ADVERTENTIËN --- Firma XE T, Nieuwestad 19 • Leeuwarden. Waterdichte BOTTINE, met dubbele zool, in Chroomvetleer en -:- Box-Rund. -:- KameelhaarViltschoeisel,primakwaliteit. --- Gevestigd te Groningen, Praediniussingel 35, Telefoon 2134, A. fl. Meijer eo S. H. Scheepstra, Artsen, - VOOR — Huidziekten en Stralenbehandeling. Spreekuren «He werkdagen van 12Vj-2 en e-7. --- P. LUIKS Hz., y/L S. A. Bakkers, hoek Nieuwettad-Wirdumerdijk, Leeuwarden. -> Telef. 558. GOUDEN HORLOGES en KETTINGEN. PRACHTIGE KEUZE. --- Bureau voor Belastingzakeit. m H. HUIZENGA Hz,, v/h. Adj.-Acc. der Dir. Belastingen Groentemarkt 4. Tel. 1332. DANSONDERWIJS HERM. LEVIET. LAATSTE week Van aangifte. Op enkele lessen nog plaats vooi Heeren. Aanvang der lessen volgende week. - M. van KOLLEM Jr., tand-technicu», EN R. J. SCHOLTENS, ■ondartt, Ruiterskwartier, hoek Deolestesg. Speciaal: Kunsttanden en Gebitten. De door os» onder langdurig* garantie geplaatste kunstgebitten vtidesn aaa de hoogste taadtoshnlsoho oisehea. Tandhoolk. oporatiè'n absoluut pijnloos. Spreekuren: *>—I, 2—5, Zatord. 9—2. gVK DE HAAS' Kruidengenezing, Balistr. 43, dan Haag, o—4 en schriftelijk. Hooi te koop. 29 voer best binneolandsch eerste snede HOOI, ook geschikt paardehooi. Te bevragen bij SJOERD J. v. d. VEEN, Hardegarijp. OVER TE NEMEN voor den lagen" prijs van ƒll5 een log nieuw prima Ie klas HEERENRIJWIEL 'X '■•■ "*■■••. .- " ■. V met torpedo-vrijwiel, terugtraprem en groot half motorzadel, zeer Leken* Hollandsen fabrikaat èn nog ÏO'A maan* garantie. Te zien Over de Korenmarkt & 224 Leeuwarden. --- Leeuwarder Courant van Woensdag 6 October 1920. TWEEDE BLAD. --- PERSNIEUWS. Loonen in overheidsdienst. Tn de „Socialistische Gids" wijst de Amsterdamsclie sociaal-democratische wethouder de Miranda er op, dat in den strijd der arbeidersklasse het verband tusschen loon, prestalie, prijs en productie geen oogenblik uit het oog mag worden verloren. „Er is thans een aantal overheidsbedrijven, dat, zoo niet met verlies, dan toch stellig zonder winst werkt. Het meest essentieele van een kapitalistisch geleid bedrijf — het scheppen van meerwaarde, zooals Marx dat leerde — is hier niet aanwqzig, behalve dan het betalen van rente van de in het bedrijf gestoken kapitalen. De bevolking ontvangt dus aan producten na aftrek van deze rente uit dit bedrijf evenveel als aan arbeidsloon, materiaal en onkosten er in is gestoken. Zij ontvangt deze producten volgens ongelijke schaal, maar dit raakt den grondslag van het bedrijf niet." De schrijver wijst er op, dat de techniek van ons loonstelsel „veel meer verband houdt met de techniek der vakorganisatie dan met de belangen van de bedrijven". „Van de duizend-en-een bepalingen omtrent rechten en verplichtingen weten vele bestuurders alles; van het bedrijfsleven daarentegen zeer weinig. Het verband, dat in alle bedrijven bestaat tusschen de techniek van het bedrijf en die der toonregelingen, ontgaat hun te eenenmale. Zoo min mogelijk loongroepen en dan een onderling verschil van enkele centen, verder een systematisch „overhevelen" van de eene groep naar de andere en als het niet verder kan, dan de bovenste groep naar boven, met als onvermijdelijk gevolg het optrekken van al wat daar beneden is, — dit is op het gebied der loonpolitiek van overheidspersoneel tegenwoordig de hoogste wijsheid. Mag ik hier wel spreken van „de hoogste wijsheid"? Ik geloof toch, dat er een