoordigers van de fabrieken te Lollum, Waaxens, Leeuwarden en Warga. Mededeelingen. a. Over de aanbesteding. De heer Tj. Kuperus doet zeer uitvoerige mededeelingen over den gang der aanbesteding in het afgeloopen jaar. Speciaal wordt stilgestaan bij de moeilijkheden, die de aanbesteding van het kleursel met zich brachten. Ten slotte wordt een reglement op de aanbestedingen van den Bond aangeboden. Dit reglement regelt de macht der commissie van aanbesteding en stelt verder de rechten en verplichtingen vast van de fabrieken, die aan de aanbesteding deelnemen. b. Over 't rapport 3de boterkeuring. Dit rapport wordt ongelezen in behandeling gebracht. c. Van de ooöperatieve-zuivelexport-vereeniging. De voorzitter dezer vereeniging, de heer J. R. Kuperus, deelt mede dat fabrieken, die lid wenschen te worden, minstens een maand voor een algemeene vergadering hiervan blijk moeten hebben gegeven. d. Over 't last dat fabrieken in Engeland en elders hadden wegens een te laag gehalte van vluchtige vetzuren van hun boter. In de eerste plaats verzoekt 't bestuur van den Bond als men door een te laag gehalte aan vluchtige vetzuren moeite heeft, dit aan het bestuur te willen mededeelen. Verder vraagt het bestuur, of er behalve het aan hem bekende geval ook nog fabrieken waren die.dezen herfst er last door hadden. Aanbieding van een model instructie voor 't personeel, naar aanleiding van 't voorstel der vereeniging Oosterend op de algemeene vergadering van 10 Aug. 1.1. Het bestuur biedt een model-instructie aan, waarbij de benoeming, bekwaamheden, werkzaamheden, bezoldiging en faciliteiten (in beginsel wordt hier aangenomen verzekering tegen invaliditeit en ongelukken in en buiten bedrijf en verder of levensverzekering of pensioenverzekering of weduwenpensioen), vertrek of ontslag en geschillen worden geregeld. Advies van 't bestuur over 't voorstel van de vereeniging Giekerk op de algemeene vergadering van 26 Oct. 1.1. Dat bestuur heeft dit voorstel ampel overwogen en geeft zijne bezwaren te kennen, zoodat het meent te moeten ontraden vooralsnog tot 't aanstellen van een eigen werktuigkundige over te gaan. Voorstel van 't bestuur tot verhooging van het salaris van den secretaris: a. Het salaris wordt van af 1 Jan. 1899 bepaald op ƒl5OO, met kans op verhooging tot ƒ2000; b. over 't afgeloopen jaar wordt den secretaris een gratificatie van ƒ5OO toegekend. Het voorstel van de vereeniging Lollum— Waaxens is: a. De jaarwedde van den secretaris wordt met ingang van 1 Jan. 1899 bepaald op ƒ 1000 per jaar, met kans op eene jaarlijksche verhooging van ƒlOO tot een maximum van ƒ 1500. Deze verhooging door de leden toe te kennen op voorstel van het bestuur. b. De secretaris ontvangt over het afgeloopen jaar een toelage van ƒ 250. De heer D. de Jong zegt alleen te willen spreken over 't secretariaat. Uit 't voorstel Lollum—Waaxens bleek hem, dat niet ieder nog precies weet wat 't doel van den Bond is. Hij bespreekt daarom art. 2 der statuten en wel speciaal den afzet der producten, het houden van boterkeuringen en de aanbesteding. De ontwerpers van die statuten voelden reeds, dat er veel indirecte voordcelen zouden zijn, die niet als de voordcelen der aanbesteding onder cijfers zijn te brengen. Meer dan eens werd een beroep gedaan op de solidariteit der leden. Spreker vraagt thans die solidariteit in ons voordeel aan te wenden. Spreker gaat thans na den boterhandel/zooals die in Engeland was en nog is. Nog ver zijn wij van 't ideaal waartoe onder anderen behoort de afschaffing Van 't consignatiestelsel. Om dat ideaal te bereiken moét er gewerkt worden. Gaan wij nu dat werk na, dan verklaart spreker zich geheel eens met de fabriek te Grouw, dat 't secretariaat een volhandig werk is. Spreker komt nu tot de aanbesteding en wijst er op, dat dit eveneens een groote werkkracht vereischt. Verder wijst spreker er op, dat de eerste coöperatieve vereenigingen de fout begaan hébben hun employés te laag