LEEUWARDER COURANT van Donderdag 9 Maart 1911. DERDE BLAD. --- Uit de Provincie. (Part CorrJ Idaarderadoel, 7 Maart. In de Raadsvergadering van heden is aan armvoogden te Wartena machtiging verleend tot het doen van af- en overschrijvingen van posten op hunne begrooting voor 1910. Vervolgens is met algemeene stemmen het definitieve besluit genomen, dat de electrische centrale zal worden gesticht te Grouw bij Oosterveld. Men wil daartoe van de kerkvoogden een terrein aankoopen, groot IÜOO M*. In een vorige vergadering was door burg. en weth. 1200 M.* voorgesteld. Aangenomen werd een Toorstel Tan het dagelijksch bestuur om van het Kijk subsidie aaa te vragen op grond Tan art. 03 der Wet op het Lager Onderwijs. Alsvoren een voorstel om het gemeentehuis aan te sluiten aan het intercommunale telephoonnet. Murmerwoude, 7 Maart. Ingelanden van den „Jantje-zee-polder" hielden gistermiddag bij den heer Eingma te Murmerwoude hunne gewone jaarlijksche vergadering. De rekening, nagezien en in orde bevonden door de heeren P. Jagersma en A. D. Halbesma, werd vastgesteld op de navolgende bedragen : ontvangsten f 1438.80 ; uitgaven f 1580.93 ; nadeelig saldo f 142.13. Opgemerkt werd, dat het aanbrengen eener nieuwe ijzeren as en zelfzwichting, benevens uitgevoerde slatwerken oorzaak waren van dezen min-gunstigen iinancieelen toestand. De heffing van een omslag ad f 1000 blijft echter gehandhaafd. De commissie tot reglementswijziging zag van andere hervormingsplannen af, maar stelde voor, nu men toch van de wijze van stemmen volgens contract afweek, dit te doen plaats hebben in den geest van waterschappen. De vergadering ging hiermede aceoord en koos tot gecommitteerde den heer A. P. Minnema en tot zijnen plaatsvervanger de heer Joh. F. Halbesma. Het viaschen en eierzoeken zal als vorige jaren worden verboden. Wommels, 7 Maart. Gisteravond werd hier de jaarvergadering gehouden van „Het Groene Kruis", afdeeling „Hennaarderadeel", onder voorzitterschap van den heer W. K. Hoekstra. Uit het jaarverslag van den secretaris, den heer P. de Vries , memoreeren we het volgende: het ledental is thans geklommen tot 1012 ; uitgeleenu werden 460 artikelen ; aangeschaft werden tal van nieuwe artikelen, waaronder drie draaibare ligtenten ; met dankbaarheid werden vermeld één gift van f 500, één van f 100, twee van f 10, één van f 2.50 voor de wijkverpleging. De wijkverpleging mag dan ook uitstekend geslaagd heeten; de pleegzuster legde niet minder dau 2722 bezoeken at bij 77 patiënten. Uit de rekening en verantwoording van den penningmeester bleek, dat de inkomsten in het verloopen boekjaar hadden bedragen / 2196.79, de uitgaven f 1725.42, zoodat de kas sloot met een batig saldo van f 470.37. Op één na werden al de aftredende bestuursleden herkozen ; in de plaats van den heer Schuurmans te Spannum, die bedankt had, werd gekozen de neer mr. C. W. Hopster. Ureterp, 7 Maart. In de jaarvergadering van de afd. Ureterp en Siegerswoude van „Het Groene Kruis", gehouden bij wed. Gorter alnier, en die zeer talrijk oezocht was, bleek uit het verslag van den penningmeester, dat tengevolge van aanscnaffing van materiaal er een tekort in de kas was van f 30. Uit het verslag van den secretaris bleek, dat het aantal leden 350 bedroeg. Een overzicht werd gegeven van den toestand en de werking van de verschillende verplegingsartikelen ; vanwege de vereeniging was o. a. een lighal aangeschaft. De secretaris, de heer S. Cuperus, werd met bijna algemeene stemmen als zoodanig herkozen. Met algemeene stemmen werd in beginsel aangenomen, pogingen in het werk te stellen