nog hoogere wijsheid bezig is zich te ontwikkelen, en wel: alle loonlrekkenden in de openbare bedrijven worden ambtenaren, werkende onder het stelsel eener centrale toonregeling, die een elk, welk beroep hij ook uitoefent, hoe zijn prestaties ook zijn mogen en ongeacht den invloed daarvan op het bedrijf, zijn hokje aanwijst, waarin hij behoort en als regel zijn leven lang blijven mag. Door sommigen wordt bovendien het vooruitzicht geopend, dat deze ambtenaren-epidemie het geheele bedrijfsleven zal aantasten. Welk een vooruitzicht vol bekoring 1" ~De hemel beware de menschheid", roept de schrijver uit, „als in het keurslijf der ambtenarenreglementen de gesocialiseerde bedrijven en industrieën moeten geperst worden". „Hoe onafhankelijker, kunstmatiger de loonbepalingen ten opzichte van het bedrijf zijn en hoe meer de rechtspositie van den arbeider gelijkt op die van een voor zijn leven aangestelden ambtenaar, naarmate er bizondere elementen aan het loon worden toegevoegd, die met de eigenlijke prestatie niets te maken hebben, als: periodieke verhoogingen, kindertoeslagen etc, des te zekerder zal de mislukking zijn wanneer het terrein van het particulier bedrijf wordt betreden". De verbruikscoöperaties der arbeiders en de productie-coöperaties zijn mislukt. Toen Amsterdam het waschbedrijf van een particulier overnam was het eerste wat men deed de bestaande loonen met 100 tot 120 pet. te verhoogen en den 8-urigen werkdag in te voeren, terwijl alle soortgelijke particuliere bedrijven den 10-urigen werkdag hebben. Moet het tekort dan maar uit de belasting word-en bijgepast? Dit zou wel een fraaie bedrijfspolitiek zijnl meent de heer de Miranda. Stelt u voor, dat deze de grondslag zou zijn voor gesocialiseerde bedrijven. Dit is het tegenovergestelde van de meerwaarde-theorie ! „En wat zou het de arbeidersklasse van Amsterdam, die thans zulk een belangrijk deel van de belasting opbrengt, baten 1 Zij zou de tekorten van dit en van andere bedrijven ook op haar belastingbiljet weer vinden — en dus toch moeten belalen. En deze tekorten zullen enorm zijn, waat men zal toch de geheele bevolking het recht moeten toekennen van een dergelijk bedrijf gebruik te maken. Geldt de hulp daarentegen slechts armlastige of door ziekte geteisterde gezinnen, dan kan men zich evenzeer bedienen van het particulier bedrijf. Hoe gij de zaak keert of wendt, gij zult altijd tot het resultaat komen, dat geen bedrijf op den duur houdbaar is, indien het niet opbrengt wat aan grondstoffen, onkosten en arbeidsloonen er in is gestoken. En dan nog zijn er grenzen, welker overschrijding het bedrijf in de positie brengt van de 6lak onder het zout." De schrijver vreest, dat de bevolking van socialisatie gauw genoeg zou krijgen, als ondanks afschaffing van de winstvorming de prijzen der producten toch hooger zouden worden. Ate gevolg van het starre stelsel van bijna gelijke belooning voor elke soort arbeid in overheidsdienst, ongeacht kennis, bekwaamheid en lust voor het werk, gaan de beste krachten werken in het particuliere bedrijf, dat om dergelijke stelsels lacht. Deze nivelleering van het loon, ongeacht de prestatie, heeft dus mede ten gevolge, dat al wat middelmatig of daar beneden is, in het bedrijf blijft hangen. Zoo komt het overheidsbedrijf in discrediet. Ten slotte merkt de heer de Miranda op, dat de wedstrijd, die de velerlei organisaties ondernemen om den hoogsten