Uit de Provincie. (Part. Corr). Harlingen, 8 Aug. De schelpvisschersboot de Hoop is heden morgen, bij hooger water dan het vorige ty, afgebracht. Joure, 8 Aug. Onder begunstiging van heer Hik frisch weder had hier heden het vierde festival van den Bond van Christelyke Harmonieen Fanfarecorpsen in Friesland plaats op het prachtige buitengoed Eerema-State van mevr. douairière Vegelin van Claerbergen. Van alle zijden kwam het publiek per stoomboot , tram, rytuig, fiets en te voet toestroomen. Er lagen niet minder dan 34 stoombooten, die gemiddeld ieder 100 bezoekers aanbrachten, de extra- en gewone trammen waren niet voldoende om de bezoekers naar Joure te brengen, zoodat er nog een extra-trein moest ryden. 's Namiddags één uur waren er bij één kastelein reeds meer dan 400 paarden gestald. Het feest nam een aanvang met een optocht door de breede Midstraat, de vaandels der verschillende corpsen prykten boven de menigte, die de geheele straat vulde; 't was inderdaad een prachtig gezicht die bonte menigte onder de schoone tonen der muziek te aanschouwen, waartoe het fraaie zomertoilet der dames niet weinig bijdroeg. Voor „Herema-State" was bij den ingang een fraaie poort geplaatst, waarop met groote letters stond : „Welkom!" De laan maakte by het binnentreden inderdaad indruk, want zij vormde een tunnel van groen, waartusschen de nationale vlaggen een prachtig figuur maakten. Aan een boom vóór in de feestlaan was een zwart bord gehecht, waai op met kryt het volgende stond geschreven: Feestgangers! Het bestuur van den Bond betreurt het ten zeerste, dat de burgemeester verlof heeft gegeven tot het opstellen van een draaimolen vóór „Herema State" en verzoekt de feestgangers vriendelijk om van dien molen geen gebruik te maken. Het Bestuur. Ter voorkoming van misverstand deelen we mede , dat de bedoelde draaimolen niet stond op, maar buiten het feestterrein aan de Midstraat en dat deze molen den geheelen dag druk bezoek kreeg van de jeugd. Nadat Psalm 119: 1 door alle corpsen was uitgevoerd, hield de heer ds. F. Ch. Geerling, van Joure , de openingsrede , waarna Ps. 33 :2 (de tweede regel gewijzigd) gezongen werd. Vervolgens werden uitgevoerd: de „Bondsmarsch" en „Boxmarsch", „Feestmarsch" door alle corpsen; „Fantasie over Gewyde Liederen" door Hallelujah, van Bolsward; „La Paroissiale" door Halklujah, van Makkum; „L-i Fête triumphale" door Concordia, van IJlst; „Koraal en Figuraal" door Oranjecorps, van Minnertsga, en „L'Esponent" door Excelsior, van Parrega. Daarna trad op ds. K. Straatsma, van Ferwerd, met het onderwerp: „Het ijveren naar de beste gaven", waarna gezongen werd gezang 49 : 5. Daarop volgde de uitvoering van: „Fête Printanière" door Concordia, van Balk; „Hommage a Ste. Cecile" door Soli Deo Gloria te Stavoren ; „Leve d« Boeren" door Prijst den Heer te Wanswerd; „Le Dauphin" door Excelsior te Ferwerd; „La belle Alsacienne", door A. d. v. e. n. d. o. te Hallurn. 's Namiddags 3 uur : Gezang 28:1, Wilhelmus, „Le Festival" door alle corpsen; „LaSperanza" door vele corpsen; „Lof en Bede" door Hallelujah, van Reitsum; Ps. 42 : 1, 2, 3 door De Bazuin, van Berlikum; „Flore la Belle" door Crescendo, van Workum; „Gemmi di Vergi" door Paul Kruger, van Lemmer, en „Velo" door Wilhelmina, van Cubaard. Daarna werd door ds. J. Groeneveld, van Marrum , een toespraak gehouden met het onderwerp: „Eene wereld zonder muziek". Daarop volgde het zingen van Ps. 89 :1, waarna nog uitgevoerd werden: „Lucretia Borgia" door