voor het aanstellen van een wijkverpleegster. Men besloot hierover in overleg te treden met de besturen van het „Plaatselijk Belang" alhier en „Dorpswelzijn" te Siegerswoude. Nog werd de wenscbelijkheid uitgesproken , eenige ondersteuning te verleenen aan zieken, die daaraan behoefte hebben. In de pauze trad als spreker op de heer dr. Th. de Groot van Beetsterzwaag met het onderwerp: Vacantiekoloniën. Tjalleberd, 7 Maart. In de hedenavond alhier gehouden vergadering van ingezetenen van Tjalleberd en Gersloot is besloten tot stichting eener electrische centrale over te gaan. Voor het westelijk gedeelte der streek verga derde men voor deze zaak te Luinjeberd. De vereeniging zal werken op coöperatieven grondslag en telt thans reeds 160 leden, die te zamen reeds een verbruik van / 2830 per jaar aan electrischen stroom hebben toegezegd, terwijl men, indien de straatverlichting en de verlichting der scholen en kerken etc. er bij komen, het verbruik schat op f4OOO. Het voorloopig contract is reeds geteekend en het bestuur teeft van de leden machtiging ontvangen om alle werkzaamheden in verband met de stichting uit te voeren. Knijp e, 8 Maart. Gisteravond hield de gymnastickvereeniging „Knijpe" hare algemoene vergadering, onder presidium van den heer W. Wiegersma. Uit het jaarverslag bleek, dat de club in geen bloeienden toestand verkeert; zij telt 20 heeren- en 16 damesleden. De kas sluit met een batig saldo. Tot bestuurslid werd herkozen de heer P. Bakker; in plaats van den heer H. de Jong, die wegens vertrek bedankte, werd gekozen de heer 11. Ponne. De heercnafdeeling besloot deel te nemen aan de Bondsuitvoering in den Haag op Pinksteren; de damesafdecling zal nog overwegen. Tzummarum, 7 Maart. Voor ongeveer een jaar gaf een landbouwer alhier een paardenhandelaar de opdracht, eea jong ros voor hem te koopen. Deze kweet zich van die taak, dooh daar het dier niet aaa da gestelde eischen voldeed, weigerde de laatgever het te accepteeren. Hjj was echter welwillend genoeg het op stal te zetten, omdat hij wist dat de koopman er geen plaats en geen voeder voor had. Van betaling wilde hij niet hooren, terwijl de i ander niet genegen bleek, het beest terug te nemen. Beide partijen namen een deurwaarder in den arm, doch zonder reaultaat. Een proces volgde. Het paard werd inmiddels gestald bg den logementhouder Meijer in „de Krim" te Sint Jacobi-Paroehie. In deze zaak is thans uitspraak gedaan en de koopman in 't ongelijk gesteld. Behalve de proceskosten moet deze nu nog ongeveer 300 gulden aan kostgold voor het paard betalen, dat 2CO gulden bij inkoop heeft gekost, hoewel het slechts weinig waarde heeft. --- RECLAMES^ beste Zuigelingcnvoedse^^ onovertrefbaar. __Jr --- Kadaster. De BURGEMEESTER van Leeuwarden brengt ter kennis van belanghebbenden, dat de opgaven dar uitkomsten van de plaats gehad hebbende hermeting on schatting van de ongebouwde en gebouwde eigendommen In die gemeente, ingevolge artikel lo der wet van 26 Mei 1870 (Staatsblad no. 82) betrekkelijk de grondbelasting, van heden af cedurende dertig dagen ter inzage liggen ter GEMEENTESECRETARIE (afdeeling C) vaa des voormiddags 9 tot 's namiddags 1 uur. Leeuwarden, 4 Maart 1911. De burgemttsttr voornoemd, ZIMMERMAN. --- BINNENLAND. Volksweerbaarheid Gisteravond werd in de „Klanderij" te Leeuwarden, onder voorzitterschap van den heer G. S. Bergman, de jaarvergadering gehouden van de afdeeling Leeuwarden van „Volksweerbaarheid". Na opening en lezing der notulen bracht de secretaris, de heer A. A. Schuurmans, het jaarverslag uit. In hoofdzaak bevatte dit een