gooi te doen, beantwoord door de verschillende politieke partijen met het hoogste bod, een verhouding schept, die aanleiding geeft tot ongerustheid aangaande de toekomst van het gemeenschapsbedrijf. --- (j*| In plaats van kaarten. (ft eh Den 9 October hopen onze ouders flto 0 WILLEM van der ZWEEP en X GRIETJE Dl VRIES T 'W hunne 'S»» V veertigjarige echtvereeniging Q Q te gedenken. Q A Receptie 9 October 3—3 uur iift V Hoeksterpad 8. W O Namens de familie, 0 Bergum. K. B. VRIES, , Wester- M. VRlES—Fokkeiu, ƒ geest. W. W. KLOPPENBURG, \ B A. KLOPPENBURG-VbijcsJ Bv™™- Heden overleed tot onze diepe droefheid, onze innig geliefde echtgenoote en moeder P. GRlXK—Schaafsma, in den ouderdom Van ruim 45 jaren- Schiermonnikoog, 5 October 1920. Kapitein L. GRILK. M. L. GRILK, verloofde. J. GRILK. P. GRILK. L. GRILK Junior. De begrafenis is bepaald op Vrijdag den Bsten October 's middags te 4 uur. Heden overleed onze lieve moeder, behuwd- en grootmoeder mevrouw de Wed. E. BISSINGH—Enting, in den ouderdom van ruim 87 jaren. Haren, (Gron.) 4 October 1920. H. L. H. yan HABINXMA— SISSING. J. C. H. yah HARINXMA en KINDEREN. Eenige kennisgeving. ■BaaaßßßaßaaßaaaßßaßaaaaßßaßßßßMaßßßaaaßi Hedenmorgen overleed in het Academisch Ziekenhuis te Groningen, na eene langdurige ziekte, onze geliefde echtgenoot, vader, zoon, behuwdzoon, broeder •nbehuwdbroeder DARTELE PIETERS VRIES, in den ouderdom van 31 jsren en 8 maandeu, nalatende drie kinderen, te jonjf om dit zwaar verlies te beseffen. Kootatertille, 4 October 1920. Namens wederzijdsche familie Wed. M. VRlES—Noordhoff. Kennisgeving aan familie, vrienden en begunstigers. Heden werden wij diep getroffen door het overlijden van ons geliefd zoontje en broertje J A C O B, in den ouderdom van ruim 3 jaren. Workumerveld, 1 October 1920. J. ZIJLSTRA. A. ZIJLSTRA—van der Meer. Heden overleed plotseling onze geliefde echtgenoot en pleegvader FEDDE van der LAAN, in den ouderdom van ruim 03 jartD. Lemmer, t Petober 1.920. Wed. F. v*. D. LAAN—Jeixema. A. di BOER—yas der Hix. P. 8. di BOEB. . .._ _ --- Heden overleed onze beste vader, behuwd- en grootvader KLAAS P. DIJKSTRA, sedert 15 Augustus 1915 wedn. van Jitske W. Veenstra, in den ouderdom van 73 jaren. Oudkerk, 4 October 1920. Uit aller naam, P. DIJKSTRA. Kennisgeving aan familie, vrienden en begunstigers. Voor de talrijke blijken vau deelneming in het smartelijk Verlies bij bet plotseling overlijden van onzen dierbaren zoon en broeder betuigen wij onzen hartelijken dauk. Lankum, October 1920. Wed. P. SIDERIUS en KINDEREN. Voor de vele ontvangen blijken van deelneming, in het door ons geleden verlies, betuigen wij, mede namens wederzijdsche familie, onzen besten dank. Vrouwenparochie. J. G. JENSMA. G. J. JENSMA. - Voor de blijken van belangstelling en deelneming, hun betoond bij het overlijden hunner zeer geliefden echtgenoot en oom DIRK D. DIJKSTRA, ' zeggen ondergeteekenden u hartelijk dank. Lioessen3. • M. ZIJLSTRA>.