Looft den Heer, van Garyp; „Liederkrans" door Euphonia, van Wommels ; „Mignonnette" door Wilhelminacorps te Oosterend; „La Dame de Coeur" door Eendracht maakt macht te Oudega. Na 't zingen van Gezang 144: 1 sprak ds. J. R. Dykstra, van Joure, een slotwoord, waarop eindelyk nog gezongen werd Gezang 180: 1. We begrooten het getal bezoekers op 7000. Dat het bestuur zooveel niet had verwacht bleek uit het feit, dat er veel te weinig entreebiljetten gedrukt waren, dat wel jammer was omdat dit biljet tevens het programma bevatte. De muziek heefc over 't algemeen, naar ons bescheiden oordeel, een gunstigen indruk gemaakt , 't was een verrukkelyk gezicht de heereu en dames aan den oever van een vijver in 't groene gras gezeten, te zien luisteren naar de schoone muziek, die van deu overkaut van den vyver op een heuvel zoo welluidend en harmonisch het publiek in de ooren klonk. We gelooven de tolk te zyn van allen, die met ons 't genoegen hadden, dit feest by te wonen, als wy aan den Bond en vooral aan de directeuren W. Bilgraver en B. Wielenga onzen harteiyken dank betuigen voor 't genot ons verschaft. Dat de ingezetenen van Joure ook ingenomen waren met het festival bewezen de legio vlaggen, die uit de woningen wapperden. Lemmer, 8 Aug. Door visschers werden heden in de Zuiderzee, naby Schoklank, verschillende goederen dryvende gevonden, waarvan enkele opgevischt werden. Men veronderstelt dat deze goederen afkomstig zyn van de stoomboot Salland, wier opvarenden, Zaterdag avond, tijdens den noordwestenstorm, voor eigen veiligheid en voor behoud van het schip, naby den Ketelmond, de deklast overboord hebben moeten werpen. Warga, 8 Aug. De geannonceerde harddravery alhier is wegens gebrek aan deelnemers niet doorgegaan. De commissie besloot daarop tot het houden van een onderlingen wedstrijd, waaraan door 16 paarden werd deelgenomen. De pryzen werden respectievefijk behaald door L. W. SchuurrnaDS, J. J. Kooistra en B. K. de Boer. --- Algemeene vergadering van den Bond van Coöperatieve Zuivelfabrieken in Friesland. Leeuwarden, 6 Augustus. (Slot). Oprichting van een pensioenfonds. De commissie — bestaande uit de heeren Th. van Weideren Rengers, P. K. Veeman en J. K. Jung — die hieromtrent rapport heeft uitgebracht, stelt voor: 1. in beginsel te besluiten tot het vormen van een pensioenfonds voor de werklieden in dienst der Boudsfabrieken; 2. eene commissie van vyf leden uit zijn midden te benoemen, met opdracht gedetailleerde voorstellen in den geest en opdengronslag van de aangeboden rapporten, zoo mogelijk in de eerstvolgende vergadering aau te bieden. Het bestuur gaat met de voorstellen van de commissie. De Voorzitter meent te weten , dat ze in den boezem van verschillende fabrieken een punt van overweging hebben uitgemaakt en vraagt, hoe de uitslag daarvan is geweest. Marrum. De meeste leden hadden wel hart voor de zaak, maar stemden niet geheel in met de voorstellen der commissie. Men achtte 65 jaar te hoog. Als iemand tot zijn 64ste jaar heefc bygedragen en dan overlydt, dan profiteert hy er niet van. Bovendien wordt een arbeider op die jaren te oud voor zyn werk en zou men er wel iemand bij mogen nemen. Men wenscht 65 jaar te stellen op 55 jaar als leefcyd, waarop het pensioen aanvangt. Als die op 65 jaar bepaald biyft, dan zullen slechts weinige arbeiders toetreden. Stelt men den leeftyd op 55 jaar, dan zal echter de premie belangrijk stijgen. Daarom wordt geen voorstel gedaan, maar deze wenk in