herinnering aan het 10-jarig bestaan der afdeeling, zoo luisterrijk in het atgeloopen jaar gevierd. Is door dat feest met het er aan verbonden gymnastiekconcours en de er aan voorafgegane schietwedstrijden, zoo ging het verslag voort, flinke propaganda gemaakt voor volksweerbaarheid, de financiën der afdeeling zijn er tengevolge van de feestviering niet op vooruitgegaan. Toch is de toestand der kas niet van dien aard, of de afdeeling kan, dank zij een zoo goed als toegezegde subsidie van het hoofdbestuur, het jaar 1911 met opgewekten zin ingaan. Wat de onderafdeelingen betreft, n.l. de schietvereeniging „Leeuwarden" en de gymnastiek- en schermvereeniging „Stanfries", de toestand van beide is bevredigend. Samen ontvingen deze onderafdeelingen van het hoofdbestuur een subsidie van f 90. Laatstgenoemde vereeniging leed een verlies door het aftreden van haar directeur, den heer J. J. Troelstra, wien in het verslag hulde werd gebracht voor het vele, door hem ten goede van de onderafdeeling verricht; in zijn plaats werd tot directeur benoemd de heer A. Okkinga. De ontvangsten en uitgaven der schietvereeniging bedroegen resp. ƒ156.38 en /140.91 Yt , die van „Stanfries" f 128.95 en f 104.37, het aantal leden der schietvereeniging is 81, tegen 75 het vorige jaar. Uit het rapport der commissie voor het nazien der rekening bleek, dat de ontvangsten van de vereeniging bedroegen f 233.33, de uitgaven ƒ 207.91, voordeelig saldo / 25.42. De feestavond leverde echter een nadeelig saldo op van f 93.95, zoodat er ten slotte een nadeelig saldo voor rekening der afdeeling bleef van f 68.53. De rekening werd goedgekeurd. De begrooting voor 1911 werd vervolgens in ontvang en uitgaaf vastgesteld op f 240. Tot leden der commissie voor het nazien der rekening van het volgende jaar werden bij acclamatie aangewezen de heeren P. A. de Bruin, A. de Looze en A. Dronrijp. De periodiek aftredende leden van het bestuur G. S. Bergman, C. A. J. Luitingh en J. A. Gramser werden herkozen, terwijl voor de heeren W. A. Slicher en A. M. Pull, die bedankten,werden gekozen de heeren J. Albers en P. A. de Bruin. Aan het slot der vergadering sprak de voorzitter , mede naar aanleiding van zijn bezoek aan de het vorige jaar gehouden algemeene vergadering van „Volksweerbaarheid", als zijn meening uit, dat deze op den goeden weg is, en dat ook de afdeeling Leeuwarden met goeden moed den haren kan vervolgen. --- Het coursewezen veroordeeld. De sportredacteur van de „Tel." heeft een onderhoud gehad met een der bestuursleden van de Nederlandsehe Harddraverij- en Renvereeniging naar aanleiding van de aanneming van de motie van het Tweede Kamerlid van Vuuren, waardoor ook de totalisator bij rennen en draverijen verboden wordt. Aan den journalist werd verzekerd, dat het bestuur van de Nederlandsehe Harddraverij- en Renvereeniging eenstemmig van meening is, dat courses (w.o. zoowel rennen als draverijen dienen te worden verstaan) „zonder paris absoluut onbestaanbaar zijn". ,Zonder, dat de totalisator of bookmaker werkt, en dus het publiek meer of minder bij de gebeurtenissen geïnteresseerd ia, behoeft men het niet te probeeren. Dat is bij ondervinding bewezen. Misschien zou nog een handjevol deskundigen de oourses komen bijwonen, doch daar is de wedstrgdgevende vereeniging niet mee gebaat, daar deze aldus niet zou kunnen bestaan, wegens derving van alle mogelijke bronnen van inkomsten (percentage van den omzet van den totalisator en entree-gelden). En om daarin tegemoet te komen, door bjjv. 