\ Wed. D. D. DIJKSTRA. m H. TILKEMA. _ Hiermede betuigen wij onzen «artelijken dank voor de vele blijken van' deelneming, tijdens de ziekte en bij het overlijden van onze geliefde T R IJ N T J E, ondervonden, tevens aan de JONGELINGEN, die haar de laatste eer bewezen. Oudega (W.), Oct. 1920. H. VALKEMA. B. VALKEM A-BOUWMAN. --- De Post- en Telegraafstaking De „N. Rott. CL" merkt op: „Degenen, die in het ambtelijke leven binnentreden, weten tè voren, dat, welke middelen zij ook tot verbetering van hunne positie zullen willen aangrijpen, het middel der niet-ambtelijke maatschappij, de staking, daarbij uitgesloten is en moet zijn. Zelfs de communistische samenleving, waarin alles couleur de rosé zal zijn, zal de staking van ambtenaren nooit kunnen dulden, in Rusland schiet men den staker dan ook eenvoudig voor den kop. De ambtenaar weet, dat hij er is, en alleen is, om den dienst; dat niet de dienst in het leven geroepen is omderwille van hem. De publieke dienst gedoogt geen stilstand, en de animenaar, die ter Devordering van persoonlijke belangen de behoorlijke functioneering van den dienst saboteert of verlamt, vergrijpt zich aan de organisatie van den staat zelf, dien hij als eersten plicht heeft te dienen. Dat tegenover deze gebondenheid van den ambtenaar de over hem gestelde autoriteit verplicht is, op behoorlijke wijze ook voor de persoonlijke belangen van den ambtenaar te waken, spreekt van zelf. Werd dit niet reeds als uit de verhouding tusschen overheid en ambtenaar voortvloeiend erkend, het landsbelang zou er toe dwingen, omdat op den duur de publieke dienst bij veronßcrjlzaming van de belangen der ambtenaren onvermijdelijk schade zou lijden." „Wat in het volkerenverkee-r de oorlog is, is in het economisch verkeer de staking. Zij is, gelijk de oorlog, de machtsstrijd, de poging om door kracht en geweld de tegenpartij zijn wil op te leggen. Staking van ambtenaren is niet anders dan een poging van de dienaren van den staat, om de overheid te dwingen, en haar aan den wil der ambtenaren te onderwerpen. Men voelt dat dit, waar ook, in ieder geval in een democratisch geregeerden staat niet duldbaar is. Staking van ambtenaren is principieel een revolutionnair bedrijf, waarvoor verontschuldiging kwalijk kan worden gevonden". --- Hollanders te Parijs Hoe komt het, vraagt een medewerker van het „H andel s b 1 a d", dat ik, zonder me ooit te vergissen, hier te Parijs de Hollanders op tien meter afstand als landgenooten herken? „Ligt het aan de gestalten, komt het door de kleeding? Komt het, omdat meneer een pandjesjas draagt, model 1900, met een strooien hoed en gele schoenen, en aldus zondigt tegen de internationale mode-principes! Waarom draagt mevrouw een japon, die dertig centimeter te lang is? En waarom staat de Parijsche hoed, dien ze hier natuurlijk goedkoop gekocht en te duur betaald heeft, en die niet voor haar blonde haren bestemd is, waarom staat die hoed haar niet? Heeft ze dan nooit een „mode-show" gezien? Wat is de „chic" van de Parisienne, en ook van den Parijzenaar? Dat is juist dat aangeboren talent, kleeding te dragen, die bij haar of zijn persoonlijkheid past. Het is een harmonie van vormen en van kleur. Is het het volkomen in den-windslaan van dit beginsel, dat me hier op het juiste pad brengt, wanneer ik tusschen de vele vreemdelingen de afstammelingen van de Batavieren direct herken? Wanneer de Franschen uit m'n omgeving me vragen, hoe het komt, dat deze menschen hun uiterlijk zoo „negligeeren", dan antwoord ik doorgaans, dat in deze noordelijke landen de geestesontwikkeling voorgaat, en dat juist daardoor minder op het „omhulsel" gelet wordt. Maar dan krijg ik daarop meestal, zeer terecht, te hooren „que cestune grave erreur". Het gebeurt me de laatste maanden, met dezen lagen frankenkoers, natuurlijk dikwijls, dat ik Hollandsen naast me hoor spreken, op straat in