overweging gegeven. Harich acht de zaak in beginsel zeer nuttig en noodig, doch had ook bezwaren ,o. a. tegen den leeftijd, wat ook het bezwaar was by het personeel ; maar het bestuur acht de zaak toch zoo nuttig en noodig, dat het met de commissie meegaat, die misschien nog eenige wijziging kan aanbrengen. De verdienste inde coöperatieve fabrieken moet billijk verdeeld worden en daarom kan niemand tegen de zaak zyn. Eender leden zeide: als er iemand tegen is, dan moest men dien buiten de coöperatie sluiten. Marssurn heeft het bestuur gemachtigd om toe te treden. Roordahuizum. Twee/derde der vergadering heeft er zich in beginsel vóór verklaard. Er ging in die vergadering een stem op: als de Zuivelbond in Friesland niets anders deed dan dit moeilijk probleem, het pensionneeren van den arbeider, voor een deel op te lossen, dan had hy een der moeilijkste zaken tot stand gebracht. Grouw. Het bestuur heeft de zaak goed onder de oogen der leden gebracht, maar vond in de vergadering zooveel oppositie, omdat de arbeider het niet goed tot 65 jaar kan brengen, dat het met 4 stemmen zyn voorstel tot toetreden zag vallen. Wommels onthoudt zich. Noch bij het bestuur noch bij de leden is de zaak in vruchtbare aarde gevallen. Akkrum kreeg van de ledenvergadering volledige machtiging om met de voorstellen der commissie mee te gaan, ook al wordt er nog wyziging aangebracht. Dronrijp heeft tot leedwezen van het bestuur de zaak niet aangenomen. De vergadering werd door slechts 16 van de 85 leden by gewoond. Men beaamde dat er veel voor is te zeggen, maar men oordeelde dat er een verkeerd standpunt door ingenomen werd tegenover de arbeiders der boeren. Oosterend. By stemming verklaarde het meerendeel der leden zich er tegen. Achlum heeft zich in beginsel voor pensionneeren verklaard. Birdaard stuitte op te veel practische bezwaren in de toekomst, om te durven toetreden. Zy wenscht eene gereserveerde houding aan te nemen. Bartlehiem evenals Birdaard. Tzum heeft het voorstel niet behandeld omdat zy voor Staats-pensionneeren is. Leeuwarden heeft het voorstel ook niet met de leden behandeld. Het bestuur is in beginsel wel voor pensionneeren, maar door den Staat en niet door den Bond. Het neemt eene afwachtende houding aan. Akmarvjp heeft in beginsel besloten, de zaak te steunen. Giekerk. De vergadering was zoo slecht bezocht, dat men beter vond de zaak niet uit te maken. Deinum neemt eene afwachtende houding aan. Iliylaard heeft aan het bestuur machtiging gegeven, om handelend op te treden. Stiens. Het bestuur is er in beginsel voor, maar het personeel is tegen de 65 jaar, omdat een arbeider zoolang het werk niet verrichten kan. Wirdum heeft het voorstel bij het bestuur behandeld en aan de leden medegedeeld; het zal er op terugkomen als er iets van komt. Oude Bildtzijl is er in beginsel voor, doch het personeel wenscht den leeftyd van 65 jaar bepaald te zien op 55 1 jaar. Lollum—Waazens. Niemand was er tegen, maar velen hadden ook de reeds genoemde bezwaren , en ook nog dit: dat men niet genoeg deed, men moest ook voor de weduwen zorgen. Zijn de cijfers gemaakt met het oog op alle fabrieken? Uit de notulen blykt, dat zich niet allen behoeven aan te sluiten. Stijgt dan ook de premie? Hoe groot is het minimum dat zich moet aansluiten? Is in de berekening een 3alaris opgenomen voor den administrateur, die aan het hoofd zal staan? Is het als eene gewone levensverzekering of zal het een fonds zijn uit en door de arbeiders ? Wordt