't geven van subsidies, zou jaarlijks tonnen gouds kosten, waaraan natuurlek niet gedacht kan worden". Het mag als vaststaand worden aangenomen, dat de dag, waarop artikel 11 (het verbieden TUI weddenschappen) io werkin* treedt, alle basen ia ons land gesloten worden. Daardoor zailen sist alleen eigenaars en fokkers voor millioenen guldens schade lijden, doch bovendien zullen honderden gezinnen broodeloos worden; daargelaten nog de indirecte schade, die fouragAhandelaren en talrijke groepen van neringdoenden etc. zullen lijden. De eigenaars der groote renstallen zullen alleen directe schade lijden. Indirect voordeel hebben. Hun kost 't houden van een renstal steeds groote sommen, welke door de veroordeeling van het coursewezen in Nederland aan de circulatie onttrokken zullen worden, en voor het grootste deel zeer waarschijnlijk naar België zullen verhuizen. Getroffen worden echter hier in de eerste plaats de bij de d r a v e r y e n (men sprak in de Tweede Kamer voortdurend over rennen) betrokken kleine luyden , eigenaars, trainers en pikeurs van draverpaarden, doch óók de landbouwers en fokkers. Of in dit opzicht, o. _ de Friesche en Groningsche afgevaardigden, die vóór het amendement-van Vuuren gestemd hebben, zich bewust zijn geweest van de groote schade, welke hun stem berokkenen zal in hun district, moet zeer zeker betwijfeld worden. Voor die verwerping bestaat nog een andere grond. De wet steil immers thans voor een „ongecontroleerd gokbedrijf" de deuren wijd open ! Want weddenschappen tusschen eigenaars zgn geoorloofd. Het ligt dus voor de hand, dat bookmakers e. a. gezamenlijk een paar paarden zullen koopen, dat zij mede laten loopen, waardoor zij dan vanzelf met eigenaars van andere medeloopende paarden mogen wedden. Vaste bezoekers vormen een syndicaat, ook al met 'n paar paarden, die desnoods in kalmen gang aan de courses zoogenaamd „deelnemen." Alle bezoekers kunnen aldus medeeigenaars van paarden worden ; het entree-biljet kan dan zelfs veranderd worden in een aandeel in een paar „knollen," die na afloop van iedere meeting aan den meestbiedende van die „eigenaars" verkocht worden. Het gevolg: een verschrikkelijk gokbedrijf, zonder de minste controle of limiteering en zonder eenige belasting voor de paardenfokkerij. Het spreekt vanzelf, dat noch de „Nederlandsehe", noch de bestaande erkende vereenigingen zich zullen leenen voor een dergelijk, 't moge dan clandestien zijn, doch wettelijk niet te verhinderen, bedrijf. Maar wie en wat zal de oprichting van dergelijke gokvereenigingen beletten. De Nederlandsehe Harddraverij- en Renvereeniging, die tot op heden het Nederlandsehe eourse-wezen regelde en met strenge hand regeerde, en die in de toekomst (met toelating van den totalisator) èn door haar naam èn door haar reputatie den minister van Justitie 'n voldoenden borg gaf dat door haar alle clandestiene wedderrj belet zou worden, kan zich uit den aard der zaak niet aan het hoofd plaatsen van een dier boven beschreven en mogelijk zijnd gokbedrijf, dat aldus zonder eenige controle zal groeien en bloeien. Dat wordt dan een verschrikkelijke toestand (sic), een broeinest van knoeiergen. De heer van Vuuren heeft in zijn rede het bewijs geleverd, dat hij het wezen en streven der „Nederlandsehe" met kent Immers, hij zeide toch, dat er groote bedragen in de kassen der vereenigingen vloeien. In dat verband zij opgemerkt, dat de N. H. R. V. een zuivere amateur-vereeniging is, wier leden f 100 contributie per jaar betalen en krachtens de Koninklijk goedgekeurde statuten, onder geen enkelen vorm een cent daarvan terug zien. Trouwens, H. M. de Koningin is Beschermvrouwe, Z. K. 11. prins Hendrik