de menigte, of in een winkel, of a's we voor een café „vn bock" drinken. Ik hou me dan, alsof ik van den prins geen kwaad weet. Ook dan is wat ik hoor niet altijd in het voordeel van m'n landgenooten. Wat me altijd het meeste treft, is het krasse in de uitdrukkingen. Het Hollandsch is geen arme taal. Hoe komt het, dat zekere woorden, die onnoodigen klem aan de uitdrukking moeten bijbrengen, zoo dikwijls terugkomen? Denken die Hollanders er dan nooit aan, dat ze wel eens landgenooten naast zich kunnen hebben, die er volstrekt niet op gesteld zijn, hun conversatie aan te hooren? Waarom spreken die Hollander* zoo luid en zoo grof? Onbekende Hollanders, Parijs is mooi, en iedereen is hier welkom; en jullie hebt gelijk hiei goedkoop* franken pleizierig te komen uitgeven. Maar denkt er aan, dat er Hollanders in de buurt kunnen zijn 1" --- RECHTZAKEN. Vonnissen. In de zitting van 29 September hebben terechfgestaan: S. K., 19-jarig zwerveling, gedomicilieerd te Bolsward, wegens diefstal te Rauwerd en verduistering te Leeuwarden. Geëischt 1% jaar gevangenisstraf en heden wegens diefstal tot 6 maanden veroordeeld, met vrijspraak van de verduistering, door een fout in de dagvaarding. J. v. Z., 32-jarig opperman te Leeuwarden, wegens openbare dronkenschap bij 7e herhaling aldaar. Geëischt bevestiging van het vonnis van den Leeuwarder kantonrechter, zijnde 3 dagen hechtenis en 6 maanden opzending, en heden het vonnis bevestigd. W. P., 36-jarig arbeider te Leeuwarden, wegens openbare dronkenschap bij 7e herhaling aldaar. Geëischt bevestiging van het vonnis van den Leeuwarder kantonrechter, zijnde 3 weken hechtenis, en heden het vonnis bevestigd. M. H., 36-jarig opperman te Sneek, wegens weerspannigheid te Bolsward. Geëischt 3 maanden gevangenisstraf en heden tot 1 maand veroordeeld. J. 8., 39 jaar, en H. N., 36 jaar, losse arbeiders te Leenwaiden, wegens diefstal aldaar. Geëischt ieder VA jaar gevangenisstraf en heden elk tot 4 maanden veroordeeld. E. S., 31-jarig arbeider te Roordahniznm, wegens huisvredebreuk aldaar. Geëischt 3 maanden gevangenisstraf, met 3 jaar proeftijd, en heden tot ƒl5 boete of 15 dagen hechtenis veroordeeld. A. v. d. V., 54 jaar, en J. T., 44 jaar, losse werklieden te Leeuwarden, wegens diefstal te Waioa. Geëischt elk 2 maanden gevangenisstraf en heden elk tot 14 dagen veroordeeld. J. P., 28-jarig arbeider te Houtigehage, wegens mishandeling Ie Surhuisterreensteraeide. Geëischt 3 maanden gevangenisstraf en heden tot die straf veroordeeld, met last tot betaling van ƒ6O schadevergoeding. IJ. L., 30-jarig visschersknecht te Terschelling, wegens mishandeling, beschadiging en bedreiging aldaar. Geëischt, wegens bedreiging, 2 maanden gevangenisstraf, en heden, wegens gebrek aan bewijs, vrijgesproken. F. V., 25 jaar, en K. N., 46 jaar, werklieden te Midlnm, wegens diefstal aldaar. Geëischt elk 2 maanden gevangenisstraf en heden elk tot 3 weken veroordeeld, met last lot betaling van ƒl2 schadevergoeding. J. S., 21 jaar, zonder beroep te Bollingawier, wegens overtreding der drankwct aldaar. Geëischt bevestiging van het vonnis van den Dokkumer kantonrechter, zijnde ƒ4O boete of 20 dagen hechtenis, en heden het vonnis bevestigd, met verandering der straf in ƒ 15 boete of 15 dagen hechtenis. J. de H., 19-jarig po.derwerker te Pietersbiernm, wegens mishandeling aldaar. Geëischt 1 maand gevansenisstraf en heden tot 14 dazen veroordeeld. ---