zulks geheel kosteloos beheerd? De zaak komt de fabrieken op groote kosten, men wenscht eene afwachtende houding aan te nemen. Den heer Veeman komt het voor, dat men zich in details begeeft, die hier nog niet thuis behooren. Eerst als in beginsel tot de oprichting van het fonds is besloten, kan men die bespreken. Het heeft hem verwonderd, dat deze zaak den Frieschen Coöperatieven Zuivelbond zoo in beroering gebracht heeft en hij gelooft , dat men zich eene verkeerde voorstelling van de zaak maakt. Meermalen is de zaak besproken als eene loonsverhooging , dat het loon van den een met fl, van een ander met ƒ1.50 verhoogd moest worden. Bij de loonsverhooging zou men dan rekening kunnen houden met de pensioenregeling. Spreker gelooft echter dat het voorshands voldoende is, om zich in beginsel voor of tegen te verklaren. In beginsel — niet over de détails — behoort men zich er absoluut voor te verklaren. Wie zegt: ik ben er in beginsel tegen, die is voor zijn taak als beheerder eener coöperatieve vereeniging niet berekend. Het zou spreker verwonderen als de zaak niet den steun van de meerderheid kreeg. Is di 9 verkregen, dan kunnen de détails worden uitgewerkt en nu behandelt spreker de zaak als eene loonsregeling. Als men goed loon'geeft, dan mag men ook goed werk vragen. Tegenover rechten staan plichten. Indien biykt, dat deze zaak geen ingang vindt by de meerderheid zijner collega's, dan verklaart spreker openlijk dat hij haar nog eens behandelen zal in eene vergadering van collega's. Wij trachten de boter en kaas zoo goed te maken als kan, om de hoogst mogelijke prijzen te bedingen maar men legge zich ook toe op andere zaken die dringende eischen des tijds zijn, anders kan er nog iets uit voortkomen, waarvan men de dupe wordt. Wij beheerders en bestuurders der fabrieken moeten recht van spreken behouden en daarom ook leven voor de personen die met ons leven en werken. Als beheerder eener fabriek zegt spreker by ervaring: als men dergelijke regeling treft, dan gevoelt het personeel ook voor de gemeenschap , omdat er dan een brooderband ontstaat tusschen werkgever en werkman. Of het gewenscht is, den gewonen arbeider van den boer er ook in te begrypen. Ja. Maar men moet eerst a zeggen, vóór b. Deze peroratie werd met warm applaus begroet. Grouw wens.ht uit te lokken, dat de fabrieken , die zich nog niet uifgesproken hebben, het ook doen. De Voorzitter antwoordt voor Hemelum : niet, omdat wy het belang der zaak niet inzien of er geen hart voor hebben, maar juist om dat belang en hart er voor hebben heeft men tydens de hooiing niet vergaderd, wyi dan slechts weinige leden zouden opkomen. Van een collega heeft spreker gehoord, dat het by hen een quaestie van techniek was; als men wat wachtte, dan was er meer kans de zaak er door te krygen. Scharnegoutum heeft het voorstel wel behandeld, maar niet afdoende en zal het weer doen. Olterterp heeft den moed niet een algemeene vergaderiog uit te lokken, uit vrees dat het voorstel zou vallen. Weidurn heeft in eene bestuursvergadering het voorstel in beginsel aangenomen. Wieuwerd wilde wachten tot de eerste ledenvergadering kwam en er niet eene afzonderiyke vergadering voor oproepen. Koudum heeft het voorstel wel besproken maar geen afdoend besluit genomen. In beginsel is de afgevaardigde er niet tegen. Den heer Rengers komt het voor, nu byna de helft der vertegenwoordigde fabrieken de zaak niet of niet afdoende behandeld hebben, dat deze vergadering eene