eere-voorzitter der vereeniging. Al het geld wordt besteed aan courses en paardenfokkerij, terwijl bij liquidatie, volgens de statuten, het saldo aan de armen van Amsterdam moet worden gegeven. Over hetgeen nu nog zal geschieden werd het volgende medegedeeld: In de Zondag gehouden bestuursvergadering is besloten , dat in het eerstvolgend „Officieel Bulletin" — het orgaan van de vereeniging — gepubliceerd zal worden, dat alle meetings, uitgeschreven op data, welke zullen vallen na de inwerkingtreding van het door de Tweede Kamer aangenomen wetsartikel, op verzoek van de vereenigingen, door de comité' 3 der N. H. R. V. zullen worden geannuleerd. Intusschen zal het bestuurzich thans nog wenden tot de Eerste Kamer, om op ve r w erp in g der we t aan te dringen. Het gerucht luidt, dat, met dezelfde strekking , ook een adres-beweging onder eigenaars, fokkers, trainers, rijders, stalpersoneel enz. gaande is. Mocht dit alles onverhoopt tevergeefs zgn, dan zal getracht worden, dat in ieder geval nog dit jaar de courses zullen kunnen plaats hebben. Waar het in het voornemen van den minister ligt, aan „bordeelhouders" een jaar den tijd te geven voor „liquidatie hunner zaken", vertrouwt het bestuur der N. H. R. V., dat de minister, wien voor zijn pogingen, om den totalisator te behouden, zeker een woord van dank toekomt, de courses-gevende vereenigingen in dezen ter wille zal zijn, en daardoor althans niet plotseling tal van fatsoenlgke Nederlanders tot broodeloosheid zal brengen. In een te Vlissingen gehouden vergadering is besloten tot het zenden van een adres aan Regeering en Tweede Kamer, waarin gevraagd wordt of het niet mogelijk zou zgn het verbod op te heffen voor die kantoren, welke reeds minstens drie jaren het bookmakersbedrijf uitoefenen, onder strenge controle-voorwaarden, en waarborgen tegen uitbreiding van zaken, welke verkregen zou kunnen worden door voor het aantal weddenschappen ca het aantal deelnemers een grens te bepalen ia overeenstemming maat de in de drie laatste jaren gevolgde werkwijze; hetgeen niet in strijd zou zgn met het aan het wetsontwerp ten grondslag liggende principe. --- Diefstal? Een duistere zaak heeft te Musselkanaal de Torige week plaats gevonden. De landbouwer B. had n.l. Donderdag 23 Februari f 700 aan bankpapier ontvangen bij O. te Nieuwe Pekela. H'»'bn waren 7 bankbiljetten Taa /100. terwnl B. ook oog een bankbiljet van f 100 in zijn bezit had. Het andere bankbiljet was van f 60. Vrijdag had B. boeldag gehouden en ontving hij des avonds eenige „vrienden" bij hem aan huis. Na het genot van ettelijke borrels, kregen zg' later twist. 8., bevreesd voor zijn geld, verborg dat, geoloten in een portefeuille, in een haverkist Hij vergat evenwel Zaterdagmorgen het geld uit do kist te halen, zoodat dien middag 2 kleine jongens het boekje vonden. Er bleek toen evenwel slechts f 2GO in aanwezig te zijn, r.oodat 6 bankbiljetten van f 100 vermist worden. G. de V. van Muntendam had des nachts bij B. geslapon. Deze verklaarde van niets te weten, zelfs niet dat B. zooveel geld bezat. Door de politie wordt ijverig gezocht. --- Moederliefde. Voor het Kantongerecht te Amsterdam stond een dezer du^on een vrouw terecht, die wegens Leerplichtwetovertreding — maanden achtereen had haar elfjarig zoontje de school verzuimd — tot een zware straf was veroordeeld en tegen dit vonnis in verzet was gekomen. Snikkende vertelde de vrouw haar geschiedenis, droef verhaal van armoede en ziekte. De ambtenaar voor de Kinderwetten werd toen ook als getuige gehoord. Hij vertelde o. a.: Toen ik de eerste keereu met de