te bezoldigen'; zij hebben toen steeds een kommervol bestaan gehad en begonnen eerst tot bloei te geraken, toen ze geleid werden door onafhankelijke personen Lollum—Waaxens onthoudt zich voorloopig van een inleiding. Na een breedvoerige discussie wordt 't gedeelte a van 't bestuursvoorstel verworpen met 50 stemmen voor en 89 tegen en wordt 't gedeelte b aangenomen met 88 stemmen voor en 51 tegen. Het gedeelte b van 't voorstel Lollum — Waaxens vervalt thans en 't gedeelte a w-«rdt aangenomen met 100 stemmen voor en 39 tegen. Op voorstel van 't bestuur worden de volgende statu ten-wijzigingen aangenomen: Van art. 8, 3de alinea, komt 't slot te vervallen , zoodat deze alinea dan luidt: „Op voorstel van het bestuur wordt door eene vergadering beslist in hoeverre zij bij het eindigen van het lidmaatschap tot de schulden van den Bond zullen moeten bijdragen". Art. 11, Ide alinea, wordt in 't vervolg gelezen : „en ieder gewoon lid dat de melk van 900 of meer koeien verwerkt, heeft 4 stemmen". (in plaats van: „en ieder gewoon lid dat de melk van meer dan 900 koeien verwerkt, heeft 4 stemmen). Art. 16, Iste alinea, wordt in 't vervolg gelezen : „Het bestuur brengt voor zijne bemoeiingen der Vereeniging geen salaris in rekening, met uitzondering van den secretaris en penningmeester , aan wie eene door de gewone leden vast te stellen belooning zal worden uitgekeerd". (aan 't oude art. 16, alinea 1, zijn dus toegevoegd de woorden: „en penningmeester"). Art. 19, Iste alinea, wordt in 't vervolg gelezen : „Wanneer de contributiën niet voldoende zijn tot dekking der uitgaven, dan wordt over de gewone leden een omslag geheven waarin door ieder van hen wordt bijgedragen, in verhouding van het aantal koeien waarvan de melk door hen wordt Verwerkt". (zoodat de woorden „vol 100-tal" veranderd zijn in „aantal"). Art. 24 vervalt geheel. --- RECHTZAKEN. Rechtbank te Leeuwarden. In de gisteren gehouden zitting werden nog behandeld de volgende zaken: 1. Pieter P., 23 jaar, te Sneek, heeft terecht gestaan wegens mishandeling. Pieter heeft het voortdurend aan den stok met een troepje vrinden in zijn woonplaats, dat het hem herhaaldelijk lastig heeft gemaakt, waaruit natuurlijk voortvloeit, dat hij, als hij een hunner ziet, een minder aangename gewaarwording krijgt. i Nu had hij in het laatst van Oct. een schip met mest gelicht, dat aangevaren en gezonken was. Den 29 Oct. lag het drijvende aan den wal met een loopplank van deu wal op het schip. Er kwamen natuurlijk nieuwsgierigen kijken naar het gat, dat evon boven water lag. Toen Pieter des morgens er bij kwam, zag hij Eeltje, een zijner vijauden, op de loopplank. Welk ge.voel hem bezielde, zal wel moeilijk te zeggen zijn, maar een feit is, dat hij er op toesnelde, en dat even later Eeltje aan den balk hing to spartelen, die voor het lichten over het vaartuig heen gebracht was. Eeltje vertelt, dat hij onverwachts een slag om de ooren kreeg en tengevolge daarvan in het schip met mest tuimeltje, zoodat hij er half in lag. Toen kreeg hij van Pioter een aantal trappen en slagen op het bovenlichaam. Het met edele verontwaardiging en diepe minachting voor zijn aanvaller voorgedragen verhaal, gaf den indruk, dat get. in den mest had gelegen, doch uit nadere verklaringen bleek het schip reeds van zijn vracht ontdaan, zoodat Eeltje, al is het schip dan ook niet zoo schoon geweest als een Friesche dorpsstraat op Zaterdog middag wel niet halverwege in den mest, doch in het loege schip gehangon zal hebben. In ieder geval, hij vond de positie, waarin hij gebracht was, onaangenaam genoeg om Pieter, die het gedaan had, aan te klagen. Uit verdere verklaringen bleek, dat er geen vrees bestond, dat het schip zou zinken door dat er een man op ging, en dat het toebrengen van den slag ook door een ander is gezien, die echter niet noodig scheen te achten, er zich mee te bemoeien. Een viertal getuigen a décharge kwamen lange verhalen doen omtrent aanvallen, die Pieter al van Eeltje of ten minste van diens vrinden te verduren had gehad. Bekl. zelf vertelt de zaak eenigszins anders. Hij heeft, toen hij Eeltje op de plank zag, dien bij den schouder gegrepen en geroepen: „terug." Het is mogelijk, dat Eeltje bij die ontmoeting op du smalle plank tusschen lucht en water met iemand, die zijn vriend niet was, eenigszins beangst is geworden en daardoor in het schip is gevallen. Bekl. ontkent echter dat dit door een slag zou zijn gekomen, of dat hij Eeltje later zou hebben geslagen of geschopt. De Subst.