gereserveerde houding moet aannemen. Met groote belangstelling en instemming heeft spreker den heer Veeman gehoord, maar mag niet zonder bestrijding laten, waar deze zich op een gevaarlijken weg begeeft en het pensioen beschouwt als een onderdeel van het loon. In de statuten der meeste fabrieken komt voor, dat de regeling van het loon is overgelaten aan het bestuur en commissarissen. Nu verwacht hy, dat langs dien weg het bestuur er gemakkeiyker toe besluiten kon. Z. i. moet men de zaak niet door een zydeur binnenhalen, maar door open deur; de zaak rust op beteren grondslag, als men haar aanneemt met toestemming der leden. Sommige afgevaardigden hebben zich in beginsel voor verklaard. Er wordt op het oogenblik niet meer gevraagd. De voorstellen der commissie zyn in détails nog te wijzigen. Om 65 jaar te veranderen in 55, zou de premie zoo verhoogen, dat dit nu niet is aan te nemen; misschien is het over 10 jaar wel in dien zin te wy'zigen. Lollum—Waaxens gevoelt meer voor eene bestaande levensverzekeringsmaatschappij; maar dit fonds beoogt iets anders, neemt ook op het personeel boven de 65 jaar — er is zelfs een van 79 jaar — en als heden het fonds tot stand komt, dan treedt morgen voor hen het pensioen in. De administratiekosten. Het doel is om het fonds kosteloos te beheeren, maar er is een deskundige noodig voor de berekeningen. Het komt spreker voor, dat deze vergadering zich nog niet kan uitspreken en hy stelt voor, aan de besturen der fabrieken, die zich nog niet uitgesproken hebben, een schry ven te richten om dit alsnog te doen binnen 3 maanden. De heer Jung behoefde niet te zeggen, dat de commissie in de vergadering gekomen is met een beang3t hart, omdat zij gehoord had, dat de zaak by verscheiden fabrieken tegenstand ontmoet had, maar na de sprekers gehoord te hebben moet hij eerlijk verklaren, dat het hem verbazend meevalt. Geen stem is er opgegaan tegen het pensionneeren zelf. Hier en daar had men wel aanmerkingen en bezwaren, wenschte men eene andere regeling, was er oppositie bij het personeel; maar als spreker alles resumeert, dan komt hij tot de conclusie, dat de zaak tot stand komt; ze moet echter tyd hebben tot ontkieming , de gemaakte bezwaren zijn wel te ondervangen. Het bezwaar van den 65-jarigen leeftijd is wellicht te ondervangen, als de fabrieken besluiten, dat zy dien leeftijd behouden maar de werklieden zelve niet bijdragen. Er zijn fabrieken die de zaak niet hebben behandeld of de kat uit den boom wenschen te zien. Spreker wenscht dat deze spoedig vergaderen, omdat er haast by de zaak is. Een ander wenscht Staatspensioen. Het is zeker van belang, als de Staat er voor zorgt. Dit neemt niet weg, dat dit op delange baan zal gaan en als de Bond alvast een fonds sticht, dan is er toch geen bezwaar om dit, bij het tot stand komen van een Staatspensioen, af te koopen. De heer Zysling wenscht verzekering by eene bestaande levensverzekeringsmaatschappij. Als men een onderling fonds sticht voor 500 of 250 leden, dan werkt dit voordeeliger, omdat er geen geld behoeft verdiend te worden als winst voor de aandeelhouders. De heer Rengers stelt voor, geen besluit te nemen. Spreker gelooft dat er geen bezwaar bestaat, beide voorstellen van de commissie aan te nemen. Als men in principe tot de oprichting besluit en een nieuwe commissie benoemd, dan is er nog niets verloren, want, als by uitwerking der détails de bezwaren blyken te groot te zijn, dan komt er niets van. Er is gesproken over