juffrouw in aanraking kwam vond ik haar ook brutaal en opvliegend, maar toen in September gebeurde er iets, dat mijne meening ten haren opzichte geheel veranderd heeft. Haar kinderen waren allen thuis, speelden met lucifers en 't jongste, een kindje van vier jaar, geraakte in brand. Ze was zoo goed als verloren, alleen „levend menschenvleesch" sou haar kunnen redden. Toen heeft de moeder zich geen oogenblik bedacht, Edelachtbare heer. Op 't hooren van de tijding, heeft ze onmiddellijk aangeboden, dat de dokter 't dan maar van haar weg moest snijden ; en dat is geschied. Tien weken heeft ze in 't ziekenhuis gelegen. Het kindje genas van de brandwonden, maar toen de moeder eindelijk weer thuis kwam, kreeg datzelfde meisje longontsteking en opnieuw heelt ze weken en weken lang met het kind getobd." „En 't gaat nu goed met 't schoolbezoek ?" vraagt de kantonrechter, wien men 't aanziet, dat het sobere vernaai indruk op hem heeft gemaakt. „Vrij go9d, Edelachtbare." De ambtenaar van het O. M. vorderde vernietiging vun het vonnis en veroordeeling tol fb boete of 8 dagen hechtenis. De etrooatoflabriek „Phoenix" bij Veendam is voor pi. m. 3 maanden stop gezet wegens verbouwing en reparatie. Da aflevering van het fabrikaat wordt daardoor niet gestoord. Voor korten tijd werd medegedeeld, dat eenige rijke Israëlioten in den Haag de ongeveer 20 H.A. groote fruitaanplantingen „Ida Maria State" te Vleuten, toebehoorende aan dr. van Dugteren te Rotterdam, hadden aangekocht, met het doel, daar een oefeningsterrein te stichten voor joodsehe jongelieden, die zich mettertijd in Palestina willen ve^ti^on, om daar het land-of tuinbouwbedrijf uit te oefenen. Thans kan worden medegedeeld, dat als cultuurchef op die aanplanting is aangesteld de heer A. Oudeman-Bonthuis, adjunct-opzichter bij de Nederlandsehe Heidemaatschappij. In verband met het bovenstaande verzoekt men te meidon dat onlangs ten onrechte is medegedeeld, dat de bij Vleuten te vestigen inrichting zal worden een Zionistische Land- en Tuinbouwschool , waar jonge mannen alleen vooi Jeruzalem en Palestina zullen worden opgeleid. Voor het Gerechtshof te Amsterdam heeft in October van het vorige jaar in hooger beroep terecht gestaan J. H. J. G., gepensioneerd 0.-L militair, wegens diefstal veroordeeld tot 2 maanden gevangenisstraf. Mr. J. R. H. van Schaik, de verdediger, heeft toen o. m. gezegd : „Aan bekl. kan die drankzucht niet geheel geweten worden. Hij is Oostladisch militair geweest en het Indische leger is een opleidingsschool voor drankmisbruik ca onzedelijkheid." In het Maandblad voor den onderofficier der Landmacht in Nederlandsch-Indie wordt van verschillende zijden ernstig protest aangeteekend tegen dit voor het 0.-I. Leger hoogst krenkende en tevens onjuiste oordeel. In aansluiting aan ons bericht van gisteren betreffende het ernstig ongesteld worden van eene juffrouw te Delft, na het innemen van poeders, kan nog worden medegedeeld, dat door haar «en tweetal poeders tegen kiespijn bij een winkelier waren gekocht. Na het innemen werd echter het geheele lichaam blauw, zoodat oumiddellijk een dokter werd gehaald, die na onderzoek den toestand hoogst ernstig inzag. Het gelukte hem echter, mede door het sterke gestel der vrouw, het gevaar binnen enkele dagen te doen wijken. Op last van den dokter werden voor het onderzoek nog een tweetal poeders gehaald. Naar men zegt, moeten de poeders vergiftige bestand, deelen hebben bevat, waardoor het bloed vergiftigd werd. Te Renkum is in de Molenbeek geraakt eu Terdronken het 3-jarig knaapje van den arbeider B. R. aldaar. ---