-Off. van Justitie neemt als vaststaande aan, dat bekl. gebruik heeft gemaakt van Eeltje's bsnarde positie op een plank boven het water, dezen eens wat terug heeft willen doen, terwijl tueh eigenlijk niet Eitje zelf, maar diens vriendeu het hem voornamelijk lastig maakten. Spr. noemt dit een laffe, lage aanranding en eischt 14 dagew gevangenisstraf. Als verdediger trad op de heer mr. T. K. Dorama, die, na in herinnering gebracht te hebben, wat aan het feit alzoo is voorafgegaan, de noodweerregel wenscht te zien toegepast. Bekl. zag een zijner vijanden op ziju territoir, want als men het schip al» zoodanig heeft te beschouwen, behoort zeker de loopplank daarbij. Al neemt men aan, dat bekl. tegenover een ander anders gehandeld zou hebben, dan blijft het toch natuurlijk, dat zijn eerste ingeving was, Eeltje er af ta gooien. Maar tueu deze bekl. dat bemerkte, heeft hij ongetwijfeld iets ergers verwacht, een feit, dat -er hem toegeleid moest hebben, later de zaak wat overdreven voor te stellen. Die overdrijving is dadelijk in de klacht en dientengevolge ook in het proces-verbaal duidelijk merkbaar. Hoe het bijv. mogelijk is, iemand door een enkelen slag van de loopplank een paar meter verder in een schip te slingeren, is pleiter, vrijwel onbegrijpelijk. Wat nu het aanwezig zijn van zelfverdediging be-. treft, daarvoor zijn hier de elementen aanwezig, die prof. van Hamel er voor stelt. Er was hier door Eeltje een inbreuk gemaakt op bekl.'s tijdelijk recht op het schip, althans er werd met krenking van dit recht gedreigd, door het staan op de loopplank. Dit had bekl. rechtens niet te dulden. Wat de noodzakelijkheid der verdediging van dit recht betreft, blijft|ter beoordeeliug van den rechter, maar op bekl. moet het aanwezig zijn op zijn territoir van iemand, dien hij niet als een vriend beschouwde, zeker een verkeerden indruk gemaakt hebben. Volgens prof. van Hamel is zelfs agressief optreden een rechtmatig middel van verweer. Bij de beoordeeling moet voorts de gemoedsaandoening van hem, die zich verweert, in aanmerking genomen worden. Nu was hier bjj bekl. zeker toorn aanwezig. Pleiter beroept zich echter alleen op dit artikel als het feit als bewezen wordt beschouwd. Behalve de reeds aangevoerde overdrijving, waaraan Eeltje zich heeft schuldig gemaakt, vraagt pleiter, of men niet hier de vraag moet stellen, welke reden er kon zijn om de zaak zus of zoo voor te stellen. Pleiter dringt aan op vrijspraak op grond van niet bewezen zijn van het feit. Zoo de Rechtbank zich hier niet mee vereenigt, verzoekt spr. hier noodweer aan|te nemen, waartoe hij cliënt in de clementie der Rechtbank aanbeveelt. 'J. De regel van mijn en dijn is zoowat de grondslag, waarop onze maatschappij berust. Het algemeen belang eischt, dat ieder zorgt voor iv handhaving er van. Maar er zijn altijd menschen, die eigen belang boven algemeen belang stellen en zich om dit laatst bitwr weinig bekommeren, als zij zich bevoordeelen kunnen. Ofschoon nu de strafwet moeilijk alle moreele karakterfouten onder regelen kan brengen, neemt egoïsme soms zulke materieele vormen aan, dat men er vat op krijgt. Zoo iets noemt men dan diefstal. Ongelukkig genoeg laten karakterfouten zich niet zoo gemakkelijk overwinnen en zoo keeren op het bankje der beklaagden nog al eens dezelfde personen terug. Ook de 28-jarige Wijbe A. Cn. zat er gisteren niet voor de eerste maal. Het was den 14n >