de gewone arbeiders by den boer. In het rapport is er ook al op gewezen, dat de werkman op het veld onder geheel andere levensvoorwaarden verkeert dan die in de fabriek. Spreker meent hiermede het standpunt der commissie te hebben toegelicht en hoopt, dat de vergadering een besluit neme, nuttig voor de zaak. De heer Veeman repliceert den heer Rengers, dat toonregeling in verband met pensionneeren dikwerf in ledenvergaderingen is besproken; dat is geen achterdeur, maar de open deur. Aan hen, die Staatspensioen wenschen, antwoordt spreker: als de Bond deze regeling treft, dan roept hij eene betere verhouding tusschen beheerder en bestuurders eener fabriek en hunne arbeiders in het leven, dat zal de aandacht trekken van den gewonen boer en de arbeider eener coöperatieve vereeniging komt ook in aanraking met den gewonen arbeider. Als de coöperatieve zuivel-industrie voort zal gaan in de goede richting te werken, dan moet zij rekening houden met de belangen niet alleen van de werkgevers, ook van de werklieden. Dat zal verzoening aanbrengen tusschen kapitaal en arbeid. De heer Bergsma behoeft niet te verzekeren, dat hij een groot voorstander is, dat vanwege den Coöperatieven Zuivelbond een billijk pensioenfonds voor de werklieden in het leven trede. De pensioenvraag, die zich al luider en luider doet hooren, beweegt zich 1. op materieel gebied, 2. op etisch gebied, het meest belangrijke. Nu in deze vergadering de materieele zijde het meest op den voorgrond treedt en verschillende bezwaren geopperd worden, wenscht spreker enkele cijfers te noemen, die ieder gemakkelijk kan onthouden en mee naar huis nemen. Hy meent niet te overdrijven als hy zegt, dat elk van de 54 coöperatieve fabrieken een jaarlijksche brutoontvangst heeft van ƒ 150,000, dat is eene jaarlijksche ontvangst voor de 54 fabrieken van ƒ8,100,000. Kan die belangrijke ontvangst geen uitgaaf van f 16,000 dragen? Laat de 65 jaren wegvallen en plaats maken voor 55 jaren, en de bijdrage van het loon niet 8 maar 10 procent worden, is dat te drukkend voor die bruto-ontvangst ? Dié cijfers zyn zoo onwederlegbaar, dat zy alle vrees wegnemen dat de leden bij de afrekening in Mei eenigszins gevoelig zullen worden getroffen. De heer Kupe r u s meent dat het in deze vergadering mag gezegd worden, dat men staat voor verschillende nieuwe zaken, ook voor een Bond van Coöperatieve Zuivelfabrieksarbeiders, wiens werkzaamheid ons verbaast. Andere directeuren hebben zeker evenals spr. eene circulaire ontvangen: om de 8 dagen een rustdag. Dat is een begin. Wij juichen het toe, dat by het peisoneel het idéé komt van een rustdag om de 8 dagen, dat is niet te veel. Als men dien toestaat en den werkman een pensioen geeft, dan voorkomt men werkstaking. Spreker houdt niet van een boeman; maar als wij niet toonen hart te hebben voor den werkman, die soms moeilijk en zwaar werk heeft, als wy niet zorgen dat zy een mensonwaardig bestaan hebben , dan zullen zy er zelve voor zorgen. Spreker is er voor, hen vóór te zijn. De Voorzitter, optredende voor de fabriek te Hemelum, wenscht zijn stem te motiveeren. Het bestuur weet niet, of de leden der fabriek de voorstellen der commissie goedkeuren, maar al keuren zy ze niet goed, dan is hem nog opgedragen er vóór te stemmen, omdat met 15 fabrieken de zaak kan worden begonnen en men overtuigd is, dat dan later de anderen wel zullen volgen. In stemming gebracht, wordt sub 1 der conclusie, om in beginsel tot de oprichting te besluiten', aangenomen met 59 tegen 8 stemëtem — de overigen hielden zich buiten stemming of waren vertrokken, dat is met a. w. 16 vertegenwoordigers van fabrieken stemden voor, 2 tegen , 4 waren vertrokken en 16 hielden zich buiten stemming. Sub 2 werd nu zoo gewyzigd, dat de bestaande commissie werd gecontinueerd met bevoegdheid zich meerdere leden te assumeeren en met opdracht zich nader te vergewissen omtrent de zienswyze der fabrieken die zich nog niet verklaard hebben en daarna nader gedetailleerde voorstellen te doen. Het instellen van geregelde kaaskeuringen. Waar wy aan het verslag over de pensionneering om de belangrijkheid der zaak — al trachtten we kort te zijn in de mededeeling van ieders gevoelen — wat meer ruimte moesten geven, moeten wy ons hier bepalen tot de mededeeling, dat na discussie zonder hoofdelijke stemming het voorstel werd aangenomen. Eveneens moeten we kort zyn in de mededeelingen , welke de heer J. R. Kuperus deed omtrent de landbouwtentoonstelling te Odense. Alleen memoreeren wy dat daar gedurende 10 dagen 1200 koeien stonden en er voor een waarde van ƒ40,000 boter was tentoongesteld. Opgevallen was de grafische voorspelling van het bedrijf, met steun der Regeering vervaardigd. Op een plaat van 2 meter by 1 meter stond eene kleine fabriek voor 1880 en eene groote van 1897, aangevende den omvang dezer industrie , waarvan enkele cyfers: waren er in 1880 30 fabrieken, in 1890 wa 3 het getal 122, in 1895 klom het tot 788 en in 1897 tot 1145 coöperatieve zuivelfabrieken. In 1800 waren er 758 koeien, in 1898 1,743,000. Tegenover 225,000 varkens in 1800, waren er 1,179,000 in 1898. ' ' De heer v. d. M e e r vestigde nog de aandacht op de knoeieryen in den boterhandel en vroeg of erboter gezonden werd aan de botermtjnen. Toen hy de pryzen als welke de botermyn te Eindhoven besteedt: ƒ1.32,/1.29 en f 1.26 per kilo, acht hy onwillekeurig dat sommigen zich zouden kunnen laten verleiden, om daarheen boter te zenden. Hy wenscht daarom dat de vergadering de wenscheiykheid uitsprak, geen boter aan-de botermijnen te zenden. De Voorzitter noemt den middenprijs van ƒ1.29 per kilo een prils, die geen eerlijk man. op dit oogenblik kan betalen. De vergadering spreke de wenschelijkheid uit, zich door geen spiering te laten verlokken , uitgeworpen om een kabeljauw te vangen. De heer Veeman acht deze zaak van zooveel belang, dat hy wenscht dat het bestuur nog heden avond handelend optreedt. De Voorzitter antwoordt, dat het bestuur aan alle fabrieken eene waarschuwing zal richten, om er geen boter heen te zenden. --- LEEUWARDER COURANT van vrijdag 10 Augustus 1900. TWEEDE BLAD. --- Feuilleton. OVER VIJF JAAR. DOOR WALTER BESANT. Naar het Engelsch. In Zuid-Afrika. 17. Een van de eersten die de ontzette stad binnen reden, was Jack Aylwin. Waar waren de koloniale troepen ? Het kostte geen moeite om die op te sporen : zy schreeuwden het welkom toe aan de bevrijdingstroepen. Hij voegde zich bij hen, en vroeg naar Eising. Waar was Eising? Hy werd vermist. Hy was dood: gisteren gedood. Nog niet begraven: hy lag op het slagveld. Jack stond omringd door de vrooiyke, uitbundige menigte, treurig en somber. Zoo was dan alles vergeefs! Ge dood, gisteren pas gedood. Waar? Twee van zyn strijdmakkers, die van het verdriet van zyn vriend getuige waren, boden aan, hem de plaats aan te wijzen, en namen hem mede buiten de linie. Daar' lagen lyken van Boeren en van Engelscher , van leren en van kolonialen. Dadelijk zag hij den man, dien hy was komen terug roepen, afgezonderd van de anderen. Hy knielde naast hem neder. Hy voelde aan zijn hart: het klopte nog, er was nog leven in hem, een geringe sprankel, maar toch leven. „Groote hemel!" riep hy. „Hy leeft! Frank! Frank! Doe je oogen open, doe je oogen open! Kyk dan. Je bent niet dood. Ken je mij ?" Maar Frank antwoordde niet. Ze brachten hem voorzichtig naar het hospitaal, de ziekenoppassters dachten dat het jammer was om een bed te gebruiken voor een man die reeds dood was. „Oude vent", zei Frank eenigen tyd later", welken dag en welke maand hebben wij vandaag ? O, dat is goed. Denk er aan. Den 15en Mei moeten wy in de ruïne wezen. Je moet maken dat ik bytyds klaar ben. Ik zal er wezen. Wees niet bang. Want Nell verwacht ons, niet waar?" Do Fortuin betaalt haar schuld. Ge denkt natuuriyk, dat ge de rest nu wel weet. Nelly wachtte op haar minnaars bij den ouden slottoren. Zwaluwen en meerlen vlogen rondom de muren; de kerkklok sloeg drie kwartier : nog maar vyftien minuten, zouden ze na vyf jaar zich aan hun afspraak houden? Of zou een van de twee de afspraak vergeten ? Zoo ja, welke van de twee ? Zou Frank terugkomen voor de afspraak? Ge stelt u den angst en twijfel voor van het jonge meisje, tot dat de klok slaat en kyk! daar verschijnen de beide jonge mannen - en het vonnis 'wordt uitgesproken, de uitspraak gedaan. Ge hebt het totaal mis. Er deden zich omstandigheden voor welke het dramatisch effect geheel vernietigden. Een huiselijk drama is inderdaad altijd zeer moeilijk voor te bereiden en de meest zorgvuldige régisseur heeft altyd kans zyn spel te zien mislukken en de meest pakkende momenten te moeten opgeven. Want toen hy den 14c" Mei te Southampton arriveerde, telegrafeerde Jack Aylwin aan zyn vader dat hy den zwerver had gevonden en hem meebracht naar huis. Het was heel vriendeiyk van hem, maar zooals ge zelf wel kunt nagaan, het maakte een eind aan twijfel en onzekerheid welke er by behoord hadden. De docter bracht het telegram aan den advocaat, en deze riep zijn dochter. „Ze hebben hem gevonden, Nell", riep hy haar toe, „en hy is in het land. Hy zal morgen hier wezen. Jack heeft zijn doel bereikt." Natuurlyk merkte hy den blos van zyn dochter niet op en wendde zich tot den docter. „Juist bijtyds. Wij zitten op de veiligheidsklep. Juist bytijds." Hy dacht even na en keek toen weer het telegram in. „Waarom zouden ze van daag niet komen? Als _y het maar wisten! Laten we naar de stad gaan en hen afhalen van het Waterloostation." Er waren inderdaad gewichtige redenen waarom er zoo zeer naar de terugkomst van Frank verlangd werd. Zooals ge wel kunt nagaan, de leiding van een kassierskantoor waarvan de eigenaar niet alleen zyn fortuin maar ook zijn verstand heeft verloren, is een zeer moeilijke zaak en niet van gevaar ontbloot. Hoe de zaken stonden, werd ontdekt door den advocaat, die Sir Peters zaken in handen moest nemen en tot zyn groote verbazing begreep, dat de gansche, aanzienlijke bezitting was verdwenen, in het kantoor gestoken en verloren. Onherroepelijk verloren. Toch werd het kantoor niet gesloten. In finaucieele kriDgen was het vertrouwen weg: toch ging het kantoor voort. In Londen dringt verlies van vertrouwen langzaam door tot in de lagere standen. Het kantoor werkte voort. leder oogenblik kon iets het vertrouwen komen vernietigen, en als zulk een tijding plotseling verspreid werd, dan konden de gevolgen gevaarlijk wezen. (Wordt vervolgd) ---